№ ას-55-51-2017 31 ივლისი, 2017 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ნინო ბაქაქური (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ზურაბ ძლიერიშვილი, ბესარიონ ალავიძე
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე
საკასაციო საჩივრის ავტორი – ლ. ა-ი (მოსარჩელე)
მოწინააღმდეგე მხარე – თ. ბ-ე, ი. გ-ე, ნ. ქ-ე, გ. გ., მ. ა-ე (მოპასუხეები)
გასაჩივრებული განჩინება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 24 ოქტომბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება
დავის საგანი – ამხანაგობის ერთობლივი საქმიანობის შეწყვეტა, უძრავი ქონების გაყოფა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი
1. 1994 წლის 1 სექტემბერს ვანის მოსახლეობის საყოფაცხოვრებო მომსახურების ა-ეს მუშა-მოსამსახურეებმა - ი. ა-მა, თ. ბ-ემ, ი. გ-ემ, ნ. ქ-ემ, გ. გ-მ და მ. ა-ემ საქართველოს რესპუბლიკის მეთაურის 1994 წლის 29 მაისის №178 ბრძანებულებით მინიჭებული უფლების რეალიზაციის, სახელდობრ - საყოფაცხოვრებო მომსახურების ობიექტის პირდაპირი მიყიდვის მიზნით შექმნეს ამხანაგობა ,,ს/მ ა-ი’’ (შემდგომში „ამხანაგობა“), რომლის თავმჯდომარე იყო ი. ა-ი (იხ. ტ. 1, ს.ფ. 29).
2. 1996 წლის 16 მაისს საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს ვანის რაიონულ განყოფილებასა და ამხანაგობას შორის გაფორმდა ხელშეკრულება (შემდგომში „ხელშეკრულება“) და ქ. ვანში, თ. ქ. #6-ში მდებარე ს/მ ა-ე (შემდგომში „უძრავი ქონება“ ან „სადავო უძრავი ქონება“) პირდაპირი მიყიდვის წესით 1070 აშშ დოლარად გადაეცა ამხანაგობას. ამხანაგობის წევრთა წილობრივი შენატანები განისაზღვრა შემდეგნაირად: ი. ა-ი - 970 აშშ დოლარი; დანარჩენი წევრები - 20-20 აშშ დოლარი. იმავე დღეს ამხანაგობის სახელზე გაიცა საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა (იხ. ტ. 1, ს.ფ. 36, 37).
3. სადავო უძრავ ქონებას ჰყავს ორი მესაკუთრე: ამხანაგობა, რომელიც ფლობს ქონების 284 კვ.მ-ს და ფიზიკური პირი - გ. ე–ი, რომელიც ფლობს უძრავი ქონების 142,4 კვ.მ-ს (იხ. ტ. 1, ს.ფ. 24).
4. ამხანაგობის თავმჯდომარე ი. ა-ი გარდაიცვალა 2013 წლის 1 ივნისს (იხ. ტ. 1, ს.ფ. 22).
5. ი. ა-ის სამკვიდრო ქონება (სამკვიდროში შემავალი აქტივები და პასივები) მისი გარდაცვალების შემდეგ სრულად მიიღო მისმა პირველი რიგის მემკვიდრემ, შვილმა - ლ. ა-მა (იხ. ტ. 1, ს.ფ. 23).
6. სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასავლეთ საქართველოს რეგიონული ექსპერტიზის დეპარტამენტის 2015 წლის 9 ივნისის #5... დასკვნის (შემდგომში „ექსპერტიზის დასკვნა“) შესაბამისად, ქ. ვანში, თ. ქ. #6-ში მდებარე საყოფაცხოვრებო შენობის ამხანაგობის წევრებს შორის გაყოფა ისე, რომ თითოეულ წევრს გამოეყოს ფაქტიურად არსებული ცალკე ფართი ტექნიკურად შეუძლებელია (იხ. ტ. 1, ს.ფ. 40-48).
