საქმე #ა-5075-ბ-10-2017 30 ივლისი, 2018 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ეკატერინე გასიტაშვილი, პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

განმცხადებელი _ შპს „რ–ი“

მოწინააღმდეგე მხარე _ ზ. მ–ი

გასაჩივრებული განჩინება _ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 ივნისის განჩინება

განმცხადებლის მოთხოვნა _ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 ივნისის განჩინების ბათილად ცნობა და საქმის წარმოების განახლება

დავის საგანი _ სესხის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულება, ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 7 ივლისის გადაწყვეტილებით ზ. მ–ის სარჩელი შპს „რ–ის“ მიმართ 2005 წლის აპრილის სესხის ზეპირი ხელშეკრულებიდან გამომდინარე სესხის ძირითადი თანხის _ 300 000 აშშ დოლარისა და სარგებლის _ 150 000 აშშ დოლარის დაკისრების მოთხოვნის ნაწილში არ დაკმაყოფილდა, ამავე გადაწყვეტილებით, შპს „რ–ს“ ზ. მ–ს სასარგებლოდ დაეკისრა 2009 წლის იანვრიდან 2011 წლის 20 დეკემბრამდე სესხის ზეპირი ხელშეკრულების საფუძველზე გადაცემული თანხის _ 643 183 აშშ დოლარის გადახდა, საიდანაც სესხის ძირითადი თანხა 436 558 აშშ დოლარია, ხოლო პროცენტი _ 206 625 აშშ დოლარი, შპს „რ–ს“ ზ. მ–ის სასარგებლოდ ასევე დაეკისრა მიუღებელი შემოსავლის ასანაზღაურებლად 436 558 აშშ დოლარის წლიური 9%-ის - 39 290 აშშ დოლარის გადახდა.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს მხარეებმა, ზ. მ–მა მისი ნაწილობრივ გაუქმება და სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება, ხოლო, შპს „რ–მა“ ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 29 სექტემბრის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივრები ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც ზ.მ–ის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, შპს „რ–ს“ ზ.მ–ის სასარგებლოდ დაეკისრა 2009 წლის იანვრიდან 2011 წლის 20 დეკემბრამდე სესხის ზეპირი ხელშეკრულების საფუძველზე გადაცემული 793 183 აშშ დოლარის გადახდა, საიდანაც ძირი თანხა 586 558 აშშ დოლარია, ხოლო სარგებელი _ 206 625 აშშ დოლარი, მოპასუხეს ასევე დაეკისრა მიუღებელი შემოსავლის სახით 23 795,49 აშშ დოლარის გადახდა, ხოლო 2005 წლის აპრილის ზეპირი სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ძირი თანხის _ 300 000 აშშ დოლარისა და სარგებლის სახით 150 000 აშშ დოლარის დაკისრების მოთხოვნის ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს მხარეებმა, შპს „რ–მა“ მოითხოვა სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ხოლო, ზ. მ–მა _ სესხის ძირი თანხის _ 300 000 აშშ დოლარისა და სარგებლის _ 150 000 აშშ დოლარის დაკისრებაზე უარის თქმის ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით ამ ნაწილში სარჩელის დაკმაყოფილება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 ივნისის განჩინებით საკასაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად, ამავე განჩინებით შპს „რ–ის“ წარმომადგენელ ა. კ-ის შუამდგომლობა იურიდიული მომსახურების ხარჯის ანაზღაურების მოწინააღმდეგე მხარისათვის დაკისრების თაობაზე არ დაკმაყოფილდა, ზ. მ–ის წარმომადგენელ მ. გ-ას შუამდგომლობა 2012 წლის ნოემბრიდან 2017 წლის ივლისამდე გადასახდელი თანხის _ 793 183 აშშ დოლარის წლიური 9%-ის _ 327 188 აშშ დოლარის შპს „რ–ისათვის“ დაკისრების თაობაზე დარჩა განუხილველად, კასატორ ზ. მ–ს დაუბრუნდა 2017 წლის 9 ივნისის #ა-2427-17 განცხადებაზე დართული იურიდიული კომპანია „თ-ის“ 2017 წლის 9 ივნისის დასკვნა 23 (ოცდასამი) ფურცლად, შპს „რ–ის“ წარმომადგენელ ა. კ-ის შუამდგომლობა საქმის განხილვის გადადებისა და შესაბამისი დასკვნის წარდგენისათვის საპროცესო ვადის განსაზღვრის თაობაზე არ დამაყოფილდა.

