საქმე №ას-201-2019 8 მაისი, 2019 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ნინო ბაქაქური, ბესარიონ ალავიძე

კასატორი - სს „კ-ი“ (მოსარჩელე, აპელანტი)

შეგებებული საკასაციო საჩივრის ავტორები - კ–ი, მ-ი (მოპასუხეები, აპელანტები)

თავდაპირველი მოპასუხე, მოწინააღმდეგე მხარე - ნ–ი

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 26 ნოემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და მოპასუხეებისათვის სოლიდარულად 14403.67 აშშ დოლარის დაკისრება

შეგებებული საკასაციო საჩივარი - გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილევლად დაბრუნება

დავის საგანი – თანხის დაკისრება, იპოთეკის საგნის რეალიზაცია

აღწერილობითი ნაწილი:

1. სს „კ-მა“ (შემდეგში: ბანკი ან მოსარჩელე ან კასატორი) სარჩელი აღძრა კ. გ–ის (შემდეგში - პირველი მოპასუხე), ნ–ის (შემდეგში - მეორე მოპაუხე) და მ-ის (შემდეგში - მესამე მოპასუხე) მიმართ, რომლითაც მოითხოვა: ა) მოპასუხეებისათვის 2017 წლის 20 სექტემბრის მდგომარეობით არსებული დავალიანების 14403,67 აშშ დოლარის სოლიდარულად დაკისრება, საიდანაც სესხის ძირი თანხაა - 7650 აშშ დოლარი, საპროცენტო სარგებელი - 6076,24 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევაა 300,69 აშშ დოლარი, წლის საკომისიო შეადგენს 198,59 აშშ დოლარს, ხოლო ჯარიმა შეადგენს 178,15 აშშ დოლარს. ბ) გადაწყვეტილების აღსრულების მიზნით, იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების იძულებით აუქციონზე რეალიზაცია, კერძოდ, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის, დაზუსტებული ფართობი 966,00 კვ.მ. და მასზედ განთავსებული შენობა-ნაგებობანი, შენობა-ნაგებობის ჩამონათვალი: ობიექტი N1 (საცხოვრებელი) საერთო ფართით 109,9 კვ.მ. ობიექტი N2, უძრავი ქონების საკადასტრო კოდი 6-.03.19.1--. სარეალიზაციოდ მიქცევა. გ) იმ შემთხვევაში, თუ იპოთეკის საგნის რეალიზაციის შედეგად ამონაგები თანხა არ იქნება საკმარისი მოპასუხეთათვის დაკისრებული დავალიანების სრულად დასაფარად, დავალიანების გადახდევინების განხორციელება მოპასუხეთა საკუთრებაში არსებული სხვა უძრავ-მოძრავი ქონებიდან.

2. მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს და შესაგებლებში მიუთითეს, რომ არ ეთანხმებიან არცერთ ფაქტობრივ გარემოებასა და სასარჩელო მოთხოვნას. სარჩელი მთლიანობაში დაუსაბუთებელია და წარმოდგენილი დოკუმენტაცია ვერ ასაბუთებს სასარჩელო მოთხოვნას. ასევე, გაურკვეველია როგორ არის გამოთვლილი სასარჩელო თანხები.

3. ახალციხის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 02 ნოემბრის გადაწყვეტილებით სასარჩელო მოთხოვნა დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ: მოპასუხეებს მოსარჩელის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ სულ 9847,61 აშშ დოლარი (ძირი 7650 აშშ დოლარი, პროცენტი 1799,48 აშშ დოლარი, პირგასამტეხლო 178,5 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის თანხა 21,39 აშშ დოლარი, წლის საკომისიო 198,59 აშშ დოლარი). დადგინდა, რომ დავალიანების უზრუნველყოფის მიზნით მოხდეს ნ–ის საკუთრებაში არსებული იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების რეალიზაცია, მდებარე: ქ. ბ-ი, რ-ის ქუჩა N9. დადგინდა, რომ იმ შემთხვევაში, თუ იპოთეკის საგნის რეალიზაციიდან ამონაგები თანხა სრულად ვერ დაფარავს ბანკის უზრუნველყოფილ მოთხოვნებს, მოთხოვნის სრულად დაკმაყოფილების მიზნით აღსრულება მიექცეს კ-ის, ნ–ის და მ-ის სხვა უძრავ მოძრავ ქონებაზე.

4. სამართლებრივი მხარე სასამართლომ დაასაბუთა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 301-ე, 417-ე 418-ე, 867-ე, 868-ე, 873-ე, 895-ე მუხლებით.

5. გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა ორივე მხარემ.

6. მოპასუხეთა მიერ წარდგენილი სააპელაციო საჩივარი დაეფუძნა შემდეგ მოსაზრებებს: 2013 წლის 13 დეკემბრის საკრედიტო სესხის ხელშეკრულების 2.3. და 3.8. მუხლები პირდაპირ ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ უშუალოდ ამ ხელშეკრულების საფუძველზე საკრედიტო თანხები ვერ გაიცემოდა და ისინი არც გაცემულა, რასაც არც მოსარჩელე უარყოფს. მოსარჩელე თავის მოთხოვნის საფუძვლად უთითებს 2015 წლის 31 აგვისტოს სესხის ხელშეკრულებას და აცხადებს, რომ 2015 წლის 31 აგვისტოს გაფორმდა სესხის ხელშეკრულება 20180831, რომლითაც პირველმა მოპასუხემ სესხის სახით მიიღო 8600 აშშ დოლარი. სასარჩელო მოთხოვნას არ ახლავს არც ერთი დოკუმენტი, რომელიც დაადასტურებდა ბანკის მიერ 2015 წლის 31 აგვისტოს ხელშეკრულების საფუძველზე კრედიტის გაცემის ფაქტს. საქართველოში მოქმედი საბანკო კანონმდებლობის შესაბამისად, ფულადი სახსრების გაცემა ამა თუ იმ პირის საბანკო ანგარიშიდან ან სალაროდან შეიძლება მოხდეს მხოლოდ მკაცრად განსაზღვრული საანგარიშსწორებო დოკუმენტების საფუძველზე. ამ შემთხვევაში, ბანკს ფულადი სახსრები პირველ მოპასუხეს შეიძლება გაეცა რამდენიმე გზით. კერძოდ, უნაღდო ანგარიშსწორებით, ნაღდი ანგარიშსწორებით მოსარჩელე ბანკის სალაროდან და ნაღდი ანგარიშსწორებით გამსესხებლის საბანკო ანგარიშიდან. შესაბამისად, მოსარჩელეს პირველ მოპასუხეზე საკრედიტო სახსრების გაცემის დასადასტურებლად უნდა წარმოედგინა საანგარიშსწორებო ან სალაროს ოპერაციების (საკასო ოპერაციების) ამსახველი დოკუმენტი. სხვანაირად კრედიტის გაცემის ფაქტის დადასტურება შეუძლებელია. მოსარჩელემ ვერ წარმოადგინა ზემოაღნიშნულ დოკუმენტები, ვინაიდან ფულადი სახსრები 2015 წლის 31 აგვისტოს ხელშეკრულების საფუძველზე პირველ მოპასუხეზე არ გაცემულა. ამდენად, სადავო ხელშეკრულება ბანკის მხრიდან არ შესრულებულა, შესაბამისად მოსარჩელეს არ აქვს უფლება, მოითხოვოს რაიმე საპასუხო შესრულება მოპასუხეებისაგან სარჩელში მითითებული საფუძვლებით.. მოპასუხეთა (აპელანტები) მოსაზრებით, ბანკის მიერ 20/09/2017 წელს გაცემულ ცნობას, რომ მოპასუხეებს ერიცხებათ დავალიანება 14 403,67 აშშ დოლარის ოდენობით, არანაირი მტკიცებულებითი ღირებულება არ გააჩნია, ვინაიდან იგი გაცემულია თვით მოსარჩელის მიერ. ვინაიდან, არ დასტურდება სესხის სახით მოპასუხე კ–ის მიერ თანხის მიღების ფაქტი, აღნიშნული გამორიცხავს ასევე, თავდების პასუხისმგებლობასაც. იპოთეკის ხელშეკრულებაში აღნიშნულია, რომ იგი წარმოადგენს 2013 წლის 3 ივნისის N2FDF67447B ხელშეკრულების უზრუნველყოფას, რომელიც საქმეში წარმოდგენილი არ არის, შესაბამისად მოსარჩელის მოთხოვნები ამ ნაწილშიც უსაფუძვლოა. მოსარჩელეს არ აქვს წარმოდგენილი სასარჩელო თანხების გაანგარიშება.

