საქმე №ას-826-773-2017 29 სექტემბერი, 2017 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ეკატერინე გასიტაშვილი, ზურაბ ძლიერიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – სს „ს-ა“ (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – ა. შ--ე (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 6 აპრილის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დამაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – საწარმოო ტრავმის შედეგად მიყენებული ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. მოსარჩელის მოთხოვნა და სარჩელის ფაქტობრივი საფუძვლები:

1.1. ა. შ-ემ (შემდგომში _ მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე ან დაზარალებული) სარჩელი აღძრა სასამართლოში სს „ს-ის“ (შემდგომში _ მოპასუხე, აპელანტი, კასატორი ან მოვალე) მიმართ ყოველთვიური სარჩოს სახით 875 ლარის (საგადასახადო კანონმდებლობით გათვალისწინებული საშემოსავლო გადასახადის განაკვეთის გათვალისწინებით) მოპასუხისათვის დაკისრების მოთხოვნით.

1.2. სარჩელი ემყარება შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს: მოსარჩელე მუშაობდა მოპასუხე ორგანიზაციაში მემანქანედ. 1991 წლის 11 თებერვალს მიიღო საწარმოო ტრავმა, რის შედეგადაც დაკარგა პროფესიული შრომის უნარი. მოპასუხის მიერ 2014 წლის 4 აგვისტოს გაცემული ცნობის თანახმად, მოსარჩელე ყოველთვიურად იღებს სარჩოს. სამედიცინო-სოციალური საექსპერტო დასკვნის თანახმად, 2006 წლის 12 დეკემბრიდან დაზარალებულს უვადოდ აქვს დადგენილი პროფესიული შრომის უნარის 70%-ით დაკარგვა. მოპასუხე დაწესებულებაში გაიზარდა ხელფასი, რის შესაბამისადაც იგი სარჩოს გადაანგარიშებაზე აცხადებს უარს, ამასთანავე, მიუხედავად წერილობით მოთხოვნისა, არ გასცემს ცნობას გაზრდილი ხელფასისა და მიუღებელი სარჩოს ოდენობის თაობაზე.

2. მოპასუხის პოზიცია:

მარტივი შედავებით მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ მოსარჩელის მიერ პროფესიული შრომის უნარის 70%-ით დაკარგვა, ასევე, მოპასუხე ორგანიზაციაში ხელფასის ზრდის დამადასტურებელი მტკიცებულებები საქმეში წარმოდგენილი არ არის, გარდა ამისა, მოპასუხემ განმარტა, რომ განხორციელებული საკანონმდებლო ცვლილებების შედეგად სარჩო გადაანაგარიშებას აღარ ექვემდებარება, რის გამოც მოთხოვნას არ გააჩნია სამართლებრივი საფუძველი.

3. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიიის 2016 წლის 30 მარტის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა, მოვალეს მოსარჩელის სასარგებლოდ 2011 წლის 1 სექტემბრიდან 2015 წლის 1 ნოემბრამდე დაეკისრა მიუღებელი სარჩოს სხვაობის - 28 506,5 ლარის, ხოლო 2015 წლის 1 ნოემბრიდან ყოველთვიურად 875 ლარის გადახდა (საგადასახადო კოდექსით დადგენილი საშემოსავლო გადასახადი განაკვეთის გათვალისწინებით).

4. აპელანტის მოთხოვნა:

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

5. გასაჩივრებული განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი:

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 6 აპრილის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

6. კასატორის მოთხოვნა:

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა აპელანტმა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დამაყოფილებაზე უარის თქმა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ იგი დაუშვებელია შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის დასაბუთება:

1.1. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული დანაწესები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

1.2. მოცემულ შემთხვევაში, გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთება ძირითადად იმ დასკვნებს ეფუძნება, რომ:

1.2.1. მოვალის 2014 წლის 4 აგვისტოს ცნობის თანახმად, მოსარჩელე მუშაობს თბილისის მახარისხებელ სალოკომოტივო დეპოში მემანქანედ, სადაც იღებს დასახიჩრებით გამოწვეულ პენსიას ზიანის სახით 269,17 ლარის ოდენობით;

