№ას-251-251-2018 30 მარტი, 2018 წელი,
თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა/მოსამართლეები:
პაატა ქათამაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ბესარიონ ალავიძე,
ეკატერინე გასიტაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე
კასატორი (მოსარჩელე) – სს „თ.“
მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) – ნ.მ.
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 27 დეკემბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება
დავის საგანი _ თანხის დაკისრება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
1. 2012 წლის 20 აგვისტოს ნ.მ–სა (შემდეგში მოპასუხე, მოწინააღმდეგე მხარე,) და სს „თ–ს“ (შემდეგში მოსარჩელე, აპელანტი, კასატორი, კრედიტორი) შორის დაიდო ქ.თბილისში, ...... მდებარე ქონებაზე რიცხული ელექტროენერგიის დავალიანების რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულება ( შემდეგში ხელშეკრულება), რომლის მიხედვითაც, მოპასუხემ იკისრა ვალდებულება ელექტროენერგიის დავალიანება - 4056.79 ლარი დაეფარა 120 თვის განმავლობაში, ყოველთვიურად 33.81 ლარის გადახდით (იხ. ტ1, ს.ფ. 25-26)
2. 2012 წლის 3 ოქტომბერს, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოში მოპასუხის განცხადებაზე, რომლითაც ითხოვდა ქ.თბილისში, ..... მდებარე უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციას, შეწყდა წარმოება.
3. მოპასუხე რეგისტრირებულია ქ.თბილისში, .....
4. ქ.თბილისში, ..... მდებარე მისამართზე რეგისტრირებული N2312045-1 აბონენტის მიმდინარე დავალიანებამ - 1910,68 ლარი შეადგინა.
5. 2017 წლის 2 მარტს მოსარჩელემ სარჩელით მიმართა სასამართლოს ხელშეკრულებითა და მოხმარებული ელექტროენერგიის გადაუხდელობით წარმოშობილი დავალიანების მოპასუხისათვის დაკისრების მოთხოვნით. მოსარჩელემ სასარჩელო მოთხოვნის საფუძვლად წინამდებარე ხელშეკრულებაზე მიუთითა და ვალდებულების დარღვევით აღმოცენებული დავალიანების ანაზღაურების მოთხოვნის მოცულობა 4141.60 ლარითა ხელშეკრულებით არსებული დავალიანება) და 1910.68 ლარით (მიმდინარე დავალიანება) განსაზღვრა.
6. მოპასუხემ სასამართლოში სასარჩელო მოთხოვნის გამომრიცხველი შესაგებელი წარადგინა და მიუთითა, რომ ვალის აღიარების ხელშეკრულების მიმართ არაუფლებამოსილი პირი იყო. მოპასუხის განმარტებით, სადავო ხელშეკრულებაზე მისი თანხმობა არ უნდა შეფასებულიყო ვალის არსებობის აღიარებად, რადგანაც მას არ დაუდია ნასყიდობის ხელშეკრულება და მოსარჩელის მიერ მითითებულ მისამართზე რიცხული უძრავი ქონების აბონენტად არ აღრიცხულა.
7. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 7 სექტემბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; მოპასუხეს 1910.68 ლარის გადახდა მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა. სასამართლომ დავის მოსაწესრიგებლად იხელმძღვანელა „ელექტროენერგიის (სიმძლავრის) მიწოდებისა და მოხმარების წესებით“ და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში სსკ-ის) 61-ე, 341-ე, 477-ე მუხლებით.
7.1. სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია წინამდებარე განჩინების 1-4 პუნქტებში მითითებული გარემოებები.
7.2. სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელის მოსაზრება, რომ ხელშეკრულების დადების შემდგომ მოსარჩელემ სსკ-ის 61-ე მუხლიდან გამომდინარე, დავალიანების გადახდით მოიწონა გარიგება.
7.3. სასამართლომ მიუთითა, რომ ვალდებულებითი სამართლებრივი ურთიერთობაში მოთხოვნაზე უფლებამოსილი და შესრულებაზე ვალდებული კრედიტორი და მოვალე არიან, რისი გათვალისწინებითაც დავალიანების რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულების შესრულებაზე ვალდებულ პირს მოპასუხე არ წარმოადგენდა.
