№ას-883-2019 20 სექტემბერი, 2019 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ბესარიონ ალავიძე, ეკატერინე გასიტაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
პირველი კასატორი – შპს „ყ.“ (მოპასუხე, აპელანტი)
მოწინააღმდეგე მხარე – ი. ვ-ე (მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 17 აპრილის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი – სარჩოს დაკისრება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
1. 2014 წლის 18 ნოემბერს, ქ. თბილისში, დ. ქუჩა №...-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლში (შემდეგში - შემთხვევის ადგილი) ბუნებრივი აირის შეჟონვისა და დაგროვების გამო, მოხდა აფეთქება. აფეთქების შედეგად გარდაიცვალა ი. ვ-ე (შემდეგში - მოსარჩელის შვილი). აღნიშნულ ფაქტთან დაკავშირებით აღძრულ იქნა სისხლის სამართლის საქმე, რომელზედაც შემაჯამებელი გადაწყვეტილება მიღებული არ არის და საქმეზე გრძელდება გამოძიება.
2. 12.2014წ.-ს ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, საცხოვრებელ სახლში მომხდარი აფეთქება გამოწვეულ იქნა ამავე ქუჩაზე არსებული ბუნებრივი აირის დაზიანებული მიწისქვეშა საკომუნიკაციო ქსელიდან ბუნებრივი აირის სახლში შეჟონვისა და დაგროვების შედეგად. აფეთქების მაინიცირებელი იყო ანთებული სიგარეტი.
3. საქართველოს შსს საექსპერტო-კრიმინალისტიკური მთავარი სამმართველოს დასკვნაში აღნიშნულია, რომ ბინაში დამონტაჟებული ბუნებრივი აირის საკომუნიკაციო ქსელიდან და ბუნებრივ აირზე მომუშავე მოწყობილობიდან ბუნებრივი აირის გაჟონვის ფაქტი არ დაფიქსირებულა. შემთხვევის ადგილზე დაფიქსირებული დაზიანებების საფუძველზე დადგინდა, რომ ადგილი ჰქონდა ქუჩაზე არსებული მიწისქვეშა საკომუნიკაციო ქსელის მრავლობითი დაზიანებების გამო სათავსოში შეჟონილი და დაგროვილი აირის მოცულობით აფეთქებას. ბუნებრივი აირის შეჟონვა დაფიქსირდა ბინის სააბაზანო ოთახის იატაკში ჩამონტაჟებული ტრაპიდან.
4. გაზსადენი მილი, რომლიდანაც 2014 წლის 18 ნოემბერს შემთხვევის ადგილზე მდებარე საცხოვრებელ სახლში მოხდა ბუნებრივი აირის შეჟონვა, 1959 წლიდან წარმოადგენს შპს „ყ.“ (შემდეგში: მოპასუხე ან მოპასუხე კომპანია) საკუთრებას. სწორედ მოპასუხე კომპანიის შესაბამისი სამსახურის მიერ იქნა აღმოჩენილი და აღმოფხვრილი აღნიშნული ბუნებრივი აირის მიწისქვეშა საკომუნიკაციო ქსელის მრავლობითი დაზიანებები.
5. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2015 წლის 11 იანვრის დასკვნის თანახმად, მოსარჩელის შვილის სიკვდილის მიზეზია სხეულის 90%-მდე ფართის III-IV ხარისხის და ზემო სასუნთქი გზების თერმო-ინჰალაციური დამწვრობა, რაც განვითარებულია რაიმე მაღალი ტემპერატურის (ალი) ადგილობრივი სიცოცხლის დროინდელი ზემოქმედების შედეგად, მიეკუთვნება სხეულის დაზიანებათა სიცოცხლისათვის სახიფათო, მძიმე ხარისხს და მიზეზობრივ კავშირში იმყოფება დამდგარ შედეგთან-სიკვდილთან. მოსარჩელის შვილის ხანძრის შედეგად, გარდაიცვალა 2014 წლის 30 ნოემბერს.
6. მოსარჩელის შვილი დაბადებულია 2....06.19...წ.-ს, ხოლო თავად მოსარჩელე - 0....03.19...წ.-ს.