1.2.2. თბილისის მახარისხებელ სალოკომოტივო სამმართველოს დეპოს უფროსის 2015 წლის 25 მაისის ცნობის თანახმად, თბილისის მახარისხებელ სალოკომოტივო დეპოში ელმავლის მემანქანის თანამდებობრივი სარგო 2011 წლის სექტემბრიდან 2012 წლის 30 მარტამდე შეადგენდა 1 000 ლარს, 2012 წლის 1 აპრილიდან დეკემბრამდე _ 1 150 ლარს, 2012 წლის 1 დეკემბრიდან 2015 წლის 25 მაისამდე _ 1 250 ლარს. მოსარჩელის ყოველთვიური სარჩო შედგენს 269.10 ლარს;

1.2.3. აპელანტის მოწინააღმდეგე მხარე დაიბადა 1953 წელს სამართალწარმოების აღნიშნულ ეტაპზე მას საპენსიო ასაკისათვის ჯერ არ მიუღწევია;

1.2.4. 1991 წლის 11 თებერვლის საწარმოო ტრავმის შედეგად დაზარალებულმა პროფესიული შრომის უნარი დაკარგა 70%-ით.

1.3. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

1.4. საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა ვერ გახდება კასატორის შედავება იმის თაობაზე, რომ:

1.4.1. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად გამოიყენა სამოქალაქო კოდექსის 408-ე მუხლი, რომელიც არ აწესრიგებს სარჩოს გადაანგარიშების წესს, უფრო მეტიც, საქართველოს მთავრობის 2007 წლის 24 მარტის დადგენილებით დამტკიცებული შრომითი მოვალეობის შესრულებისას მუშაკის ჯანმრთელობისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების წესის პირველი მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, „დამსაქმებელი ვალდებულია აანაზღაუროს ზიანი, რომელიც მიადგა დასაქმებულის ჯანმრთელობას შრომითი მოვალეობის შესრულებისას, თუ ზიანი გამოწვეულია დამსაქმებლის ბრალეული მოქმედებით, შრომის კოდექსი და სამოქალაქო კოდექსი ითვალისწინებს ზიანის ანაზღაურების ვალდებულებას ასეთი მოქმედებისათვის და თუ არ არის გასული მოთხოვნის წარდგენის სამოქალაქო კოდექსით დადგენილი ხანდაზმულობის ვადა“. აღნიშნული წესი არეგურილებს მხოლოდ დამსაქმებლის ბრალის შემთხვევაში ზიანის ანაზღაურების წესს და არა დანიშნული სარჩოს გადაანგარიშებას. დანიშნული სარჩოს გადაანგარიშების წესს განსაზღვრავდა „შრომითი მოვალეობის შესრულებისას მუშაკის ჯანმრთელობისათვის ვნების მიყენების შედეგად ზიანის ანაზღაურების“ საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის #48 ბრძანებულებით დამტკიცებული წესი. ამავე წესის მე-11 პუნქტის თანახმად, „დაზარალებულს ზიანი აუნაზღაურდებოდა იმავე ან იმავე თანრიგის სპეციალობის მუშაკის ბოლო სამი თვის სრულად ნამუშევარი ფაქტობრივად მიღებული საშუალო ხელფასიდან იმ ოდენობით რამდენი პროცენტითაც დაკარგული აქვს შრომის უნარის ხარისხი“. მე-12 პუნქტის თანახმად კი, „ორგანიზაციაში შრომის ანაზღაურების ან მისი მინიმალური დონის ცვლილების შესაბამისად ხდება სასამართლოს ან დამსაქმებლის მიერ ყოველთვიური სარჩოს გადაანგარიშება, მიუხედავად იმისა როდის მიიღო მან ეს დასახიჩრება“. ზიანის ანაზღაურების წესის მე-12 პუნქტში საქართველოს პრეზიდენტის 2003 წლის 11 სექტემბრის #443 ბრძანებულებით შევიდა ცვლილება და ჩამოყალიბდა შემდეგი რედაქციით: „ორგანიზაციაში შრომის ანაზღაურების მინიმალური ხელფასის ცვლილების შესაბამისად ხდება სასამართლოს ან დამსაქმებლის მიერ დადგენილი ყოველთვიური სარჩოს გადაანგარიშება, მიუხედავად იმისა, როდის მიიღო დაზარალებულმა ტრავმა“. აღნიშნულიდან გამომდინარე 2003 წლის 11 სექტემბრიდან სარჩო შრომის ანაზღაურების ცვლილების შესაბამისად გადაანგარიშებას აღარ ექვემდებარება, ხოლო, შემდგომ მე-12 პუნქტი 2005 წლის 7 ნოემბრის საქართველოს პრეზიდენტის #923 ბრძანებულებით საერთოდ ამოღებული იქნა. საქართველოს მთავრობის 2007 წლის 24 მარტის №53 მთავრობის დადგენილებით დამტკიცებული „შრომითი მოვალეობის შესრულებისას მუშაკის ჯანმრთელობისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების წესის“ პირველი მუხლის პირველი პუნქტი შეეხება არა უკვე დანიშნული სარჩოს ანაზღაურებას, არამედ აღნიშნული ნორმა ვრცელდება 2007 წლის 24 მარტიდან ორგანიზაციაში დასაქმებულის ჯანმრთელობისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურებაზე. საქართველოს მთავრობის 2013 წლის 1 მარტის #45 დადგენილებით გაუქმდა 2007 წლის 24 მარტის 53 დადგენილება, რომლის ჯანმრთელობისათვის ვნების შედეგად მიყენებული ზიანის ანაზღაურების დახმარების დანიშვნისა და გაცემის წესის მე-5 მუხლის მე-5 პუნქტის თანახმად, ყოველთვიური სარჩო გადაანგარიშებას აღარ ექვემდებარება.

