საქმე №ას-199-2019 12 აპრილი, 2019 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ეკატერინე გასიტაშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – სს „რ-ის ა-ი“ (მოპასუხე, აპელანტი)

მოწინააღმდეგე მხარე - ნ. დ–ი (მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე)

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 12 დეკემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის უარყოფა

დავის საგანი – შრომის ურთიერთობის აღდგენა, განაცდურის ანაზღაურება

აღწერილობითი ნაწილი:

1. ნ. დ–ი (შემდეგში: მოსარჩელე ან დასაქმებული ან მოწინააღმდეგე მხარე) 1987 წლიდან გათავისუფლებამდე უწყვეტად მუშაობდა შპს „ა-ში“ სატრანსპორტო საამქროში მძღოლად. 2015 წლის 1 აგვისტოს შპს „რ-ის ა-თან“ განუსაზღველი ვადით დადებული შრომითი ხელშეკრულების საფუძველზე მოსარჩელე გათავისუფლების დღემდე მუშაობდა ამწის მძღოლად და მისი შრომის ანაზღაურება შეადგენდა ყოველთვიურად 1127,93 ლარს.

2. 2016 წლის 21 ნოემბერის N352ლ ბრძანებით (შემდეგში - სადავო ბრძანება) დასაქმებულთან შრომითი ურთიერთობის შეწყდა.

3. დასაქმებულმა დაზუსტებული სარჩელი წარმოადგინა სს „რ-ის ა-ის“ (შემდეგში: პირველი მოპასუხე ან კასატორი) და სს „ეუ ინვესთმენთსს“ (შემდეგში - მეორე მოპასუხე) და შპს „რ-ის ა-ის“ (შემდეგში - მესამე მოპასუხე) მიმართ, რომლითაც მოითხოვა: სადავო ბრძანების ბათილად ცნობა; პირველი და მეორე მოპასუხის დავალდებულება აღადგინოს მოსარჩელე მძღოლის პოზიციაზე; პირველი და მეორე მოპასუხისათვის იძულებით განაცდურის დაკისრება 2016 წლის 10 ნოემბრიდან გადაწყვეტილების აღსრულებამდე ყოველთვიურად 1127,93 ლარის ოდენობით (იხ. ტ.2. ს.ფ. 60-68).

4. მოპასუხეებმა მოთხოვნის გამომრიცხველი შედავებით უარყვეს დასაქმებულსა და პირველ მოპასუხეს შორის შრომითსამართლებრივი ურთიერთობის არსებობა. ასევე აღნიშნეს, რომ სადავო ბრძანება გამოიცა მესამე მოპასუხის მიერ და არა პირველი მოპასუხის მიერ. უარყოფილი იქნა უფლებამონაცვლეობის საკითხიც მოცემული დავის იურდიული შედეგის მიმართაც (იხ., ტ.2. ს.ფ. 99-119).

5. რ-ის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 27 ნოემბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. ბათილად იქნა ცნობილი სადავო ბრძანება. პირველ მოპასუხეს დაევალა მოსარჩელის აღდგენა გათავისუფლებამდე დაკავებულ თანამდებობაზე - რ-ის ა-ის საწარმოს ავტოსატრანსპორტო საამქროში ავტოამწის მძღოლად. პირველ მოპასუხეს დაეკისრა იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება 2017 წლის 1 იანვრიდან სამსახურში აღდგენამდე ყოველთვიურად 1127,30 ლარის ოდენობით; არ დაკმაყოფილდა მოთხოვნა მეორე მოპასუხის მიმართ სამუშაოზე აღდგენის, ბრძანების ბათილად ცნობის და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების დაკისრების შესახებ. არ დაკმაყოფილდა სარჩელი 2016 წლის 21 ნოემბრიდან 2017 წლის 1 იანვრამდე პერიოდის იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების შესახებ.

6. პირველი ინსტანციის სასამართლომ სარჩელის ნაწილობრივი დაკმაყოფილების ფაქტობრივ-სამართლებრივ საფუძვლად მიუთითა შემდეგზე:

7. სასამართლომ წარმოშობილად მიიჩნია მოსარჩელესა და პირველ მოპასუხეს შორის შრომით-სამართლებრივი ურთიერთობა. შრომითსამართლებრივი ურთიერთობის შეწყვეტის დროს მოსარჩელე დასაქმებული იყო შპს „ა-ში“ ამწის მძღოლის პოზიციაზე განუსაზღვრელი ვადით დადებული შრომითი ხელშეკრულების საფუძველზე.

8. მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობა შეწყდა საქართველოს შრომის კოდექსის (შემდეგში - სშკ-ი) 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ” ქვეპუნქტის საფუძველზე (შრომის ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძველია დასაქმებულის მიერ მისთვის ინდივიდუალური შრომითი ხელშეკრულებით ან კოლექტიური ხელშეკრულებით ან/და შრომის შინაგანაწესით დაკისრებული ვალდებულების უხეში დარღვევა).

9. მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის მართლზომიერების შეფასებისათვის საკვლევ საკითხად იქნა მიჩნეული ორი გარემოება: 1) მოსარჩელემ უხეშად დაარღვია თუ არა მისი სამსახურებრივი მოვალეობა. 2) ჩადენილი დარღვევის ადექვატური ზომა არის თუ არა შრომის ხელშეკრულების შეწყვეტა.

10. მეორე მოპასუხე შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძვლად მიუთითებდა დისციპლინური წესდების 6.5 მუხლის „დ“ პუნქტს, რომლის მიხედვით, დასაქმებულის დათხოვნა გათვალისწინებულია მუშაკის ისეთი ბრალეული ქმედების გამო, რომელიც ადმინისტრაციის მხრიდან ქმნის მუშაკის მიმართ ნდობის დაკარგვის საფუძველს. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ ჩადენილი ქმედება - პაატა ბედოევის თხოვნით ბიდონების გადატანა საწარმოს ტერიტორიის ერთი ნაწილიდან მეორე ნაწილში, თუნდაც ხელმძღვანელთან შეთანხმების გარეშე, არ შეიძლება მიჩნეული იქნას იმგვარ ქმედებად, რაც შრომითი ურთიერთობის გაგრძელების მიზანშეწონილობას ეჭვქვეშ აყენებს. ეს ქმედება დამსაქმებლის მიერ მიჩნეულია ქურდობაში ხელშეწყობად, ქურდობაში მონაწილეობად, სწორედ ამ გარემოების გამო დამსაქმებლის განმარტებით მას დაეკარგა ნდობა დასაქმებულის მიმართ.

11. სასამართლომ აღნიშნა, რომ საწარმოს შინაგანაწესის მიხედვით, ადმინისტრაციის მხრიდან ნდობის დაკარგვის საფუძვლად მითითებულია დასაქმებულის მიერ ბრალეული ქმედების ჩადენა. ამავდროულად, ეს ქმედება დამსაქმელის მიერ მიჩნეულია დანაშულის ჩადენად, რის გამოც, გამამტყუნებელი განაჩენის არარსებობის პირობებში 2016 წლის 10 ნოემბერს მომხდარი ფაქტის გამო, შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა დისციპლინური წესდების 6.5. პუნქტის საფუძველზე დაუსაბუთებლად იქნა მიჩნეული.

12. სასამართლომ აღნიშნა, რომ 2016 წლის 10 ნოემბერს მომხდარი ფაქტის გამო საწარმოს მიადგა მატერიალური ზიანი, რომელიც არ არის გამოწვეული უშუალოდ მოსარჩელის შრომითი მოვალეობის უხეში დარღვევით.

13. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელემ არასათანადო გულისხმიერება გამოიჩინა მისი სამსახურებრივი მოვალეობის მიმართ, რადგან მისი უშუალო მოვალეობა - ამწის შეკეთების პროცესი შეწყვიტა უშუალო ხელმძღვანელისთვის შეუტყობინებლად, მაგრამ მას სამუშაო ადგილი - საწარმოს ტერიტორია არ მიუტოვებია, მომხდარი დანაშაულის ჩადენაში არ მონაწილეობდა.

14. რაც შეეხება გამოყენებული სანქციის პროპორციულობას, სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოსარჩელეს დაეკისრა ისეთივე მკაცრი დისციპლინური სახდელი, როგორიც დამსაქმებელმა გამოიყენა პაატა ბედოევის მიმართ, რომლის მიმართ საწარმოს ქურდობის ფაქტზე გამოტანილია გამამტყუნებელი განაჩენი.

15. სასამართლომ მიიჩნია, რომ შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა არის დასაქმებულის დასჯის უკიდურესი ზომა, რასაც მხოლოდ განსაკუთრებულ შემთხვევაში უნდა მიმართოს დამსაქმებელმა. როცა შეუძლებელია დასაქმებულს მიანდონ საქმიანობის გაგრძელება, რადგან ჩადენილი დარღვევის მნიშვნელობის, გამოწვეული შედეგის გამო აშკარად შეუძლებელია დასაქმებულმა გააგრძელოს წინანდელი საქმიანობა ან სხვა სამუშაო შეასრულოს იმავე დამსაქმებლისათვის. ამდენად, დისციპლინური სასჯელის დაკისრება იქნება უშედეგო და არც სხვა დასაქმებულებს შეუქმნის უკეთესად მუშაობის მოტივაციას.

16. სასამართლომ მიიჩნია, რომ ამ შემთხვევაში დასაქმებულის ინიციატივით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის შესახებ ცალმხრივი ნების გამოვლენა დაუსაბუთებელია, არ არის გამოწვეული მოსარჩელის მიერ შრომითი მოვალეობის უხეში დარღვევით, 2016 წლის 21 ნოემბრის ბრძანება არ შეესაბამება სშკ-ის 37-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის „ზ” ქვეპუნქტს, რის გამოც, იგი ბათილია.

17. სშკ-ის 38-ე მუხლის მე-8 ნაწილიდან გამომდინარე მოსარჩელის სამუშაოზე აღდგენა დაევალა პირველ მოპასუხეს, რადგან იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე იგი ახორციელებს მეორე მოპასუხის მიერ შეძენილი მესამე მოპასუხის საწარმოს მართვას და პასუხისმგებელია საწარმოში დასაქმების პოლიტიკაზე.