7.4. „ელექტროენერგიის (სიმძლავრის) მიწოდებისა და მოხმარების წესების“ დამტკიცების შესახებ საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისიის 2008 წლის 18 სექტემბრის N20-ე დადგენილების (შემდეგში დადგენილების) მესამე მუხლის პირველი და მეორე პუნქტების სამართლებრივი ანალიზის საფუძველზე სასამართლომ გამოარკვია, აბონენტი, რომელიც სარგებლობს და მოიხმარს ელექტროენერგიას, შესაძლებელია იყოს, როგორც უძრავი ნივთის მესაკუთრე, ასევე - მფლობელი. შესაბამისად, ვინაიდან მოპასუხე 2012 წლის 20 აგვისტოდან ცხოვრობდა მითითებულ მისამართზე და მოიხმარდა ელექტროენერგიას, სასამართლომ მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნა, მოპასუხისათვის მოხმარებული ელექტროენერგიის საფასურის - 1910,68 ლარის დაკისრებასთან დაკავშირებით, საფუძვლიანად მიიჩნია.
8. აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, რომელმაც მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში მისი გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.
8.1 აპელანტის მოსაზრებით, სასამართლომ არასწორად დაადგინა, რომ სადავო ხელშეკრულების ფარგლებში მოპასუხე არ იყო ვალდებული თანხის გადახდაზე. მისივე განმარტებით, დავალიანების რესტრუქტურიზაციის თაობაზე გარიგება სამართლებრივი ბუნებით ვალის აღიარების ხელშეკრულება იყო. ხელშეკრულების ნამდვილობისთვის აუცილებელი იყო ნების გამოვლენის სიცხადე, რომელიც ერთმნიშვნელოვნად მიუთითებდა ვალის არსებობაზე.
8.2. აპელანტის განმარტებით, იმ შემთხვევაშიც, თუ მოპასუხე მიწოდებული ელენერგიის მომხმარებელი არ იყო, მოსარჩელე უფლებამოსილი იყო, მოპასუხისთვის მოეთხოვა დავალიანების გადახდა, სსკ-ის 203-ე მუხლის შესაბამისად, რომელიც მესამე პირის მიერ ვალდებულების შესრულების წესს განსაზღვრავს.
9. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 27 დეკემბრის განჩინებით, სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.
9.1. სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები (იხ. წინამდებარე განჩინების 1-4 პუნქტები) და სამართლებრივი დასკვნები, ამასთან დამატებით დაადგინა:
9.1.1. 2012 წლის 20 აგვისტოს მოპასუხეს შეწყვეტილი ჰქონდა ელექტროენერგიის მოწოდება და აღდგა მხოლოდ სადავო ხელშეკრულების დადების შემდგომ (იხ. აბონენტის ბრუნვის ისტორია ტ.1. ს.ფ. 18-23).
9.1.2. ხელშეკრულებით გათვალისწინებული 4056.79 ლარი, 2001-2009 წლის 20 აგვისტომდე არსებული დაგროვებული დავალიანება იყო (იხ. ტ.1,ს.ფ. 18-23).
9.2. დავალიანების რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულების იურიდიული ძალისა და მისი ნამდვილობის შეფასებისათვის, პირველ რიგში, პალატამ მოსარჩელეს, როგორც ელექტროენერგიის მიმწოდებელსა და მომხმარებელს შორის ელექტროენერგიის მიწოდების სამართლებრივი ურთიერთობის სპეციფიკურობაზე გაამახვილა ყურადღება და მიუთითა, რომ „ელექტროენერგიის (სიმძლავრის) მიწოდებისა და მოხმარების წესების“ (დამტკიცებული საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისიის 2008 წლის 18 სექტემბრის #20 დადგენილებით) მე–12 მუხლის მე–4 პუნქტის თანახმად, განაწილების ლიცენზიატი შეზღუდულია, გამოიყენოს მის ხელთ არსებული ბერკეტები და ღონისძიებები ხანდაზმული დავალიანების აღიარების მიზნით.