7. ბანკის სააპელაციო საჩივარი იმ მოსაზრებას დაეუძნა, რომ ხელშეკრულების შეწყვეტა არ წარმოშობს იმის საფუძველს, რომ მოსარჩელეს უარი ეთქვას ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სარგებლის დაკისრებაზე. მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულება რომ შესრულებულიყო ჯეროვნად, დათქმულ დროსა და ადგილას, მოსარჩელე მიიღებდა სრულად ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ სარგებელს, ძირ თანხას, მომსახურების საკომისიოს და სიცოცხლის დაზღვევის გადასახდელ თანხებს.

8. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 26 ნოემბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა და უცვლელად დარჩა მოცემულ საქმეზე ახალციხის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 02 ნოემბრის გადაწყვეტილება.

9. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ შპს „მ-ო ო-ოს“ და პირველ მოპასუხეს შორის დაიდო ხელშეკრულება სესხის ხაზით მომსახურებაზე, რომლითაც განისაზღვრა, რომ სესხის ხაზის მოქმედების ვადა იყო 2033 წლის 16 დეკემბრამდე, ხოლო სესხად შესაძლო გასაცემი თანხის ოდენობა შეადგენდა 50 000 აშშ დოლარს.

10. დადგენილია, რომ 2016 წლის 09 სექტემბერს განხორციელდა შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება კ. გარდაქმნა, რეორგანიზაციის შედეგად მიღებულ სუბიექტს წარმოადგენს სააქციო საზოგადოება „კრედო“, რომელიც არის შპს „კ.“ სამართალმემკვიდრე/უფლებამონაცვლე (შემდეგში - ბანკი).

11. 2013 წლის 16 დეკემბერს ბანკს და მეორე მოპასუხეს შორის დაიდო იპოთეკის ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც მოსარჩელეს და პირველ მოპასუხეს შორის დადებული სესხის ხაზით მომსახურების ხელშეკრულების უზრუნველსაყოფად, იპოთეკით დაიტვირთა ქალაქი ბ-ი, რ-ის ქუჩა N9-ში მდებარე, მეორე მოპასუხის საკუთრებაში რეგისტრირებული, 966,00 კვ.მ. სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი და ზედ განთავსებული ობიექტი N1 (საცხოვრებელი) საერთო ფართობით 109,9 კვ.მ. და ობიექტი N2, უძრავი ქონების საკადასტრო კოდი 6-.03.19.1--.

12. 2015 წლის 31 აგვისტოს ბანკს და პირველ მოპასუხეს შორის დაიდო სესხის ხელშეკრულება N20150831KGELA. რომლითაც პირველ მოპასუხეზე სესხის სახით გაიცა 8600 აშშ დოლარი, სესხი ითვალისწინებდა საპროცენტო სარგებლის გადახდას, ხოლო სესხის საპროცენტო სარგებელი, ძირი და სიცოცხლის დაზღვევის თანხა მსესხებელს უნდა გადაეხადა მხარეთა ხელმოწერილი გადახდის გრაფიკის შესაბამისად 61 თვის ვადაში. აღნიშნული ხელშეკრულება დაიდო მოსარჩელესა და პირველ მოპასუხეს შორის 2013 წლის 16 დეკემბერს დადებული სესხის ხაზის მომსახურების ხელშეკრულების საფუძველზე და ფარგლებში. იგი ხელმოწერილია პირველ მოპასუხის მიერ.

13. 2015 წლის 31 აგვისტოს მოსარჩელესა და პირველ მოპასუხეს შორის დადებული N20150831KGELA სესხის ხელშეკრულების 5.1-5-5 პუნქტის შესაბამისად, მსესხებელმა აიღო ვალდებულება ბანკის მიერ რეკომენდირებულ სადაზღვევო კომპანიაში განეხორციელებინა სიცოცხლის დაზღვევა, რისთვისაც უნდა გადაეხადა სიცოცხლის დაზღვევის პრემია სესხის დაფარვის გრაფიკით დადგენილი ოდენობითა და წესით.

14. 2015 წლის 31 აგვისტოს ბანკს და ნ–ს შორის დაიდო თავდებობის ხელშეკრულება, რომლითაც ნ–მა მოსარჩელის წინაშე იკისრა სოლიდარული პასუხისმგებლობა კ–ის მიერ 2015 წლის 31 აგვისტოს N20150831KGELA სესხის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულებების (ძირითადი თანხის, პროცენტის პირგასამტეხლოს, სიცოცხლის დაზღვევის პრემიასა და მომსახურების ყოველწლიურ გადასახადების) სრულად და ჯეროვნად შესრულებაზე 18778,67 აშშ დოლარის ფარგლებში.

15. 2015 წლის 31 აგვისტოს ბანკსა და მ-ს შორის დაიდო თავდებობის ხელშეკრულება, რომლითაც მ-მა მოსარჩელის წინაშე იკისრა სოლიდარული პასუხისმგებლობა კ-ის მიერ 2015 წლის 31 აგვისტოს N20150831KGELA სესხის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულებების (ძირითადი თანხის, პროცენტის, სიცოცხლის დაზღვევის პრემიასა და მომსახურების ყოველწლიურ გადასახადების) სრულად და ჯეროვნად შესრულებაზე 18778,67 აშშ დოლარის ფარგლებში.

16. იპოთეკის ხელშეკრულების 5.11 პუნქტის მიხედვით, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების ნებისმიერი ფორმით რეალიზაციის ან კრედიტორის (იპოთეკარის) საკუთრებაში გადასვლისას მოთხოვნა არ ითვლება დაკმაყოფილებულად, თუ უძრავი ნივთის ღირებულება მთლიანად არ ფარავს იპოთეკარის მოთხოვნის ოდენობას.

17. სესხის ხელშეკრულების 3.10 პუნქტით მხარეები შეთანხმდნენ, რომ მსესხებლის მიერ სესხის დაფარვის გრაფიკით გათვალისწინებულ ვადაში გადასახდელი თანხის გადაუხდელობის შემთხვევაში გადაუხდელ ძირ თანხას დაერიცხება ჯარიმა შემდეგი წესით: ყოველ პირველ ვადაგადაცილებულ დღეზე დაგვიანებული გადაუხდელი ძირი თანხის 5%, ან თუ გადაუხდელი ძირი თანხის 5% არის 2 ლარზე ნაკლები, მაშინ ყოველ პირველ ვადაგადაცილებულ დღეზე დაერიცხება ჯარიმა 2 ლარი, ხოლო დანარჩენ მომდევნო ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე გადაუხდელ ძირ თანხას დაერიცხება ჯარიმა დაგვიანებული გადასახდელი ძირი თანხის 0.27% ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე. მოპასუხის მიერ 2015 წლის 31 აგვისტოს N20150831KGELA სესხის ხელშეკრულების საფუძველზე დაფარულია სესხის ძირი თანხა 950 აშშ დოლარი, სესხის პროცენტი 3258,78 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის პრემია 344,31 აშშ დოლარი, ჯარიმა 38,22 აშშ დოლარი.