18. გადაწყვეტილების გაუქმების და სარჩელის უარყოფის მოთხოვნით სააპელაციო საჩივარი წარადგინა პირველმა მოპასუხემ.

19. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 12 დეკემბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

20. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოცემულ შემთხვევაში სადაო საკითხს წარმოადგენდა მხოლოდ ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ პირველი მოპასუხე არ წარმოადგენს მოსარჩელის სამსახურში აღდგენისა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების საკითხში სათანადო მოპასუხეს და მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლეს, რაც უარყოფილი იქნა.

21. სააპელაციო პალატამ გაიზიარა ამ განჩინების პპ: 1-3, 7-17 ში მითითებული, პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები, აგრეთვე, დადგებილად მიიჩნია, რომ 2016 წლის 1 სექტემბერს მეორე მოპასუხემ შეიძინა მესამე მოპასუხის კუთვნილი ქონება - მიწის ნაკვეთი, მასზე განთავსებული საწარმოს ნაგებობები და წარმოებისათვის განკუთვნილი დანადგარები (ტომი 1, ს.ფ. 186-195). 2016 წლის 2 სექტემბერს დადებული იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე აღნიშნულ ქონებას და საწარმოო პროცესს მართავდა მეორე მოპასუხე (ტომი 1, ს.ფ. 154-162). 2016 წლის 15 ნოემბერს მესამე მოპასუხესა და და შპს „გოკი ჯგუფს“ შორის დაიდო იჯარის ხელშეკრულება, რომლის საგანია მეიჯარის მიერ 2016 წლის 1 სექტემბერს აუქციონზე შეძენილი უძრავ-მოძრავი ქონება და არამატერიალური ქონებრივი სიკეთე, რომელიც აუციონზე გატანამდე წარმოადგენდა მეორე მოპასუხის საკუთრებას. იჯარის ხელშეკრულების დანართის Nა405161792-001 მიხედვით, იჯარის საგნის დანიშნულებაა ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის საწარმოს მეორე მოპასუხის მიერ განხორციელებული საქმიანობის იდენტური საქმიანობისათვის გამოყენება (ტომი 1, ს.ფ. 143-151).

22. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ 2017 წლის 6 იანვარს პირველ მოპასუხესა და შპს „გოკი ჯგუფს“ შორის დადებული შეთანხმების N4-... 3.1.1. პუნქტის თანახმად იჯარით გადაცემის საგანია პირველი მოპასუხისათვის 2016 წლის 15 ნოემბრის დადებული იჯარის ხელშეკრულებით განსაზღვრული მოთხოვნებისა და ვალდებულებების გადაცემა/გადაკისრება. მეორე მოპასუხესთან იჯარის ხელშეკრულება შეწყდა 2017 წლის 1 იანვრიდან (ტომი 1, ს.ფ.181), ხოლო 2017 წლის 6 იანვარს დადებული მოთხოვნის დათმობის ხელშეკრულების საფუძველზე საწარმოს იჯარის უფლება შპს „გოკი ჯგუფისაგან“ გადაეცა პირველ მოპასუხეს. ამდენად, 2017 წლის იანვრიდან საწარმოს მართვას და ხელმძღვანელობას ახორციელებს პირველ მოპასუხე (ტ1, ს.ფ. 142).

23. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებზე, რომ ყოველმა ახალმა მეწარმე სუბიექტმა გამყიდველისაგან მთელი მატერიალური აქტივები, მათ შორის, უძრავ-მოძრავი ქონება იყიდა და ძველ საწარმოში დასაქმებულებთან ერთად იგივე საქმიანობა გააგრძელა. შესაბამისად, მიუხედავად დამსაქმებლის ცვლილებისა შრომით სამართლებრივი მიზნებისათვის პირველი მოპასუხე არ უნდა იქნას მიჩნეული ახალ დამსაქმებლად. სააპელაციო პალატამ მიუთითა ასევე, სშკ-ის მე-6 მუხლის 1-4 და 1-5 პუნქტებზე, რომელთა მიხედვით, დამწყებ საწარმოდ არ მიიჩნევა და შესაბამისად, ვადიანი ხელშეკრულების გაფორმებასთან დაკავშირებული საშეღავათო რეჟიმი არ ვრცელდება იმ მეწარმე სუბიექტზე, რომელიც სხვა მეწარმე სუბიექტის აქტივების საკუთრებაში ან სარგებლობაში გადაცემის საფუძველზეა შექმნილი. ამგვარ ჩანაწერს კი, განაპირობებს შრომით სამართალში არსებული პრინციპი, რომლის შესაბამისადაც, დასაქმებულთან ურთიერთობებში დამსაქმებლის შეცვლა შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძველი არ არის, ვინაიდან დასაქმებულს, ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ ვადაში, ხოლო, თუ იგი უვადოდ არის დასაქმებული, უვადოდ, შრომით ურთიერთობაში ყოფნის მართლზომიერი საფუძველი გააჩნია იქამდე, სანამ შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის ხელშეკრულებით ან კანონით გათვალისწინებული სხვა საფუძველი არ გამოვლინდება.

24. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ვინაიდან ბათილად იქნა ცნობილი სადავო ბრძანება მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის ნაწილში, სწორად იქნა აღდგენილი მოსარჩელე პირველ მოპასუხესთან გათავისუფლებამდე დაკავებულ თანამდებობაზე - რ-ის ა-ის საწარმოს ავტოსატრანსპორტო საამქროში ავტოამწის მძღოლად აღდგენა და მოსარჩელისათვის იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება 2017 წლის 1 იანვრიდან სამსახურში აღდგენამდე ყოველთვიურად 1127,30 ლარის ოდენობით.

25. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა პირველმა მოპასუხემ, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის უარყოფა მოითხოვა.

26. კასატორი აღნიშნავს, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობის მიხედვით სარჩელის დაკმაყოფილების ერთადერთ არგუმენტს წარმოადგენს მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლედ პირველი მოპასუხის განხილვა.

27. კასატორი უთითებს მეწარმეთა შესახებ კანონის 142-ე მუხლის მე-2 პუნქტზე და აღნიშნავს, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ უდავო გარემოებად მიიჩნია ის ფაქტი, რომ მოცემული დავის ფარგლებში „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის ზემოთ მოყვანილი ნორმით გათვალისწინებული წინაპირობები სახეზე არ იყო, კერძოდ, არ მომხდარა მესამე მოპასუხის რეორგანიზაცია - შერწყმა, გაყოფა ან გარდაქმნა. ამდენად, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი უფლებამონაცვლეობის დაწვრილებით განხილვა აზრს მოკლებულია.

28. კასატორი ასევე უთითებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 92-ე მუხლის პირველ ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ მართალია, აღნიშნული მუხლი მოცემულია პროცესის მომწესრიგებელ ნორმებში, მაგრამ საპროცესო უფლებამონაცვლეობა დასაშვები იქნება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ უფლებამონაცვლეობა ხდება მატერიალურ სამართლებრივ ურთიერთობაში. კასატორი საკასაციო საჩივარში განიხილავს, ასევე, უფლებამონაცვლეობის კანონისმიერ და სახელშეკრულებო საფუძვლებს და აღნიშნულიდან გამომდინარე მიიჩნევს, რომ პირველი მოპასუხის მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლე პირად მიჩნევის საფუძველი არ არსებობს.

29. საქმის მასალებიდან ირკვევა, რომ მოსარჩელე დასაქმებული იყო მესამე მოპასუხესთან, შესაბამისად, დასაქმებულის გათავისუფლების თაობაზე მესამე მოპასუხის ბრძანების ბათილად ცნობის შემთხვევაში, მოსარჩელე აღდგენილ უნდა იქნეს არა პირველ მოპასუხესთან, არამედ მესამე მოპასუხესთან. იმ შემთხვევაში, თუ ამ კომპანიის მიერ კანონიერად თუ უკანონოდ გათავისუფლებული პირის აღდგენა შეუძლებელია იგივე ან ტოლფას თანამდებობაზე, სასამართლოს მხრიდან განხილულ უნდა იქნეს უკანონოდ გათავისუფლებული პირისთვის კომპენსაციის გადახდის საკითხი.

30. თბილისის სააპელაციო სასამართლო გასაჩივრებულ განჩინებაში მიუთითებს, რომ მოსარჩელის სამუშაოზე აღდგენა უნდა დაევალოს პირველ მოპასუხეს, რადგან იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე იგი ახორციელებს საწარმოს მართვას და აპასუხისმგებელია საწარმოში დასაქმების პოლიტიკაზე. კასატორი აღნიშნავს, რომ უპირველეს ყოვლისა, უნდა განისაზღვროს, რომ მეორე მოპასუხემ, როგორც საქმის მასალებით დგინდება, შეიძინა არა „საწარმო“, არამედ აუქციონის წესით ყოველგვარი ვალდებულებისაგან თავისუფალი უძრავ-მოძრავი ქონება. „საწარმო“ და „ქონება“ ორი სხვადასხვა იურიდიული ტერმინია და სხვადასხვა იურიდიულ შედეგს წარმოშობს შემძენისთვის. კასატორი უთითებს სამოქალაქო კოდექსის 306⁵ მუხლის მე-5 ნაწილზე და აღნიშნავს, რომ კანონმდებელი ზუსტად განსაზღვრავს იმ სამართალურთიერთობათა ჩამონათვალს, რომელთა ფარგლებში ახალი შემძენი გვევლინება წინა მესაკუთრის უფლებამონაცვლედ, ასეთი კი მხოლოდ საჯარო რეესტრში ნივთზე რეგისტრირებული სანივთო და ვალდებულებითი ურთიერთობებია. შრომითი ხელშეკრულება ვერ იქნება ნივთთან დაკავშირებული უფლება, თავად შრომითი ურთიერთობის ხასიათიდან გამომდინარე.

31. კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა უფლებამონაცვლეობასთან დაკავშირებით აბსურდულია, ურთიერთსაწინააღმდეგოა. მესამე მოპასუხის ქონების აუქციონის გზით რეალიზაციის შემდგომ სახელმწიფო ბიუჯეტში დღგ-ს სახით გადახდილია დაახლოებით 35 მილიონი ლარი, მაშინ როდესაც თუ დასახელებული ტრანზაქცია შეფასებული იქნებოდა, როგორც „საწარმოს მიწოდება“ ოპერაცია გათავისუფალი იქნებოდა დღგ-გან.

32. ყოველივე ზემოაღნიშნულის საფუძველზე, კასატორი აღნიშნავს, რომ მეორე მოპასუხის საკუთრებაში აუქციონზე შეძენილი ნივთები გადავიდა ყოველგვარი შრომითი უფლებებისგან თავისუფალი. გამომდინარე აქედან, პირველი მოპასუხე ვერ იქნება მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლე.

33. კასატორის განმარტებით, თბილისის სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა რ-------ის საქალაქო სასამართლოს მსჯელობა უფლებამონაცვლეობასთან დაკავშირებით და განმარტა სშკ-ის მე-6 მუხლის 1⁵ პუნქტი. კასატორს მიაჩნია, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა რეორგანიზაცია გააიგივეს საწარმოს აქტივების გადაცემასთან და თვალთმაქცურ გარიგებასთან ისე, რომ არ იმსჯელეს დასახელებული ნორმის შინაარსზე და მის დანიშნულებაზე.

34. კასატორს მიაჩნია, რომ ქვედა ინსტანციის სასამართლოებმა არასწორად გამოიყენეს სშკ-ის მე-6 მუხლი, იმისთვის რომ ამოქმედდეს სშკ-ის მე-6 მუხლის 1⁴ პუნქტით გათვალისწინებული სამართლებრივი შედეგი, არ უნდა არსებობდს ამავე მუხლის 1⁵ პუნქტით გათვალისწინებული ქმედების შემადგენლობა, რაც განსახილველ შემთხვევაში არ არსებობს პირველ მოპასუხესთან მიმართებით. სშკ-ის მე-6 მუხლის 1⁵ პუნქტისა და მე-6 მუხლის 1⁴ პუნქტის გამოყენება შრომით ურთიერთობაში უფლებამონაცვლეობის დასადგენად არ არის მართებული, რადგან ამ ნორმების სამართლებრივი შედეგი მხოლოდ და მხოლოდ ვადიანი შრომითი ხელშეკრულების დადების უფლებამოსილებაა.

35. რაც შეეხება განაცდურის ანაზღაურებას, კასატორს მიაჩნია, რომ ყოველგვარ საზღვრებს სცდება კონტრაჰენტებთან არსებული პასუხისმგებლობის ნაწილშიც მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლე პირად პირველი მოპასუხის გამოცხადება.

36. კასატორი ყურადღებას ამახვილებს იმ წინაპირობებზე, რომლის არსებობის შემთხვევაშიც უნდა ანაზღაურდეს ზიანი: სახეზე უნდა იყოს ზიანის ფაქტი; ზიანი მიყენებული უნდა იყოს მართლსაწინააღმდეგო ქმედებით; მართლსაწინააღმდეგო ქმედებასა და დამდგარ ზიანს შორის უნდა არსებობდეს მიზეზობრივი კავშირი;ზიანის მიმყენებელს მიუძღვოდეს ბრალი.

37. კასატორს მიაჩნია, რომ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ სასამართლო მიიჩნევს, რომ სახეზეა ზიანი განაცდურის სახით, ეს უკანასკნელი არ უნდა დაეკისროს პირველ მოპასუხეს, ვინაიდან, მას არ გამოუცია სადავო ბრძანება.

სამოტივაციო ნაწილი:

38. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 22 თებერვლის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სსსკ-ის 396-ე მუხლით და 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

39. კასატორის მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება იურიდიულად დაუსაბუთებელია და ეფუძნება ერთადერთ არგუმენტს, რომ მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლეა პირველი მოპასუხე (იხ., ამ განჩინების პ- 26). აღნიშნულს საკასაციო პალატა არ იზიარებს და აღნიშნავს, რომ გასაჩივრებული განჩინებით სააპელაციო სასამართლომ სადავო ბრძანების ბათილად ცნობის ნაწილში, გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში მითითებული მსჯელობა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების შესახებ განჩინებაში იმსჯელა სააპელაციო საჩივრის არგუმენტებზე (საფუძვლებზე). სააპელაციო საჩივრით კი, გასაჩივრებული იყო პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება სადავო ბრძანების ბათილად ცნობის ნაწილში, თუმცა ამ ნაწილში, სააპელაციო საჩივარი არ შეიცავდა დასაბუთებულ მითითებას გასაჩივრებული გადაწყვეტილების უსწორობებზე (იხ., სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა - ტ.2. ს.ფ. 255, 257; გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სამართლებრივი უსწორობები სააპელაციო საჩივრის მიხედვით - ტ.2. სფ. 257-260). ამასთან ერთად, აღსანიშნავია, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. საქართველოს წინააღმდეგ, # 7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81); Boldea v. Romania, par. 30).

40. მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო პალატა გაამახვილებს ყურადღებას სადავო ბრძანების ბათილად ცნობის მართლზომიერებაზე და მიუთითებს მისი გამოცემის სამართლებრივ საფუძველზე, რომელსაც სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ” ქვეპუნქტი წარმოადგენს (შრომის ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძველია დასაქმებულის მიერ მისთვის ინდივიდუალური შრომითი ხელშეკრულებით ან კოლექტიური ხელშეკრულებით ან/და შრომის შინაგანაწესით დაკისრებული ვალდებულების უხეში დარღვევა).

41. ყურადღებაა მისაქცევი ბრძანების გამოცემის ფაქტობრივ საფუძველზეც, რომელზედაც თავის მტკიცების ტვირთის ფარგლებში მიუთითა დამსაქმებელმა (დამსაქმებლის მტკიცების ტვრთის საკითზე იხ., სუსგ-ბი Nას-630-630-2018, 6 ივლისი; 2018 წელი№ას-1276-1216-2014, 18 მარტი, 2015 წელი; №ას-483-457-2015, 07 ოქტომბერი, 2015 წელი) და რომელიც მნიშვნელოვანია მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის მართლზომიერების შეფასებისათვის.

42. მეორე მოპასუხე მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძვლად მიუთითებდა დისციპლინური წესდების 6.5 მუხლის „დ“ პუნქტზე, რომლის მიხედვით, დასაქმებულის დათხოვნა გათვალისწინებულია მუშაკის ისეთი ბრალეული ქმედების გამო, რომელიც ადმინისტრაციის მხრიდან ქმნის მუშაკის მიმართ ნდობის დაკარგვის საფუძველს. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ ჩადენილი ქმედება - პაატა ბედოევის თხოვნით ბიდონების გადატანა საწარმოს ტერიტორიის ერთი ნაწილიდან მეორე ნაწილში, თუნდაც ხელმძღვანელთან შეთანხმების გარეშე, არ შეიძლება მიჩნეული იქნას იმგვარ ქმედებად, რაც შრომითი ურთიერთობის გაგრძელების მიზანშეწონილობას ეჭვქვეშ აყენებს. ეს ქმედება დამსაქმებლის მიერ მიჩნეულია ქურდობაში ხელშეწყობად, ქურდობაში მონაწილეობად, სწორედ ამ გარემოების გამო დამსაქმებლის განმარტებით მას დაეკარგა ნდობა დასაქმებულის მიმართ. საწარმოს შინაგანაწესის მიხედვით, ადმინისტრაციის მხრიდან ნდობის დაკარგვის საფუძვლად მითითებულია დასაქმებულის მიერ ბრალეული ქმედების ჩადენა. ამავდროულად, ეს ქმედება დამსაქმელის მიერ მიჩნეულია დანაშულის ჩადენად, რის გამოც, გამამტყუნებელი განაჩენის არარსებობის პირობებში 2016 წლის 10 ნოემბერს მომხდარი ფაქტის გამო, დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების საკმარისი ფაქტობრივი საფუძველი არ არსებობდა და დამსაქმებლის მხრიდან არასწორად იქნა გამოყენებული ყველაზე მკაცრი სასჯელის ზომა (გათავისუფლება), რომლითაც დაირღვა დასაქმებულის შრომითი უფლებები; ამ მიმართულებით, დადგენილია სასამართლო პრაქტიკა, რომლის მიხედვით, დასაქმებულთა შრომის უფლებების დაცვის კონსტიტუციურ პრინციპი, რომლის შესაბამისად, დასაქმებულის მიერ ჩადენილი ყოველი დარღვევა შეფასებულ უნდა იქნეს მისი ჩადენის სიხშირის, სიმძიმის და რაც მთავარია, შედეგობრივი თვალსაზრისით. შესაბამისად, შრომის სამართალში “Ultima Ratio“ - ს პრინციპი ითხოვს დამსაქმებლის მხრიდან დასაქმებულის სამსახურიდან დათხოვნამდე მისი ქმედების შეფასებას მიზეზ-შედეგობრივი თვალსაზრისით, დარღვევასა (გადაცდომას) და გათავისუფლებას, შორის ზომიერი ბალანსის დაცულობა. ნიშანდობლივია, რომ ამავე პრინციპის შესაბამისად, დამსაქმებლის მიერ დარღვევის (გადაცდომის) ჩადენისას გამოყენებულ უნდა იქნეს ისეთი ზომები, რომელიც არსებულ ვითარებას გამოასწორებს, გააუმჯობესებს, დასაქმებულ მუშაკს უკეთესს გახდის, კვალიფიკაციას აუმაღლებს, უფრო წინდახედულად და გულისხმიერად მოქცევას აიძულებს. შესაბამისად, მიზანშეწონილობის კუთხით, გადაცდომის დროს არჩეულ უნდა იქნეს პროპორციული დასჯის მექანიზმი, რაც, შედეგობრივად, გარდა იმისა, რომ დამრღვევს დასჯის, მას და სხვა დასაქმებულებს უფრო ეფექტური შრომის მოტივაციას შეუქმნის. ამდენად, იმისათვის, რომ დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლება დამსაქმებლის მხრიდან ადეკვატურ, საჭირო და პროპორციულ ღონისძიებად იქნეს მიჩნეული, აუცილებელია, სახეზე იყოს ისეთი მძიმე დარღვევა, რომელიც სხვა უფრო მსუბუქი სანქციის გამოყენებას არამიზანშეწონილს ხდის.

