საქმე №ას-610-569-2017 20 ოქტომბერი, 2017 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ეკატერინე გასიტაშვილი, ზ------ ძლიერიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ნ. კ-ე (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – მ., ე. და ქ. კ-ეები (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული განჩინება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 14 თებერვლის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობა, თანამესაკუთრედ ცნობა, საჯარო რეესტრის მონაცემებში ცვლილების შეტანა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. მოსარჩელის მოთხოვნა და სარჩელის ფაქტობრივი საფუძვლები:

1.1. მ., ე. და ქ. კ-ეებმა (შემდგომში _ მოსარჩელეები, მოწინააღმდეგე მხარეები) სარჩელი აღძრეს სასამართლოში ნ. კ-ის (შემდგომში _ მოპასუხე, აპელანტი ან კასატორი) მიმართ და მოითხოვეს ნოტარიუს თ. ჩ-ას მიერ 2009 წლის 8 მაისს გაცემული #2-134 სამკვიდრო მოწმობის სამკვიდრო ქონების 25/45 ნაწილში ბათილად ცნობა და საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში ამჟამად მოპასუხის სახელზე რეგისტრირებული ქ.ბათუმში, უ-ის დასახლებაში მდებარე (ს/კ #0-) უძრავი ქონების (შემდგოში _ სადავო ქონება) 25/45-ის თანამესაკუთრეებად მოსარჩელეების ცნობა, ასევე, შესაბამისი ცვლილებების შეტანა საჯარო რეესტრის მონაცემებში.

1.2. სარჩელი ემყარება შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს: საკომლო ამონაწერების თანახმად, მოსარჩელეებს გააჩნიათ საკუთრების უფლება სადავო მისამართზე მდებარე 2602 კვ.მ მიწის ნაკვეთსა და 286 კვ.მ შენობა-ნაგებობაზე, რაც რეგისტრირებულია საადგილმამულო წიგნში. უფლების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მოთხოვნისას მათთვის ცნობილი გახდა, რომ სადავო ქონება 2009 წლის 8 მაისის სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე აღურიცხავს მოპასუხეს, რაც უკანონოა, ვინაიდან ქონება კომლის საკუთრება იყო, საიდანაც თანასაკუთრების უფლება გააჩნდათ მოსარჩელეებს და მთლიან ქონებაზე სამკვიდროს იგი ვერ მიიღებდა. საგულისხმოა, რომ ქონება ირიცხებოდა რ. კ-ის სახელზე, რომელიც ე. კ-ის პაპა და მ. კ-ის მამამთილია, კომლის სტატუსს წარმოადგენდა საკოლმეურნეო. რ. კ-ის კომლის წევრებს, საკოლმეურნეო კომლის რეორგანიზაციის დროისათვის (1986-1993წ.) წარმოადგენდნენ: რ. კ-ე, ვ. კ-ე (მეუღლე), ზ., ნ., ნ., ა. კ-ეები (შვილები), მ. კ-ე (რძალი), ქ. და ე. კ-ეები (შვილიშვილები). თითოეულ მათგანს ეკუთვნოდა 1/9 წილი. ა. კ-ე გარდაიცვალა 1996 წლის 13 აპრილს, მან 1989 წლის 8 სექტემბერს იქორწინა მ. თ-ეზე, რომელსაც მიეცა მეუღლის გვარი, ამავე კომლში 1990 და 1991 წელს დაიბადნენ ქ. და ე. კ-ეები, რომლებიც რეორგანიზაციის დროისათვის იყვნენ არასრულწლოვნები და ცხოვრობდნენ მშობლების სახლში, შესაბამისად, მათი წილი 4/9-ს (20/45) შეადგენდა. უ-ის თემის საკრებულოს 1998 წლის #5 გადაწყვეტილებით მ. კ-ე შვილებთან ერთად გამოეყო ვ. კ-ის კომლს, თუმცა სხვაგან საცხოვრებლად არ წასულან. 1992 წლისათვის ისინი ვ. კ-ის კომლის წევრებად ირიცხებოდნენ. მ., ქ. და ა. კ-ეები დღემდე რეგისტრირებული არიან სადავო ქონებაში და აქვე ცხოვრობენ. რ. კ-ე გარდაიცვალა 1994 წელს და მისი გარდაცვალებით გაიხსნა სამკვიდრო მამკვიდრებლის კუთვნილ 1/9-ზე (5/45), მას დარჩა ხუთი პირველი რიგის მემკვიდრე: მეუღლე და შვილები: ზ., ნ., ნ. და ა. კ-ეები. თითოეულმა მემკვიდრემ მიიღო სამკვიდროს 1/45 წილი, შესაბამისად, მოსარჩელეთა წილი მთელ ქონებაში შეადგენს 21/45-ს (4/9=20/45+1/45). ზ. კ-ე გარდაიცვალა 2002 წელს, რომლის გარდაცვალებითაც გაიხსნა სამკვიდრო. მისი პირველი რიგის მემკვიდრეს წარმოადგენდა დედა _ ვ. კ-ე, რომლის წილმაც შვილის სამკვიდროდან შეადგინა 12/45 (5/45 (ვ-ს წილი)+5/45 (წილი ზ-ის სამკვიდროდან)+1/45 (წილი რ-ის სამკვიდროდან)+1/45 (წილი ზ-ის სამკვიდროდან)=2/45; 10/45+2/45=12/45). ვ. კ-ე გარდაიცვალა 2008 წელს და გაიხსნა სამკვიდრო მის ქონებაზე (12/45). მამკვიდრებელს დარჩა სამი მემკვიდრე: ნ., ნ. და ა. კ-ეები და თითოეულის წილი შეადგენს 4/45-ს. მოსარჩელეთა კუთვნილი წილი სამკვიდროში შეადგენს 5/45-ს, რომელიც მათ მიღებული აქვთ ფაქტობრივი ფლობით, შესაბამისად, მოპასუხის სახელზე სამკვიდრო მოწმობა მთელი ქონების საკუთრებაში მიღების თაობაზე კანონდარღვევითაა გაცემული.

