საქმე №ას-789-2019 26 ივლისი, 2019 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ბესარიონ ალავიძე, ნინო ბაქაქური

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ო. შ-ე (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – დ. შ-ე (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 2 აპრილის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად

დავის საგანი – ქონების გაყოფა, ჩუქების ხელშეკრულების ნაწილობრივ ბათილად ცნობა, უძრავი ქონების მესაკუთრედ ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

სასარჩელო მოთხოვნა:

1. დ. შ-ემ (შემდგომ – მოსარჩელე) სარჩელი აღძრა სასამართლოში ო. შ-ისა (შემდგომ – მოპასუხე) და ნ. ბერძენიშვილის (შემდგომ – მეორე მოპასუხე) მიმართ და მოითხოვა, ბათილად იქნეს ცნობილი 2009 წლის 26 მარტს მოპასუხეთა შორის საცხოვრებელი სახლის 1/2 ნაწილზე დადებული ჩუქების ხელშეკრულებები ორი უძრავი ნივთის 1/2 ნაწილის მესაკუთრედ ცნობილ იქნეს მოსარჩელე, შესაბამისი ცვლილება შევიდეს საჯარო რეესტრში, ასევე მოსარჩელის სახელზე აღირიცხოს მოპასუხის სახელზე რიცხული მიწის ნაკვეთის 1/2 ნაწილი.

სარჩელის საფუძვლები:

2. მოსარჩელის განმარტებით, 1972 წლის 20 ნოემბრიდან რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფებოდა მოპასუხესთან, თუმცა მათ შორის ქორწინება ფაქტობრივად შეწყდა და მეუღლეები ერთად აღარ ცხოვრობენ. 19... წლიდან ისინი ცხოვრობდნენ სოფელში ძველ, ხანძრისაგან განადგურებულ სახლში. ახალი სახლის აშენება დაიწყეს ერთობლივად. მოსარჩელის მშობლების ხელშეწყობით მოპასუხემ დაიწყო მუშაობა და ოჯახმა მიიღო ოროთახნახევრიანი ბინა, სადაც ცხოვრობდნენ შვილებთან ერთად. მოპასუხის მთლიანი შემოსავალი კი ხანძრით დაზიანებული სახლის მშენებლობას ხმარდებოდა. სახლის მშენებლობა დაასრულეს 19... წელს.

3. მოსარჩელემ მიუთითა, რომ, მეუღლესთან უთანხმოების გამო, ვეღარ ჩადიოდა სოფელში. 2004 წელს კი შეიტყო რომ მოპასუხემ შეირთო სხვა ქალი – მეორე მოპასუხე.

4. 2016 წლის 16 ნოემბერს მოსარჩელისათვის ცნობილი გახდა, რომ მისმა მეუღლემ თანასაკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება გაასხვისა – ჩუქების ხელშეკრულებით გადასცა მოპასუხეს. მეორე მოპასუხისათვის ცნობილი იყო, რომ მოპასუხეს ჰყავდა მეუღლე და მითითებული ქონება მეუღლეთა თანასაკუთრებას წარმოადგენდა. მოპასუხემ გააჩუქა საერთო საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთი მიუხედავად იმისა, რომ მოსარჩელეს აღნიშნულზე თანხმობა არ გამოუთქვამს.

5. ჩუქების ხელშეკრულება თვალთმაქცურია და ეწინააღმდეგება საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდგომ – სსკ) 312-ე, 1158-ე მუხლებისა და 1160-ე მუხლის პირველი ნაწილის მოთხოვნებს, იგი არღვევს ზნეობრივ ნორმებს და საჯარო წესრიგს, ხოლო მეორე მოპასუხე არაკეთილსინდისიერი შემძენია.

მოპასუხის პოზიცია:

6. მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს და მიუთითეს, რომ 198... წლამდე მეუღლესთან – მოსარჩელესა და ორ ქალიშვილთან ერთად ცხოვრობდა სხვა მისამართზე, სადაც მოპასუხის სახელზე დღემდე ირიცხება კომუნალური-საპრივატიზაციო ბინა, რომელშიც ცხოვრობს მოსარჩელე.

7. 198... წელს მოპასუხე საცხოვრებლად გადმოვიდა სადავო ფართში, სადაც ჰქონდა ძველი მამა-პაპეული სახლი და დაიწყო ხანძრის შემდეგ მისი აღდგენა. მოსარჩელე კი აგრძელებდა ცხოვრებას მოპასუხის სახელზე რიცხულ სხვა ბინაში. მოპასუხის შვილები, რომლებიც სკოლაში სწავლობდნენ დედის საცხოვრებელი სახლის მიმდებარედ, მხოლოდ არდადეგების პერიოდში ჩადიოდნენ მამასთან, რომელიც უზრუნველყოფდა მათ მატერიალურად. შემდგომ უფროსი ქალიშვილი მოაწყო ქ.თბილისში უმაღლეს სასწავლებელში.

8. 1992 წელს მოპასუხე ხელმეორედ დაქორწინდა ისე, რომ პირველ მეუღლესთან ოფიციალურად განქორწინებული არ იყო. სადავო სახლის აშენდა მოპასუხეთა თანაცხოვრების პერიოდში ერთობლივი შრომით, რაშიც მოსარჩელეს მონაწილეობა არ მიუღია.

პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

9. ხაშურის რაიონული სასამართლოს 2018 წლის 13 თებერვლის გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი 2009 წლის 26 მარტს მოპასუხეთა შორის დადებული უძრავი ნივთის ჩუქების ხელშეკრულება 1/2 ნაწილში და აღნიშნული სახლის 1/2 აღირიცხა მოსარჩელის სახელზე, დანარჩენ ნაწილში სარჩელს ეთქვა უარი, რაც სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში მოპასუხემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება:

10. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 2 აპრილის განჩინებით მოპასუხის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:

11. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ 1972 წლის 20 ნოემბრიდან მოსარჩელე რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფება მოპასუხესთან. ქორწინების რეგისტრაციის დროს იგი გადავიდა მეუღლის გვარზე.

12. სადავო უძრავი ქონება, მოსარჩელისა და მოპასუხის საერთო ქონებას (თანასაკუთრებას) წარმოადგენს.

13. აღნიშნულთან მიმართებით სააპელაციო პალატამ ყურადღება მიაპყრო იმ უდავო გარემოებას, რომ სადავო საცხოვრებელი სახლი მხარეთა რეგისტრირებული ქორწინების განმავლობაშია აშენებული, თუმცა იმის გათვალისწინებით, რომ უდავოა მხარეებს შორის ფაქტობრივი თანაცხოვრების შეწყვეტის ფაქტი, სადავო საკითხის გადაწყვეტის მიზნით, მიზანშეწონილია საცხოვრებელი სახლის აშენებისა და მხარეთა შორის ფაქტობრივი თანაცხოვრების შეწყვეტის პერიოდის გარკვევა.

14. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ 197... წლიდან მოსარჩელე რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფებოდა მოპასუხესთან. მხარეებმა თანაცხოვრების პერიოდში ააშენეს სადავო საცხოვრებელი სახლი. აღსანიშნავია, რომ საქმეში წარმოდგენილი შესაგებლით მოპასუხე დაეთანხმა სარჩელში მითითებულ გარემოებას, რომ 197... წლიდან მოპასუხესთან რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფებოდა, თუმცა ამ უკანასკნელმა სადავოდ გახადა საცხოვრებელი სახლის მხარეთა თანაცხოვრების პერიოდში აშენების ფაქტი და განმარტა, რომ მხარეებს შორის ცოლ-ქმრული ურთიერთობა შეწყდა 198... წლიდან, ამასთან, მოსარჩელეს სახლის მშენებლობაში არანაირი მონაწილეობა არ მიუღია. სააპელაციო პალატამ ყურადღება მიაპყრო სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვისას მოპასუხისათვის დასმულ შეკითხვაზე, თუ როდის აშენდა სადავო საცხოვრებელი სახლი, სადაც ამ უკანასკნენლმა განმარტა, რომ სახლის მშენებლობა 198... წელს დაიწყო, რაც საქმეში ფოტოსურათებით წარმოდგენილი სახით 198... წლამდე პერიოდში დასრულდა.

15. სააპელაციო პალატამ მიზანშეწონილად ჩათვალა, განემარტა საპროცესო ურთიერთობის მიზნებისათვის აღიარების სამართლებრივი მნიშვნელობა, კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდგომ – სსსკ) 131-ე და 132-ე მუხლების თანახმად, ერთი მხარის მიერ ისეთი გარემოების არსებობის ან არარსებობის დადასტურება (აღიარება), რომელზედაც მეორე მხარე ამყარებს თავის მოთხოვნებსა თუ შესაგებელს, სასამართლომ შეიძლება საკმარის მტკიცებულებად ჩათვალოს და საფუძვლად დაუდოს სასამართლო გადაწყვეტილებას. საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოების არსებობის ან არარსებობის აღიარება მხარეს შეუძლია როგორც ზეპირი, ისე წერილობითი ფორმით, საქმის წინასწარი სასამართლო განხილვისათვის მომზადების ან ამ საქმის სასამართლო სხდომაზე განხილვის დროს. თუ აღიარება წარმოდგენილია წერილობითი ფორმით, იგი დაერთვის საქმეს. ზეპირად გაკეთებული აღიარება შეიტანება სასამართლო სხდომის ოქმში.

