№ ას-319-304-2016 2 ივნისი, 2017 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ნინო ბაქაქური (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ზურაბ ძლიერიშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი - შპს „რ-ი“ (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე - შპს „კ-ი“ (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი - ვალდებულების შესრულება, ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

1. შპს „კ-მა“ (შემდგომში - „მოსარჩელე“) სარჩელი აღძრა სასამართლოში შპს „რ-ის“ (ყოფილი შპს „ს-ი“) (შემდგომში - „მოპასუხე“, „კასატორი“ ან „საკასაციო საჩივრის ავტორი“) მიმართ და მოითხოვა მოპასუხისათვის 2011 წლის იანვრის თვეში შესრულებული სამუშაოების ღირებულების - 65892,77 ლარის, 2014 წლის 28 იანვრამდე პერიოდისათვის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირგასამტეხლოს - 645000 ლარისა და ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის - 635070,93 ლარის გადახდის დაკისრება შემდეგ გარემოებებზე მითითებით:

1.1. 2010 წლის 30 ივნისს მხარეებს შორის დაიდო ნარდობის ხელშეკრულება №---, რომლის შესაბამისად მოსარჩელეს მოპასუხისათვის უნდა შეესრულებინა ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაოები, ხოლო მოპასუხეს მოსარჩელისათვის უნდა გადაეხადა შეთანხმებული გასამრჯელო. მოსარჩელე ასრულებდა რა ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ სამუშაოებს, ყოველი თვის ბოლოს წარუდგენდა მოპასუხეს შესრულებული სამუშაოების ჩამონათვალსა და ხარჯთაღრიცხვას;

1.2. 2011 წლის იანვრის თვეში მოსარჩელემ შეასრულა 65892,77 ლარის სამუშაოები, რაზედაც მოპასუხეს 2011 წლის 31 იანვარს წარუდგინა შესრულებული სამუშაოების ჩამონათვალი და ხარჯთაღრიცხვა, ასევე - შესაბამისი საგადასახადო ანგარიშფაქტურა;

1.3. მოპასუხეს 2011 წლის იანვრის თვეში შესრულებული სამუშაოს ღირებულება დღემდე არ გადაუხდია;

1.4. ხელშეკრულებით სხვა სამუშაოებთან ერთად გათვალისწინებული იყო ავტოდრომის ტერიტორიაზე ცემენტო-ბეტონის საფარის მოწყობა. მოპასუხემ 2011 წლის თებერვალში, მოსარჩელის გაფრთხილების გარეშე, ფაქტობრივად ცალმხრივად შეწყვიტა ხელშეკრულება, რის შედეგადაც მოსარჩელეს მიადგა ზიანი.

2. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ:

2.1. ნარდობის ხელშეკრულების 2.3.2. პუნქტის მიხედვით, მენარდე ვალდებული იყო არაუგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის პირველი სამუშაო დღისა დამკვეთისათვის წარედგინა მენარდის მხრიდან ხელმოწერილი მიღება- ჩაბარების აქტი, შესრულებული სამუშაოების დამადასტურებელი დოკუმენტები და შესრულებული სამუშაოების ანაზღაურების ანგარიში. დამკვეთი ვალდებული იყო აღნიშნული დოკუმენტების მიღების შემდეგ 7 დღის ვადაში მოეწერა ხელი მიღება-ჩაბარების აქტისათვის ან პრეტენზიებით დაებრუნებინა იგი მენარდისათვის, წინააღმდეგ შემთხვევაში, სამუშაოები ჩაითვლებოდა სათანადო წესით შესრულებულად;

2.2. 2011 წლის იანვარში მოსარჩელეს სამუშაოები არ შეუსრულებია, მით უმეტეს, არ წარმოუდგენია მიღება- ჩაბარების აქტი და ანგარიშფაქტურა, ვინაიდან მათ შორის საქმიანი ურთიერთობა შეწყდა 2010 წლის დეკემბრიდან, როდესაც მოპასუხე არ დაეთანხმა მასთან შეუთანხმებლად ხარჯთაღრიცხვის გაზრდას;

2.3. ნარდობის ხელშეკრულების მიხედვით, მოსარჩელეს სამუშაოები უნდა დაესრულებინა 2010 წლის 15 ოქტომბრამდე, ამასთან, ის ვალდებული იყო წინასწარ შეეტყობინებინა მოპასუხისთვის ხარჯთაღრიცხვის გაზრდის შესახებ, რაც მან არ შეასრულა. ამის გამო, მოსარჩელესთან შეწყდა ხელშეკრულება. მოპასუხის შეთავაზება ხელშეკრულების გადასინჯვის თაობაზე უშედეგოდ დასრულდა, ამასთან, მოსარჩელეს 2011 წლის 3 თებერვლამდე პასუხი უნდა გაეცა მოპასუხის წინადადებაზე, თუმცა მოსარჩელის პასუხი მიიღო 2011 წლის 4 თებერვალს. შესაბამისად, ნარდობის ხელშეკრულება შეწყვეტილია 2011 წლის 3 თებერვლიდან;

2.4. გამომდინარე აქედან, არ არსებობს არც მოპასუხის მიერ ანაზღაურების ვადაგადაცილება და არც პირგასამტეხლოს დაკისრების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძველი. იმის გათვალისწინებით, რომ ხელშეკრულება შეწყდა მოსარჩელის ბრალით, მოპასუხეს არ ეკისრება არც ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება.

3. რუსთავის საქალაქო სასამართლოს 2014 წლის 14 აპრილის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

4. საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ.