2. მოპასუხის პოზიცია:

მარტივი შედავებით მოპასუხემ არ ცნო სარჩელი და განმარტა, რომ საკომლო ჩანაწერთა წიგნის თანახმად, მ. კ-ე შვილებთან ერთად ითვლებოდა სხვა კომლად, ამ დროისათვის აწ განსვენებული ვ. კ-ის საკუთრებაში ირიცხებოდა 286 კვ.მ შენობა-ნაგებობის მხოლოდ ორი ოთახი. მოსარჩელისათვის ცნობილი იყო სამკვიდრო მოწმობის მხოლოდ მოპასუხის მიერ აღებისა და საკუთრების უფლების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის თაობაზე. სასარჩელო მოთხოვნა წილის ოდენობის განსაზღვრის ნაწილში ბუნდოვანია, გაანგარიშებაში 1,5 წილის მეტობა აღინიშნება აწ გარდაცვლილი რ. კ-ის წილის ხარჯზე. გარდა ამისა, მოსარჩელეს ჯერ უნდა განესაზღვრა წილი, რომელზეც აცხადებდა პრეტენზიას, რა საფუძვლით აყენებდა იგი მოთხოვნას და მხოლოდ წილის გამიჯვნის შემდგომ შეეძლო, სადავო გაეხადა საჯარო რეესტრში მოპასუხის სახელზე განხორციელებული რეგისტრაცია.

3. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2016 წლის 26 თებერვლის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი 2009 წლის 8 მაისს ნოტარიუს თ. ჩ-ას მიერ გაცემული #2-134 სამკვიდრო მოწმობა სამკვიდრო ქონების 25/45 ნაწილში და მოსარჩელეები: მ., ქ. და ე. კ-ეები ცნობილ იქნენ ქ.ბათუმში, უ-ის დასახლებაში მდებარე, ამჟამად ნ. კ-ის საკუთრებაში რიცხული უძრავი ქონების (ს/კ #0-) 25/45 ნაწილის თანამესაკუთრეებად. შესაბამისი ცვლილებები შევიდა საჯარო რეესტრის მონაცემებში.

4. აპელანტის მოთხოვნა:

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

5. გასაჩივრებული განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი:

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 14 თებერვლის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

6. კასატორის მოთხოვნა:

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა აპელანტმა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ იგი დაუშვებელია შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის დასაბუთება:

1.1. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული დანაწესები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

1.2. მოცემულ შემთხვევაში, გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთება ძირითადად იმ დასკვნებს ეფუძნება, რომ:

1.2.1. ხელვაჩაურის რაიონის სოფელ უ-ში მდებარე უძრავი ქონება (ამჟამად - ს/კ #0-) ეკუთვნოდა რ. კ-ის საკოლმეურნეო კომლს;