43. მოცემულ შემთხვევაში, დამსაქმებელმა, ვერ დაადასტურა მოსარჩელის მიერ მასზე დაკისრებულ ვალდებულებათა იმგვარი დარღვევა, რომელიც მისთვის გაფრთხილების, დამატებითი ვადის მიცემის ან კიდევ უფრო მსუბუქი სახის სანქციის შეფარდებას გამორიცხავდა და მისი სამსახურიდან გათავისუფლება მის მიერ ჩადენილი დარღვევის ადეკვატური ღონისძიება იყო (შდრ: სუსგ-ები №ას-499-499-2018, 08 ივნისი, 2018 წელი; №ას-1276-1216-2014, 18 მარტი, 2015 წელი; №ას-1028-970-2015, 03 თებერვალი, 2015 წელი).

44. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელისთვის ისეთივე მკაცრი დისციპლინური სახდელის დაკისრება, როგორიც დამსაქმებელმა გამოიყენა პაატა ბედოევის მიმართ, რომლის მიმართ საწარმოს ქურდობის ფაქტზე გამოტანილია გამამტყუნებელი განაჩენი, საკასაციო პალატის მოსაზრებით, დაუსაბუთებელია (იხ., ამ განჩინების პპ: 8-16).

45. რაც შეეხება კასატორის მომდევნო პრეტენზიას, რომელშიც კასატორი სადავოდ ხდის სამსახურში აღდგენის ნაწილში პირველი მოპასუხის უფლებამონაცვლეობას და აღნიშნავს, რომ მეორე მოპასუხის საკუთრებაში აუქციონზე შეძენილი ნივთები გადავიდა ყოველგვარი შრომითი უფლებებისგან თავისუფალი, რის გამოც, პირველი მოპასუხე ვერ იქნება მესამე მოპასუხის უფლებამონაცვლე (იხ., 2017 წლის 09 აგვისტოს წარმოადგენილი დაზუსტებული სარჩელი - ს.ფ. 60, ტ.2, რომელშიც დასაქმებული მოითხოვდა, რომ პირველ მოპასუხეს და მეორე მოპასუხეს დაკისრებოდა მისი სამსახურში აღდგენა; აგრეთვე იხ.,. საკასაციო საჩივრის საფუძვლები ამ განჩინების პპ: 28-37), ამ საკითხზე ამომწურავად აქვს ნამსჯელი სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებულ განჩინებაში (იხ., ამ განჩინების პპ:20-22), სადაც სააპელაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ 2016 წლის 1 სექტემბერს მეორე მოპასუხემ შეიძინა მესამე მოპასუხის კუთვნილი ქონება - მიწის ნაკვეთი, მასზე განთავსებული საწარმოს ნაგებობები და წარმოებისათვის განკუთვნილი დანადგარები (ტომი 1, ს.ფ. 186-195). 2016 წლის 2 სექტემბერს დადებული იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე აღნიშნულ ქონებას და საწარმოო პროცესს მართავდა მეორე მოპასუხე (ტომი 1, ს.ფ. 154-162). 2016 წლის 15 ნოემბერს მესამე მოპასუხესა და და შპს „გოკი ჯგუფს“ შორის დაიდო იჯარის ხელშეკრულება, რომლის საგანია მეიჯარის მიერ 2016 წლის 1 სექტემბერს აუქციონზე შეძენილი უძრავ-მოძრავი ქონება და არამატერიალური ქონებრივი სიკეთე, რომელიც აუციონზე გატანამდე წარმოადგენდა მეორე მოპასუხის საკუთრებას. იჯარის ხელშეკრულების დანართის Nა405161792-001 მიხედვით, იჯარის საგნის დანიშნულებაა ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის საწარმოს მეორე მოპასუხის მიერ განხორციელებული საქმიანობის იდენტური საქმიანობისათვის გამოყენება (ტომი 1, ს.ფ. 143-151). ამასთან, 2017 წლის 6 იანვარს პირველ მოპასუხესა და შპს „გოკი ჯგუფს“ შორის დადებული შეთანხმების (N4-...) 3.1.1. პუნქტის თანახმად იჯარით გადაცემის საგანია პირველი მოპასუხისათვის 2016 წლის 15 ნოემბრის დადებული იჯარის ხელშეკრულებით განსაზღვრული მოთხოვნებისა და ვალდებულებების გადაცემა/გადაკისრება. მეორე მოპასუხესთან იჯარის ხელშეკრულება შეწყდა 2017 წლის 1 იანვრიდან (ტომი 1, ს.ფ.181), ხოლო 2017 წლის 6 იანვარს დადებული მოთხოვნის დათმობის ხელშეკრულების საფუძველზე საწარმოს იჯარის უფლება შპს „გოკი ჯგუფისაგან“ გადაეცა პირველ მოპასუხეს.