9.3. კონკრეტულ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლომ დაასკვნა, რომ ელენერგიის მიმწოდებელმა მისი მდგომარეობის გამოყენებითა და მომხმარებელზე მისი მხრიდან კონკრეტული მექანიზმის შესაძლო გამოყენების ზეგავლენით (ხელშეკრულებაზე ხელმოწერაზე უარის შემთხვევაში ელენერგიის მიუწოდებლობა, აღდგენაზე უარი) დადო მოპასუხესთან ხელშეკრულება, შესაბამისად, არ არსებობდა სადავო ხელშეკრულების - სსკ-ის 341-ე მუხლით განსაზღვრული ვალის აღიარების ხელშეკრულებად კვალიფიკაციის წინაპირობა.
9.4. პალატის განმარტებით, ხელშეკრულების დადებისას მოსარჩელემ მომხმარებელს არ მიაწოდა ინფორმაცია დავალიანების წარმოშობის დროის და ამ დავალიანების მიმართ მოსარჩელის მოთხოვნის ხანდაზმულობის შესახებ. მითითებული ფაქტებისა და კონკრეტული ფაქტობრივი გარემოებების ანალიზის საფუძველზე სააპელაციო პალატამ გაიზიარა მოპასუხის მტკიცება სადავო რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულების ნამდვილობაზე შედავებასთან დაკავშირებით.
9.5. პალატამ დადგენილების მე–12 მუხლის მე–4 პუნქტზე აპელირებით განმარტა, ხანდაზმული დავალიანების აღიარების ფორმაც, კერძოდ, მომხმარებლის მიერ ძველი (ხანდაზმული) დავალიანება, სსკ-ის 139-ე მუხლის დანაწესის თანახმად, უნდა აღიარებულიყო უშუალოდ მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადის გასვლამდე. კონკრეტულ შემთხვევაში, პალატის შეფასებით, ხელშეკრულება დავალიანების რესტრუქტურიზაციის შესახებ გაფორმდა მოთხოვნის ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადის გასვლის შემდეგ, ვინაიდან ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადა 2000-2009 წლის 4 აგვისტოსთვის წარმოშობილი ვალდებულებისათვის ამოიწურა 2012 წლის 4 აგვისტოს. ამდენად, პლატას მიაჩნია, რომ არ არსებობდა სარჩელის დაკმაყოფილების მატერიალურსამართლებრივი წინაპირობები;
10. აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა აპელანტმა, რომელმაც მისი გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული დავალიანების მოწინააღმდეგე მხარისათვის დაკისრება მოითხოვა.
11. კასატორის საკასაციო საჩივარი დაფუძნებულია შემდეგ გარემოებებზე:
11.1. მოწინააღმდეგე მხარეს ყოველთვიურად ეგზავნებოდა ელექტროენერგიის გადასახდელი ქვითარი და მისთვის იმთავითვე ცნობილი იყო დავალიანების არსებობა. აბონენტის ბრუნვის ისტორიით N2312045 დასტურდება, რომ ხელშეკრულების დადების შემდგომ, 2012 წლის ოქტომბრიდან 2014 წლის თებერვლამდე, მოწინააღმდეგე მხარე შესაბამისი გრაფიკით იხდიდა ხელშეკრულებით განაწილებულ დავალიანებას, რითაც მხარემ დაადასტურა გარიგების ნამდვილობა და, სსკ-ის 61-ე მუხლის შესაბამისად, დაკარგა შეცილების უფლება.
11.2. კასატორის მტკიცებით, ხელშეკრულება არ არის ბათილი, ვინაიდან ხელშეკრულებაზე ნებაყოფლობით ხელის მოწერით, მხარეებმა გამოხატეს თანხმობა სახელშეკრულებო პირობებზე. განსახილველ შემთხვევაში, მოპასუხემ ვერ წარმოადგინა მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა მოსარჩელის მხრიდან, მოტყუებას, მუქარას ან იძულებას. ამის საპირისპიროდ მოპასუხე თავად იყო რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულების დადების ინიციატორი და ნაწილობრივ შეასრულა კიდეც ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება.
11.3. კასატორის განმარტებით, აბონენტის ბრუნვის ისტორიით დასტურდება, რომ აბონენტს ჰქონდა ელ. ენერგიის მიმდინარე დავალიანება, რომელიც ხელშეკრულების დადების დროს არ იყო ხანდაზმული და მოსარჩელე უფლებამოსილი იყო შეეწყვიტა ელენერგიის მიწოდება.