7. მოსარჩელე და მისი შვილი გარდაცვალებამდე ერთ ოჯახად ცხოვრობდა და ეს უკანასკნელი წარმოადგენდა მის მარჩენალს.
8. მოსარჩელე 2017 წლის სექტემბრის მდგომარეობით, რეგისტრირებულია სახელმწიფო გასაცემლების მიმღებთა სააღრიცხვო ბაზაში, როგორც ასაკის საფუძვლით პენსიის მიმღები. მისი საპენსიო პაკეტი, ფულადი გასაცემლის სახით, შეადგენს თვეში 180 ლარს.
9. შემოსავლების სამსახურში არსებული მონაცემებით (09.10.2017 წლის მდგომარეობით), 01.01.2014 წლიდან 31.08.2017 წლის ჩათვლით მოსარჩელის მიერ მიღებული დასაბეგრი შემოსავალი არ ფიქსირდება.
10. მოსარჩელის შვილი ვაჭრობდა ავტონაწილებით. შემოსავლების სამსახურში არსებული მონაცემებით, იგი 2010 წლიდან 2014 წლის ჩათვლით, სხვადასხვა ოდენობით იღებდა შემოსავალს. მოსარჩელის შვილს ბოლოს - 2014 წლის ნოემბერში აქვს მიღებული შემოსვალი ხელფასის სახით - 437.5 ლარის ოდენობით (დასაბეგრი 87.5 ლარი).
11. მოპასუხე თბილისში, დოდაშვილისა და სხვა ქუჩებზე მდებარე გაზსადენი მილების მოვლის/შენახვისა და შეკეთების მიზნით, პერიოდულად ახორციელებს აღნიშნული გაზსადენი მილების შემოწმებას. მსგავსი შემოწმებისას: გაზგამანაწილებელი ქსელის დიაგნოსტიკის 29.05.2014წ. №224/14 აქტის თანახმად, გაზსადენის მიწისქვეშა მონაკვეთზე აღმოჩენილ იქნა გაჟონვის კერები - დ. ქუჩა ...-ში, 16-ის წინ და 34-დან 45 გადასვლაზე. გაზგამანაწილებელი ქსელის დიაგნოსტიკის 26.08.2014წ. №423/14 აქტის თანახმად, გაზსადენის მიწისქვეშა მონაკვეთზე აღმოჩენილ იქნა გაჟონვის კერები - დ. ქუჩა ...-ის წინ, 45-თან, 32-თან, 23-ის მოპირდაპირე მხარეს, დ-ისა და რ-ის კუთხეში. გაზსადენის ავარიის (უბედური შემთხვევის) ტექნიკური აქტი №855-ის თანახმად, 2014 წლის 29 აგვისტოს დ-ის ქუჩა ...-ში მოხდა ავარია (მიზეზი: მიწაში მილი მთ.კოროზირებულია), რასაც მოჰყვა გაზის დენა. აღნიშნულის საფუძველზე სარემონტო განყოფილების მიერ, გაუქმდა მიწაში კოროზირებული მილი და გაკეთდა თაღი. გაზსადენის ავარიის (უბედური შემთხვევის) ტექნიკური აქტი №865-ის თანახმად, 2014 წლის 02 სექტემბერს დოდაშვილისა და რთველაძის ქუჩის კუთხეში მოხდა ავარია (ავარიის მიზეზი: ნახვრეტი კოროზ-ან დ-1სმ), რასაც მოჰყვა გაზის გადენა. აღნიშნულის საფუძველზე სარემონტო განყოფილების მიერ, კოროზირებული მილი შედუღებულ იქნა საკერებლის დადებით. გაუკეთდა იზოლაცია. გაზსადენის ავარიის (უბედური შემთხვევის) ტექნიკური აქტი №941-ის თანახმად, 2014 წლის 24 სექტემბერს დ. ქ. ...-ში მოხდა ავარია (ავარიის მიზეზი: მიწაში მილი მთ. კოროზირებულია), რასაც მოჰყვა გაზის გადენა. აღნიშნულის საფუძველზე, სარემონტო განყოფილების მიერ გაუქმდა ავარიული გაზსადენი. გაკეთდა თაღი. გაზის მეურნეობაში გაზსაშიში სამუშაოების ჩატარების შესახებ 4956-14 30.11.2014წ. განწესის თანახმად, ადგილზე მისულ ოსტატს, დოდაშვილის და რთველაძის ქუჩის გადაკვეთაზე, კანალიზაციისა და წყლის ჭებს შორის, დახვდა დაახლოებით 8მ2 ახალგანათხრელი ადგილი, რომელიც ბალასტით იყო შევსებული. გაიხსნა აღნიშნული ადგილი: საშ. წნევის d 100 მმ მიწისქვეშა გაზსადენზე