5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 14 აპრილის გადაწყვეტილება შეიცვალა იმ ნაწილში, რომლითაც არ დაკმაყოფილდა სარჩელი ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ნაწილში და ამ ნაწილში მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; სარჩელი ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების შესახებ დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; მოპასუხეს დაეკისრა მოსარჩელის სასარგებლოდ 386 985 ლარის გადახდა; მოსარჩელის სააპელაციო საჩივარი შესრულებული სამუშაოს ღირებულების ანაზღაურებისა და პირგასამტეხლოს დაკისრების ნაწილში არ დაკმაყოფილდა და ამ ნაწილში უცვლელად დარჩა რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 14 აპრილის გადაწყვეტილება.

6. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია საქმის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

6.1. 2010 წლის 30 ივნისს მხარეთა შორის დაიდო ნარდობის ხელშეკრულება №30/06/2010, რომლის შესაბამისად, მოსარჩელეს მოპასუხისათვის უნდა შეესრულებინა ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაოები- ა-ის რეკონსტრუქცია, ხოლო მოპასუხეს მოსარჩელისათვის უნდა გადაეხადა შეთანხმებული გასამრჯელო. სამუშაოების შესრულების ადგილი იყო ქ. რუსთავის ა-ი, საერთო ფართობით 73,8 ჰა. სამუშაოები უნდა შესრულებულიყო პროექტისა და საერთო ხარჯთაღრიცხვის თანახმად;

6.2. 2010 წლის 30 ივნისს ნარდობის ხელშეკრულების შესაბამისად, სამუშაოების ღირებულება შეადგენდა 12 000 000 ლარს დღგ-ს ჩათვლით, ხოლო ხელშეკრულებაზე დართული ხარჯთაღრიცხვის შესაბამისად, სამუშაოების ღირებულება შეადგენდა 11 790 512 ლარს;

6.3. მოსარჩელეს სამუშაოების მთლიანი მოცულობა უნდა შეესრულებინა 2010 წლის 15 ივლისიდან 2010 წლის 15 ოქტომბრამდე;

6.4. ხელშეკრულების 4.4 პუნქტის შესაბამისად, თუ სამუშაოების შესრულებისას წარმოიშობოდა სამუშაოების მოცულობის, შესრულების ვადების შეცვლის, დამატებითი სამუშაოების ჩატარების ან სხვა ისეთი პირობების შეთანხმების აუცილებლობა, რომელიც არ იყო მხარეთა შორის ზემოაღნიშნული ხელშეკრულებით გათვალისწინებული, ეს ცვლილებები უნდა გაფორმებულიყო ხელშეკრულების დამატებითი შეთანხმებით, რომელიც მოიცავდა ასეთ პირობებს, მათი ვადების განსაზღვრასა და შეთანხმებას, ხოლო აუცილებლობის შემთხვევაში ხელშეკრულების ფასის შესაბამის ცვლილებებს.

7. საქმის მასალებით სააპელაციო პალატამ დადასტურებულად არ მიიჩნია 2011 წლის იანვრის თვეში მოსარჩელის მიერ სამუშაოთა შესრულება. სასამართლოს აღნიშნული დასკვნა დაემყარა შემდეგ მსჯელობას:

7.1. ხელშეკრულების 2.3.2 პუნქტის შესაბამისად, ანგარიშსწორება განხორციელდებოდა შემდეგი წესით: არაუგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის პირველი სამუშაო დღისა, მენარდე გადასცემდა დამკვეთს მისი მხრიდან ხელმოწერილ მიღება-ჩაბარების აქტს ერთი თვის განმავლობაში შესრულებულ და დამთავრებულ სამუშაოებზე, შესრულებული სამუშაოების დამადასტურებელ დოკუმენტებს და შესრულებული სამუშაოების ანაზღაურების ანგარიშს;

7.2. მითითებული პუნქტის თანახმად, დამკვეთს 7 დღის განმავლობაში უნდა მიეღო წინა თვეში შესრულებული სამუშაო, ხელი მოეწერა მიღება-ჩაბარების აქტისთვის და დაებრუნებინა აქტის ეგზემპლარი მენარდისთვის, ან იმავე ვადაში უნდა შეეტყობინებინა მენარდისთვის თავისი პრეტენზიების შესახებ. იმ შემთხვევაში თუ აღნიშნულ 7-დღიან ვადაში დამკვეთი არ განაცხადებდა პრეტენზიას, სამუშაოები მიიჩნეოდა სათანადო წესით შესრულებულად;

7.3. 2011 წლის იანვრის თვეში შესრულებულ სამუშაოთა შესახებ ფაქტის დასადასტურებლად მოსარჩელემ წარმოადგენა ფორმა №2, რომლის შესაბამისად, იანვრის თვეში შესრულებულ სამუშაოთა ღირებულება შეადგენს 65 892,77 ლარს. მტკიცებულება დადასტურებულია ცალმხრივად, მოსარჩელე კომპანიის დირექტორის მიერ.

8. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების პრინციპიდან გამომდინარე, 2011 წლის იანვრის თვეში კონკრეტული სამუშაოების შესრულების მტკიცების ტვირთი ეკისრებოდა მოსარჩელეს.

9. სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობით, მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მოსარჩელემ არ შეასრულა სახელშეკრულებო პირობა, კერძოდ, 2010 წლის 30 ივნისის ხელშეკრულების 2.3.2 პუნქტით გათვალისწინებული ვალდებულება და დამკვეთს ამ პუნქტით დადგენილ ვადაში არ გადასცა მიღება-ჩაბარების აქტი ერთი თვის განმავლობაში შესრულებულ და დამთავრებულ სამუშაოებზე, შესრულებული სამუშაოების დამადასტურებელი დოკუმენტები და შესრულებული სამუშაოების ანაზღაურების ანგარიში. დადგენილია, რომ მოსარჩელემ 2011 წლის იანვრის შესრულებასთან დაკავშირებით პრეტენზია განაცხადა სამი წლის შემდეგ, სარჩელის შეტანის გზით (თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სხდომის ოქმი 16.10.2015). სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ, თუ მოსარჩელე შეასრულებდა ხელშეკრულების 2.3.2 პუნქტით დადგენილ ვალდებულებას და წარუდგენდა მოპასუხეს შესრულებულ სამუშაოთა შესახებ ინფორმაციას, 7 დღის ვადაში შემკვეთის მიერ პრეტენზიის წარუდგენლობის შემთხვევაში, დადასტურებულად ჩაითვლებოდა სამუშაოთა შესრულება. მოცემულ შემთხვევაში, პრეტენზია სამუშაოთა შესრულების შესახებ წარდგენილია ხელშეკრულების პირობების დარღვევით, სამი წლის შემდეგ, მაშინ როდესაც პროექტი დასრულებულია სხვა კომპანიის მიერ. სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, იმ პირობებში, როდესაც შემკვეთს არ მიეცა შესაძლებლობა მყისიერი რეაგირება მოეხდინა 2011 წლის იანვარში შესრულებასთან დაკავშირებით და საქმეში არ არის წარმოდგენილი შესრულებული სამუშაოების დამადასტურებელი დოკუმენტები (ხელშეკრულების 2.3.2 პუნქტის შესაბამისად), მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულება - ფორმა №2, რომელიც ცალმხრივად დადასტურებულია მოსარჩელე კომპანიის დირექტორის მიერ, არის არასაკმარისი მტკიცებულება იანვრის თვეში სამუშაოთა შესრულების შესახებ.

10. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სააპელაციო საჩივარი 2011 წლის იანვრის თვეში შესრულებული სამუშაოების ღირებულების 65 892,77 ლარის და ფულადი ვალდებულების შეუსრულებლობისათვის პირგასამტეხლოს - 645 000 ლარის დაკისრების შესახებ, არ უნდა დაკმაყოფილებულიყო. მისი მსჯელობით, მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელემ ვერ უზრუნველყო მასზე დაკისრებული მტკიცების ტვირთის რეალიზება და შესაბამისი მტკიცებულებების წარმოდგენის გზით, ვერ დაადასტურა 2011 წლის იანვარში სამუშაოთა შესრულების ფაქტი, რის საფუძველზეც მოთხოვნა 65 892,77 ლარის ანაზღაურების შესახებ იყო დაუსაბუთებელი.

11. პირგასამტეხლოსთან დაკავშირებით, სასამართლომ მიუთითა ხელშეკრულების 6.4. პუნქტზე, რომლის თანახმად, დამკვეთის ბრალეულობით დაშვებული ანგარიშსწორების ვადის გადაცილების შემთხვევაში, თუ ვადის ასეთი გადაცილება აღემატებოდა 5 კალენდარულ დღეს, დამკვეთი ვალდებული იყო შემსრულებლის მოთხოვნისთანავე გადაეხადა ჯარიმა ხელშეკრულების ფასის 0,05% ოდენობით ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა პირგასამტეხლოს დაკისრებისათვის კანონით გათვალისწინებული წინაპირობების არსებობა, კერძოდ, 65 892,77 ლარის ოდენობით ვალდებულების არსებობა, რაც გამორიცხავდა ვალდებულების შეუსრულებლობისათვის პასუხისმგებლობის დაკისრებას.

12. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ სარჩელი ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების შესახებ უნდა დაკმაყოფილებულიყო ნაწილობრივ. სააპელაციო პალატამ მიუთითა შემდეგ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე:

12.1. ხელშეკრულების თანახმად, ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაოები უნდა დასრულებულიყო 2010 წლის 15 ოქტომბრამდე, ხოლო არაუგვიანეს 19 ოქტომბრისა მენარდე ვალდებული იყო წარედგინა დამკვეთისათვის მისი მხრიდან ხელმოწერილი შემაჯამებელი მიღება-ჩაბარების აქტი და თანმხლები დოკუმენტაცია. მხარეთა ახსნა-განმარტებით დადგინდა, რომ ხელშეკრულება გაგრძელდა 2010 წლის 15 ოქტომბრის შემდეგ;

12.2. მხარეების მიერ წარმოდგენილი მიმოწერით დადგინდა, რომ მხარეებს შორის არსებობდა უთანხმოება ჩ-ის მოწყობასთან დაკავშირებით. კერძოდ, საქმეში წარმოდგენილია მოსარჩელის წერილი (27.01.2011 წლის, №07/11), რომლის ადრესატია მოპასუხე კომპანიის დირექტორი. აღნიშნული წერილის შესაბამისად, მოსარჩელე აცნობებს მოპასუხეს, რომ 2010 წლის 30 ივნისის ხელშეკრულების საფუძველზე ტრასის სამოსი უნდა მოწყობილიყო ცემენტო-ბეტონის საფარით, ხოლო მოპასუხის სიტყვიერი ინფორმაციით, ტრასის საფარის მოწყობას აპირებდნენ ასფალტო-ბეტონით. მოსარჩელე წერილში აღნიშნავს, რომ ასეთის დადასტურების შემთხვევაში, მხარეთა შორის ხელშეკრულებით განსაზღვრული ურთიერთობები უნდა შეწყვეტილიყო ან რადიკალურად შეცვლილიყო;