1.4.2. სამოქალაქო კოდექსში, სხეულის დაზიანებით ან ჯანმრთელობისათვის ვნების მიყენების შედეგად წარმოშობილი ზიანის ანაზღაურებას არეგულირებს 408-ე მუხლის მე-2 და არა პირველი ნაწილი, რომელიც წარმოადგენს სპეციალურ დანაწესს, უშუალოდ შეეხება სხეულის დაზიანების ფაქტს და მისი სპეციფიკიდან გამომდინარე, ადგენს კომპენსაციის გზით პირველადი მდგომარეობის აღდგენის საშუალებას სარჩოს დანიშვნის გზით, რაც განპირობებულია საკითხის რეგულირების სირთულით. 408-ე მუხლის მეორე ნაწილი პირდაპირ ადგენს ჯანმრთელობისათვის ვნების მიყენების შემთხვევაში, თუ რა მეთოდით უნდა მოხდეს ზიანის ანაზღაურება და მასზე ამავე მუხლის პირველი ნაწილის გავრცელება, როგორც განსხვავებული მოწესრიგება, დაუშვებელია. კანონმდებელმა საერთოდ გააუქმა სარჩოს უპირობოდ გადაანგარიშების წესი, ვინაიდან, წინასწარ ზუსტად განსაზღვრა მიუღებელი შემოსავლისა მთელი ცხოვრების მანძილზე შეუძლებელია. კანონი ლოგიკურად დარჩა საკითხის მოწესრიგების იმგვარ ფორმაზე, როგორიცაა სარჩოს გამოანგარიშება და დანიშვნა იმ ოდენობიდან, რა ოდენობითაც დაზარალებული იღებდა ხელფასს ზიანის მიყენების დროს და მას ეს სარჩო ერიცხება ცხოვრების ბოლომდე. თუ გავითვალისწინებთ იმ გარემოებას, რომ როდესაც კანონმდებლობა პირდაპირ ითვალისწინებდა სარჩოს გადაანგარიშებას, დანიშნული სარჩოს ოდენობა ხელფასის შემცირების შემთხვევაში ავტომატურად მცირდებოდა, შესაბამისად, მოსარჩელე ნომინალურ დონეზეც კი ვერ ასაბუთებს მოთხოვნას, რაც სარჩელის შინაარსს ფორმალური თვალსაზრისით შეავსებდა. აღნიშნული კი განპირობებულია სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების როგორც სათანადო კონკრეტული სამართლებრივი საფუძვლის, ისე - შესაბამისი ზოგადი სამართლებრივი პრინციპის არარსებობით. სამოქალაქო კოდექსის 408-ე მუხლის პირველი ნაწილი ვრცელდება სახელშეკრულებო ან სამოქალაქო კოდექსით გათვალისწინებულ ვალდებულების შეუსრულებლობიდან გამომდინარე ზიანის ანაზღაურებაზე, რომელიც არ შეიძლება, გავრცელდეს ჯანმრთლობისათვის ვნების მიყენების შედეგად ზიანის ანაზღაურებაზე, სასამართლოს არ უნდა გამოეყენებინა სამოქალაქო კოდექსის 408-ე მუხლი და 992-ე მუხლი;