18. 2017 წლის 31 აგვისტოს მოპასუხეებს გაეგზავნათ გამაფრთხილებელი წერილები, რითაც ეცნობათ, რომ დარღვეული იყო პირველი მოპასუხის მიერ მოსარჩელესთან დადებული სესხის ხელშეკრულებით ნაკისრი პირობები და მოეთხოვათ დაეფარათ დავალიანება, თუმცა უშედეგოდ, რის გამოც, ბანკმა 2017 წლის 20 სექტემბერს სარჩელით მიმართა სასამართლოს. სარჩელის თანახმად, მოპასუხის დავალიანება 2015 წლის 31 აგვისტოს N20150831KGELA სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე შეადგენს 9847,61 აშშ დოლარს, საიდანაც სესხის ძირითადი თანხაა - 7650 აშშ დოლარი, საპროცენტო სარგებელი - 1799,48 აშშ დოლარი, ჯარიმა - 178,15 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის თანხა - 21,39, წლის საკომისიო 198,59 აშშ დოლარი;

19. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა მოპასუხის სააპელაციო პრეტენზია იმის შესახებ, რომ პირველ მოპასუხეზე საკრედიტო თანხები არ გაცემულა, შემდეგ გარემოებათა გამო:

20. უდავოა, რომ 2013 წლის 16 დეკემბერს ბანკსა და პირველ მოპასუხეს შორის დაიდო ხელშეკრულება სესხის ხაზით მომსახურებაზე, რომლითაც განისაზღვრა, რომ სესხის ხაზის მოქმედების ვადა იყო 2033 წლის 16 დეკემბრამდე, ხოლო სესხად შესაძლო გასაცემი თანხის ოდენობა შეადგენდა 50 000 აშშ დოლარს. ამავე ხელშეკრულებით დადგინდა, რომ მის საფუძველზე და ფარგლებში შეეძლოთ მხარეებს მომავალში დაედოთ სესხის თუ იპოთეკის ხელშეკრულებები, რომელთან დაკავშირებითაც მხარეთა ურთიერთობები უნდა მოწესრიგებულიყო ხაზის ხელშეკრულებით. სწორედ, აღნიშნული ხელშეკრულების საფუძველზე გაფორმდა 2015 წლის 31 აგვისტოს სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც მხარეები შეთანხმდნენ სესხის ძირითად პირობებზე, კერძოდ განისაზღვრა სესხის თანხა, საპროცენტო განაკვეთი, პირგასამტეხლოს ოდენობა, მხარეთა უფლება-მოვალეობები. ამასთან, მხარეთა შორის შედგა სესხის გადახდის გრაფიკი, რომლითაც მოპასუხეს განესაზღვრა ვალდებულება გრაფიკში მითითებულ ვადაში და მითითებული ოდენობით მოეხდინა თანხების გადახდა.

21. საქმეში წარმოდგენილი იქნა სესხის ნაწილობრივ დაფარვის ამსახველი მტკიცებულებები, კერძოდ, უდავო გარემოებად შეფასდა, რომ პირველ მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ ჯამში გადახდილი აქვს 4591,31 აშშ დოლარი (აქედან, სესხის ძირი თანხა 950 აშშ დოლარი, სესხის პროცენტი 3258,78 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის პრემია 344,31 აშშ დოლარი, ჯარიმა 38,22 აშშ დოლარი). ამდენად, მიჩნეული იქნა, რომ სახეზეა მოპასუხის კონკლუდენტური მოქმედებები ვალდებულების შესრულების შესახებ, რაც ადასტურებს სასესხო ურთიერთობის არსებობას და სესხის თანხის მიღებას. აღნიშნული გარემოების საპირისპირო მტკიცება მოპასუხეს არ წარმოუდგენია.

22. იმავდროულად, სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოპასუხე მხარემ სარჩელზე არ წარმოადგინა კვალიფიციური შესაგებელი (კერძოდ, მოპასუხის მიერ წარმოდგენილი შესაგებელი არ შეიცავს მითითებებს სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების საპირისპირო გარემოებებზე და არ არის წარმოდგენილი შესაბამისი მტკიცებულებები. ასეთი შესაგებელი განიხლება, როგორც უპასუხობა, ანუ დასტური (აღიარება) სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებისა (შტეფან შმიტი, ჰარალდ ჰარალდ რიჰტერი „მოკლე შესავალი რელაციის მეთოდში“), მოპასუხეს სარჩელის საპირისპირო არგუმენტებზე არც მოსამზადებელ სხდომაზე მიუთითებია (მაგალითად იმ გარემოებაზე, რომ მოსარჩელისაგან სესხის თანხა საერთოდ არ მიუღია). მოპასუხის წარმომადგენლის მიერ მთავარ სხდომაზე წარმოდგენილი არგუმენტები და მტკიცებულებები კი, სასამართლომ არ მიიღო იმ საფუძვლით, რომ მხარემ ვერ დაადასტურა მათი მთავარ სხდომამდე (მოსამზადებელ სხდომაზე) წარმოუდგენლობის საპატიო გარემოების არსებობა.

23. სააპელაციო პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს სამართლებრივ დასკვნა, რომ სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების შეცილება სასამართლოს მთავარ სხდომაზე ახალ გარემოებაზე მითითებით არ ქმნის მისი შეფასებისა და გაზიარების საფუძველს, რადგან ასეთი საფუძველი მხარეებს გააჩნიათ მხოლოდ საქმის მომზადების სტადიაზე, ხოლო ამ ეტაპზე მოპასუხეთა მიერ წარმოდგენილია არაკვალიფიციური შესაგებლები. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოცემულ შემთხვევაში, აპელანტთა (მოპასუხე მხარის) მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა იმ გარემოების დადასტურება, რომ არსებობდა მოპასუხეთა არგუმენტებისა და მტკიცებულებების სასამართლოს მთავარ სხდომამდე წარმოუდგენლობის სსსკ-ის 215-ე მუხლით გათვალისწინებული საპატიო გარემოება, თუმცა მოპასუხე მხარემ სააპელაციო პალატას ასეთი მტკიცება ვერ წარუდგინა, რაც მოპასუხეთა სააპელაციო შედავების საფუძვლიანობას გამორიცხავს.

24. რაც შეეხება, ბანკის სააპელაციო საჩივრის პრეტენზიას, რომლითაც აპელანტი მოპასუხეთათვის სამომავლოდ მისაღები პროცენტის, სიცოცხლის დაზღვევის თანხის და წლის საკომისიოს გადახდის დაკისრებას მოითხოვდა, პალატა ასევე არ გაიზიარას შემდეგი დასაბუთებით:

25. სამოქალაქო კოდექსის 403-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, მოვალე, რომელიც ფულადი თანხის გადახდის ვადას გადააცილებს, ვალდებულია, გადაცილებული დროისათვის გადაიხადოს მხარეთა შეთანხმებით განსაზღვრული პროცენტი, თუ კრედიტორს, სხვა საფუძვლიდან გამომდინარე, უფრო მეტის მოთხოვნა არ შეუძლია. სამოქალაქო კოდექსის 404-ე მუხლით, კრედიტორს უფლება აქვს მოითხოვოს ვადის გადაცილებით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება.

26. სამოქალაქო კოდექსის 407-ე მუხლის თანახმად, ხელშეკრულებიდან გასვლისას კრედიტორს შეუძლია მოითხოვოს იმ ზიანის ანაზღაურება, რომელიც მას მიადგა ხელშეკრულების შეუსრულებლობით. სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლის მიხედვით, ზიანი უნდა ანაზღაურდეს არა მხოლოდ ფაქტობრივად დამდგარი ქონებრივი დანაკლისისთვის, არამედ მიუღებელი შემოსავლისთვისაც. მიუღებლად ითვლება შემოსავალი, რომელიც არ მიუღია პირს და რომელსაც იგი მიიღებდა, ვალდებულება ჯეროვნად რომ შესრულებულიყო. დასახელებული ნორმების შესაბამისად, ვალდებულების დარღვევის შემთხვევაში, კრედიტორისათვის ანაზღაურებას ექვემდებარება როგორც ფაქტობრივად დამდგარი ზიანი, ასევე მიუღებელი შემოსავლის სახით მიყენებული ზიანი. ფულადი ვალდებულების შემთხვევაში, ასეთი ზიანის მოცულობას კანონი განსაზღვრავს მხარეთა მიერ შეთანხმებული პროცენტის ოდენობით, რომლის გადახდაც მოვალეს ეკისრება დავალიანების დაფარვამდე. ყველა შემთხვევაში, ზიანის ანაზღაურების ვალდებულების წარმოშობის საფუძველია ის დანაკლისი, რაც კრედიტორმა შეიძლება რეალურად განიცადოს ხელშეკრულების პირობათა შეუსრულებლობით.

27. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 403-ე და 411-ე მუხლების ერთობლივი ანალიზის შედეგად სააელაციო პალატამ განმარტა, რომ მიუღებელ შემოსავლად იმ სარგებლის მიჩნევა, რაც ხელშეკრულებით იყო გათვალისწინებული და რაც საკრედიტო დაწესებულებას უნდა მიეღო, სრულიად ლოგიკურია, ვინაიდან საკრედიტო დაწესებულების ძირითადი ფუნქცია და დანიშნულება სწორედ ფულადი თანხის სასყიდლიან სარგებლობაში გადაცემაა. შესაბამისად, საკრედიტო დაწესებულებებთან მიმართებით, არსებობს პრეზუმფცია იმისა, რომ საკრედიტო ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, ვალდებულების შეუსრულებლობის შემთხვევაში, საკრედიტო დაწესებულება ვერ იღებს იმ შემოსავალს, რომელიც მას აღნიშნული თანხით უნდა მიეღო. სწორედ ამიტომ, გამართლებულია საკრედიტო დაწესებულების შემთხვევაში მიუღებელ ზიანად იმ შემოსავლის მიჩნევა, რომელსაც საკრედიტო დაწესებულება მსესხებლის მიერ სესხით გათვალისწინებულ თანხაზე დარიცხული სარგებლის სახით მიიღებდა.

28. მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელე საკრედიტო ხელშეკრულებებით კრედიტისათვის გათვალისწინებული სარგებლის (როგორც მიუღებელი შემოსავლის) მოვალისათვის დაკისრებას ხელშეკრულების სრული ვადისათვის ითხოვდა. არსებული სამართლებრივი ურთიერთობის ხასიათიდან გამომდინარე, პალატამ მიიჩნია, რომ ამგვარი მოთხოვნა სამართლებრივად დასაბუთებული იყო მხოლოდ კრედიტის ძირითადი თანხის დაფარვამდე პერიოდისათვის გადასახდელი სარგებლის მოვალისათვის დაკისრების ნაწილში. შესაბამის პერიოდში კრედიტის სახით გაცემული თანხის გამოყენების შეუძლებლობა საკრედიტო დაწესებულებისათვის მიიჩნევა, როგორც ამ თანხის ბრუნვის შედეგად მისაღები შემოსავლის დაკარგვის საფუძველი. რაც შეეხება, კრედიტის თანხის დაბრუნების შემდგომ პერიოდს, მისთვის სარგებლის გადახდის მოთხოვნა დაუსაბუთებელია შესაძლო ზიანზე არსებული ვარაუდის უსაფუძვლობის გამო. კრედიტის გამცემის განმარტების შესაბამისად, მისთვის მიუღებელ შემოსავალს წარმოადგენს თანხა, რასაც იგი მიიღებდა კონკრეტული ხელშეკრულების ჯეროვნად შესრულების - მისი ვადის ბოლომდე კრედიტისა და სარგებლის გადახდის შემთხვევაში. იმის გათვალისწინებით, რომ ფული განიხილება, როგორც ყველაზე ბრუნვაუნარიანი საშუალება და საკრედიტო დაწესებულების მიერ მისი ფლობა ქმნის ჩვეულებრივ საქმიანობის განხორციელებით სარგებლის მიღების უპირობო ვარაუდს, თანხის დაბრუნების მიუხედავად, შემოსავლის მიღების შეუძლებლობაზე მითითება გაუმართლებელია, როგორც ფაქტობრივი, ასევე სამართლებრივი თვალსაზრისით. (საქმე №ას-841-805-2014, 23 მარტი, 2015 წელი).

29. ამდენად, პალატამ გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნა, რომ მოპასუხეთა მიმართ გამოტანილი სასამართლო გადაწყვეტილება შესაძლოა რამდენიმე თვის ვადაში აღსრულდეს, მოსარჩელეს ეძლევა შესაძლებლობა კვლავ გასცეს აღნიშნული თანხა სესხად და მიიღოს სარგებელი. შესაბამისად, ამ ვითარებაში მიუღებელი შემოსავლის სახით, ზიანის არსებობაზე მითითება და მოსაზრეითანხის და წლის საკომისიოს გადახდის დაკისრების მოითხოვნა საფუძველს მოკლებულად იქნა მიჩნეული.

30. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ბანკმა და მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება, რომლითაც მოპასუხეებს სოლიდარულად დაეკისრებათ 14403.67 აშშ დოლარის გადახდა (იხ., საკასაციო საჩივრის მოთხოვნა - ტ.2. ს.ფ. 169).

31. ბანკის საკასაციო საჩივარზე მოპასუხეებმა შეიტანეს შეგებებული საკასაციო საჩივარი, რომლითაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება მოითხოვეს.

32. საკასაციო საჩივრის საფუძვლები:

33. კასატორი ბანკი აღნიშნავს რომ სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა ეწინააღმდეგება განჩინებით დამდგარ იურიდიულ შედეგს, სახელდობრ, სასამართლომ არ დააკამყოფილა მოსარჩელის მოთხოვნა სრულად (პროცენტის) ნაწილში, თუმცა, განჩინების სამოტივაციო ნაწილში აღნიშნა, რომ ვალდებულების დარღვევა საკრედიტო დაწესებულების მიმართ ზიანის მომტანი შეიძლება იყოს სსკ-ის 411-ე მუხლის თვალსაზრისით.

34. კასატორი უთითებს სსკ-ის 403-ე, 404-ე, 407-ე, 411-ე მუხლებზე და აღნიშნავს, რომ კრედიტორმა განიცადა ზიანი, რომელიც არის ის დანაკლისი, რომელიც შეიძლება კრედიტორმა განიცადოს ვალდებულების შეუსრულებლობის შემთხვევაში, ხოლო 403-ე მუხლით დაცულია მხარეთა მიერ წინასწარ განსაზღვრული ზიანის ანაზღაურების შესაძლებლობა ფულადი ვალდებულების დარღვევისას. მოცემულ შემთხვევაში ხელშეკრულების 8.2 მუხლის მიხედვით მხარეს ეკისრებოდა ზიანის ანაზღაურების მოვალეობა. კასატორს მიაჩნია, რომ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები წარმოუშობდა კრედიტორს მოთხოვნის უფლებას სოლიდარულად დაკისრებოდა მოპასუხეებს ძირითადი თანხა 7650 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის თანხა 300.69 აშშ დოლარი და პროცენტი 6076.24 აშშ დოლარი.

35. შეგებებული საკასაციო საჩივრის საფუძვლები:

36. შეგებებული საკასაციო საჩივრით სადავოა საბანკო დავებთან მიმართებაში მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების და მტკიცებულებების დასაშვებობის საკითხი. შეგებებული საკასაციო საჩივრის ავტორთა მოსაზრებით, პირმა შეიძლება მხოლოდ იმ სახსრების დაბრუნება მოითხოვოს, რომელიც მან რეალურად გასცა მსესხებელზე. რაც შეეხება 2013 წლის 13 დეკემბრის საკრედიტო სახის ხელშეკრულებას, მისი 2.3 და 3.8 მუხლები პირდაპირ აცხადებს, რომ უშუალოდ მის საფუძველზე საკრედიტო თანხები ვერ გაიცემა და ისინი არც გაცემულა, რაზეც პრეტენზია მოსარჩელესაც არ აქვს. მოსარჩელე თავის მოთხოვნის საფუძვლად უთითებს 2015 წლის 31 აგვისტოს სესხის ხელშეკრულებას და აცხადებს, რომ „2015 წლის 31 აგვისტოს გაფორმდა სესხის ხელშეკრულება 20180831, რომლითაც კ–მა სესხის სახით მიიღო 8600 აშშ დოლარი“. სწორედ ამ გარემოებაზე ამყარებს ბანკი თავის სარჩელს. სარჩელის ძირითად ფაქტობრივ გარემოებას წარმოადგენს სესხის გაცემის ფაქტი, რომელიც უნდა დაადასტუროს მოსარჩელე მხარემ. სასარჩელო განცხადებას არ ახლავს არც ერთი დოკუმენტი, რომელიც დაადასტურებს ბანკის მიერ 2015 წლის 31 აგვისტოს ხელშეკრულების საფუძველზე კრედიტის (თანხების) გაცემის ფაქტს. საქართველოში მოქმედი საბანკო კანონმდებლობის შესაბამისად, ფულადი სახსრების გაცემა ამა თუ იმ პირის საბანკო ანგარიშიდან ან სალაროდან შეიძლება მოხდეს მხოლოდ მკაცრად განსაზღვრული საანგარიშსწორებო დოკუმენტების საფუძველზე. ამ შემთხვევაში ბანკს ფულადი სახსრები კ–ზე შეიძლება გაეცა რამდენიმე გზით: ა) უნაღდო ანგარიშსწორება - მის ანგარიშზე საკრედიტო სახსრების ჩარიცხვა, რაც შეიძლება დადასტურდეს ბანკის მიერ შედგენილი საგადასახადო დავალებით ან ბანკის ანგარიშის ამონაწერით, რომელშიც გამოჩნდება კ–ის ანგარიშზე საკრედიტო თანხის გადარიცხვის ფაქტი. ბ) ნაღდი ანგარიშსწორებით მოსარჩელე ბანკის სალაროდან - ბანკის სალაროდან მსესხებელზე თანხის გაცემა, რაც დადასტურდება სალაროს გასავლის ორდერით, რომელიც ხელმოწერეილი უნდა იყოს კ–ის, ანუ თანხის მიმღების მიერ. გ) ნაღდი ანგარიშსწორებით გამსესხებლის საბანკო ანგარიშიდან - გამსესხებლის მომსახურე საბანკო დაწესებულების მიერ მსესხებელ კ–ზე საკრედიტო თანხების გაცემა საბანკო ჩეკის საფუძველზე, რაც უნდა დადასტურდეს თვით საბანკო ჩეკითა და სალაროს გასავლის ორდერით, რომელიც, ასევე უნდა იყოს ხელმოწერილი თანხის მიმღების მიერ.