7. ლ. ა-მა (შემდგომში „მოსარჩელე“, „კასატორი“ ან „საკასაციო საჩივრის ავტორი“) სარჩელი აღძრა სასამართლოში თ. ბ-ის, ი. გ-ის, ნ. ქ-ის, გ. გ-ს, მ-ის (შემდგომში „მოპასუხეები“) მიმართ და მოითხოვა ამხანაგობის ერთობლივი საქმიანობის შეწყვეტა, ხელშეკრულებით განსაზღვრული წილის (სადავო ქონების 90%) მიღება და ექსპერტიზის დასკვნის დანართი №1-ის მიხედვით სადავო უძრავი ქონების გაყოფა. ასევე, მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟისა და სასამართლოსგარეშე ხარჯის მოპასუხეებისათვის დაკისრება. მოსარჩელემ განმარტა, რომ ვინაიდან იგი ამხანაგობის გარდაცვლილი წევრის - მამის მთლიან სამკვიდროზე მემკვიდრედ იქნა ცნობილი, გააჩნდა ზემოაღნიშნული მოთხოვნით სასამართლოსთვის მიმართვის საფუძველი.
8. მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს და განმარტეს, რომ მოსარჩელის მამამ სადავო უძრავი ქონების ნაწილი - 142.4 კვ.მ ფართი მალულად გაასხვისა 2012 წლის 22 დეკემბერს და საერთო ქონებიდან უკანონოდ მიიღო ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული ქონების იმაზე მეტი წილი, ვიდრე მას ეკუთვნოდა. შესაბამისად, სარჩელში მითითებული გარემოება, რომ ი. ა-ის წილი სადავო ქონებაზე შეადგენს 90%-ს (შეტანილი 970 აშშ დოლარის პროპორციულად) არ შეესაბამება სინამდვილეს.
9. მოპასუხეების განმარტებით, ისინი წლების განმავლობაში სარგებლობენ მათთვის გამოყოფილი ფართებით და მოსარჩელის მამას მათ მიმართ არასდროს ჰქონია პრეტენზია. პირიქით, მოპასუხეებს თავად ჰქონდათ ი. ა-ის მიმართ ქონებრივი მოთხოვნის უფლება. ქონების შეძენისას ამხანაგობის თითოეული წევრის წილი იყო თანაბარი და ეს გარემოება დადასტურებულია მათ მიერ სადავო უძრავი ქონების ფლობითაც. ამრიგად, არ არსებობს უძრავი ქონების გაყოფის მოთხოვნით აღძრული სარჩელის დაკმაყოფილების საფუძველი.
10. პირველი ინსტანციის სასამართლოში საქმის არსებითად განხილვისას, 2015 წლის 19 ნოემბერს, მოსარჩელემ განცხადებით მიმართა სასამართლოს და სასარჩელო მოთხოვნა ჩამოაყალიბა შემდეგნაირად: შეწყდეს ამხანაგობის ერთობლივი საქმიანობა, ხელშეკრულებით განსაზღვრული წილებისა და სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს ექსპერტიზის დასკვნის მიხედვით, რომელშიც ამხანაგობის წევრების შენატანების შესაბამისად განსაზღვრულია მათი წილები, მოხდეს ამხანაგობის შრომითი კოლექტივის წილების განსაზღვრა და საზიარო უფლების გაყოფა.
11. სამტრედიის რაიონული სასამართლოს 2015 წლის 4 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ.
12. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 24 ოქტომბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა სამტრედიის რაიონული სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 4 დეკემბრის გადაწყვეტილება.
13. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ თავდაპირველად სარჩელი სხვაგვარად იყო ფორმულირებული, ხოლო რაიონულმა სასამართლომ საქმე განიხილა სხვაგვარ მოთხოვნებზე მსჯელობით. კერძოდ, რაიონულმა სასამართლომ საქმის არსებითად განხილვისას, 2015 წლის 19 ნოემბერს მოსარჩელის მიერ წარდგენილი განცხადება მიიჩნია სასარჩელო მოთხოვნის დაზუსტებად, რასაც შეეწინააღმდეგა მოპასუხეთა წარმომადგენელი და მიიჩნია, რომ მოსარჩელე ცდილობდა სასარჩელო მოთხოვნის შეცვლას (გადიდებას).
14. სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა მოპასუხეთა მოსაზრება და აღნიშნა, რომ მოსარჩელემ 2015 წლის 19 ნოემბრის განცხადებით პირვანდელი მოთხოვნისაგან განსხვავებით, დამატებით მოითხოვა თავად სასამართლოს განესაზღვრა ამხანაგობის წევრთა წილები განხორციელებული შენატანების ოდენობის შესაბამისად და ამგვარად გაეყო სადავო ქონება, რაც არ მიეკუთვნება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 83-ე მუხლის მე-4 ნაწილით გათვალისწინებულ საკითხებს (სარჩელის გარემოებათა დაზუსტება, დაკონკრეტება და დამატება; სასარჩელო მოთხოვნების შემცირება; ერთი ნივთის ნაცვლად მეორე ნივთის მიკუთვნება ან ამ ნივთის ღირებულების ანაზღაურება) და წარმოადგენს ამავე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებულ სარჩელის საგნის შეცვლას, აღნიშნული კი მთავარ სხდომაზე დაიშვება მხოლოდ მოპასუხე მხარის წინასწარი თანხმობით. ამგვარი თანხმობა მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობდა, რის გამოც სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქმე უნდა განეხილა სარჩელში თავდაპირველად ჩამოყალიბებული სასარჩელო მოთხოვნის ფარგლებში, ანუ შესაძლებელია თუ არა სადავო ქონების, როგორც საზიარო უფლების საგნის, ნატურით გაყოფა ისე, რომ მოსარჩელეს მიეკუთვნოს და რეალურად გამოეყოს ამ ქონების 90%, მოპასუხეებს კი - დანარჩენი 10%.
15. სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა საქმეში არსებულ ექსპერტიზის დასკვნაზე, რომლის თანახმად, ტექნიკურად შეუძლებელია სადავო ქონებიდან თითოეულ მესაკუთრეს ცალ-ცალკე გამოეყოს მისი წილის შესაბამისი ფართი. საექსპერტო დასკვნაში ასევე ასახულია მსჯელობა სადავო ქონებიდან 90%-იანი წილის გამოყოფაზე და მითითებულია, რომ კიბის უჯრედი, გაყოფის ნებისმიერი ვარიანტისათვის, უნდა დარჩეს საერთო საკუთრებაში ფართებში ქუჩის სივრციდან ჯეროვანი მისვლის უზრუნველსაყოფად. ამდენად, თავად ექსპერტმაც გამორიცხა სადავო ქონების მთლიანი გაყოფა ისე, რომ ნივთის არც ერთი ნაწილი აღარ დარჩენილიყო საერთო საკუთრებაში.
16. სააპელაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა იმ ფაქტზე, რომ თავად სადავო ქონება წარმოადგენს ერთიანი უძრავი ნივთის (347 მ2 მიწის ნაკვეთი მასზე განთავსებული შენობა-ნაგებობით, საკადასტრო კოდით №3-...) ნაწილს - შენობის 284 მ2 ფართი შეადგენს სადავო ქონებას, ხოლო შენობის დანარჩენი ფართი - 142.4 მ2 გ. ე–ის საკუთრებაა, რომელიც ამხანაგობის წევრი არ არის. ხოლო ამხანაგობისა და გ. ე–ის კუთვნილი ფართები ერთმანეთისაგან რეალურად არ არის გამიჯნული, ესე იგი, თუ დადგება საკითხი საზიარო უფლების გაუქმების შესახებ, ნატურით უნდა გაიყოს არა მხოლოდ ამხანაგობის კუთვნილი ქონება მისსავე წევრებს შორის, არამედ მთლიანად უძრავი ნივთი (მათ შორის უნდა გამოიყოს გ. ე–ის კუთვნილი ფართიც). ხოლო ვინაიდან ამ საკითხზე მოსარჩელეს საერთოდ არ მიუთითებია, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 248-ე მუხლით დადგენილი შეზღუდვიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მასზე არ იმსჯელა.
17. სასამართლომ აღნიშნა, რომ მართალია, მოსარჩელემ მოთხოვნის სამართლებრივ საფუძვლად მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 940-ე მუხლზე, რომელიც ითვალისწინებს ერთობლივი საქმიანობის შეწყვეტისას ქონების განაწილების წესს, თუმცა მოსარჩელის მოთხოვნის არსის გათვალისწინებით, მის ინტერესს სწორედ საზიარო საგნის ნატურით გაყოფა წარმოადგენს, რის გამოც, მოცემულ შემთხვევაში, სადავო საკითხის გადასაწყვეტად გამოყენებული უნდა იქნას სპეციალური ნორმა - სამოქალაქო კოდექსის 963-ე მუხლი - საზიარო უფლების გაუქმება ნატურით გაყოფით.
18. სააპელაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 963-ე მუხლით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილით და აღნიშნა, რომ მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია მტკიცებულებები, რომლებიც დაადასტურებდა სადავო ქონების იმგვარად გაყოფის შესაძლებლობას, რომ საზიარო საგანი დაიყოს ერთგვაროვან ნაწილებად მათი ღირებულების (ანუ - ფუნქცი. დანიშნულების) შემცირების გარეშე. თავად მოსარჩელის მიერვე წარმოდგენილმა ექსპერტიზის დასკვნამ გამორიცხა საზიარო საგნის სრულად დაყოფა მოდავე მხარეთა შორის. ამასთან, მოსარჩელეს საერთოდ არ დაუყენებია საკითხი მთლიანი უძრავი ნივთიდან გ. ე–ის კუთვნილი ქონების გამოყოფის შესახებ.
19. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, სასამართლომ მიიჩნია, რომ სარჩელი უსაფუძვლო იყო და იგი მართებლად არ დააკმაყოფილა რაიონულმა სასამართლომ.
20. სააპელაციო სასამართლოს განჩინებაზე მოსარჩელემ შეიტანა საკასაციო საჩივარი და მოითხოვა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 24 ოქტომბრის განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.
21. საკასაციო საჩივრის ავტორის განცხადებით, საქმეში არსებული, ნოტარიულად დამოწმებული ხელშეკრულებით, ასევე ექსპერტიზის დასკვნით ირკვევა, რომ სადავო ქონებაზე ამხანაგობის წევრებს გააჩნიათ არათანაბარი წილი და მოსარჩელის მამას ეკუთვნოდა ქონების 90 პროცენტი. შესაბამისად, სასამართლოს უნდა დაეკმაყოფილებინა სარჩელი მოთხოვნილი სახით. კასატორი აქვე აღნიშნავს, რომ სადავო ქონებიდან 128 კვ.მ ფართის გასხვისების შედეგად ამხანაგობის წევრთა წილები შესაბამისად შემცირდა და მოსარჩელის მამის წილი დარჩა იგივე. ამდენად, წარდგენილი სარჩელის დაუკმაყოფილებლობით მოსარჩელემ განიცადა მატერიალური და მორალური ზიანი.
22. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 10 თებერვლის განჩინებით ლ. ა-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი
23. საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნას დაუშვებლად.
24. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
25.საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
26.მოცემულ შემთხვევაში სადავოა ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული საზიარო ქონებიდან მოსარჩელის კუთვნილი წილის შესაბამისი ფართის გამოყოფა.
27.საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო კოდექსი იცნობს საზიარო უფლების გაუქმების ორ შესაძლებლობას: 1. საზიარო უფლების გაუქმებას ნატურით გაყოფის გზით (963-ე მუხლი) და 2. საზიარო უფლების გაუქმებას საზიარო საგნის გაყიდვის გზით, რომელიც გამოიყენება იმ შემთხვევაში, თუ ნივთის ნატურით გაყოფა გამორიცხულია (964-ე მუხლი).
28.საზიარო უფლება უქმდება საზიარო საგნის (საგნების) ნატურით გაყოფისას მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუ: 1. საზიარო საგანი (საგნები) შეიძლება დაიყოს ერთგვაროვან ნაწილებად; და 2. ამგვარი დაყოფის შედეგად არ მცირდება ნივთის ღირებულება. როგორც პირველი, ასევე მეორე ელემენტი უნდა არსებობდეს ერთდროულად იმისათვის, რომ დადგეს ამ ნორმით გათვალისწინებული იურიდიული შედეგი. ამასთან, ორივე შემთხვევაში ნატურით გამოყოფილმა საგანმა არ უნდა დაკარგოს ის დანიშნულება, რასაც ასრულებდა გაყოფამდე. ამდენად, სამოქალაქო კოდექსის 963-ე მუხლი მხოლოდ იმ შემთხვევაში ითვალისწინებს საგნის ნატურით გაყოფის შესაძლებლობას, თუ იგი არ დაკარგავს თავის ფუნქციურ დანიშნულებას. ღირებულებაში ნივთის მხოლოდ საბაზრო ღირებულება (ფასი) კი არ იგულისხმება, არამედ უპირველესად მოიაზრება მისი საგნობრივი (ფუნქციური) დანიშნულება, რომლის შემცირება ნივთის გაყოფამ არ უნდა გამოიწვიოს. ნატურით გასაყოფმა საგანმა არ უნდა დაკარგოს ის დანიშნულება, რასაც ის ასრულებდა გაყოფამდე, ე.ი. არ უნდა წაერთვას თავისი ძირითადი ფუნქცია და მნიშვნელობა.
29.საკასაციო პალატა დამატებით განმარტავს, რომ საზიარო უფლების გაუქმება, როდესაც ეს ხდება ნატურით გაყოფის გზით, ნიშნავს თანასაკუთრების რეჟიმიდან ინდივიდუალური საკუთრების რეჟიმზე გადასვლას, ანუ დაუშვებელია საზიარო საგანი ისე გაიყოს, რომ ნივთის გარკვეულ ნაწილზე ვრცელდებოდეს ინდივიდუალური საკუთრება, ხოლო სხვა ნაწილზე საერთო საკუთრება.