1.4.3. ნიშანდობლივია ის გარემოებაც, რომ, თუკი მოსარჩელე მოითხოვს სარჩოს დაკისრებას 2011 წლიდან, შესაბამისად, მას მტკიცებულებები არ აქვს წარმოდგენილი იმის თაობაზე, რომ შრომის უნარი დაკარგული აქვს უვადოდ.

1.4.4. ზემოაღნიშნული გარემოებები ნათელს ხდის, რომ პირვანდელი მდგომარეობა მოსარჩელის მიერ დაყენებული მოთხოვნის ლოგიკიდან გამომდინარე, მხოლოდ სავარაუდო ხასიათს ატარებს, ხოლო, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად, თითოეული მხარე ვალდებულია, დაამტკიცოს ის გარემოებები, რომელთაც თავისი მოთხოვნის საფუძვლად უთითებს. გარდა აღნიშნულისა, მატერიალურ-სამართლებრივი თვალსაზრისითაც, ზიანის მიყენებისას მხარემ უნდა დაამტკიცოს მოთხოვნის საფუძვლად მითითებული გარემოება, ანუ, მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელე ვალდებულია, დაამტკიცოს რომ, თუ არა უბედური შემთხვევა, ის ნამდვილად მიიღებდა შემოსავალს იმ ოდენობით, რა ოდენობითაც ის მოითხოვს, ფიქსირებული, სტაბილური ხელფასის სახით მისი გაზრდის გათვალისწინებით ცხოვრების ბოლომდე;

1.4.5. გასაჩივრებული განჩინება ასევე განსხვავდება უზენაესი სასამართლოს მიერ დადგენილი პრაქტიკისაგან, კერძოდ: საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ აღნიშნულ კატეგორიის საქმეებზე შეიცვალა მანამდე არსებული სასამართლო პრაქტიკა (საქმე № ას-789-746-2015 ას-1220-1145-2015) და მოცემულ შემთხვევაში, გადახდის ვალდებულება, გაზრდილი ხელფასის შესაბამისად, განისაზღვრა 65 წლამდე და არა სიცოცხლის ბოლომდე.