ტრაქტორის კოშის შეხების დროს ჩნდებოდა გაჟონვის კერები, მილი იყო კოროზირებული, დაედო 14 ლატკა, დროებითი საკერებელი და მის გვერდით ჩაიდო d110 მმ პლასტმასის მილი 28მ. დაბალი წნევის d 300მმ მილზე დაშენებული იყო წყლის ჭა. დაშენებული წყლის ჭისა და კანალიზაციის ჭებს შორის იყო 3 ცალი კოროზირებული ადგილი (დაედო საკერებელი). დოდაშვილის №2-ის წინ d 300 მმ დაბ. წნევის გაზსადენზე დაერთებული იყო დაახლოებით 70სმ d 50მმ მილი, რომელიც იყო კოროზირებული (მრავლობითი კოროზია). აღნიშნული მისამართი დაისვა კონტროლზე. სამუშაოები დაწყო 18.11.2014წ. და დამთავრდა 29.11.2014წ.-ს.
12. მოსარჩელემ სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას და მოითხოვა მოპასუხისათვის მისი სიცოცხლის განმავლობაში, სარჩოს სახით ყოველთვიურად - 400 ლარის გადახდის დაკისრება.
13. მოსარჩელის განმარტებით, 2014 წლის 18 ნოემბერს ქ. თბილისში, დ. ქუჩა №...-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლში ბუნებრივი აირის შეჟონვისა და დაგროვების გამო, მოხდა აფეთქება, რის შედეგადაც 2014 წლის 30 ნოემბერს გარდაიცვალა მოსარჩელის შვილი. 2014 წლის 15 დეკემბრის №690/ამ ტექნიკური ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, 1. შემთხვევის ადგილზე განთავსებულ საცხოვრებელ სახლში მოხდა დ. ქუჩაზე არსებული ბუნებრივი აირის დაზიანებული მიწისქვეშა საკომუნიკაციო ქსელიდან ბინაში შეჟონილი და დაგროვილი ბუნებრივი აირის დეტონირება (აფეთქება); 2. აფეთქების მაინიცირებელი იყო ანთებული სიგარეტი რასაც მოჰყვა ბუნებრივი აირის დეტონირება; 2014 წლის 18 ნოემბრის ექსპერტიზის დასკვნით დგინდება, რომ ბინაში დამონტაჟებული ბუნებრივი აირის საკომუნიკაციო ქსელიდან ბუნებრივ აირზე მომუშავე მოწყობილობებიდან ბუნებრივი აირის გაჟონვის ფაქტი არ დაფიქსირებულა. არამედ, ადგილი ჰქონდა სათავსოში შეჟონილი და დაგროვილი აირის მოცულობით აფეთქებას. ბუნებრივი აირის შეჟონვა დაფიქსირდა ბინის სააბაზანო ოთახის იატაკში ჩამონტაჟებული ტრაპიდან. ექსპერტიზის დასკვნით, ასევე დგინდება, რომ დაზიანებული იყო ბუნებრივი აირის მიწისქვეშა საკომუნიკაციო ქსელები და აღენიშნებოდა მრავლობითი დაზიანებები. უტყუარად დასტურდება, რომ ზიანის ანაზღაურებაზე პასუხისმგებელ პირს წარმოადგენს მოპასუხე, რადგან მოპასუხემ არ უზრუნველყო მომეტებული საფრთხის წყაროს სათანადო მოვლა-პატრონობა, რამაც საბოლოოდ გამოიწვია აფეთქება და მოსარჩელის შვილის გარდაცვალება. ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, მოსარჩელის შვილის სიკვდილის მიზეზია სხეულის 90%-მდე ფართის III-IV ხარისხის და ზემო სასუნთქი გზების თერმო-ინჰალაციური დამწვრობა. ამდენად, მოსარჩელის შვილი გარდაიცვალა გაზის აფეთქების შედეგად მიღებული დამწვრობის გამო, 2014 წლის 30 ნოემბერს. მოსარჩელე ცხოვრობდა მის შვილთან ერთად. მოსარჩელის ერთადერთ მარჩენალს სწორედ შვილი წარმოადგენდა. შესაბამისად, მოსარჩელემ მოპასუხის ბრალით, დაკარგა მარჩენალი. მოსარჩელე არის შრომისუუნარო, პენსიონერი და ფულადი გასაცემლის სახით, თვეში იღებს 180 ლარს.