12.3. მითითებული წერილის საპასუხოდ, საქმეში წარმოდგენილია მოპასუხე კომპანიის 2011 წლის 1 თებერვლის წერილი, რომლის ადრესატია მოსარჩელე კომპანია. მოპასუხე კომპანიის დირექტორი განმარტავს, რომ „ხელშეკრულების ხელმოწერის მომენტში საბოლოო გადაწყვეტილება იმის შესახებ, თუ როგორი სამოსი იქნებოდა გამოყენებული ტრასისათვის არ ყოფილა. მას შემდეგ, რაც თქვენ (მოსარჩელე) მოამზადეთ ტრასის ბეტონით მოსაწყობად სამუშაოებისა და მასალების სრული ღირებულების შესახებ წინადადება, გამომდინარე შემოთავაზებული სამუშაოების მაღალი ფასის გამო, ჩვენ (მოპასუხე) უარი განვაცხადეთ მოცემული სახეობის საფარზე. თქვენი უშუალო პირადი მონაწილეობით მიღებული იყო გადაწყვეტილება ტრასის ასფალტო-ბეტონის საფარის დაგების შესახებ“;

12.4. 2011 წლის 3 თებერვლის წერილით მოსარჩელე მოპასუხეს ატყობინებს, რომ ხელშეკრულების დანართ №3-ში ყველგან მითითებული იყო ცემენტო-ბეტონის საფარი, სისქით 16 სმ და არსად არ იყო მითითებული ვარაუდი იმისა, რომ ის შეიძლება შეცვლილიყო ასფალტობეტონით. შენიშვნაში მითითება „განისაზღვრება დამატებით“ ეხებოდა საფარის სისქის განსაზღვრას;

12.5. 2010 წლის 30 ივნისის ხელშეკრულების 1.3. პუნქტის თანახმად, სამუშაოები შესრულდებოდა პროექტის (დანართი №2) და საერთო ხარჯთაღრიცხვის (დანართი №3) თანახმად. ხელშეკრულების დანართი №3-ის (საერთო ხარჯთაღრიცხვის) მიხედვით, ფორმულა ორის ჩქაროსნული ტრასის მშენებლობისათვის გათვალისწინებულია ცემენტო-ბეტონის ფენა, 16 სმ სისქით.

13. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა მოპასუხის განმარტება, რომ დანართი №3-ის შენიშვნების გრაფაში მითითება „განისაზღვრება დამატებით“ გულისხმობდა ჩქაროსნული ტრასის მშენებლობისათვის გამოსაყენებელი მასალის შემდგომში დაზუსტებას, ვინაიდან, აღნიშნული დასკვნა არ გამომდინარეობდა არც ხელშეკრულებიდან და არც საერთო ხარჯთაღრიცხვიდან. მოსარჩელე აღნიშნულთან დაკავშირებით აცხადებდა, რომ დამატებით უნდა განსაზღვრულიყო ფენის სისქე და არა -ტრასის საფარი. მხარეთა შეთანხმება ხელშეკრულებასა და ხარჯთაღრიცხვაში ცვლილების შესახებ, არ იყო წარმოდგენილი.

14. სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, მოპასუხე შესაგებელს ამყარებდა იმ გარემოებებზე, რომ ნარდობის ხელშეკრულების მიხედვით მოსარჩელეს სამუშაოები უნდა დაესრულებინა 2010 წლის 15 ოქტომბრამდე, ამასთან, ის ვალდებული იყო წინასწარ შეეტყობინებინა დამკვეთისათვის ხარჯთაღრიცხვის გაზრდის შესახებ, რაც მოსარჩელემ არ შეასრულა, რის გამოც მასთან შეწყდა ხელშეკრულება. მოსარჩელის მიერ ხარჯთაღრიცხვის გადაჭარბების დასადასტურებლად მოპასუხემ წარმოადგინა 2013 წლის 15 ნოემბრის შპს „ე-ის“ აუდიტორული დასკვნა;

15. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა საქმეში წარმოდგენილ რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 28 თებერვლის კანონიერ ძალაში შესულ გადაწყვეტილებაზე, რომლითაც არ დაკმაყოფილდა მოპასუხის სარჩელი მოსარჩელის მიმართ ავანსად გადახდილი თანხის დაბრუნების, პირგასამტეხლოს დაკისრებისა და ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნით. მოპასუხე კომპანიის სარჩელი ემყარებოდა იმ ფაქტობრივ გარემოებებს, რომ მოსარჩელემ არ შეასრულა ვალდებულებები ხელშეკრულებით შეთანხმებულ ვადაში და ადგილი ჰქონდა გადახარჯვას.

16. რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 28 თებერვლის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით სასამართლომ არ მიიჩნია დადგენილად, რომ მოსარჩელემ დაარღვია მასსა და მოპასუხე კომპანიას შორის 2010 წლის 30 ივნისს დადებული ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ სამუშაოთა შესრულების ვადა ვალდებულებების არაჯეროვნად შეუსრულებლობის ან ხელშეკრულების სხვა პირობების დაუცველობის გამო. სასამართლომ დაადგინა, რომ მოპასუხეს მოსარჩელისთვის უნდა მიეწოდებინა ქ. რუსთავის ა-ის პროექტის ვერსია. აღნიშნული არ იქნა შესრულებული, რის გამოც სამუშაოების მასშტაბური მოცულობებით შესრულება შეუძლებელი იყო. დადგენილი იქნა, რომ მენარდეს ხელშეკრულების მოქმედების ვადაში არ გადასცემია დამკვეთის მიერ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პროექტი, რომლის მიხედვითაც უნდა შესრულებულიყო სამუშაოები. ხარჯთაღრიცხვის გადაჭარბების შესახებ მითითების ნაწილში, სასამართლომ დაადგინა შემდეგი გარემოებები: მხარეთა შორის შეთანხმებული იყო მიახლოებითი, საორიენტაციო ხარჯთაღრიცხვა. მოპასუხის მიერ ყოველთვიურად წარდგენილი ფორმა №2-ის მიხედვით ხდებოდა ხარჯთაღრიცხვაში ცვლილებების შეტანა, შესასრულებელი სამუშაოების მოცულობის გაზრდა, ერთეულის ფასის გაზრდა, ჩნდებოდა ახალი სახის სამუშაოები. მხარეებმა ჩამოყალიბებული საქმიანი ურთიერთობიდან გამომდინარე დანერგეს ურთიერთობა, რომლითაც წინასწარ კი არ ხდებოდა შესასრულებელი სამუშაოების შეთანხმება, არამედ მისი მოწონება ან უარყოფა სამუშაოების დასრულების შემდეგ. მენარდის მიერ წარდგენილი ფორმა №2, რომელიც მოიცავდა გაზრდილი ხარჯთაღრიცხვით შესრულებულ სამუშაოებს, მიჩნეული იქნა სწორედ მენარდისაგან მიღებულ შეტყობინებად მიახლოებითი ხარჯთაღრიცხვის გადაჭარბების შესახებ. სასამართლოს მითითებით, მოპასუხე კომპანიის მიერ წარდგენილი შპს „ე-ის“ აუდიტორული დასკვნა არ შეიცავდა კონკრეტულად სადავო პერიოდში ანუ 2010 წლის დეკემბრის თვეში ხარჯთაღრიცხვასა და შესრულებული სამუშაოს ღირებულებას შორის სხვაობას იმ ოდენობით, რა ოდენობითაც მოპასუხე მოითხოვდა. ამდენად, წარდგენილი დასკვნა არ იქნა მიჩნეული საკმარის მტკიცებულებად იმისათვის, რომ მასზე დაყრდნობით მიღებული ყოფილიყო გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილების შესახებ.

17. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 28 თებერვლის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს გააჩნია პრეიუდიციული მნიშვნელობა მოცემული საქმისათვის და შესაბამისად, დადგენილად უნდა ყოფილიყო მიჩნეული ფაქტობრივი გარემოებები იმის შესახებ, რომ ხელშეკრულებით დადგენილ ვადაში ვალდებულების შეუსრულებლობა არ ყოფილა გამოწვეული მენარდის ბრალეულობით და ასევე ადგილი არ ჰქონია დამკვეთისათვის შეუტყობინებლად ხარჯთაღრიცხვის გაზრდას.

18. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ ხელშეკრულების შეწყვეტა არ ყოფილა განპირობებული მოსარჩელის ბრალეული მოქმედებით. საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებითა და მხარეთა ახსნა-განმარტებებით დადგინდა, რომ 2010 წლის 30 ივნისის ხელშეკრულება შეწყდა მხარეთა შორის. დადგინდა, რომ მხარეებს შორის არსებობდა უთანხმოება ჩ-ის საფარის მოწყობასთან დაკავშირებით. სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ხელშეკრულების დანართი №3-ის (საერთო ხარჯთაღრიცხვის) მიხედვით, ფორმულა ორის ჩ-ის მშენებლობისათვის გათვალისწინებული იყო ცემენტო-ბეტონის ფენა, 16 სმ სისქით. საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებების ანალიზის საფუძველზე, სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ მხარეთა შორის ხელშეკრულება შეწყდა იმ მოტივით, რომ დამკვეთმა (მოპასუხემ) გადაწყვიტა ა-ზე, ნაცვლად ხელშეკრულებითა და ხარჯთაღრიცხვით გათვალისწინებული ცემენტო-ბეტონის საფარისა, მოეწყო ასფალტო-ბეტონის საფარი, რის შედეგადაც 2011 წლის თებერვალში, მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულება შეწყვიტა ცალმხრივად.

19. სააპელაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 629-ე და 636-ე მუხლებით, 408-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 411-ე მუხლით და, ასევე, მიუთითა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2015 წლის 26 ოქტომბრის №ას-1056-1011-2014 განჩინებაზე.

20. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, საქმის მასალებით დადგინდა ზიანის ანაზღაურების (მიუღებელი შემოსავლის) დაკისრებისათვის გათვალისწინებული კანონისმიერი წინაპირობა, კერძოდ, დადგინდა, რომ 2010 წლის 30 ივნისის ხელშეკრულება შეწყდა შემკვეთის (მოპასუხის) ინიციატივით, ცალმხრივად. კონკრეტულ შემთხვევაში, უნდა განსაზღვრულიყო ის სარგებელი, რასაც მიიღებდა მოსარჩელე ვალდებულების ჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში.

21. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა ხელშეკრულებაზე, რომლითაც დადგინდა, რომ შესასრულებელი სამუშაოების ღირებულება შეადგენდა 12 000 000 ლარს, დღგ-ს ჩათვლით. დადგინდა, რომ საერთო ხარჯთაღრიცხვით, სამუშაოების სახარჯთაღრიცხვო ღირებულება განისაზღვრა 8 123 545 ლარით (ტ.1. ს.ფ. 30). ასევე დადგენილია, რომ მოსარჩელის მოგება შეადგენდა 8%-ს და, რომ მოსარჩელის მიერ სულ შესრულებული იქნა 3 286 232,51 ლარის სამუშაოები. ხელშეკრულების შეწყვეტის მომენტისათვის შესასრულებელი სამუშაოების ღირებულება შეადგენდა 4 837 312,49 ლარს (8 123 545-3 286 232,51). ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ შესასრულებელი სამუშაოების ღირებულებიდან მოსარჩელე მიიღებდა 386 985 (4 837 312,49-ის 8%) ლარის ოდენობით მოგებას, რომლის ანაზღაურება უნდა დაკისრებოდა მოპასუხეს.

22. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე მოპასუხემ შეიტანა საკასაციო საჩივარი და მოითხოვა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილების გასაჩივრებულ ნაწილში გაუქმება და მოსარჩელისათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

23. კასატორმა მიუთითა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების შემდეგ საფუძვლებზე:

23.1. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულების შინაარსი, შესაბამისად, არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოება, რომელიც საფუძვლად დაედო გადაწყვეტილების გამოტანას;

23.2. ნარდობის ხელშეკრულების საგანზე - ა-ის რეკონსტრუქციის, გზის საფარის სახეობაზე ხელშეკრულების ხელმოწერისას საბოლოო შეთანხმება მიღწეული არ ყოფილა, რაზეც მეტყველებს ის ფაქტი, რომ ხარჯთაღრიცხვაში ყველა იმ გრაფის გასწვრივ, სადაც საუბარია საფუძვლის ფენაზე, შენიშვნაში მითითებულია - „განისაზღვრება დამატებით“;

23.3. სააპელაციო სასამართლომ დაუსაბუთებლად განმარტა ხელშეკრულების შინაარსი მოპასუხის საზიანოდ და დაეთანხმა მოსარჩელის პოზიციას, რომ „დამატებით განისაზღვრებას“ ქვეშ იგულისხმება, არა ტრასის ტიპის, არამედ ფენის სისქის დამატებით განსაზღვრა;

23.4. ხარჯთაღრიცხვის შენიშვნები არ იძლევა ორმაგი განმარტების საფუძველს და აკონკრეტებს იმ შინაარსს, რასაც გულისხმობს. მხარეთა ნება მიმართული რომ ყოფილიყო საფარის ფენის სისქის დაზუსტებისაკენ, ლოგიკური იქნებოდა, შენიშვნაში მითითება „საფარის სისქე განისაზღვრება დამატებით“, ხოლო რადგან ასეთი განმარტება შენიშვნაში მითითებული არაა, „განისაზღვრება დამატებით“ ნიშნავს, რომ მხარეები შეთანხმდნენ დამატებით განსაზღვრულიყო ეს მუხლი, მათ შორის საფუძვლის ფენის სახეობაც. ამასთან, ხაზგასასმელია, რომ ხელშეკრულებაში არსად არ არის ნახსენები საფარის ტიპი;

23.5. იმის გათვალისწინებით, რომ ხარჯთაღრიცხვით მხარეებმა დაიტოვეს შესაძლებლობა დამატებით განესაზღვრათ საფარის სახეობა, დამკვეთის მხრიდან საფარზე დამატებითი გადაწყვეტილების მიღება ვერ ჩაითვლება მისი მხრიდან სახელშეკრულებო ვალდებულებების დარღვევად. მით უმეტეს, რომ მოპასუხემ შესთავაზა მოსარჩელეს ხელშეკრულების ვადის გაგრძელება, რათა მას მისცემოდა ხელშეკრულების დასრულების შესაძლებლობა, მაგრამ ამ უკანასკნელის უმოქმედობამ პრაქტიკულად გამოიწვია ხელშეკრულების შეწყვეტა.

24. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2016 წლის 20 მაისის განჩინებით მოპასუხის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

25. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2016 წლის 28 სექტემბრის განჩინებით მოპასუხის საკასაციო საჩივარი ცნობილ იქნა დასაშვებად საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის საფუძველზე.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

26. საკასაციო სასამართლო საკასაციო საჩივრის საფუძვლების შესწავლისა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების იურიდიული დასაბუთების შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მოპასუხის საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს, გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილება და სარჩელი ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ნაწილში არ დაკმაყოფილდეს.

27. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 404-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საკასაციო სასამართლო გადაწყვეტილებას ამოწმებს საკასაციო საჩივრის ფარგლებში. ამავე კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლო გადაწყვეტილებებში და სხდომის ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

28. განსახილველ შემთხვევაში საკასაციო სასამართლოს შემოწმების საგანია ნარდობის ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების სახით მიუღებელი შემოსავლის დაკისრების კანონიერება.

29. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ ხელშეკრულების შეწყვეტა არ იყო განპირობებული მოსარჩელის ბრალეული მოქმედებით. მხარეთა შორის ხელშეკრულება შეწყდა იმ მოტივით, რომ დამკვეთმა გადაწყვიტა ავტოდრომზე, ნაცვლად ხელშეკრულებითა და ხარჯთაღრიცხვით გათვალისწინებული ცემენტო-ბეტონის საფარისა, მოეწყო ასფალტო-ბეტონის საფარი, რის შედეგადაც 2011 წლის თებერვალში მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულება შეწყვიტა ცალმხრივად, რაც მოსარჩელეს ხელშეკრულების შეწყვეტით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლებას აძლევდა მიუღებელი შემოსავლის სახით.