16. საპროცესო სამართლის თეორიაში აღიარების განსაკუთრებული მნიშვნელობა განმარტებულია იმგვარად, რომ ფაქტს, რომელსაც უნდა ადასტურებდეს დავის სუბიექტი, ადასტურებს მისი მოწინააღმდეგე მხარე. ფაქტის აღიარების დროს მხარე ცნობს დავის კონკრეტულ ფაქტობრივ გარემოებას, რაც სასამართლომ შეიძლება საკმარის საფუძვლად მიიჩნიოს გადაწყვეტილების გამოტანისას და დაეყრდნოს ამ აღიარებას. საპელაციო პალატამ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ, მართალია, მოპასუხე მხარეთა თანაცხოვრების 198... წელს შეწყვეტის შესახებ შესაგებელში მითითებული გარემოების გაქარწყლებას (უარყოფას) იმაზე მითითებით შეეცადა, რომ აღნიშნული წარმოადგენდა შეცდომას, თუმცა უნდა აღინიშნოს, რომ მხარეს შესაგებელში მითითებული გარემოების უარყოფა ნორმაში (სსსკ-ს 133-ე მუხლი) მითითებული სტანდარტით (რომლის მიხედვითაც მას ეკისრებოდა შეცდომით მითითების დამტკიცების ვალებულება) არ განუხორციელებია. მეტიც, ნიშანდობლივია, რომ შესაგებელში მოპასუხე მოსარჩელესთან ცოლ-ქმრული ურთიერთობის დასრულების თარიღად 198... წელს არაერთგან სხვადასხვა შინაარსის წინადადებაში უთითებს, რაც ამ გარემოების სათანადოდ გაქარწყლების/უარყოფის არარსებობის პირობებში, პალატა უქმნის დასაბუთებული ვარაუდის საფუძველს, რომ სადავო საცხოვრებელი სახლი მხარეთა რეგისტრირებული ქორწინების და ფაქტობრივი თანაცხოვრების პერიოდში 198..-198... წლებში აშენდა. ამდენად, მოპასუხის მიერ შესაგებელში მითითებული და სააპელაციო სასამართლოში ზეპირად მიცემული აღიარება, სააპელაციო პალატის შეფასებით, სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარს საფუძვლად უნდა დაედოს. გარდა ამისა, შინაგანი რწმენისთვის სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა ასევე მოსარჩელე მხარის მიერ საქმეში წარმოდგენილ ფოტომასალაზეც, სადაც 53-ე გვერდზე წარმოდგენილ სურათზე, რომელიც, თავის მხრივ, 198... წლითაა დათარიღებული მოსარჩელე და მოპასუხე მხარეები ბავშვებთან ერთად არიან გადაღებულნი. აღნიშნულმა კი, სასამართლოს შეუქმნა მტკიცებულებით გამყარებული შინაგანი რწმენა, რომ სადავო საცხოვრებელი სახლის აშენების პერიოდში მოსარჩელე და მოპასუხე ერთ ოჯახს წარმოადგენდა.

17. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ მოპასუხემ დასახელებულ მტკიცებულებებს ვერ დაუპირისპირა სამართლებრივად ვარგისი და წონადი მტკიცებულებები, რომლებიც სადავო საცხოვრებელი სახლის მხარეთა თანაცხოვრების პერიოდში აშენების ფაქტს სამართლებრივ საფუძველს შეურყევდა. ასეთად მიჩნეული ვერ იქნება მოწმეთა ჩვენება, რადგან, მართალია, მოწმედ დაკითხული პირები უთითებენ, რომ სახლის მშენებლობაში მოპასუხე მხარეს თავად ეხმარებოდნენ და მათ მოსარჩელე სოფელში არ უნახავთ, თუმცა მოწმედ დაკითხულ პირთა, რომლებიც სახლის მშენებლობის პერიოდში დაახლოებით 15-16 წლის ახალგაზრდებს წარმოადგენენ, მითითება, რომ მათ მოსარჩელე მხარე არ უნახავთ, მიჩნეული ვერ იქნება სადავო საცხოვრებელი სახლის მშენებლობის პერიოდში მხარეთა შორის ცოლ-ქმრული ურთიერთობის არარსებობის დადასტურებულად მიჩნევის საკმარის მტკიცებულებად. აღნიშნულთან დაკავშირებით საინტერესოა ის ფაქტი, რომ წლების განმავლობაში მხარეები ერთ ოჯახად ცხოვრობდნენ, შესაბამისად, თუნდაც საცხოვრებელი სახლის მშენებლობის პერიოდში მოსარჩელის არყოფნა (რაზეც მოწმეები მიუთითებენ), რომელსაც, თავის მხრივ, ორი მცირეწლოვანი ბავშვი ჰყავდა, იმ პირობებში, როდესაც წლების განმავლობაში მხარეების ჩვეულებრივ საცხოვრებელ ადგილს მეუღლეთა თავდაპირველი საცხოვრებელო წარმოადგენდა, მიჩნეული ვერ იქნება სადავო საცხოვრებელი სახლის მშენებლობის პერიოდში მხარეთა ფაქტობრივი თანაცხოვრების შეწყვეტის დასტურად.

18. საგულისხმოა, რომ სადავო საცხოვრებელ სახლზე მოსარჩელის თანასაკუთრების უფლების გავრცელების გამოსარიცხად მოპასუხემ 198...-198... წლებში აშენებული სახლის დიდთოვლობის შედეგად ჩამონგრევის და მისი მოდიფიცირებული სახით ხელახლა აშენების თაობაზე მიუთითა.

19. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ სამოქალაქო პროცესში არსებობს მტკიცების ტვირთის ობიექტური და სამართლიანი გადანაწილების პრინციპი. სსსკ-ის მე-4 და 102-ე მუხლების თანახმად, მხარეთა თანაცხოვრების პერიოდში აშენებული სადავო საცხოვრებელი სახლის დიდთოვლობის შედეგად ნგრევისა და მისი მოდიფიცირებული სახით ხელახლა აშენების ფაქტი მოპასუხეს უნდა ემტკიცებინა. ამდენად, სწორედ მოპასუხის მტკიცების საგანში შემავალი გარემოება იყო ისეთი მტკიცებულებების სასამართლოსთვის წარდგენა, რომლებიც უტყუარად დაადასტურებდა, რომ აშენებული სახლი დაინგრა და ხელახლა აშენდა.