14. მოპასუხემ მარტივი შედავებით სარჩელი არ ცნო; სასამართლოს სხდომაზე კი, განმარტა, რომ 2014 წლის 18 ნოემბერს შემთხვევის ადგილზე აფეთქება არ მომხდარა მოპასუხის მართლსაწინააღმდეგო, ბრალეული ქმედების შედეგად. გაზსადენზე დაშენებული იყო წყლის ჭა, რამაც გამოიწვია მათი დაზიანება. ამასთან, აღნიშნა, რომ მოსარჩელე ვერ ადასტურებდა იმ გარემოებას, რომ გარდაცვლილი შვილი წარმოადგენდა მის ერთადერთ მარჩენალს. ასევე, სადავოდ გახადა სარჩოს ოდენობა.
15. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 15 ნოემბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი სარჩოს დაკისრების თაობაზე დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. მოპასუხეს მოსარჩელის (დაბადებული 1942 წლის 06 მარტს) სასარგებლოდ დაეკისრა სარჩოს სანაცვლო ანაზღაურების გადახდა - 2014 წლის 30 ნოემბრიდან ყოველთვიურად 300 ლარის ოდენობით მოსარჩელის სიცოცხლის განმავლობაში, მაგრამ, არაუმეტეს 2037 წლის 20 ივნისისა.
16. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის ნოემბრის გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა მოპასუხემ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
17. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 17 აპრილის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
18. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია ამ განჩინების პპ:1-11-ში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები. უარყოფილი იქნა აპელანტის (მოპასუხე) განმარტება იმის შესახებ, რომ მხარეს არ წარმოუდგენია შესაბამისი მტკიცებულებები, რომლითაც დადასტურდება, მოპასუხის მხრიდან მოსარჩელის მიმართ რაიმე სახის მართლსაწინააღმდეგო, ბრალეული ან/და ზიანის მომტანი ქმედების ჩადენა, რის გამოც, კომპანიას არ უნდა დაჰკისრებოდა მოსარჩელის სასარგებლოდ სარჩოს გადახდა. სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდგში - სსკ-ის) 992-ე მუხლით, რომლის დანაწესით, ნებისმიერმა პირმა უნდა აანაზღაუროს მის მიერ მიყენებული ზიანი. აღნიშნული ნორმის თანახმად, პირი, რომელიც სხვა პირს მართლსაწინააღმდეგო, განზრახი ან გაუფრთხილებელი მოქმედებით მიაყენებს ზიანს, ვალდებულია აუნაზღაუროს მას ეს ზიანი. სამოქალაქო-სამართლებრივი პასუხისმგებლობის ერთ-ერთ სახეს დელიქტური ვალდებულება წარმოადგენს. ამგვარი ვალდებულებები არასახელშეკრულებო ვალდებულებათა კატეგორიას მიეკუთვნება, რომელიც ზიანის მიყენების შედეგად წარმოიშობა. სამოქალაქო კოდექსის ზემოთ მითითებული ნორმა განსაზღვრავს იმ აუცილებელ წინაპირობებს, რომლებიც უნდა არსებობდეს დელიქტური ურთიერთობის წარმოშობისათვის, კერძოდ, უნდა არსებობდეს ზიანი, მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული ქმედება და მიზეზობრივი კავშირი ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის. ამდენად, საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები უნდა შეესაბამებოდეს აღნიშნულ ნორმაში მითითებულ კონსტრუქციას.