1.5. საკასაციო პალატა უარყოფს კასატორის ზემოხსენებულ პრეტენზიებს იმ დასაბუთებით, რომ ქვემდგომი სასამართლოს დასკვნები არ ეწინააღმდეგება კანონის მოთხოვნებს (სსსკ-ის 393-ე-394-ე მუხლები). პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს სამართლებრივ არგუმენტაციას და ეთანხმება მის მსჯელობას, რომელიც სარჩოს მიღებას სოციალურ უფლებათა ჭრილში განიხილავს და დამატებით მიუთითებს საკასაციო პალატის სწორედ ბოლოდროინდელ პრაქტიკაზე განსახილველი კატეგორიის საქმეებთან მიმართებით:

1.5.1. ერთ-ერთ საქმეზე, რომელიც დანიშნული სარჩოს გადაანგარიშების საკითხს შეეხებოდა, საკასაციო პალატამ არ გაიზიარა მოვალის პოზიცია იმის თაობაზე, რომ სარჩოს გადაანგარიშების უსაფუძვლობაზე მეტყველებს ამგვარი ურთიერთობის მომწესრიგებელი სამართლის ნორმის არარსებობა (საქართველოს პრეზიდენტის 09.02.1999წ. #48 დადგენილების ძალადაკარგულად გამოცხადების, ასევე, საქართველოს მთავრობის 24.03.2007წ. #53 დადგენილების გაუქმების გამო). საკასაციო პალატის განმარტებით, ორგანული კანონი _ შრომის კოდექსი აწესრიგებს შრომითი ურთიერთობისას წარმოშობილი ზიანის ანაზღაურების საკითხს (სწორედ ამაზე მიუთითებდა საქართველოს მთავრობის 24.03.2007წ. #53 დადგენილებაც, რომელიც ამ დროისათვის სამართლებრივი ძალის არმქონეა) და 44-ე მუხლით ადგენს, რომ შრომითი ურთიერთობისას მხარის მიერ მეორე მხარისათვის მიყენებული ზიანი ანაზღაურდება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით. აღნიშნული დანაწესი მითითებითია, შესაბამისად, მოთხოვნის დამფუძნებელი ნორმა სამოქალაქო კოდექსით გათვალისწინებულ ზიანის ანაზღაურების მომწესრიგებელ წესებში უნდა იქნას მოძიებული. საგულისხმოა, რომ სამოქალაქო კოდექსი ზიანის ანაზღაურების ორ წესს ადგენს:

ა) სახელშეკრულებო ვალდებულების დარღვევიდან ნაწარმოები მეორადი მოთხოვნები;

ბ) დელიქტური ვალდებულებები, თუმცა, დაზარალებული პირის უფლებრივი რესტიტუციის განსაკუთრებული თვისებიდან გამომდინარე, კანონი მათ თანაარსებობას დასაშვებად მიიჩნევს, რამდენადაც სამოქალაქო კოდექსის 326-ე მუხლის თანახმად, წესები სახელშეკრულებო ვალდებულების შესახებ გამოიყენება ასევე სხვა არასახელშეკრულებო ვალდებულებათა მიმართ, თუკი ვალდებულების ხასიათიდან სხვა რამ არ გამომდინარეობს.

1.5.2. ამავე კოდექსის 992-ე და 408-ე მუხლებით ზიანის ანაზღაურებაზე ვალდებულად მიიჩნევა პირი, რომლის ქმედება (მოქმედება ან უმოქმედობა) არის მართლსაწინააღმდეგო, განზრახი ან გაუფრთხილებელი და ამ ქმედებას შედეგად მოჰყვა სხვა პირის მიმართ ზიანის მიყენება, შესაბამისად, ვალდებულ პირს ეკისრება იმ მდგომარეობის აღდგენა, რომელიც იარსებებდა, რომ არა მისი სამართლებრივად გასაკიცხი ქმედება, ხოლო, თუკი ამ ქმედებას მოჰყვა სხეულის დაზიანება ან ჯანმრთელობისათვის ვნების მიყენება და დაზარალებულს წაერთვა/შეუმცირდა შრომის უნარი, ანდა იზრდება მისი მოთხოვნილებები, დაზარალებულს უნდა აუნაზღაურდეს ზიანი ყოველთვიური სარჩოს გადახდით. განსახილველ შემთხვევაში, ნორმის აბსტრაქტული ელემენტების არსებობა მხარეთა შორის სადავო არ არის, შესაბამისად, უფლებამოსილ პირად კრედიტორი განიხილება, ხოლო ვალდებულად _ მოვალე. საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკით, მუშაკის ჯანმრთელობისათვის ვნების მიყენების შემთხვევაში ზიანის (სარჩოს) ოდენობა იანგარიშებოდა დაზარალებული პირის შრომის ანაზღაურებისა და შრომის უნარის დაკარგვის პროპორციული თანაფარდობით (იხ. მაგ: სუსგ-ებები: №ას-169-497-09, 24 ივლისი, 2009 წელი; №ას-1304-1224-2015, 5 თებერვალი, 2016 წელი). საგულისხმოა თავად უფლებამოსილი პირის (კრედიტორის) მოთხოვნის ფარგლებიც: სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლის თანახმად, ზიანი უნდა ანაზღაურდეს არა მხოლოდ ფაქტობრივად დამდგარი ქონებრივი დანაკლისისთვის, არამედ მიუღებელი შემოსავლისთვისაც. მიუღებლად ითვლება შემოსავალი, რომელიც არ მიუღია პირს და რომელსაც იგი მიიღებდა, ვალდებულება ჯეროვნად რომ შესრულებულიყო.