1.2.2. 1986-1993 წლების მონაცემებით რ. კ-ის კომლის წევრი იყო ცხრა პირი: თავად რ. კ-ე, მისი მეუღლე _ ვ. კ-ე, მათი შვილები: ზ., ნ., ნ. და ა. კ-ეები, რძალი _ მ. კ-ე და შვილიშვილები: ქ. და ე. კ-ეები. უ-ის სოფლის საკრებულოს 1998 წლის 27 აპრილის გადაწყვეტილებით მოსარჩელეები ვ. კ-ის „კომლს“ „ცალკე კომლად გამოეყვნენ“. მიუხედავად იმისა, რომ ამ გადაწყვეტილებას არავითარი სამართლებრივი შედეგი არ მოჰყოლია, იგი ამტკიცებს, რომ მოსარჩელეები 1998 წლის 27 აპრილამდე მაინც, 1993 წლისათვის ვ. კ-ის კომლის წევრებად ითვლებოდნენ;

1.2.3. რ. კ-ე გარდაიცვალა 1994 წელს და მისი სამკვიდრო მიიღეს: ვ., ზ., ნ., ნ. და ა. კ-ეებმა;

1.2.4. ა. კ-ე გარდაიცვალა 1996 წლის 13 აპრილს და მისი სამკვიდრო მიიღეს: დედამ _ ვ. კ-ემ, მეუღლემ _ მ. კ-ემ და შვილებმა: ქ. და ე. კ-ეებმა;

1.2.5. ზ. კ-ე გარდაიცვალა 2002 წელს და მისი სამკვიდრო მიიღო დედამ _ ვ. კ-ემ;

1.2.6. ვ. კ-ე გარდაიცვალა 2008 წლის 30 ივლისს და მისი სამკვიდრო მიიღეს შვილებმა: ნ. და ნ. კ-ეებმა, ასევე _ ა. კ-ის შვილებმა: ქ. და ე. კ-ეებმა. საბოლოოდ, სადავო ქონებიდან 25/45 წილი მიიღეს მ., ქ. და ე. კ-ეებმა;

1.2.7. მიუხედავად აღნიშნულისა, 2009 წლის 8 მაისს მთელ სადავო ქონებაზე სამკვიდრო მოწმობა გაიცა მხოლოდ ნ. კ-ის სახელზე.

1.3. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

1.4. საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა ვერ გახდება კასატორის შედავება იმის თაობაზე, რომ:

1.4.1. საქმის მასალების თანახმად, ვ. კ-ეს (და არა მის კომლს, რა დროისათვისაც კომლი აღარ არსებობდა და არც საკომლო მეურნეობად იყო რეგისტრირებული) მიწის სარეფორმო კომისიის მიერ 2002 წლის 31 დეკემბრის მიღება-ჩაბარების #22/4-276 აქტის საფუძველზე საკუთრებაში გადაეცა 2600 კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი. აღნიშნული, როგორც შუალედური აქტი და უფლების დამდგენი დოკუმენტი, გახდა საფუძველი იმისა, რომ ვ. კ-ის ინდივიდუალურ საკუთრებაში მარეგისტრირებელ ორგანოს, 2003 წლის 11 თებერვალს (საკადასტრო კოდით #2-) აღერიცხა ეს მიწა. 2009 წლის 29 მაისს დასახელებული უძრავი ქონება, როგორც აწ გარდაცვლილი ვ. კ-ის სამკვიდრო საკუთრებაში მიიღო და საჯარო რეესტრში აღირიცხა 2009 წლის 8 მაისის სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე კასატორმა, ამდენად, უდავოა, რომ ქონებაზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის პირველად დოკუმენტს 2002 წლის 31 დეკემბრის მიღება-ჩაბარების აქტი და რეესტრის 2003 წლის 11 თებერვლის გადაწყვეტილება წარმოადგენს და ამ დოკუმენტების მიმართ მოქმედებს სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლით განსაზღვრული სისრულის პრეზუმფცია, იგი სათანადო წესით სადავოდ არაა გამხდარი, ხოლო კასატორის საკუთრების უფლების დამდგენი დოკუმენტი არა საკუთრების წარმომშობი პირველადი დოკუმენტაცია, არამედ _ სამკვიდრო მოწმობაა. ამ მხრივ, დაუშვებელია აპელირება იმაზე, რომ მოპასუხემ იცოდა დედის სახელზე საკუთრების პირველადი რეგისტრაციის უზუსტობის შესახებ. იმ შემთხვევაშიც კი, თუ დადასტურებულად იქნება მიჩნეული, რომ მოსარჩელეებს, სამოქალაქო კოდექსის 1513-ე მუხლის შესაბამისად, წარმოშობილი აქვთ საკუთრება სადავო ქონების ნაწილზე, ზემოხსენებული მიღება-ჩაბარების აქტისა და საჯარო რეესტრის 2003 წლის 11 თებერვლის, ასევე, 2009 წლის 29 მაისის გადაწყვეტილების საფუძველზე, მათ ეს უფლება დაკარგული აქვთ, რომლის აღდგენაც შესაძლებელია უფლების დამდგენი დოკუმენტისა და მარეგისტრირებელი ორგანოს გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის გზით, წინააღმდეგ შემთხვევაში, ირღვევა „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის მოთხოვნები;