20. სააპელაციო პალატამ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ საქმეში წარმოდგენილი არცერთი მტკიცებულებით არ დასტურდება 198...-198... წლებში აშენებული საცხოვრებელი სახლის, რთული მეტეოროლოგიური პირობების გამო, ნგრევისა და მოდიფიცირებული სახით მისი ხელახლა აშენების ფაქტი, რაც, თავის მხრივ, სასამართლოს შეუქმნიდა მტკიცებულებით გამყარებულ შინაგან რწმენას, რომ დიდთოვლობის გამო 198...-198... წლებში აშენებული სახლი დაინგრა და მეუღლეთა თანაცხოვრების შეწყვეტის შემდეგ ხელახლა, მოდიფიცირებული სახით აშედა. აღნიშნულის საპირისპიროდ, სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ ერთმანეთთან თანხვედრაშია საქმეში წარმოდგენილი საცხოვრებელი სახლის 2009 წლის 26 მარტის შიდა აზომვითი ნახაზი და 198... წელს საცხოვრებელი სახლის ტექნიკური პასპორტის მონაცემები, რაც, სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, საფუძველს აცვლის მოპასუხის მითითებას, რომ მან სადავო საცხოვრებელი სახლი მოსარჩელესთან ფაქტობრივი თანაცხოვრების დასრულების შემდეგ მოდიფიცირებული სახით ხელახლა ააშენა.

21. თბილისის სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვისას მოპასუხის წარმომადგენელმა მიუთითა სასაჩელო მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე.

22. აღნიშნულთან დაკავშირებით სააპელაციო პალატამ უპირველეს ყოვლისა ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ მოპასუხე უფლებამოსილი იყო, მიეთითებინა სასარჩელო მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე, რაც, თავის მხრივ, სარჩელის დაკმაყოფილების შემაფერხებელ შესაგებელს წარმოადგენს და ასეთ დროს მოსარჩელეს ეკისრება იმის მტკიცების ტვირთი, რომ არ არსებობს ამ ინსტიტუტის გამოყენების წინაპირობები (მან უნდა ამტკიცოს ხანდაზმულობის ვადის შეჩერება, შეწყვეტა და სხვა). სსსკ-ის 219-ე მუხლის პირველი ნაწილისა და 380-ე მუხლის შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ მოპასუხეს სასარჩელო მოთხოვნის უარყოფის მიზნით პირველი ინსტანციის სასამართლოში წარდგენილ შესაგებელში ან/და საქმის მომზადების ეტაპზე მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე არ მიუთითებია. ამდენად, სსსკ-ის მე-4 მუხლის შესაბამისად, ზემდგომი ინსტანციის სასამართლო მოკლებულია შესაძლებლობას, იმსჯელოს იმ ფაქტობრივ გარემოებებზე, რაზეც მხარეს არ მიუთითებია შესაგებელში. იგი ვერ გასცდება მხარის მიერ სადავოდ გამხდარი გარემოებების საზღვრებს და ვერ დაარღვევს სამოქალაქო სამართალწარმოების ერთ-ერთ ფუნდამენტურ პრინციპს – შეჯიბრებითობას. მეტიც, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მოთხოვნა, რომლითაც ეს უკანასკნელი ქორწინების განმავლობაში შეძენილ ქონებაზე, როგორც მეუღლეთა თანასაკუთრებაზე, უძრავი ნივთის ½ ნაწილზე მესაკუთრედ აღიარებას მოითხოვდა, იმ პირობებში, როდესაც საქმის მასალებით არ დასტურდება მხარეთა შორის 197.... წელს რეგისტრირებული ქორწინების შეწყვეტის მარეგისტრირებელ ორგანოში რეგისტრაციის ფაქტი, საკუთრების უფლების აბსოლუტური ბუნებიდან გამომდინარე, არ შეიძლება ხანდაზმულობის ვადით შემოიფარგლოს.

23. მეუღლეთა თანასაკუთრებაში არსებული ქონების გასხვისების დროს გარიგება ნამდვილად მხოლოდ შემძენის კეთილსინდისიერების პირობებში მიიჩნევა.