საკასაციო სასამართლოს განცხადებით მომართა შპს „რ–მა“, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 422-ე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის საფუძველზე მოითხოვა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 ივნისის განჩინების ბათილად ცნობა და საქმის წარმოების განახლება.

საკასაციო სასამართლოს 2017 წლის 25 დეკემბრის განჩინებით განცხადება მიჩნეულ იქნა დასაშვებად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ შეისწავლა განცხადების საფუძვლიანობა, საქმის მასალები და მიიჩნევს, რომ შპს „რ–ის“ მოთხოვნა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 ივნისის განჩინების ბათილად ცნობის თაობაზე უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგი გარემოებების გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 430-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება განიხილება ზეპირი მოსმენის გარეშე. სასამართლოს შეუძლია, დაადგინოს ზეპირი განხილვაც, თუ ეს საჭიროა და ხელს უწყობს საქმის გარემოებების გარკვევას. ზეპირი განხილვის შემთხვევაში მხარეებს ეცნობებათ სხდომის ჩატარების დრო და ადგილი, მაგრამ მათი გამოუცხადებლობა ვერ დააბრკოლებს სასამართლოს მიერ საკითხის განხილვასა და გადაწყვეტას. მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ შპს „რ–ის“ განცხადება განხილულ უნდა იქნას მხარეთა დასწრების გარეშე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 422-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილება დაინტერესებული პირის განცხადებით შეიძლება ბათილად იქნეს ცნობილი, თუ გადაწყვეტილების მიღებაში მონაწილეობდა მოსამართლე, რომელსაც კანონის თანახმად, უფლება არ ჰქონდა, მონაწილეობა მიეღო ამ გადაწყვეტილების მიღებაში. განსახილველ შემთხვევაში, განმცხადებელი საკასაციო პალატის განჩინების ბათილად ცნობას მოითხოვს იმ საფუძვლით, რომ საქმის განხილვის შედეგად მას გაუჩნდა ეჭვი კოლეგიური შემადგენლობის მიუკერძოებლობის თაობაზე, ამ ეჭვის ფაქტობრივ საფუძვლად იგი ძირითადად შემდეგ გარემოებებს მიუთითებს:

საქმის განმხილველი შემადგენლობის წევრის, მოსამართლე ზ. ძ–ის თანაშემწე ნ. კ-ე ქორწინებაში იმყოფება ზ. მ–ის წარმომადგენელ მ. გ-ასთან, შესაბამისად, მას უფლება არ ჰქონდა, მიეღო მონაწილეობა საქმის განხილვაში, თანახმად სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 31-ე მუხლის პირველი ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტისა, ამასთან, მოსამართლის თანაშემწისა და მოწინააღმდეგე მხარის წარმომადგენლის ხანგრძლივი თანაცხოვრება იწვევს შიშს, რომ არა მხოლოდ მოსამართლე ზ. ძ–ი, არამედ, საქმის განმხილველი სრული შემადგენლობა ობიექტური ნიშნით არის მიკერძოებული, რადგანაც ნ. კ-ეს ჰქონდა სამსახურებრივი წვდომა: ა) საქმის წარმოებასა და განხილვაზე; ბ) 2017 წლის 29 მაისს საქმის განხილვის დასრულების შედეგზე; გ) საქმის განმხილველი შემადგენლობის წევრთა მოსაზრებებზე, მსჯელობის მიმართულებებზე, შესაძლო ეჭვსა თუ მერყეობაზე, მათ შორის, საქმის განსაკუთრებული სირთულიდან გამომდინარე, პალატის მიერ ერთი თვით სარეზოლუციო ნაწილის გამოცხადების გადადების გათვალისწინებით. ამგვარი ქმედებით მოწინააღმდეგე მხარეს მიეცა აკრძალული წვდომა სათათბირო ოთახში მყოფი პალატის შიდა ინფორმაციაზე, რაც მან გამოიყენა კიდევაც და მიმართა უზენაესი სასამართლოს ყოფილ მოსამართლეს, თ. თ-ას სამართლებრივი ექსპერტიზის ჩასატარებლად, აღსანიშნავია, რომ ნ. კ-ე მოსამართლე თ. თ-ას რეფერენტი იყო, ამასთან, თ. თ-ას საქმის განმხილველი კოლეგიური შემადგენლობის წევრებთან ერთად არაერთი საქმე აქვს გადაწყვეტილი, რის გამოც დიდი ავტორიტეტით სარგებლობს და მისი დასკვნის წარდგენით პრაქტიკულად სათათბიროდ აღმოჩნდა გასული მეოთხე წევრი, ხოლო დასკვნის გავლენა იკითხება თავად შემაჯამებელ გადაწყვეტილებაში. თავად მოსამართლე ზ. ძ–ს არ განუცხადებია საქმეზე თვითაცილება და/ან ნ. კ-ის ჩამოშორება საქმის განხილვისაგან, ამგვარი ქმედებით უკანონო უპირატესობა მიენიჭა მოწინააღმდეგე მხარეს, რაც მიღებული განჩინების ბათილად ცნობის საფუძველია.