37. საანგარიშსწორებო დოკუმენტების ეს სახეები დამტკიცებულია ეროვნული ბანკის მიერ. უნაღდო ანგარიშსწორების შემთხვევაში ეს არის „გადახდის ოპერაციების შესრულების წესი (22/01/2015წ. ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის ბრძანება N8/04), რომლის მე-6 მუხლი ადგენს საკრედიტო საგადახდო დავალების ფორმას და რეკვიზიტებს. ნაღდი ანგარიშსწორების შემთხვევაში ეს არის „კომერციულ ბანკებში ნაღდ ფულსა და სხვა ფასეულობასთან დაკავშირებული ოპერაციების წარმოების წესი“. (ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის 29/11/2012წ. ბრძანება N105/04), რომლის მე-4 მუხლი ადგენს შემოსავლისა და გასავლის ორდერის ფორმასა და რეკვიზიტებს. სხვა რაიმე ხერხით და აღნიშნული დოკუმენტების შედგენის გარეშე შეუძლებელი და აკრძალულია ფულადი სახსრების გაცემა. შესაბამისად, კ–ზე საკრედიტო სახსრების გაცემის დასადასტურებლად მოსარჩელეს უნდა წარმოედგინა ეს საანგარიშსწორებო ან სალაროს ოპერაციების (საკასო ოპერაციების) ამსახველი დოკუმენტები, სხვანაირად კრედიტის გაცემის ფაქტის დადასტურება შეუძლებელია. აღნიშნული ერთმნიშვნელოვნად მიუთითებს იმაზე რომ მოსარჩელე მხარემ ვერ დაასაბუთა სარჩელის მთავარი ფაქტობრივი გარემოება - კრედიტის გაცემის ფაქტი.

38. პირველი ინსტანციის სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ პირველმა მოპასუხემ დაარღვია 2015 წლის 31 აგვისტოს ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებანი და მისი დავალიანება ამ სესხიდან გამომდინარე შეადგენს 9847,61 აშშ დოლარს, თუმცა ვერ გაბედა დაეწერა რომ ამ სესხის გაცემის ფაქტი დადასტურებულად მიაჩნია, ხოლო სააპელაციო სასამართლო კიდევ უფრო შორს წავიდა და განაცხადა რომ „2015 წლის 31 აგვისტოს „კ-ა" და პირველ მოპასუხეს შორის დაიდო სესხის ხელსეკრულება №20150831KGELA რომლითაც პირველ მოპასუხეზე სესხის სახით გაიცა 8600 აშშ დოლარი". ვერც პირველი ინსტანციის, ვერც სააპელაციო სასამართლო ვერ უთითებენ, რა ფაქტებს და რა ლოგიკას ეყრდნობიან მსგავსი განცხადების გაკეთებისას.

39. სააპელაციო სასამართლო საერთოდ არ უთითებს მტკიცებულებეზე ასეთი დასკვნის გაკეთებისას, ხოლო ახალციხის სასამართლო უთითებს მხოლოდ მოსარჩელე მხარის მიერ გაცემულ დოკუმენტებზე, რომელთაც არანაირი მკიცებულებითი ღირებულება არ გააჩნიათ, კერძოდ, ეს არის თვით ბანკის ბ-ის ფილიალის (ანუ მოსარჩელეს) მიერ გაცემული ცნობა დავალიანების არსებობის შესახებ სხვა ხელშეკრულებიდან გამომდინარე სესხის გადახდის გრაფიკი (რომელიც ერთვის საკრედიტო ხელშეკრულებას რომელიც არ შესრულებულა) და გადახდების ისტორია (ასეთი „გადახდების ისტორია" არ არსებობს და ესეც ბანკის მიერ შეთითხნილი დოკუმენტია - რომელსაც არც სახელი აქვს და ისევ და ისევ ბანკის გაურკვეველი თანამდებობის პირების მიერაა გაცემული). რაც შეეხება ბანკის მიერ გაცემულ 20/09/2017წ. ცნობას (სარჩელის დანართი N5) მასზედ, რომ მოპასუხეებს ერიცხებათ დავალიანება 14,403.67 აშშ დოლარის ოდენობით, აღნიშნულს არანაირი მტკიცებულებითი ღირებულება არ გააჩნია, ვინაიდან ცნობა გაცემულია თვით მოსარჩელეს წარმომადგენლობის მიერ - მას ხელს აწერს ბ-ის სერვის ცენტრის მმართველი და ბუღალტერი. იგივე შეიძლება გაურკვეველ დოკუმენტზე - ე.წ. "დავალიანების ცნობაზე"), რომელიც, ასევე, არ ადასტურებს ფულადი სახსრების გაცემას.

40. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მოპასუხის სააპელაციო პრეტენზია იმის შესახებ, რომ პირველ მოპასუხეზე საკრედიტო თანხები არ გაცემულა საფუძველს მოკლებულია და არ უნდა იქნეს გაზიარებული. ეს ნიშნავს რომ სააპელაციო სასამართლო არ გაეცნო საქმის მასალებს და არ მოუსმენია მოპასუხეთა განმარტებანი, რომელიც გაკეთდა მოსამზადებელ სხდომაზე სააპელაციო სასამართლოში ან განზრახ თავს არიდებს მათი შინაარსის გაგებას. მოპასუხე მხარეს არასოდეს უთქვამს, რომ საკრედიტო ურთიერთობა ბანკთან მას არ ჰქონია. მოპასუხე ამტკიცებს, რომ მოსარჩელე ვერ ასაბუთებს სარჩელის საკვანძო ფაქტობრივ გარემოებას - 2015 წლის 31 აგვისტოს საკრედიტო ხელშეკრულების საფუძველზე თანხების გაცემის ფაქტს და დავალიანების არსებობას ამ ხელშეკრულების საფუძველზე და რომ ამ ფაქტობრივი გარემოების დამტკიცება მოსარჩელეს პროცესუალური ვალდებულებაა. შესაბამისად, სარჩელი დაუსაბუთებელია. უფრო მეტიც, ჩვენს მიერ სააპელაციო სასამართლოში წარდგენილი იქნა ახალი მტკიცებულება - 2014 წლის 10 და ოქტომბრის საკრედიტო ხელშეკრულება ბანკსა და პირველ მოპასუხე შორის და ამ ხელშეკრულების სესხის დაფარვის გრაფიკი, რაც ადასტურებს რომ საკრედიტო ურთიერთობა მხარეებს შორის ჯერ კიდევ სადავო 2015 წლის 31 აგვისტოს სადავო ხელშეკრულების დადებამდე არსებობდა.