24. განსახილველ შემთხვევაში სადავო უძრავი ქონების თაობაზე გარიგება მოპასუხეს და მისი ოჯახის წევრს (ფაქტობრივ თანაცხოვრებაში მყოფ პირს) შორის დაიდო. გარიგების საგანს სწორედ მოსარჩელესთან რეგისტრირებული და მასთან ფაქტობრივი ცოლ-ქმრული ურთიერთობის განმავლობაში შეძენილი ქონება წარმოადგენდა. ნიშანდობლივია აღინიშნოს, რომ ქონების გადაფორმება შემძენზე, რომელიც ოჯახის წევრი, ან ახლო ნათესავია, იმთავითვე შემძენის კეთილსინდისიერების პრეზუმფციას არ უშვებს. მეტიც, აღნიშნული გარემოება მტკიცების ტვირთს აბრუნებს და გამყიდველსა და შემძენს, რომლებიც ერთმანეთის ოჯახის წევრები ანდა ახლო ნათესავები არიან, დადებული გარიგების მართლზომიერებისა და შეძენის ფაქტის მიმართ კეთილსინდისიერების დადასტურების ვალდებულებას აკისრებს. ასეთ ვითარებაში ნივთის გამყიდველის მიერ თავისი ახლო ნათესავისათვის ნივთის მიყიდვა შეიძლება გარკვეული აუცილებლობით იყოს განპირობებული, მაგრამ ზუსტად, რომ მასა და შემძენს ეკისრება ტვირთი, ამტკიცოს ის, თუ რამ განაპირობა და სადავო პერიოდში ხელშეკრულების დადების რა აუცილებლობა არსებობდა. იმ შემთხვევაში, თუ აღნიშნული გარემოებები არ დადასტურდა, ქონების შემძენს კეთილსინდისიერების ინსტიტუტი ვერ იცავს. ზემოთ მოხმობილი პრაქტიკის ანალიზი ცხადყოფს, რომ გარიგების მოჩვენებითად მიჩნევის მიზნებისათვის, შესაძლოა, სასამართლოს მხრიდან შესამოწმებელი იყოს პრეზუმფციები, რომლებიც მტკიცების საგანში არ შედის. ამასთან, პრეზუმფციის გაქარწყლების ტვირთი ეკისრება იმ მხარეს, რომლის საწინააღმდეგოდაც იგი მოქმედებს (ვისთვისაც არახელსაყრელი შედეგის მომტანია). როგორც ვნახეთ, საკასაციო პალატამ ოჯახის წევრებს შორის გარიგების დადება იმ პერიოდში, როდესაც ქონების გამსხვისებელს ვალდებულება ჰქონდა შესასრულებელი, მიიჩნია იმ ვარაუდის დაშვების საფუძვლად, რომ ოჯახის წევრებისათვის ცნობილია არსებული ვალდებულებებისა და, ასევე, მათი ოჯახის წევრის მიერ ქონებრივი პასუხისმგებლობისაგან თავის არიდების თაობაზე. ასეთ შემთხვევებში მტკიცების ტვირთი ეკისრება გამსხვისებელსა და ქონების შემძენს, რა დროსაც მათ უნდა ამტკიცონ, თუ რა გარემოებებმა განაპირობეს გარიგების დადების აუცილებლობა. ჩუქების შემთხვევაში, საკასაციო სასამართლოს განმარტებით, დასაჩუქრებულს კეთილსინდისიერება საერთოდ არ იცავს. აღნიშნული მსჯელობა, ზოგადად, გარიგების მოჩვენებითობას ეხება, უფრო კონკრეტულად კი იმ შემთხვევას, როდესაც გარიგების ერთი მხარე მოვალეა, ხოლო მეორე მხარე – მესამე პირი, რომელიც მოვალის ქონებას სასყიდლით, თუ უსასყიდლოდ იძენს.

25. განსახილველ შემთხვევაში წინამდებარე განჩინებაში სააპელაციო პალატამ დადასტურებულად მიიჩნია, რომ სადავო საცხოვრებელი სახლი, რომლის ½ ნაწილზე მოსარჩელე საკუთრების უფლების აღიარებას მოითხოვს, მოპასუხისა და მოსარჩელის რეგისტრირებული ქორწინების და ფაქტობრივი თანაცხოვრების განმავლობაშია აშენებული/შეძენილი, მაშასადამე, სადავო უძრავი ნივთი მეუღლეთა თანასაკუთრებას წარმოადგენს. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ აღნიშნულ უძრავ ნივთზე მოპასუხისა და მასთან ფაქტობრივ თანაცხოვრებაში მყოფ პირს შორის გარიგების დადება რეალურ მიზანს (ჩუქება) არ ისახავდა და ფორმალურ ხასიათს ატარებდა. მეტიც, გარიგების მოჩვენებითად დადების მოტივს მოსარჩელესთან ქორწინებაში შეძენილი ქონების გაყოფის თავის არიდება წარმოადგენდა.

26. სსკ-ის 56-ე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით, საბოლოოდ სააპელაციო პალატამ დაასკვნა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ სწორად გამოიკვლია და დაადგინა დავის გადაწყვეტისათვის ყველა მნიშვნელოვანი ფაქტობრივი გარემოება და სამართლებრივად სწორად შეაფასა მოსარჩელის მოთხოვნა. წარმოდგენილი სააპელაციო საჩივარი არ შეიცავს საკმარის სამართლებრივ დასაბუთებას გასაჩივრებული გადაწყვეტილების საწინააღმდეგოდ და მასში პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ გაკეთებული სამართლებრივი დასკვნების გასაბათილებლად, რაც სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საკმარისი საფუძველია.

კასატორის მოთხოვნა და საფუძვლები:

27. სააპელაციო სასამართლოს განჩინებაზე მოპასუხემ შეიტანა საკასაციო საჩივარი, მოითხოვა მისი გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად შემდეგი საფუძვლებით:

28. კასატორმა მიიჩნია, რომ სასამართლომ არაკანონირედან გამოიყენა და განმარტა სსკ-ის 1159-ე მუხლი, ვინაიდან, სადავო ქონებაზე მოსარჩელე 2017 წლის 16 ნოემბერამდე არ დავობდა და მოთხოვნა მან სწორედ ხაშურის რაიონულ სასამართლოში დაიწყო. აღნიშნულ პერიოდში გახდა ცნობილი კასატორისათვის ქონების გაყოფასთან დაკავშირებით მისი პრეტენზიის შესახებ. მეუღლეები რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფებოდნენ 197... წლიდან 2017 წლის 11 დეკებრამდე, მაგრამ მათი ქორწინება 198... წლიდან ფორმალურ ხასიათს ატარებდა, რაც დაადასტურა კიდეც ხაშურის რაიონულმა სასამართლომ. განქორწინება განხორციელდა 2017 წლის 13 ივნისს ფოთის საქალაქო სასამართლოს მეშვეობით, მოპასუხის სარჩელის საფუძველზე. მოსარჩელემ მხოლოდ აღნიშნულის შემდგომ დაიწყო დავა.