30. საკასაციო პალატა იზიარებს კასატორის პრეტენზიას, რომ მოცემულ შემთხვევაში სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა კანონი, რის შედეგად მივიდა საქმის არასწორ გადაწყვეტამდე. სახელდობრ, სააპელაციო სასამართლომ ნარდობის ხელშეკრულების მოშლით მიყენებულ ზიანში გაითვალისწინა ის სარგებელი, რასაც მიიღებდა მოსარჩელე ვალდებულების ჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში ანუ მიუღებელი შემოსავალი (სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლი).

31. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ნარდობის ხელშეკრულების მომწესრიგებელი ნორმები ხელშეკრულების მოშლისა და ზიანის ანაზღაურების სპეციფიკურ რეგულაციებს ადგენს.

32. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 636-ე მუხლის თანახმად, შემკვეთს უფლება აქვს სამუშაოს დასრულებამდე ნებისმიერ დროს თქვას უარი ხელშეკრულებაზე, მაგრამ მან უნდა აუნაზღაუროს მენარდეს შესრულებული სამუშაო და ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანი.

33. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ მოხმობილი ნორმის დეფინიციით, ნარდობის სამართლებრივ ურთიერთობაში უპირატესობა ენიჭება შემკვეთს, რომელსაც უპირობოდ, სამუშაოს დასრულებამდე, ნებისმიერ დროს, შეუძლია ცალმხრივად მოშალოს ხელშეკრულება. მენარდის ინტერესების დასაცავად და მხარეთა შორის უფლებებისა და მოვალეობების გონივრული ბალანსის შესანარჩუნებლად, შემკვეთს ეკისრება ვალდებულება, ხელშეკრულების მოშლის შემთხვევაში, მენარდეს აუნაზღაუროს შესრულებული სამუშაო, ის, რაც ფაქტობრივად შესრულდა და ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანი. ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, მენარდეს ეკისრება ტვირთი, ამტკიცოს, თუ რა ზიანი მიადგა მას ხელშეკრულების მოშლით. სსკ-ის 636-ე მუხლში მითითებული ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანი არის ფაქტობრივად შესრულებული სამუშაო, რომელიც უნდა აუნაზღაუროს შემკვეთმა მენარდეს და, ასევე, დანახარჯები, რომელიც მოიცავს მენარდის მიერ გაწეულ ისეთ ქმედებებს, რომლებიც უკავშირდება კონკრეტული ნარდობის ხელშეკრულების მიზნებისათვის ადამიანური, თუ ფინანსური რესურსების მოზიდვას, მაგ., ისეთი სპეციფიკური მასალებისა და მოწყობილობების შეძენას, რომელიც მხოლოდ კონკრეტული ნარდობის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე სამუშაოებისთვისაა აუცილებელი და შეუძლებელია მათი სხვაგან გამოყენება, მანქანა-დანადგარებისა და ტექნიკური საშუალებების, შესასრულებელი სამუშაო იარაღის დაქირავება, კონკრეტული სპეციალისტების მოწვევა, რაც ნარდობის სამუშაოებისათვის გაწეულ ფაქტობრივ და იმ დანახარჯებს მოიცავს, რომელსაც, სავარაუდოა მიიღებდა მენარდე, რადგან საამისოდ განახორციელა გარკვეული ქმედებები (იხ. სუსგ №ას-697-663-2015; 2015 წლის 15 დეკემბერი).

34. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს სახელშეკრულებო სამართლის ფარგლებში მოწესრიგებულ ურთიერთობათა ცალკეულ ნორმებზე: მაგ. ნასყიდობის ხელშეკრულებაზე უარის თქმის საფუძველი (სსკ-ის 484-ე მუხლი), რომელიც გარიგების ყოველი მხარისათვის ადგენს შესაძლებლობას, უარი თქვას თავისი ვალდებულების შესრულებაზე, თუ ხელშეკრულების დადების შემდეგ აღმოჩნდება, რომ არსებობს რეალური საშიშროება იმისა, რომ მეორე მხარე თავის მოვალეობათა მნიშვნელოვან ნაწილს არ ასრულებს, იქვეა დათქმა უარის თქმის დაუშვებლობაზე; საგულისხმოა, მაგალითად, სხვა ნორმებიც: ხელშეკრულების მოშლა დამქირავებლის ინიციატივით (სსკ-ის 541-ე მუხლი), დაზღვევის შეწყვეტა ქონების გასხვისებისას (სსკ-ის 835-ე მუხლი), რომელთა მიხედვითაც, ურთიერთობის შეწყვეტამდე გარკვეული წინაპირობები უნდა არსებობდეს და იქნეს დაცული. სამოქალაქო კოდექსის ცალკეულ ინსტიტუტებთან შედარებისას და სამოქალაქო ბრუნვის მონაწილეთა ურთიერთობისათვის ამოსავალი პრინციპის - კონრაჰენტთა კეთილსინდისიერების გათვალისწინებით (სსკ-ის მე-8 მუხლის მე-3 ნაწილი), შეიძლება ითქვას, რომ ნარდობის სამართლებრივ ურთიერთობაში 636-ე მუხლი არის ის სპეციალური რეგულაცია, რომელსაც არ სჭირდება წინაპირობების დაცვა (იხ. სუსგ №ას-901-851-2015, 2016 წლის 5 თებერვალი).