41. სააპელაციო სასამართლომ „უყურადღებოდ" არ დატოვა მოსარჩელე მხარის სასარგებლო უსუსური მტკიცებულება - მის მიერ გაცემული ცნობა გადახდების შესახებ (რომელიც ზემოთ უკვე ვახსენეთ) და განაცხადა რომ „წარმოდგენილია სესხის ნაწილობრივ დაფარვის ამსახველი მტკიცებულებანი, კერძოდ უდავო გარემოებაა, რომ პირველ მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ გადახდილი აქვს 4591,31 აშშ დოლარი. ამდენად, სახეზეა მოპასუხის კონკლუდენტური მოქმედებები ვალდებულების შესრულების შესახებ რაც ადასტურებს სასესხო ურთიერთობის არსებობას და სესხის მიღების ფაქტს". ეს იმ დროს, როდესაც მოპასუხეები არასოდეს უარყოფდნენ სასესხო ურთიერთობის არსებობას და წარმოადგინეს 2014 წლის 10 ოქტომბრის საკრედიტო ხელშეკრულება, რომლის გადახდის გრაფიკი ემთხვევა 2015 წლის 31 აგვისტოს საკრედიტო ხელშეკრულების გადახდის გრაფიკს. ამდენად მტკიცება იმისა, რომ მოპასუხე თანხებს იხდიდა 2015 წლის ხელშეკრულების შესაბამისად აბსოლუტურად უსაფუძვლოა. უფრო მეტიც, საქმეში არ დევს არც ერთი უტყუარი მტკიცებულება ასეთი გადახდების განხორციელებისა და ამის შესახებ ამომწურავი განმარტება მიეცა სააპელაციო სასამართლოს.

სამოტივაციო ნაწილი:

42. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 21 თებერვლის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სსსკ-ის 396-ე მუხლით და 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად, ხოლო 2019 წლის 26 მარტის განჩინებით წარმოებაში იქნა მიღებული შეგებებული საკასაციო საჩივარი.

43. საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი და შეგებებული საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც, მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად.

44. კასატორის პრეტენზია ეფუძნება იმავე გარემოებებსა და მოსაზრებებს, რომლებზედაც იგი მიუთითებდა სააპელაციო საჩივარში. სახელდობრ, კასატორი არ ეთანხმება გასაჩივრებული განჩინების იურიდიულ შედეგსა და ფაქტობრივ-სამართლებრივ დასაბუთებას, ვალდებულების განსაზღვრის ნაწილში, რადგან მიაჩნია, რომ მოვალე აგრეთვე პასუხისმგებელი იყო ვალდებულების შესრულების ვადის გადაცილებისათვის პროცენტსა და სიცოცხლის დაზღვევის საკომოსიოს გადახდაზე.

45. საკასაციო პალატა მიუთითებს საქმეზე დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე, რომლის მიხედვით დადგენილია, რომ სესხის ხელშეკრულების 3.10 პუნქტით მხარეები შეთანხმდნენ, რომ გრაფიკით გათვალისწინებულ ვადაში გადასახდელი თანხის გადაუხდელობის შემთხვევაში, გადაუხდელ ძირ თანხას დაერიცხება ჯარიმა შემდეგი წესით: ყოველ პირველ ვადაგადაცილებულ დღეზე დაგვიანებული გადაუხდელი ძირი თანხის 5%, ან თუ გადაუხდელი ძირი თანხის 5% არის 2 ლარზე ნაკლები, მაშინ ყოველ პირველ ვადაგადაცილებულ დღეზე დაერიცხება ჯარიმა 2 ლარი, ხოლო დანარჩენ მომდევნო ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე გადაუხდელ ძირ თანხას დაერიცხება ჯარიმა დაგვიანებული გადასახდელი ძირი თანხის 0.27% ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე. მოპასუხის მიერ 2015 წლის 31 აგვისტოს N20150831KGELA სესხის ხელშეკრულების საფუძველზე დაფარულია სესხის ძირი თანხა 950 აშშ დოლარი, სესხის პროცენტი 3258,78 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის პრემია 344,31 აშშ დოლარი, ჯარიმა 38,22 აშშ დოლარი (იხ., ამ განჩინების პ-17). დადგენილია, რომ ბანკმა 2017 წლის 20 სექტემბერს სარჩელით მიმართა სასამართლოს. სარჩელში დავის საგანს შეადგენს 9847,61 აშშ დოლარი, საიდანაც სესხის ძირითადი თანხაა - 7650 აშშ დოლარი, საპროცენტო სარგებელი - 1799,48 აშშ დოლარი, ჯარიმა - 178,15 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის თანხა - 21,39, წლის საკომისიო 198,59 აშშ დოლარი. დადგენილია, რომ ახალციხის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 02 ნოემბრის გადაწყვეტილებით სასარჩელო მოთხოვნა დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ - 9847,61 აშშ დოლარის მოპასუხეებისათვის დაკისრების ნაწილში, საიდანაც ძირი თანხაა 7650 აშშ დოლარი, პროცენტი 1799,48 აშშ დოლარი, პირგასამტეხლო 178,5 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის თანხა 21,39 აშშ დოლარი, წლის საკომისიო 198,59 აშშ დოლარი. საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორის პრეტენზიას იმასთან დაკავშირებით, რომ ვინაიდან კრედიტორის მიმართ ვალდებულება დაირღვა (სსკ-ის 394-ე მუხლი), წარმოშობილი იყო მოვალის ვალდებულება ზიანის იმ ოდენობით გადახდისა, რომელიც სარჩელში წარმოადგენდა დავის საგანს. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ როგორც წესი ვალდებულების დარღვევა კრედიტორს წარმოუშობს ზიანის ანაზღაურებაზე მოთხოვნის უფლებას სსკ-ის 394-ე მუხლის სამართლებრივი საფუძვლით, თუმცა საგულისხმოა, რომ სსკ-ი ითვალისწინებს ზიანის ანაზღაურების სხვადასხვა საფუძვლებს, რომელთაგან ერთ-ერთია ზიანი მიუღებელი შემოსავლის სახით და ფულადი ვალდებულების ვადისგადაცილებისათვის პროცენტი.