30.ამდენად, დაუშვებელია საზიარო უფლების გაუქმება ნატურით გაყოფის გზით, თუ შეუძლებელია ყველა თანამესაკუთრის საკუთრების უფლების ღირებულების შენარჩუნება საკუთარი იდეალური წილის შესაბამისად. მხოლოდ ერთი თანამესაკუთრის იდეალური წილის იმგვარი გამოყოფა, რომლითაც დაცულია ამ უკანასკნელის საზიარო საგნის გაყოფამდე არსებული მდგომარეობა (ღირებულება), საზიარო უფლების გაუქმებას ნატურით გაყოფის გზით სამოქალაქო კოდექსის 963-ე მუხლის კონტექსტში ლეგიტიმურს არ ხდის, თუ დაცული და შენარჩუნებული არ არის სხვა თანამესაკუთრეთა იდეალური წილის მდგომარეობა (ღირებულება) (იხ. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2015 წლის 19 მარტის გადაწყვეტილება, საქმე №ას-1148-1094-2014).
31.მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მოსარჩელე წარდგენილი ექსპერტიზის დასკვნის შესაბამისად მოითხოვს ამხანაგობის საერთო ქონებიდან მისი კუთვნილი წილის გამოყოფას, თუმცა თავად აღნიშნული დასკვნა გამორიცხავს მოდავე მხარეებს შორის საზიარო საგნის გაყოფას იმგვარად, რომ ამხანაგობის თითოეულ წევრს გამოეყოს ცალკე ფართი. ექსპერტი ასევე აღნიშნავს, რომ სადავო ქონების ამხანაგობის წევრთა შორის მოსარჩელის მოთხოვნისამებრ გაყოფა გამოიწვევს რომელიმე წევრის იდეალური წილის გაზრდას და შესაბამისად მოსარჩელის იდეალური წილის შემცირებას (იხ. სსიპ ლ. სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეოვნული ბიუროს დასავლეთ საქართველოს რეგიონული ექსპერტიზის დეპარტამენტის 2015 წლის 9 ივნისის #5-... დასკვნა - ტ. 1, ს.ფ. 42-43; სსიპ ლ. სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასავლეთ საქართველოს რეგიონული ექსპერტიზის დეპარტამენტის უფროსის 2015 წლის 23 ივნისის #5-... წერილი - ტ. 1, ს.ფ. 48).
32.ამრიგად, იმ პირობებში, როდესაც სამოქალაქო კოდექსის 963-ე მუხლის მიზნებიდან გამომდინარე, დაუშვებელია საზიარო უფლების ნატურით გაყოფა ისე, რომ შემცირდეს საზიარო საგნის ღირებულება (მისი საგნობრივი (ფუნქციური) დანიშნულება), საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ მართებულად არ დააკმაყოფილა სარჩელი წარდგენილი ფორმით.
33. საკასაციო სასამართლო დამატებით აღნიშნავს, რომ საზიარო საგნის ნატურით გამიჯვნის შეუძლებლობა არ უკარგავს პირს უფლებას, საზიარო საგანზე საკუთრების უფლება დაიცვას კანონით გათვალისწინებული სხვა წესით – საზიარო საგნის გაყიდვის შედეგად ამ უფლების გაუქმებით, კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 964-ე მუხლის თანახმად, თუ ნატურით გაყოფა გამორიცხულია, მაშინ საზიარო უფლება გაუქმდება საზიარო საგნის, დაგირავებული ნივთის ან მიწის ნაკვეთის გაყიდვითა და ამონაგების განაწილებით, რაც მოცემულ შემთხვევაში შესაძლებელია გახდეს დამოუკიდებელი სარჩელის საგანი.
34. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და, რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება.
35. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.
34.საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც იმ საფუძვლით, რომ სააპელაციო სასამართლოს განჩინება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ან/და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით. ამდენად, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
35.სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორს - ლ. ა-ს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70% – 210 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა
1. ლ. ა-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველი;
2. კასატორს ლ. ა-ს (პ/ნ: 1-...) დაუბრუნდეს 2017 წლის 3 თებერვალს #1486109264 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის 70% – 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ნ. ბაქაქური
მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი
ბ. ალავიძე