29. სააპელაციო პალატამ არასწორად მიუთითა მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ ფოტომასალებზე, რომელსაც არ შეიძლება მტკიცებულების ძალა გააჩნდეს. სასამართლოს განმარტებით, ფოტოსურათი 198... წლითაა დათარიღებული, გამოსახულია მოსარჩელე და მოპასუხე შვილებთან ერთად, სასამართლოს არ გამოუკვლევია ნამდვილად არის თუ არა აღნიშული ფოტო გადაღებული. სასამართლო ენდო მოსარჩელის განმარტებას, რითაც გამოავლინა მიკერძოვება მოპასუხის მიმართ და გადაწყვეტილება მიიღო თანასწორობის პრინციპის დარღვევით.

30. სააპელაციო პალატამ არასწორად შეაფასა ფატობრივი გარემოებები, არ მიაქცია ყურადღება პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ მითითებულ ფაქტობრივ გარემოებებს, მოწმეთა ჩვენებებს. რაც შეეხება მეუღლეთა შვილის, როგორც მოწმის განმარტებას, იგი მოსარჩელის სასარგებლოდ დაინტერესებული მხარეა. სასამართლომ არ გამოიყენა სსსკ-ის 102-ე, 105-ე მუხლები, ასევე, სსკ-ის 1160-ე მუხლის პირველი ნაწილი.

31. კასატორმა აღნიშნა, რომ მოსარჩელისა და მოპასუხის შვილმა პირველი ინტანციის სასამართლოში აღიარა, რომ იცოდა მამის ფაქტობრივი ქორწინების შესახებ მეორე მოპასუხესთან, რაც ადასტურებს, რომ 199... წლიდან მოპასუხე საერთო მეურნეობას ეწეოდა მეორე მეუღლესთან და არა მოსარჩელესთან ერთად.

32. სააპელაციო სასამართლომ სათანადოდ არ განიხილა წინამდებარე სამოქალაქო საქმე ვინაიდან მეორე მოპასუხის, როგორც მხარის მიმართ არ უმსჯელია.

33. სააპელაციო პალატას არ უმსჯელია, რომ მოპასუხეთა შორის 2009 წლის ჩუქების ხელშეკრულება თვალთმაქცური გარიგება ვერ იქნებოდა, ვინაიდან ისინი ფაქტობრივ ქორწინებაში იმყოფებოდნენ 199... წლიდან. მათ პირველი ვაჟი ეყოლათ 199... წელს. მხარეთა შორის ეს გარემოება სადავო არ ყოფილა, ჩუქების ხელშეკრულება დაიდო 2009 წელს, ანუ 16 წლის შემდგომ, მოპასუხეს რომ ჰქონოდა ქონების გადაფარვის განზრახვა, 199... წლიდან 199... წლამდე განახორციელებდა ჩანაფიქრს. მოსარჩელემ იცოდა მითითებული გარემოებების შესახებ და შეეძლო დავა თუნდაც 199... წლიდან წამოეწყო.

34. კასატორმა მიიჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად გამოიყენა სსკ-ის 56-ე მუხლი.

35. მოსარჩელის მითითებით, მოპასუხის სხვა მეუღლესთან თანაცხოვრების შესახებ შეიტყო 2004 წელს. თუნდაც ასე ყოფილიყო, სასამართლოს ამ შემთხვევაში მხარეთა შორის ქორწინების შეწყვეტის შესახებ უნდა ემსჯელა 200... წლიდან, ქონებრივი დავა მას უნდა ეწარმოებინა ფაქტობრივი ქორწინების შეწყვეტიდან 3 წლის განმავლობაში, რაც არ განუხორციელებია. ჩუქების ხელშეკრულება დაიდო 2009 წელს სარჩელი ამ ხელშეკრულების ბათილად ცნობის ნაწილში სასამართლოს წარედგინა 2017 წელს ანუ 8 წლის შემდეგ, რაზეც არც პირველი ინსტანციის და არც სააპელაციო სასამართლოს ყურადღება არ გაუმახვილებია, მიუხედავად არაერთი ჩვენს მიერ დაფიქსირებული პოზიციისა.

36. სააპელაციო პალატამ არ გამოიყენა სსკ-ის 128-ე და 129-ე მუხლები.

37. კასატორმა მიიჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს უნდა ეხელმძღვანელა სსსკ-ის 131-ე და 132-ე მუხლებით. 2019 წლის 5 თებერვლის სასამართლო სხდომაზე მოსარჩელემ აღიარა, რომ მოპასუხესთან ფაქტობრივი ქორწინების პერიოდში – 1974 წლიდან 1983 წლამდე აშენდა სადავო სახლის მხოლოდ პირველი სართულის სამი ოთახი, რომელიც საცხოვრებლად გამართული არ იყო, ხოლო მეორე სართული და მანსარდი მოეწყო მათ შორის ქორწინების ფაქტობრივად შეწყვეტის შემდეგ. აღნიშნულის მიუხედავად, სააპელაციო სასამართლომ მთავარ სხდომაზე უარყო მოსარჩელის მიერ ზემოაღნიშნული აღიარება.