46. მითითებული საფუძვლიდან, მიუღებელი შემოსავლის სახით ზიანის დაკისრების სამართლებრივ საფუძველს რაც შეეხება, საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ ზიანი არის კანონით გათვალისწინებული ანაზღაურებადი სხვაობა „უნდა-ყოფილიყო“ და „არის მდგომარეობას“ შორის (სხვაობის ჰიპოთეზა). სსკ-ის 408-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, პირმა, რომელიც ვალდებულია აანაზღაუროს ზიანი, უნდა აღადგინოს პირვანდელი მდგომარეობა, ანუ მდგომარეობა რომელიც იარსებებდა, რომ არა ვალდებულების დარღვევა (Totalreparation-ის პრინციპი). ამასთანავე მნიშვნელობა არა აქვს, თუ რამდენად მაღალია მოვალის ბრალეულობის (განზრახვა თუ გაუფრთხილებლობა) ხარისხი ზიანის დადგომაში. თუმცა ეს წესი იზღუდება, თუ კრედიტორი თანაბრალეულია. ანაზღაურებას ექვემდებარება მიუღებელი შემოსავალი, ანუ ანაცდური მოგებაც (lucrum cessans). სსკ-ის 411-ე მუხლის მიხედვით, მიუღებლად ითვლება შემოსვალი, რომელიც კრედიტორს არ მიუღია და რომელსაც იგი მიიღებდა მოვალეს რომ ვალდებულება ჯეროვნად შეესრულებინა. მიუღებელი შემოსავალი სავარაუდო შემოსავალია. ყურადღება უნდა მიექცეს იმას, რამდენად მოსალოდნელი იყო მისი მიღება. მიუღებელი შემოსავალი თავისი ბუნებით გულისხმობს “წმინდა ეკონომიკურ დანაკარგს“ (pure economic loss), რომელიც ხელშეკრულების მხარემ განიცადა და რომელსაც ადგილი არ ექნებოდა, ხელშეკრულება რომ ჯეროვნად შესრულებულიყო. იმისათვის, რომ შემოსავალი მიუღებლად ჩაითვალოს, მას პირდაპირი და უშუალო კავშირი უნდა ჰქონდეს მოვალის მიერ ვალდებულების დარღვევასთან. პირდაპირ კავშირში იგულისხმება მოვლენების, მოქმედებისა და დამდგარი შედეგის ის ლოგიკური ბმა, რომელიც არ ტოვებს შემოსავლის მიღების რეალურ შესაძლებლობასთან დაკავშირებული ეჭვის საფუძველს. სსკ-ის 411-ე მუხლი კიდევ უფრო აკონკრეტებს სსკ-ის 408-ე მუხლში მოცემულ ზიანის სრულად ანაზღაურების პრინციპს. სრული ანაზღაურება ეხება არა საერთოდ ზიანს, რომელიც შეიძლება ვინმემ განიცადოს, არამედ იმ ზიანს, რომელიც სამოქალაქო პასუხისმგებლობის საერთო საფუძვლებიდან გამომდინარე ანაზღაურებადია. ანაზღაურებას ექვემდებარება ის ზიანი, რომელიც მოვალისათვის წინასწარ იყო სავარაუდო და წარმოადგენს ზიანის გამომწვევი მოქმედების უშუალო შედეგს. როდესაც ხელშეკრულების მხარე კისრულობს ვალდებულებას, მას მხედველობაში აქვს მხოლოდ იმ რისკის აღება, რომელიც კანონზომიერად არის დაკავშირებული ხელშეკრულების შესრულებასთან. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მისგან შეიძლება მოთხოვნილ იქნეს მხოლოდ იმ ზიანის ანაზღაურება, რომელიც ხელშეკრულების დარღვევის ნორმალურ შედეგად აღიქმება. სსკ-ის 412-ე მუხლი მოვალეს ათავისუფლებს ისეთი რისკებისაგან, რაც მიუღებელია ქონებრივი პასუხისმგებლობის ჩვეულებრივი პრინციპებისათვის. მოსარჩელემ უნდა დაამტკიცოს, რომ მის მიერ განცდილი ზიანი არის ხელშეკრულებიოს დარღვევის ჩვეულებრივი და ნორმალური შედეგი. ზიანის სავარაუდობა დგინდება გონივრულობის თვალსაზრისით და არ განისაზღვრება კონკრეტული ხელშეკრულების დამრღვევის სუბიექტური შესაძლებლობებით. მოვალემ ზიანი ყოველთვის უნდა აანაზრაუროს, მაგრამ ხელშეკრულებით ნაკისრი რისკის ფარგლებში (სუსგ-ის 2012 წლის 11 ივნისის განჩინება საქმეზე N ას-630-593-2012). ანალოგიურ დათქმებს შეიცავს ევროპული სახელშეკრულებო სამართლის პრინციპების 8:101-ე (2) და უნიდრუას სახელშეკრულებო პრინციპების 7.1.7-ე (1) მუხლები. მიუღებელი შემოსავლის ანაზღაურების საკითხის გადაწყვეტისას, ზიანის ანაზღაურება უნდა განისაზღვროს მხოლოდ ობიექტური კრიტერიუმებით ისე, რომ ამას არ მოჰყვეს დაზარალებულის უსაფუძვლო გამდიდრება (სუსგ-ის 2011წლის 24 ოქტომბრის განჩინება საქმეზე N ას-307-291-2011). აღნიშნულთან დაკავშირებით დადგენილია სასამართლო პრაქტიკა (შდრ: სუსგ №ას-406-383-2014, 17 აპრილი, 2015 წელი; სუსგ Nას-1851-2018, 2 მაისი, 2019), რომელსაც არ ეწინააღმდეგება სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება.

47. მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელის მოთხოვნა ზიანის ანაზღაურების ნაწილში ნაწილობრივაა დაკმაყოფილებული, თუმცა, როგორც აღინიშნა მისი პრეტენზია ზიანის ოდენობას შეეხება, კერძოდ, მოსარჩელე საკრედიტო ხელშეკრულებებით კრედიტისათვის გათვალისწინებული სარგებლის (როგორც მიუღებელი შემოსავლის) მოვალისათვის დაკისრებას ხელშეკრულების სრული ვადისათვის ითხოვდა. სააპელაციო სასამართლო ამ ნაწილში მოთხოვნის უარყოფისას დაეყრდნო იმ მოსაზრებას, რომ ამგვარი მოთხოვნა სამართლებრივად დასაბუთებული იყო მხოლოდ კრედიტის ძირითადი თანხის დაფარვამდე პერიოდისათვის გადასახდელი სარგებლის მოვალისათვის დაკისრების ნაწილში. შესაბამის პერიოდში კრედიტის სახით გაცემული თანხის გამოყენების შეუძლებლობა საკრედიტო დაწესებულებისათვის მიიჩნევა, როგორც ამ თანხის ბრუნვის შედეგად მისაღები შემოსავლის დაკარგვის საფუძველი. რაც შეეხება, კრედიტის თანხის დაბრუნების შემდგომ პერიოდს, მისთვის სარგებლის გადახდის მოთხოვნა დაუსაბუთებელია შესაძლო ზიანზე არსებული ვარაუდის უსაფუძვლობის გამო.

48. ამდენად, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ სახეზე არ არის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები.

49. რაც შეეხება შეგებებულ საკასაციო საჩივარს, მოპასუხეები სადავოდ ხდიან სააპელაციო სასამართლოს განჩინებას იმ საფუძვლით, რომ არ ეთანხმებიან დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებას სესხის თანხის რეალურად გადაცემის ნაწილში.

50. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საკასაციო პალატის არაერთ გადაწყვეტილებაშია ნამსჯელი სასესხო (საკრედიტო) სამართლურთიერთობებში მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების წესზე (შდრ: სუსგ Nას-1541-1547-2011, 19/04/2012).

51. ნიშანდობლივია პრეზუმციის როლიც მტკიცების ტვირთის განაწილების საკითხშიც. შდრ: სუსგ Nას-533-509-2016, 26/10/2018 (პპ:70-72), რომელშიც საკასაციო პალატამ განმარტა, რომ „სამართალწარმოებაში პრეზუმციების არსებობა იმითაა განპირობებული, რომ ფაქტების გარკვეული ნაწილი მტკიცებას არ საჭიროებს. სამოქალაქო პროცესში მონაწილეობს ორი ერთმანეთისადმი დაპირისპირებული მხარე - მოსარჩელე და მოპასუხე. შესაბამისად, ერთი ნაწილი მტკიცების საგანში შემავალი ფაქტებისა ივარაუდება მოსარჩელის სასარგებლოდ, ხოლო დანარჩენი ნაწილი - მოპასუხის სასარგებლოდ. ის, რაც მოსარჩელის სასარგებლოდ ივარაუდება უნდა გააქარწყლოს მოპასუხემ, ხოლო ის, რაც მოპასუხის სასარგებლოდ ივარაუდება პირიქით, უნდა გააქარწყლოს მოსარჩელემ. ეს იმას ნიშნავს, რომ პრეზუმფციები სასამართლოში მტკიცების მოვალეობისაგან კი არ ათავისუფლებს მხარეს, არამედ წარმოადგენს მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების წესს. მოსარჩელე ვალდებულია დაამტკიცოს მტკიცების საგანში შემავალი გარკვეული ფაქტების ნაწილი, ხოლო ამ ფაქტების მეორე ნაწილი ვალდებულია დაამტკიცოს მოპასუხემ. ნორმები, რომლებიც შეიცავს პრეზუმფციებს, წარმოადგენენ კანონის პირდაპირ მითითებას იმის შესახებ, რომელმა მხარემ კონკრეტულად რა ფაქტები უნდა დაამტკიცოს სამოქალაქო პროცესში. ამა თუ იმ ფაქტის დამტკიცების ტვირთისაგან გათავისუფლება წარმოადგენს არა მიზეზს, არამედ ამ ტვირთის განაწილების შედეგს, ანუ პრეზუმფციების მეშვეობით კანონმდებელი ანაწილებს დამტკიცების ტვირთს მხარეთა შორის და მტკიცების ტვირთის გამოხატვის სხვა ფორმებს შორის, რომელსაც იცნობს მატერიალური სამართალი, პრეზუმფციები ყველაზე სრულყოფილი და პრაქტიკულად ხელმისაწვდომი ფორმაა (იხ. თ.ლილუაშვილი, სამოქალაქო საპროცესო სამართალი, თბ., 2005, გვ. 230). თუ რომელი მხარისათვის უფრო ადვილია დაამტკიცოს ესა თუ ის ფაქტი, აგრეთვე რომელი ფაქტების დამტკიცების საფუძველზე წარმოიშობა ვარაუდი (პრეზუმფცია) გადაწყვეტილებისათვის მნიშვნელობის მქონე სხვა ფაქტების არსებობის შესახებ,განსაზღვრულია კანონით, ხოლო ზოგიერთ შემთხვევბში კი, სასამართლო პრაქტიკით.

52. განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ პირველ მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ ჯამში გადახდილი აქვს 4591,31 აშშ დოლარი (აქედან, სესხის ძირი თანხა 950 აშშ დოლარი, სესხის პროცენტი 3258,78 აშშ დოლარი, სიცოცხლის დაზღვევის პრემია 344,31 აშშ დოლარი, ჯარიმა 38,22 აშშ დოლარი) (იხ., ამ განჩინების პ-21). სსსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). კონკრეტულ შემთხვევაში, დასაშვებ და დასაბუთებულ საკასაციო პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის პროცესში, რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად დადგენა ან დაუდგენლობა, ამ ფაქტების შეფასება და მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან განმარტება.

53. განსახილველ შემთხვევაში, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორმა ვერ წარმოადგინა დასაბუთებული პრეტენზია მოცემულ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების მიმართ. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან დასტურდებოდა მხარეთა შორის ხელშეკრულების არსებობა, დადგენილი იქნა აგრეთვე, რომ მოვალემ კრედიტორის სასარგებლოდ განახორციელა გადახდა, მართებულად დაშვებული პრეზუმფცია კრედიტორი ბანკის სასარგებლოდ მხარეთა შორის სასეხო ურთიერთობის წარმოშობილად ცნობის ნაწილში, ამ ვითარებაში, მოპასუხეს კვალიფიციურად უნდა ემტკიცებინა, რომ თანხის გადახდა არ მოიცავდა სადავო სამართალურთიერთობის ფარგლებში შესრულებას და ა.შ. საქმის მასალებით კი, დადგენილია, რომ მოპასუხე მხარემ სარჩელზე არ წარმოადგინა კვალიფიციური შესაგებელი (კერძოდ, მოპასუხის მიერ წარმოდგენილი შესაგებელი არ შეიცავს მითითებებს სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების საპირისპირო გარემოებებზე და არ არის წარმოდგენილი შესაბამისი მტკიცებულებები (იხ., ამ განჩინების პ-22).

54. აღსანიშნავია, რომ 2007 წლის 28 დეკემბერს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსში განხორციელებული ცვლილებების მიხედვითთ, მოპასუხის მიერ პასუხის (შესაგებლის) წარდგენა სავალდებულო ხასიათს ატარებს (საქართველოს 28.12.2007წ.-ის კანონი N5669-სსმ), რაც იმაში გამოიხატება, რომ აღნიშნული საპროცესო ვალდებულების შეუსრულებლობა მხარისათვის უარყოფით საპროცესოსამართლებრივ შედეგებს იწვევს. კერძოდ, სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები ითვლება შეუდავებლად და, შესაბამისად, დამტკიცებულად. სსსკ-ის 201-ე მუხლის მე-7 ნაწილით გათვალისწინებული შესაგებლის წარუდგენლობის ფაქტი თავისთავად განსაზღვრავს მტკიცების საგანს, რადგანაც მოსარჩელე თავისუფლდება სარჩელში მითითებული ფაქტების მტკიცებისაგან. აღნიშნული გარემოება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების გამოტანის წინაპირობაცაა.

55. დადგენილია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, მოპასუხეებს შესაგებელი წარმოდგენილი აქვთ, თუმცა, საგულისხმოა წარმოდგენილი შესაგებლის შინაარსობრივი მხარე, რამეთუ საპროცესო კანონმდებლობით დადგენილია მოპასუხის მიერ კონკრეტული (კვალიფიციური) შესაგებლის წარდგენის ვალდებულება, კერძოდ, სსსკ-ის 201-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შინაარსიდან გამომდინარე, დგინდება, რომ მოპასუხე უნდა შეედავოს მოსარჩელის გამართულ, დასაბუთებულ მოთხოვნას ანუ დავის გადაწყვეტისათვის სამართლებრივად მნიშვნელოვან ფაქტობრივ გარემოებებს, წინააღმდეგ შემთხვევაში, მოსარჩელის მიერ მითითებული ფაქტები (და არა მისი სამართლებრივი შეხედულებები) დამტკიცებულად ითვლება. ამ უკანასკნელის მიერ წარმოდგენილი შესაგებელი (პასუხი) არ აკმაყოფილებდა კანონის მოთხოვნებს (სსსკ-ის 201-ე მუხლის მეოთხე და მეხუთე ნაწილები: „პასუხში (შესაგებელში) სრულყოფილად და თანამიმდევრობით უნდა იყოს ასახული მოპასუხის მოსაზრებები სარჩელში მითითებულ თითოეულ ფაქტობრივ გარემოებასა და მტკიცებულებასთან დაკავშირებით. თუ მოპასუხე არ ეთანხმება სარჩელში მოყვანილ რომელიმე გარემოებას, იგი ვალდებულია მიუთითოს ამის მიზეზი და დაასაბუთოს შესაბამისი არგუმენტაციით; წინააღმდეგ შემთხვევაში მას ერთმევა უფლება, შეასრულოს ასეთი მოქმედება საქმის არსებითად განხილვის დროს. მოპასუხე ვალდებულია, პასუხს დაურთოს მასში მითითებული ყველა მტკიცებულება. თუ მოპასუხეს საპატიო მიზეზით არ შეუძლია პასუხთან ერთად მტკიცებულებათა წარდგენა, იგი ვალდებულია, ამის შესახებ მიუთითოს პასუხში. წინააღმდეგ შემთხვევაში მოპასუხეს ერთმევა უფლება, შემდგომში წარადგინოს მტკიცებულებები“). სამოქალაქო პროცესში მტკიცების საგანი, რომელიც წარმოადგენს სადავო მატერიალურსამართლებრივ ფაქტებს, რომელზეც მიუთითებენ მოსარჩელე და მოპასუხე, მოთხოვნის თუ შესაგებლის დასაბუთების ან გაქარწყლებისათვის, შეუძლებელია წარმოვიდგინოთ მტკიცებითი საქმიანობის გარეშე. სსსკ-ის მე-4 მუხლის პირველი ნაწილი ნათელი დადასტურებაა იმისა, რომ მოპასუხე ვალდებულია, საქმის მომზადების მიზნით აქტიურად იმოქმედოს, რაც, უპირველესად, სასამართლოსათვის სარჩელზე მისი წერილობითი მოსაზრებების წარდგენაში გამოიხატება. მოპასუხის მიერ ამ უფლების განუხორციელებლობა, სსსკ-ის 206-ე მუხლის შესაბამისად, ართმევს მას უფლებას, შეასრულოს ასეთი მოქმედება ამ საქმის არსებითად განხილვის დროს (ანუ, სასამართლოს სხდომაზე მხარისაგან მტკიცებულების მიღება აღარ ხდება). ამ შემთხვევისათვის სხვა რაიმე სპეციალურ შედეგს კანონი არ ადგენს. (პ.201. სუსგ №ას-664-635-2016 2 მარტი, 2017 წელი).

56. შესაბამისად, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოპასუხემ ვერ გააქარწყლა კრედიტორის სასრგებლოდ დაშვებული პრეზუმცია (სსკ-ის 361-ე მუხლი) (იხ., ამ განჩინების პპ: 21, 36).

57. ამდენად, საკასაციო პალატა არ იზიარებს არ შეგებებული საკასაციო საჩივრის საფუძვლებს და მიაჩნია, რომ არც ამ ნაწილშია, წარმოდგენილი დასაშვები პრეტენზია.

58. ზემოთ აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, არ იკვეთება საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლის არსებობა, ვინაიდან ნორმის დანაწესით საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ანდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით.

59. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისითაც, წინამდებარე საქმეში არსებულ სამართლებრივ საკითხებზე დადგენილია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკა.

60. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც, საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

61. საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

სარეზოლუციო ნაწილი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დაადგინა:

1. სს კ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. კასატორ სს კ-ს (ს/კ: 2-...) დაუბრუნდეს 2019 წლის 30 იანვარს საგადახდო დავალება N538586 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (604.88 ლარის) 70% – 423.41 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

3. კ–ისა (პ/ნ: 1-...) და მ-ის (პ/ნ: 1-...) შეგებებული საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

4. კ–სა და მ-ს დაუბრუნდეთ 2019 წლის 19 მარტს საგადახდო დავალება N1 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (919 ლარის) 70% – 6-3.3 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ნ. ბაქაქური

ბ. ალავიძე