46. ამდენად, სააპელაციო სასამართლოს დასკვნა, რომ 2017 წლის იანვრიდან საწარმოს მართვას და ხელმძღვანელობას ახორციელებს პირველ მოპასუხე (ტ1, ს.ფ. 142), რომელშიც აგრეთვე, შედის შრომითი საქმიანობის პროცესში წარმოშობილი სამართალურთურთიერთობა მართებულია. აღნიშნული დასაბუთების საწინააღმდეგოდ საკასაციო პალატა ვერ გაიზიარებს კასატორის მითითებებს შრომითსამართლებრივი ურთიერთობის ნაწილში პირველი მოპასუხის ვალდებულების არარსებობის შესახებ, რადგან, მიაჩნია, რომ კასატორს დასაშვები (დასაბუთებული) საკასაციო პრეტენზია არ წარმოუდგენია.

47. გარდა ამისა, საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორის მითითებას იმასთან დაკავშირებით, რომ სადავო ბრძანების ბათილად ცნობის შემთხვევაში, მოსარჩელე აღდგენილ უნდა იქნეს არა პირველ მოპასუხესთან, არამედ მესამე მოპასუხესთან. იმ შემთხვევაში, თუ ამ კომპანიის მიერ კანონიერად თუ უკანონოდ გათავისუფლებული პირის აღდგენა შეუძლებელია იგივე ან ტოლფას თანამდებობაზე, სასამართლოს მხრიდან განხილულ უნდა იქნეს უკანონოდ გათავისუფლებული პირისთვის კომპენსაციის გადახდის საკითხი. თუ სახეზეა ზიანი მოსარჩელის არამართლზომიერად გათავისუფლების გამო, იძულებით განაცდურის სახით, ზიანის ანაზღაურება არ უნდა დაეკისროს პირველ მოპასუხეს, ვინაიდან, მას არ გამოუცია სადავო ბრძანება.

48. პირველ რიგში საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების ბრძანების უკანონოდ (ბათილად) ცნობის შემთხვევაში, სშკ-ის 38-ე მუხლის მე-8 პუნქტში მითითებული დამსაქმებლის ვალდებულების საკითხზე არაერთ გადაწყვეტილებაში აქვს ნამსჯელი საქართველოს უზენაეს სასამართლოს. „...დამსაქმებლის ვალდებულება, რომელიც რამდენიმე შესაძლებლობას მოიცავს, მითითებულია სშკ-ის 38-ე მუხლის მე-8 ნაწილში, თუმცა, კანონმდებლის მიერ დადგენილი წესი არ შეიძლება იმგვარად განიმარტოს, რომ სასამართლოს, დისკრეციული უფლებამოსილებით, შეუძლია მოხმობილი ნორმის დანაწესის საკუთარი შეხედულებისამებრ გამოყენება. სშკ დამსაქმებელს ავალდებულებს „პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღადგინოს პირი, რომელსაც შეუწყდა შრომითი ხელშეკრულება, ან უზრუნველყოს ის ტოლფასი სამუშაოთი, ან გადაუხადოს მას კომპენსაცია სასამართლოს მიერ განსაზღვრული ოდენობით“. მითითებული რეგულაციით დამსაქმებლისათვის დადგენილია უკანონოდ გათავისუფლებული დასაქმებულის პირვანდელ სამუშაოზე აღდგენა, ხოლო თუკი აღნიშნული შეუძლებელია, მაშინ მომდევნო რიგითობით დადგენილი ვალდებულებების შესრულება (იხ., №ას-941-891-2015, 29 იანვარი, 2016 წელი. პ- 46). მაშასადამე, კასატორის პრტენზიას ვარგისი საპროცესოსამართლებრივი საფუძველი მაშინ ექნებოდა თუ, დამსაქმებლის მტკიცების ტვირთის ფარგლებში, საქმის მასალებით დადგინდებოდა დასაქმებულის სამსახურში აღდგენის შეუძლებლობა.

49. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, არ იკვეთება საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-4 ნაწილით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლის არსებობა, ვინაიდან ნორმის დანაწესით საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ანდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით.

50. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისითაც. შრომითსამართლებრივი ურთიერთობის სამართლებრივ საკითხებზე არსებობს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკა, რომელთა ნაწილიც ასახულია წინამდებარე განჩინებაში.

51. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სსსკ-ის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

52. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. სს „რ-ის ა-ის“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო

2. კასატორ სს „რ-ის ა-ს“ (ს/კ: 4-...) უკან დაუბრუნდეს 2019 წლის 28 იანვარს საგადახდო დავალება N893 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (2029.14 ლარი) 70%, 1420.3 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

ბ. ალავიძე