38. კასატორმა იშუამდგომლა საკასაციო სასამართლოს წინაშე ახალი მტკიცებულებების წარდგენის შესახებ

39. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 12 ივნისის განჩინებით მოპასუხის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად. ამავე განჩინებით კასატორს სახელმწიფო ბაჟის ნაწილის – 368 ლარის გადახდა გადაუვადდა საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე, ხოლო 200 ლარი ჩაეთვალა გადახდილად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

40. საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

41. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ კასატორს მოცემულ საკასაციო საჩივარში დასაშვები და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზიის წარდგენის გზით სადავოდ არ გაუხდია სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილი ფაქტები, ამდენად, სსსკ-ის 407-ე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, მოცემულ საქმეზე დადგენილად უნდა ჩაითვალოს შემდეგი გარემოებანი:

42. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ 1972 წლის 20 ნოემბრიდან მოსარჩელე რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფებოდა მოპასუხესთან. სადავო უძრავი ქონება მხარეთა რეგისტრირებული ქორწინების განმავლობაშია აშენებული და მეუღლეთა თანასაკუთრებას წარმოადგენს.

43. კასატორმა მიიჩნია, რომ სადავო სახლის აშენების პერიოდში მოსარჩელესთან ფაქტობრივად ქორწინება შეწყვეტილი ჰქონდა და ამ უკანასკნელს სახლის მშენებლობაში მონაწილეობა არ მიუღია. ამასთან, კასატორმა მიიჩნია, რომ სარჩელი ხანდაზმულია.

44. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსი გარკვეულ შეზღუდვებს აწესებს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობასთან დაკავშირებით, კერძოდ, 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

45. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

46. წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის არგუმენტების საწინააღმდეგოდ საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო სამართალწარმოება აგებულია მხარეთა შეჯიბრებითობის პრინციპზე. სსსკ-ის მე-4 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სამართალწარმოება მიმდინარეობს შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები. მხარეები თვითონვე განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაედოს საფუძვლად მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები. ამავე კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების მიხედვით, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით.

47. დასახელებული ნორმების თანახმად, სამოქალაქო პროცესში მხარეები ვალდებული არიან, სათანადო მტკიცებულებების წარდგენის გზით დაადასტურონ მათი პოზიციის გასამყარებლად მითითებული გარემოებების არსებობა. კანონით გათვალისწინებული შემთხვევების გარდა, რომელიც ადგენს მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების სპეციფიკურ წესს, მოსარჩელეს ევალება სასარჩელო განცხადებაში ასახული ფაქტების მტკიცება, ხოლო მოპასუხე მოვალეა, სარჩელისაგან თავდაცვის მიზნით, ქმედითად უარყოს მოსარჩელის არგუმენტები, წარადგინოს იმგვარი მტკიცებულებები, რომლებიც გააქარწყლებს მოსარჩელის მიერ დასახელებულ ფაქტებს. წინააღმდეგ შემთხვევაში მხოლოდ მოპასუხის ზეპირი განმარტება მოსარჩელის პოზიციას ვერ გადაწონის და მხარისათვის არახელსაყრელ მატერიალურ-სამართლებრივ შედეგს გამოიწვევს.

48. სსსკ-ის 105-ე მუხლი ადგენს სასამართლოს მხრიდან მხარეთა მიერ მითითებული გარემოებების შეფასების პირობებს, კერძოდ, სასამართლოსათვის არავითარ მტკიცებულებას არა აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა. სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. მოსაზრებები, რომლებიც საფუძვლად უდევს სასამართლოს შინაგან რწმენას, უნდა აისახოს გადაწყვეტილებაში.

49. ამდენად, სადავო გარემოებების დადგენისას სასამართლო იმსჯელებს საქმეში წარმოდგენილ მხარეთა განმარტებებზე, წერილობითი დოკუმენტებსა და სხვა მტკიცებულებებზე ერთობლიობაში, რისი ურთიერთშეჯერებით გადაწყვეტს, სარწმუნოდ მიიჩნიოს თუ არა ამა თუ იმ ფაქტი არსებობა.

50. განსახილველ შემთხვევაში მოქმედი სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობით დადგენილი წესით სააპელაციო სასამართლომ შეაფასა საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებები – მხარეთა ახსნა-განმარტებები, ფოტომასალა, მოწმეთა ჩვენებები, წერილობითი მტკიცებულებები და გაიზიარა მოსარჩელის მტკიცება, რომ სადავო სახლი აშენდა მეუღლეთა თანაცხოვრების პერიოდში. რაც შეეხება მოპასუხეს, მან სათანადოდ ვერ უარყო სარჩელში დასაბუთებული გარემოებანი. მეტიც, კასატორმა კანონით დადგენილი წესით ვერ გააქარწყლა გასაჩივრებული განჩინების მითითება, რომ მოპასუხემ წერილობით შესაგებელში და საქმის ზეპირი განხილვის დროსაც დაადასტურა, რომ სადავო სახლის მშენებლობა 198... წელს დაიწყო და 198.... წლამდე პერიოდში დასრულდა.