1.5.3. საკასაციო პალატის ბოლოდროინდელი პრაქტიკის თანახმად, ადრე მოქმედი შრომის კანონთა კოდექსის ფარგლებში წარმოშობილი ურთიერთობებიდან გამომდინარე, პრეზუმირებულად მიიჩნევა, რომ დაზარალებული იმუშავებდა საპენსიო ასაკამდე, რომელიც მამაკაცებისათვის 65 წელს შეადგენდა, სწორედ ამ პერიოდამდე იქნებოდა ვალდებული პირი, აენაზღაურებინა მისთვის ხელფასი რომ არ დამდგარიყო სარჩოს ანაზღაურების მავალდებულებელი წინაპირობები (იხ. სუსგ-ებები: №ას-789-746-2015, 22 იანვარი, 2016 წელი; №ას-1216-1141-2015, 3 ივნისი, 2016 წელი, №ას-1220-1145-2015, 3 ივნისი, 2016 წელი).

1.6. ამდენად, განსახილველი დავა არ წარმოადგენს იშვიათ სამართლებრივ პრობლემას, რომელიც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას, რადგანაც შრომითი მოვალეობის შესრულებისას მუშაკის ჯანმრთელობისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების, ასევე, სარჩოს გადაანგარიშების საკითხზე არსებობს საკასაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკა, რომლისგანაც არ განსხვავდება სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიღებული განჩინება (დამატებით იხილეთ სუსგ №ას-1180-1141-2016, 31 მარტი, 2017 წელი, ასევე, ამ საქმეზე 2017 წლის 7 აპრილს მიღებული დამატებითი გადაწყვეტილება). კასატორი ვერ მიუთითებს იმგვარ გარემოებებზე, რაც სასამართლოს მისცემდა ვარაუდის საფუძველს, რომ საქმის არსებითი განხილვის შედეგად მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილება შეიძლებოდა ყოფილიყო მიღებული. სააპელაციო სასამართლოს მიერ მოცემული საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი მატერიალური ან საპროცესო სამართლის ნორმების დარღვევებით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე. გარდა ამისა, საკასაციო სასამართლოს შეფასების საგანს არ წარმოადგენს სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე, ხოლო კასატორი ვერც ქვემდგომი სასამართლოს შეფასებებისა და დასკვნების წინააღმდეგობრიობას ამტკიცებს მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციის დებულებებთან და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

1.7. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

2. სასამართლო ხარჯები:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის (4) თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. ამდენად, პალატა თვლის, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს მის მიერ 08.06.2017წ. #2133 საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 1 788,82 ლარის 70% _ 1 252,174 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სს „ს-ის“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ სს „ს-ას“ (ს/კ #2--------) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს მის მიერ 08.06.2017წ. #2133 საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 1 788,82 ლარის 70% - 1 252,174 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

ზ. ძლიერიშვილი