1.4.2. კასატორმა სასამართლო სხდომაზე განმარტა, რომ 2002 წელს გარდაცვლილ ზ. კ-ეს დარჩა ორი მემკვიდრე: რეგისტრირებულ ქორწინებაში მყოფი მეუღლე და ქალიშვილი, რომლებიც ცხოვრობენ უკრაინაში და დავის განხილვისას სათანადო წესით არ ყოფილან მოწვეული;

1.4.3. კასატორმა სადავო გახადა სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება 1986-93 წლებში რ. კ-ის კომლის შემადგენლობის, კომლის რეორგანიზაციის შედეგად თანასაკუთრების წარმოშობისა და სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1960წ. რედაქცია) 556-ე მუხლის გამოყენების თაობაზე იმ დასაბუთებით, რომ ა. კ-ეზე დაოჯახების შემდეგ მ. თ-ე (კ-ე) კომლის წევრი ნატურალიზაციის გზით არ გამხდარა, ამგვარი გადაწყვეტილება არ მიღებულა შესაბამისი ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ. ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მიერ მოპასუხის მოთხოვნის საფუძველზე გამოთხოვილი პასუხის თანახმად, მ. კ-ის კომლის წევრად მიღებისა და ჩაწერის შესახებ უ-ის თემის საკრებულოს 1986-95 წლებში აღმასკომის სხდომის ოქმებში გადაწყვეტილება არ მოიპოვება, მ. კ-ეს, პირადობის მოწმობის დაკარგვის გამო, განცხადება აქვს დაწერილი 2006 წლის 22 სექტემბერს, რეგისტრირებულია ხელვაჩაურის შს განყოფილებაში 1995 წლის 28 აპრილს და არა მანამდე, ამდენად, საკომლო წიგნის ჩანაწერები, რომლებიც მოიცავს 1986-95 წლებს, სადაც კომლის წევრად მ. კ-ეცაა მოხსენებული, არ ნიშნავს იმას, რომ 1993 წლისათვის იგი კომლის წევრს წარმოადგენდა, ამ შემთხვევაში, სასამართლომ დაარღვია მტკიცების ტვირთი.