საკასაციო სასამართლო მხარის არგუმენტების შეფასების შედეგად აღნიშნავს, რომ სრულებით არ იზიარებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ყოფილი წევრის - თ.თ-ასთან მიმართებით გამოთქმულ პოზიციებს და განუმარტავს მხარეს, რომ საქმის ზეპირი მოსმენის გარეშე განხილვისას სასამართლოში წარდგენილი ნებისმიერი კორესპონდენცია გადაეცემა საქმის განმხილველ შემადგენლობას, ვინაიდან არც საპროცესო კანონმდებლობით და არც სასამართლოში დადგენილი წესების შესაბამისად, მოქალაქეთა მისაღებს, სადაც ხდება სასამართლოში კორესპონდენციის მიღება, არ გააჩნია უფლება, სასამართლოს წარმოებაში არსებული საქმის მასალების მიღებაზე განაცხადოს უარი, ამ წესით შემოსული ექსპერტიზის დასკვნა, ბუნებრივია, გადაეცა საქმის განმხილველ შემადგენლობას, რის შესახებაც, თუნდაც ფორმალური თვალსაზრისით დოკუმენტის დასაშვებობის საკითხის გადაწყვეტამდე, ეცნობა განმცხადებელს, უფრო მეტიც, საკასაციო სასამართლომ 2017 წლის 23 ივნისის განჩინებით დოკუმენტის მიღებაზე განაცხადა უარი, რაც შეეხება იმ საკითხს, იხელმძღვანელა თუ არა სასამართლომ ამ დოკუმენტით და როგორც მხარე აღნიშნავს, „სათათბირო ოთახში აღმოჩნდა თუ არა ყოფილი მოსამართლე თ. თ-ა, რომელთან ერთადაც არაერთი საქმე აქვს განხილული ამავე შემადგენლობას“, პალატა განუმარტავს განმცხადებელს, რომ ამგვარი მოსაზრებები მოკლებულია ყოველგვარ ლოგიკურ არგუმენტაციას, უპირველესად, უნდა აღინიშნოს, რომ საკასაციო სასამართლოში დამკვიდრებულ პრაქტიკას წარმოადგენს ე.წ სასამართლოს მეგობრის ინსტიტუტი. ამ პრაქტიკის საუკეთესო მაგალითია საქართველოს უზენაესი სასამართლო დიდი პალატის მიერ ერთ-ერთ საქმეზე მსგავსი ხასიათის დოკუმენტის მიღება (იხ. მაგ: სუს დიდი პალატის გადაწყვეტილება №ას-664-635-2016, 2 მარტი, 2017 წელი). რაც შეეხება განმცხადებლის ვარაუდს, რომ მიუხედავად ექსპერტის დასკვნის საქმეზე არ დართვისა, საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა მასში გადმოცემული მოსაზრებებით და აღმოჩნდა იგი არათანაბარ მდგომარეობაში, დასაბუთების მინიმალურ სტანდარტსაც ვერ აკმაყოფილებს. ამ მხრივ უნდა აღინიშნოს, რომ „საერთო სასამართლოების შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის მე-14 მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტების თანახმად, საქართველოს უზენაესი სასამართლო (შემდგომში – უზენაესი სასამართლო) საქართველოს მთელ ტერიტორიაზე მართლმსაჯულების განხორციელების უმაღლესი და საბოლოო ინსტანციის საკასაციო სასამართლოა. უზენაესი სასამართლო დადგენილი საპროცესო ფორმით ზედამხედველობს მართლმსაჯულების განხორციელებას საქართველოს საერთო სასამართლოებში, ახორციელებს საქართველოს კონსტიტუციის 88-ე მუხლის მე-2 პუნქტით, 90-ე მუხლის პირველი პუნქტითა და ამ კანონით გათვალისწინებულ სხვა უფლებამოსილებებს. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტისა და 391¹ მუხლის შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო, როგორც ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის დამდგენი ინსტანცია, ვალდებულია, არა თუ ქვემდგომი სასამართლოების მიერ მიღებული გადაწყვეტილების შესაბამისობა შემოწმოს მის მიერ უკვე დამკვიდრებულ პრაქტიკასთან, არამედ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ თავად არ ეთანხმება ამ ინსტანციის სასამართლოს მანამდე არსებულ განმარტებას კონკრეტული სამართლის ნორმის თაობაზე, საქმეს გადასცემს დიდ პალატას სამართლის ნორმის განმარტების მიზნით. ამდენად, მხარისათვის, მით უფრო, როდესაც ის დავას აწარმოებს ადვოკატის მეშვეობით (სსსკ-ის 440-ე მუხლი), კარგად უნდა იყოს ცნობილი ის გარემოება, რომ სასამართლო ზედმიწევნით იცნობს ერთგვაროვან პრაქტიკას და თავისუფლად იყენებს მას გადაწყვეტილების დასაბუთებისას, მიუხედავად იმისა, პრაქტიკის თვალსაზრისით, მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილება მიღებულია უშუალოდ საქმის განმხილველი შემადგენლობის თუ მისთვის ე.წ ავტორიტეტული მოსამართლის მიერ, შესაბამისად, პალატა უარყოფს თ.თ-ას გავლენას საქმის განმხილველ შემადგენლობაზე და ამ საკითხს არ მიიჩნევს განჩინების ბათილობის წინაპირობად.