11.4. საკასაციო სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკის თანახმად, სსკ-ის 341-ე მუხლის ვალის აღიარება ნამდვილია ხანდაზმულობის ვადის გასვლის შემდეგაც, ვინაიდან იგი დამოუკიდებელ მოთხოვნას წარმოშობს და ამ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების მიმართ დამოუკიდებლად აითვლება ხანადაზმულობის ვადის დენა.
11.5. მოწინააღმდეგე მხარე 2014 წლის 27 სექტემბრამდე იხდიდა ხელშეკრულებით განაწილვადებულ დავალიანებას, ხოლო მოსარჩელემ სასამართლოში სარჩელი აღძრა 2017 წლის 2 მარტს, ე.ი სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადის დაცვით. ამასთან, გასათვალისწინებელია ის გარემოებაც, რომ ვალდებულების შესრულების პერიოდში (2012 წლის 20 ივნისიდან 2014 წლის 27 სექტემბრამდე) სსკ-ის 137ე მუხლის შესაბამისად ხანდაზმულობის ვადის დენა შეწყდა შესრულებით (დავალიენების ეტაპობრივი გადახდით).
12. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 1 მარტის განჩინებით მოსარჩელის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო საჩივარი დაუშვებელია, რადგანაც იგი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს.
13. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ:
ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებასა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას;
ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია;
გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება;
დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან;
ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;
ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
14. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით. ამასთან, საკასაციო საჩივარი დასაშვები რომც ყოფილიყო, მას არა აქვს წარმატების პერსპექტივა, სახელდობრ:
15. სსსკ-ის 407.2 მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).
16. განსახილველ საქმეზე დადგენილია, რომ მოდავე მხარეთა შორის დავალიანების რექტრუქტურიზაციის ხელშეკრულება დაიდო 2012 წლის 20 ივნისს. ამ დრომდე მოწინააღმდეგე მხარეს შეწყვეტილი ჰქონდა ელენერგია, რომელიც მხოლოდ სადავო ხელშეკრულების დადების შემდგომ მიეწოდა.
17. ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოების მიერ საქმეზე გამორკვეული გარემოებების გათვალისწინებით, პალატა მიიჩნევს, რომ სადავო ხელშეკრულება ბათილია სსკ-ის 54-ე მუხლის საფუძველზე. ზემოხსენებული ნორმა იმპერატიულად განსაზღვრავს, ბათილია გარიგება, რომელიც არღვევს კანონით დადგენილ წესსა და აკრძალვებს, ეწინააღმდეგება საჯარო წესრიგს ან ზნეობის ნორმებს. მიუხედავად იმისა, რომ კერძოსამართლებრივ ურთიერთობებში კერძო ავტონომიისა და თავისუფალი კონტრაჰირების პრინციპი მოქმედებს, გარიგება, რომელიც საზოგადოებაში „საყოველთაოდ მიღებულ ქცევის სტანდარტს“ ეწინააღმდეგება, ამორალურ გარიგებად მიიჩნევა და ბათილობის სამართლებრივ შედეგებს უკავშირდება. სსკ-ის 54-ე მუხლის საკანონმდებლო დანაწესის მიზანს სწორედ იმგვარი გარიგებების თავიდან აცილება წარმოადგენს, რომლებიც ფორმალურად კანონსაწინააღმდეგო არ არის, თუმცა, თავისი არსით, საზოგადოებრივ მართლწესრიგს არღვევს და სამოქალაქო ბრუნვის სუბიექტთა თანაცხოვრებას აუარესებს, რაც, შედეგობრივად, სამოქალაქო ბრუნვას აფერხებს (იხ. სუსგ №ას-15-15-2016, 1 მარტი 2016 წელი, N ას 586-2019, 28 ივნისი 2019 წელი, N ას-208-197-2017 26 ოქტომბერი 2018 წელი).