1.5. საკასაციო პალატა უარყოფს კასატორის ზემოხსენებულ პრეტენზიებს იმ დასაბუთებით, რომ ქვემდგომი სასამართლოს დასკვნები არ ეწინააღმდეგება კანონის მოთხოვნებს (სსსკ-ის 393-ე-394-ე მუხლები), საკასაციო საჩივრის ფარგლებში ძირითად შესაფასებელ საკითხებთან დაკავშირებით საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლით განსაზღვრული რეესტრის მონაცემების უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია მოპასუხის უფლებადამცავ ინსტრუმენტად მოცემულ შემთხვევაში ვერ გამოდგება, ვინაიდან ჩანაწერის უსწორობისას იგი იცავს მხოლოდ კეთილსინდისიერი შემძენის ინტერესებს, ანუ პირისას, რომელიც გარიგების საფუძველზე იძენს რეგისტრაციაუნარიან ქონებას (უძრავ ნივთს), მას გამოჩენილი აქვს წინდახედულობის გონივრული სტანდარტი და არ იცოდა ან არ შეიძლება სცოდნოდა უფლების ხარვეზის შესახებ. მოცემულ შემთხვევაში, უდავოა, რომ საკითხი ოჯახის წევრთა მიერ სამკვიდროს მიღების ფაქტს შეეხება და ბუნებრივია, სრულიად ალოგიკური იქნება იმის გაზიარება, რომ ამავე ოჯახის რომელიმე წევრისათვის უცნობი ყოფილიყო თანაბარი რიგის მემკვიდრეთა არსებობის ფაქტის შესახებ. ამასთანავე, რეგისტრირებული მონაცემის შედავების წინაპირობა ასევე ყოველგვარ სამართლებრივ საფუძვლიანობას მოკლებულია, რამეთუ, როგორც მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის 1421-ე მუხლი, ისე _ ადრე მოქმედი სამოქალაქო სამართლის კოდექსი სამკვიდროს დადგენილი წესით მიღებას (მათ შორის ფაქტობრივი ფლობით) უკავშირებს საკუთრების უფლების წარმოშობას (სამოქალაქო კოდექსის 1433-ე მუხლის თანახმად, მიღებული სამკვიდრო მემკვიდრის საკუთრებად ითვლება მემკვიდრეობის გახსნის დღიდან), საკუთრების სოციალური მნიშვნელობიდან გამომდინარე კი, როდესაც იგი კანონის შესაბამისად წარმოშობილია, მის ნამდვილობაზე გავლენას ვერ იქონიებს რეგისტრირებული ჩანაწერების შედავების საკითხი (მით უფრო იმ პირობებში, როდესაც საკუთრება წარმოიშობა მემკვიდრეობის საფუძველზე და სახეზე არ გვყავს კეთილსინდისიერი შემძენი). საკასაციო პალატა უარყოფს კასატორის შედავებას ზ. კ-ის პირველი რიგის ორი მემკვიდრის არსებობის შესახებ, რადგანაც ამგვარი ფაქტი საქმის მასალებით არ დასტურდება, თუმცა, მათი რეალურად არსებობის შემთხვევაში, შესაბამისი წინაპირობების დადასტურებისას წინამდებარე დავაზე მიღებული გადაწყვეტილება მათ არც მატერიალურ-სამართლებრივ და არც საპროცესო უფლებას არ ზღუდავს, მოითხოვონ უფლების დაცვა. რაც შეეხება მხარის მტკიცებას, რომ მ. კ-ე არ წარმოადგენდა რ. კ-ის კომლის წევრს, აღნიშნულს იგი ვერ ამტკიცებს, რადგანაც, როგორც სააპელაციო პალატამ მართებულად აღნიშნა, აპელანტს დადგენილი წესით არ გაუხდია სადავოდ საკომლო წიგნის ჩანაწერები, ამ ფაქტის მტკიცება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის ფარგლებში ეკისრებოდა მოპასუხეს, რომელმაც ვერ დაძლია კანონით დაკისრებული ტვირთი, ხოლო სასამართლოს დასკვნები ემყარება საქმეში არსებული, შეუდავებელი დოკუმენტების ამავე კოდექსის 105-ე მუხლით დადგენილ კვლევას.

1.6. მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ სწორად მოიძია/განმარტა მოთხოვნის დამფუძნებელი ნორმები _ სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1960 წლის რედაქციით) 556-ე მუხლი, მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის 1421-ე (2) და 1433-ე მუხლები, სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა საკოლმეურნეო კომლის რეორგანიზაციის საკითხს (საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 22.09.1992წ. #949 დადგენილების შესაბამისად), არსებითად სწორად განსაზღვრა მტკიცების საგანი და გაანაწილა მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთი.

1.7. განსახილველი დავა არ წარმოადგენს იშვიათ სამართლებრივ პრობლემას, რომელიც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას, რადგანაც კომლის რეორგანიზაციის, ასევე, სამკვიდროს ფაქტობრივად მიღების საკითხზე არსებობს საკასაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკა, რომლისგანაც არ განსხვავდება სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიღებული განჩინება. კასატორი ვერ მიუთითებს იმგვარ გარემოებებზე, რაც სასამართლოს მისცემდა ვარაუდის საფუძველს, რომ საქმის არსებითი განხილვის შედეგად მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილება შეიძლებოდა ყოფილიყო მიღებული. სააპელაციო სასამართლოს მიერ მოცემული საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი მატერიალური ან საპროცესო სამართლის ნორმების დარღვევებით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე. გარდა ამისა, საკასაციო სასამართლოს შეფასების საგანს არ წარმოადგენს სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე, ხოლო, კასატორი ვერც ქვემდგომი სასამართლოს შეფასებებისა და დასკვნების წინააღმდეგობრიობას ამტკიცებს მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციის დებულებებთან და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

1.8. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

2. სასამართლო ხარჯები:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი, ამდენად, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს მის მიერ 14.06.2017წ. #1 საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 1 388,85 ლარის 70% _ 972,195 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ნ. კ-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ ნ. კ-ეს (პ/#6-) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს მის მიერ 14.06.2017წ. #1 საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 1 388,85 ლარის 70% _ 972,195 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

ზ. ძლიერიშვილი