რაც შეეხება მოსამართლის თანაშემწის ფაქტორს (რომელიც იმავდროულად განმცხადებლის მოწინააღმდეგე მხარის წარმომადგენლის მეუღლე, საქმის განხმილველი ერთ-ერთი მოსამართლის თანაშემწე და თ.თ-ას ყოფილი თანაშემწეა), საკასაციო პალატა განმცხადებლის მტკიცებას ამ მხრივაც არ იზიარებს და განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლის მე-4 ნაწილის დებულება, რომელიც საკასაციო საჩივრის განსახილველად მიღების დროისათვის ამავე კოდექსის 401-ე მუხლის პირველ ნაწილს წარმოადგენდა, ადგენს, რომ საქმეს განსახილველად, ერთპიროვნულად ამზადებს მომხსენებელი მოსამართლე, უფრო მეტიც, ამავე კოდექსის მე-200 მუხლის მე-2 ნაწილით შეიძლება, საქმის განსახილველად მომზადება დაევალოს მოსამართლის თანაშემწესაც, თუმცა, კანონის ხსენებული ჩანაწერი შეეხება უშუალოდ მომხსენებელი მოსამართლის თანაშემწეს, შესაბამისად, ნ. კ-ის შემხებლობა საქმის მასალებთან, რადგანაც იგი არა მომხსენებელი მოსამართლის, არამედ, ამავე შემადგენლობის წევრის თანაშემწეა, თეორიულადაც დაუშვებელია, უფრო მეტიც, პრაქტიკულად, კანონსაწინააღმდეგო ქმედებას უტოლდება მხარის პოზიცია, როდესაც სასამართლოზე ზეგავლენის მომხდენად მიიჩნევს მოსამართლის თანაშემწეს ზემოხსენებული სუბიექტური ფაქტორების შედეგად, ისევე, როგორც მართლწინააღმდეგობრიობაზე მიუთითებს მისი მხრიდან ინფორმაციის მოპოვების მტკიცება (სსსკ-ის 28-ე მუხლის თანახმად, მოსამართლეებს უფლება არა აქვთ გაახმაურონ მსჯელობა, რომელიც მათ ჰქონდათ თათბირის დროს), თუმცა, ფაქტის აბსურდულობიდან გამომდინარე, ბუნებრივია, მხარემ ამ მართლწინააღმდეგობრიობის დამადასტურებელი მტკიცებულება ვერ წარუდგინა სასამართლოს.