35. განსახილველ შემთხვევაში შემკვეთმა ისარგებლა სწორედ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 636-ე მუხლით მისთვის მინიჭებული უფლებამოსილებით. ერთ-ერთ საქმეზე საკასაციო პალატამ განმარტა, რომ მენარდის მიერ ხელშეკრულების პირობის დაურღვევლობის შემთხვევაშიც კი, შემკვეთს კანონმდებელმა მიანიჭა უფლება, ნებისმიერ დროს მოშალოს ხელშეკრულება. ერთადერთი სპეციალური დათქმა, რომელიც მენარდის ინტერესების დასაცავად არის დადგენილი მოხმობილ ნორმაში, მდგომარეობს შემკვეთის ვალდებულებაში, აუნაზღაუროს კონტრაჰენტს უკვე შესრულებული სამუშაო და ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანი. სსკ-ის 636-ე მუხლით, კანონმდებელი შემკვეთისათვის ხელშეკრულების მოშლის წანამძღვრებს კი არ აწესებს, არამედ, ამ ნორმის გამოყენების შემთხვევაში, გამაწონასწორებელი სამართლებრივი დაცვითი მექანიზმის სახით, ადგენს შემკვეთის ვალდებულებას, ანუ განსაზღვრავს, თუ რა უნდა აუნაზღაურდეს მენარდეს (იხ. სუსგ №ას-697-663-2015; 2015 წლის 15 დეკემბერი).

36. საკასაციო პალატა ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებასაც, რომ თავად მოსარჩელემ ვერ შეძლო დაემტკიცებინა, თუ რა ფაქტობრივი ზიანი მიადგა მას კონკრეტული ხელშეკრულების მოშლით. სააპელაციო სასამართლოს მიერ მოპასუხისთვის დაკისრებული ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება უკავშირდება მხოლოდ მიუღებელ შემოსავალს. მოცემულ შემთხვევაში ასანაზღაურებელი ზიანი კი, როგორც ზემოთ აღინიშნა, ფაქტობრივ და იმ დანახარჯებს მოიცავს, რომელსაც, სავარაუდოდ მიიღებდა მენარდე, თუ მან საამისოდ გარკვეული ქმედებები განახორციელა. ამ თვალსაზრისით კი, მოსარჩელის მოთხოვნა დაუსაბუთებელია, შესაბამისად, ნარდობის ხელშეკრულების მომწესრიგებელი სპეციალური ნორმების თანახმად, იგი არ ექვემდებარება ანაზღაურებას.

37. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის „ე¹“ ქვეპუნქტის თანახმად, გადაწყვეტილება ყოველთვის ჩაითვლება კანონის დარღვევით მიღებულად, თუ გადაწყვეტილების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია.

38. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 411-ე მუხლის თანახმად, საკასაციო სასამართლო თვითონ მიიღებს გადაწყვეტილებას საქმეზე, თუ არ არსებობს ამ კოდექსის 412-ე მუხლით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და საქმის სააპელაციო სასამართლოში ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძვლები. ვინაიდან, მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს ამგვარი საფუძვლები და არ არის საჭირო მტკიცებულებათა დამატებითი გამოკვლევა, საკასაციო პალატა უფლებამოსილია თვითონ მიიღოს გადაწყვეტილება.

39. მოცემულ შემთხვევაში კასატორის მიერ წარმოდგენილი დასაბუთებული პრეტენზიის განხილვის შედეგად არ დადასტურდა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლის გამოყენების წინაპირობები, რაც ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ნაწილში მოსარჩელის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველია.

40. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფოს ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან. ამავე მუხლის მე-2 და მე-3 ნაწილების თანახმად, აღნიშნული წესები შეეხება, აგრეთვე, სასამართლო ხარჯების განაწილებას, რომლებიც გასწიეს მხარეებმა საქმის სააპელაციო და საკასაციო ინსტანციებში წარმოებისას. თუ სააპელაციო ან საკასაციო სასამართლო შეცვლის გადაწყვეტილებას ან გამოიტანს ახალ გადაწყვეტილებას, იგი შესაბამისად შეცვლის სასამართლო ხარჯების განაწილებასაც.

41. შესაბამისად, მოსარჩელეს მოპასუხის სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს ამ უკანასკნელის მიერ საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 8000 ლარის გადახდა.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 411-ე მუხლით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა

1. შპს „რ-ის“ საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს;

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის მე-2, მე-3 და მე-4 პუნქტები, რომლითაც შეიცვალა რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 14 აპრილის გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ნაწილში და შპს „ს-ს“ შპს „კ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 386 985 ლარის გადახდა და ამ ნაწილში მიღებულ იქნას ახალი გადაწყვეტილება;

3. შპს „კ-ის“ სარჩელი ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ნაწილში არ დაკმაყოფილდეს;

4. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის მე-7 პუნქტი, რომლითაც შპს „ს-ს“ დაეკისრა შპს „კ-ის“ სასარგებლოდ 3450 ლარის გადახდა მოსარჩელის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის ანაზღაურების ანგარიშში;

5. დანარჩენ ნაწილში თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის გადაწყვეტილება დარჩეს უცვლელი;

6. შპს „კ-ს“ შპს „რ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისროს მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 8000 ლარის გადახდა;

7. საკასაციო პალატის გადაწყვეტილება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. ბაქაქური

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ბ. ალავიძე