18. განსახილველ შემთხვევაში საქმის გარემოებათა ანალიზმა სასამართლოს შესაძლებლობა მისცა, იმსჯელოს და შეაფასოს კასატორის - როგორც ელექტროენერგიის მონოპოლიური მიმწოდებლის ქმედების მართლზომიერება. ხანდაზმული დავალიანების რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულების დადების თაობაზე გამოვლენილი ნების შეფასებისას მნიშვნელოვანია იმ ფაქტორების გათვალისწინება, რამაც მოპასუხის მიერ გამოვლენილი ნების თავისუფლება შეზღუდა, ელექტროენერგიის აღდგენის ფაქტის, როგორც დავალიანების რესტრუქტურიზაციის ხელშეკრულების დადების თანამდევი შედეგის დადგომა, ამორალური გარიგების შინაარსს სძენს სადავო ხელშეკრულებას, ვინაიდან იქმნება საფუძვლიანი ვარაუდი, რომ პროდუქტის მიწოდებაზე მონოპოლიური ძალაუფლების მქონე მოსარჩელემ, ისარგებლა საკუთარი მდგომარეობით და მასთან არათანაბარ მდგომარეობაში მყოფ პირს არ დაუტოვა შესაძლებლობა, სასიცოცხლოდ აუცილებელი პროდუქტი მიეღო სადავო ხელშეკრულების დადების გარეშე.
19. დავასთან მიმართებით გასათვალისწინებელია ელენერგიის მიწოდების მომწესრიგებელი სპეციალური საკანონმდებლო აქტის, 2008 წლის 18 სექტემბრის N20 დადგენილებით დამტკიცებული „ელექტროენერგიის (სიმძლავრის) მიწოდებისა და მოხმარების წესების“რეგულაციაც. ხსენებული წესების მე-12 მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, დავალიანების ხელშეკრულების ნამდვილობა გამოირიცხება, თუ იგი დაიდო ხანდაზმულობის ვადის გასვლის შემდეგ. კონკრეტულ შემთხვევაში, დავალიანების რესტრუქტურიზაცია შეეხებოდა 2000-2009 წლებში წარმოშობილ დავალიანებას, რომლის განაწილვადება 2012 წლის 20 ივნისის ხელშეკრულებით განისაზღვრა. სსკ-ის 129-ე მუხლის თანახმად სახელშეკრულებო მოთხოვნების ხანდაზმულობის ვადა შეადგენს სამ წელს. ვალდებულების შესრულების მიმართ, ხანდაზმულობის ვადის მომწესრიგებელი დანაწესის გათვალისწინებით, სადავო ხელშეკრულების დადების დროს დავალიანების მოთხოვნაზე მოსარჩელის უფლება ხანდაზმული იყო, ხოლო მისი მხრიდან ხანდაზმული დავალიანების გადახდის მოპასუხისთვის დაკისრების მცდელობა კიდევ ერთხელ მიუთითებს მის არაკეთილსინდისიერ ქცევაზე, ეს იმ პირობებში, როდესაც სამოქალაქო კანონმდებლობა კერძოსამართლებრივ ურთიერთობებში სახელშეკრულებო ურთიერთობით დაკავშირებულ მხარეებს კეთილსინდისიერების მკაცრ სტანდარტს უდგენს. ამდენად, სადავო ხელშეკრულების ნამდვილობა საფუძველს მოკლებულია ამ თვალსაზრისითაც.
20. რაც შეეხება კასატორის აპელირებას დავალიანების ხელშეკრულების ვალის აღიარების ხელშეკრულებად განხილვის თაობაზე, აღნიშნულთან დაკავშირებით, საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ, ვინაიდან ხელშეკრულება უცილოდ ბათილია მისი ამორალური შინაარსის გამო, აზრს მოკლებულია სასამართლომ იმსჯელოს ხელშეკრულების სამართლებრივი ბუნების ვალის აღიარების დოკუმენტად განსაზღვრის თაობაზე.
21. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც იმ საფუძვლით, რომ სააპელაციო სასამართლოს განჩინება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან .
22. საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
23. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს დასკვნები არსებითად სწორია. რადგანაც კასატორმა ვერ დაძლია გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთება დამაჯერებელი და სარწმუნო მტკიცებულებებით, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის კანონისმიერი საფუძველი.
24. სსსკ-ის 401.4 მუხლის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 399-ე, 372-ე, 7.2-ე, 257.1-ე, 264.3-ე, 391-ე მუხლებით, 401-ე მუხლის მე-3 და მე-4 ნაწილებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. სს „თ–ის“ საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. კასატორ სს „თ–ს“ (....) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის (300 ლარი, საგადახდო დავალება #71366, გადახდის თარიღი 12.02.2018) 70% – 210 ლარი;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე პ. ქათამაძე
მოსამართლეები: ბ. ალავიძე
ე.გასიტაშვილი