მართალია განმცხადებელი ცდილობს, მოიშველიოს ევროსასამართლოს პრეცედენტული პრაქტიკა და მოსამართლეებს ეთიკის წესების დარღვევაში დასდოს ბრალი, თუმცა უნდა აღინიშნოს, რომ არც ერთი მის მიერ მოხმობილი პრეცედენტული საქმე, მათ შორის ფაქტობრივი ნაწილით წინამდებარე შემთხვევასთან ყველაზე ახლოს მდგომი საქმე _ Bellizzi v. Malta არ ადგენს ევროკონვენციის 6.1. მუხლის დარღვევას, რაც კიდევ ერთხელ გამორიცხავს მხარის პოზიციის რეალობასთან ახლოს ყოფნას, უფრო მეტიც, საქმეზე: „ჭიჭინაძე საქართველოს წინააღმდეგ“ ევროსასამართლომ იმსჯელა საქმის წარმოების განახლების საკითხზე და განმარტა, რომ „კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული სამართლიანი სასამართლო განხილვის უფლება უნდა განიმარტოს კონვენციის პრეამბულის კონტექსტში, რომლის თანახმადაც კანონის უზენაესობა უნდა წარმოადგენდეს მაღალ ხელშემკვრელ მხარეთა საერთო მემკვიდრეობას. კანონის უზენაესობის ერთ-ერთი ფუნდამენტური ასპექტი არის სამართლებრივი განსაზღვრულობის პრინციპი, რომლის თანახმადაც სასამართლო თუ გადაწყვეტს საკითხს, მისი განჩინება არ უნდა დადგეს ეჭვქვეშ (Brumărescu v. Romania [GC], no. 28342/95, § 61, ECHR 1999 VII). ეს პრინციპი ნიშნავს, რომ არცერთ მხარეს არ უნდა ჰქონდეს საბოლოო და ძალაში შესული გადაწყვეტილების გადახედვის მოთხოვნის უფლება მხოლოდ იმიტომ, რომ მიაღწიოს საქმის ხელახლა მოსმენასა და ახალ გადაწყვეტილებას. უმაღლესი ინსტანციის სასამართლოების მიერ საქმის გადახედვა არ უნდა იქცეს შენიღბულ აპელაციად და საკითხზე ორი შეხედულების არსებობა არ წარმოადგენს საქმის გადასინჯვის საფუძველს. ამ პრინციპიდან გადახვევა დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ამის აუცილებლობა გამოწვეულია არსებითი და გარდაუვალი ხასიათის გარემოებების წარმოშობით (იხ. Ryabykh, §52). საბოლოოდ გადაწყვეტილი სამოქალაქო დავის განახლების პროცედურა კონვენციის მე-6 მუხლის მიზნებს ემსახურება, თუმცა იგი გამართლებულია, თუკი დადგინდება სწორად იქნა თუ არა პროცედურა განხორციელებული არსებული საქმის ფაქტებზე, ანუ სასამართლო უნდა დარწმუნდეს, რომ საქმის წარმოების განახლება არ ემსახურებოდა სხვა მიზნებს, გარდა იმისა, რომლის გამოც იგი გადაწყდა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის შესაბამის დებულებებზე დაყრდნობით“ (იხ. ECHR: „ჭიჭინაძე საქართველოს წინააღმდეგ“ განაცხადი №18156/05, 27.05.2010წ.).

ევროკონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული „მიუკერძოებლობის“ მოთხოვნა ორი ასპექტისაგან შედგება: პირველი _ სასამართლო სუბიექტურად თავისუფალი უნდა იყოს პიროვნული ზრახვებისა და მიდრეკილებებისაგან; მეორე _ იგი ასევე მიუკერძოებელი უნდა იყოს, ობიექტური თვალსაზრისით, ანუ მან უნდა უზრუნველყოს საკმარისი გარანტიები ამ თვალსაზრისით ნებისმიერი კანონიერი ეჭვის გამოსარიცხად (იხ. გოტრინი და სხვები საფრანგეთის წინააღმდეგ, 1998 წლის 20 მაისის გადაწყვეტილება, Reports of Judgments and Decisions 1998-III, გვ. 1030-31, §58; "მორისი გაერთიანებული სამეფოს წინააღმდეგ", №38784/97, §58, ECHR 2002-I). რაც შეეხება სუბიექტურობას, მოსამართლე პიროვნულად მიუკერძოებლად უნდა იქნეს მიჩნეული, ვიდრე ამის საწინააღმდეგო არ დამტკიცდება (იხ. "ჰაუსშიდტი დანიის წინააღმდეგ", 1989 წლის 24 მაისის გადაწყვეტილება, სერია A №154, გვ. 21, §47; "დაკტარასი ლიტვის წინააღმდეგ", №42095/98, §30, ECHR 2000-X).

მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკითხი სამართლიანი სასამართლოს პრინციპს შეეხება და მხარე ეჭვს გამოთქვამს საქმის მიუკერძოებლად განხილვაზე, მიუხედავად განცხადების წინაპირობების უსაფუძვლობისა, პალატა აღნიშნავს, რომ საქმის განმხილველი მოსამართლის თანაშემწის ქორწინებაში ყოფნა ერთ-ერთი მხარის წარმომადგენელთან, შეიძლება მხოლოდ და მხოლოდ სუბიექტურ ეჭვს აღძრავდეს საშუალო წინადახედულობის მქონე ადამიანში მოსამართლის მიუკერძოებლობასთან დაკავშირებით, რის გამოც მხოლოდ ფორმალურად იზიარებს განმცხადებლის ამ არგუმენტს და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 422-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით აბათილებს 2017 წლის 23 ივნისის განჩინებას.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 430-ე მუხლის მე-3 ნაწილისა და 431-ე მუხლის თანახმად, თუ გამოირკვევა, რომ საქმის წარმოების განახლების მოთხოვნა საფუძვლიანია, მაშინ გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას სასამართლო გააუქმებს თავისი განჩინებით, გადაწყვეტილების გაუქმების შემდეგ საქმე, რომელზედაც ეს გადაწყვეტილება იყო გამოტანილი, თავიდან უნდა იქნეს განხილული საქმეთა განხილვის შესახებ ამ კოდექსით დადგენილი წესით.

მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო პალატამ 2017 წლის 23 ივნისის განჩინება ცნო ბათილად, საქმის წარმოება უნდა განახლდეს საკასაციო საჩივრების არსებითად განხილვის ეტაპიდან, ამასთანავე, პალატა მიზანშეწონილად მიიჩნევს, საკასაციო საჩივრები განხილოს მხარეთა დასწრებით და ამ მიზნით სხდომის დროის შესახებ დამატებით აცნობოს მხარეებს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ იხელმღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 403-ე, 408-ე, 430-ე, 431-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. შპს „რ–ის“ განცხადება დაკმაყოფილდეს.

2. ბათილად იქნას ცნობილი საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 23 ივნისის განჩინება და შპს „რ–ისა“ და ზ. მ–ის საკასაციო საჩივრების არსებითად განხილვის ეტაპიდან განახლდეს საქმის წარმოება.

3. საკასაციო საჩივრები განხილულ იქნას მხარეთა დასწრებით.

4. სასამართლო სხდომის თარიღი დამატებით ეცნობოთ მხარეებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 70-ე-78-ე მუხლების მოთხოვნათა დაცვით.

5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

პ. ქათამაძე