51. კასატორმა დასაშვები და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია ვერ წარადგინა სააპელაციო პალატის იმ მსჯელობის საწინააღმდეგოდ, რომ საფუძვლიანია მოსარჩელის მოთხოვნა მოპასუხეთა შორის დადებული ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობასთან დაკავშირებით.

52. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ გარიგების მოჩვენებითობის შემოწმების თვალსაზრისით საინტერესოა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკა, კერძოდ ერთ-ერთ საქმეზე საქართველოს უზენაესმა სასამართლომ განმარტა შემდეგი: „ამ მხრივ მეტად დიდი მნიშვნელობა გააჩნია პრეზუმფციებისა და მტკიცების ტვირთის სწორად განსაზღვრას. მითითებული გარემოებების დადასტურება ეკისრება პირს, რომელიც ითხოვს ამ საფუძვლით გარიგების ბათილობას, რადგან თუნდაც მოსარჩელე უთითებდეს გარიგების ერთი მხარის არაკეთილსინდისიერებაზე, ივარაუდება, რომ გარიგების მეორე მხარე მოქმედებდა კეთილსინდისიერად, რისი გაქარწყლება, ევალება მოსარჩელეს. მაგრამ იმ შემთხვევაში, როდესაც გარიგება იდება ნათესავებს (მაგალითად, მამა-შვილს შორის) ან სხვა ოჯახის წევრებს შორის, უნდა ვივარაუდოთ, რომ ოჯახის წევრებისათვის ცნობილია არსებული ვალდებულებების თაობაზე (იხ. პრტაქტიკა უზენაესი სასამართლოს 2010 წლის 30 აპრილის №ას-571-879-09 განჩინება).

53. ამდენად, მოპასუხეთა შორის ჩუქების ხელშეკრულების დადებისას სააპელაციო პალატამ მართებულად დაუშვა პრეზუმფცია, რომ მეორე მოპასუხისათვის ფაქტობრივი მეუღლის ქორწინებისა და სადავო ნივთზე თანასაკუთრების არსებობის შესახებ ცნობილი იყო, რაც გამორიცხავს მისი, როგორც შემძენის კეთილსინდისიერებას.

54. საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის საფუძველი ვერ გახდება კასატორის პრეტენზია სარჩელის ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით, ვინაიდან მხარემ ვერ გააქარწყლა სააპელაციო პალატის მსჯელობა, რომ მოპასუხეს სასარჩელო მოთხოვნის უარყოფის მიზნით პირველი ინსტანციის სასამართლოში წარდგენილ შესაგებელში და არც საქმის მომზადების ეტაპზე მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე არ მიუთითებია, შესაბამისად, ზემდგომი ინსტანციის სასამართლო მოკლებულია შესაძლებლობას, იმსჯელოს იმ ფაქტობრივ გარემოებებზე, რაზეც მხარეს არ მიუთითებია შესაგებელში.

55. საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის შუამდგომლობას საქმეზე ახალი მტკიცებულებების დართვის შესახებ, ვინაიდან სსკ-ის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში.

56. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ მოქმედი სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობა ითვალისწინებს მხარეთა მიერ მათი მოთხოვნების დასასაბუთებლად და მითითებული ფაქტების დასამტკიცებლად საჭირო მტკიცებულებების წარდგენის საკმაოდ მკაცრად გაწერილ პროცედურას, რომლის შესაბამისად მხარეებს მტკიცებულებათა წარდგენა შეუძლიათ პირველი ინსტანციის სასამართლოში საქმის განხილვისას შესაბამისი წესების დაცვით. გამონაკლის შემთხვევაში, კანონით დადგენილი წინაპირობების არსებობისას, დასაშვებია ახალი მტკიცებულების წარდგენა სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოშიც (სსკ-ის 380-ე მუხლი), თუმცა საქმის საკასაციო სასამართლოში განხილვისას მხარე ასეთ შესაძლებლობას მოკლებულია. ამგვარი მტკიცებულებები მოცემული დავის ფარგლებში საკასაციო პალატის მსჯელობის საგანი ვერ გახდება.

57. სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი მატერიალური ან/და საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

58. კასატორმა ვერ დაასაბუთა, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასთან და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობაში მოდის.

59. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით და არც იმ საფუძვლით, რომ საკასაციო სასამართლოს მსგავს საკითხზე ჯერ არ უმსჯელია და გადაწყვეტილება არ მიუღია. შესაბამისად, მოცემულ საქმეზე არ არსებობს ვარაუდი, რომ საკასაციო საჩივრის განხილვის შემთხვევაში მოსალოდნელია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს უკვე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება.

60. ამავდროულად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ განსხვავდება საკასაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი პრაქტიკისაგან.

61. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სსსკ-ის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

62. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 8.06.2019წ. №20549613 საგადახდო დავალებით გადახდილი 200 ლარიდან – 29,6 ლარი (კასატორს სახელმწიფო ბაჟის სახით უნდა გადაეხადა 568 ლარი, რისი 30%-ია 170,4 ლარი, შესაბამისად, ფაქტობრივად გადახდილ 200 ლარს – 170,4 ლარი=29,6 ლარი).

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ო. შ-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ ო. შ-ეს (პირადი №430010...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 8.06.2019წ. №20549613 საგადახდო დავალებით გადახდილი 200 ლარიდან – 29,6 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ბ. ალავიძე

ნ. ბაქაქური