19. სააპელაციო პალატამ განმარტა ზიანის ანაზღაურების ინსტიტუტის მიზანი, რომელიც, პალატის მითითებით, ემსახურება არა ზიანის მიმყენებლის დასჯას, არამედ იმ დანაკლისის შევსებას, რომელიც მართლსაწინააღდეგო ქმედების შედეგად სხვა პირს მიადგა. ზიანი შეიძლება გამოიხატოს პირადი ქონების დაზიანებაში ან განადგურებაში. ანდა ისეთ ქმედებაში, როდესაც პირი კარგავს მის კუთვნილ ქონებას. სსსკ-ის 992-ე მუხლი ადგენს პრინციპს, რომლის მიხედვით, ზიანი უნდა ანაზღაურდეს სრული მოცულობით. ანაზღაურება შესაძლებელია, განხორციელდეს როგორც ფულადი, ისე სხვა ნებისმიერი ფორმით. ამ შემთხვევაში, მთავარია, რომ დაზარალებული პირის ინტერესები სრული მოცულობით იყოს დაკმაყოფილებული.
20. მოცემულ დავასთან დაკავშირებით სააპელაციო პალატამ იხელმძღვანელა აგრეთვე სსკ-ის 1000-ე მუხლით, რომლის მიხედვით, თუ ამა თუ იმ ნაგებობიდან გამომდინარეობს მომეტებული საფრთხე ამ ნაგებობაში წარმოებული, მოთავსებული ან მიწოდებული ენერგიისაგან, ანდა ხანძარსაშიში ან აფეთქებასაშიში, შხამიანი ანდა მომწამვლელი ნივთიერებისაგან, მაშინ ამ ნაგებობის მფლობელი ვალდებულია, თუკი ამ საფრთხის პრაქტიკულ განხორციელებას მოჰყვა ადამიანის სიკვდილი, სხეულის ან ჯანმრთელობის დაზიანება ანდა ნივთის დაზიანება, აუნაზღაუროს დაზარალებულს აქედან წარმოშობილი ზიანი. იგივე პასუხისმგებლობა გამოიყენება ხანძარსაშიში ან აფეთქებასაშიში, შხამიანი ან მომწამვლელი ნივთიერების მფლობელების მიმართ, როცა ამ ნივთიერებებიდან მომეტებული საფრთხე გამომდინარეობს. თუ ამა თუ იმ ნაგებობიდან ან ნივთიდან გამომდინარეობს მომეტებული საფრთხე სხვაგვარი საფუძვლით, ვიდრე ამ მუხლის პირველ ნაწილშია აღნიშნული, ნაგებობის ან ნივთის მფლობელი ვალდებულია ანალოგიურად აანაზღაუროს საფრთხის განხორციელების შედეგად წარმოშობილი ზიანი. ამ მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილებით გათვალისწინებული ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება გამორიცხულია, თუ ზიანი გამოწვეულია დაუძლეველი ძალით, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ზიანი გამოწვეულია ელექტროგადამცემი ხაზების ავარიით, ანდა ნავთობის, გაზის, წყლის ან ნავთობპროდუქტების მიმწოდებელი მოწყობილობების დაზიანებებით. დასახელებული მუხლით რეგულირდება მომეტებული საფრთხის წყაროთი მიყენებული ზიანის ანაზღაურების წესი. მომეტებული საფრთხის წყაროს არსებობაში კი, იგულისხმება ისეთი ობიექტი, რომლის ექსპლუატაცია, თავისი თვისებებიდან გამომდინარე, არ ექვემდებარება ადამიანის მხრიდან სრულ კონტროლს; სპეციალური ნორმა, რომელიც მომეტებული საფრთხის წყაროს მიერ მიყენებული ზიანის ანაზღაურებას ითვალისწინებს, გამოიყენება იმ შემთხვევაში, როდესაც ზიანი გამოწვეულია ნივთის იმ თვისებებით, რის გამოც, ის მომეტებული საფრთხის წყაროს განეკუთვნება, თუ ზიანი გამოწვეულია თუნდაც მომეტებული საფრთხის წყაროს ექსპლუატაციის დროს, მაგრამ არა მომეტებული საფრთხის წყაროს თვისებებიდან გამომდინარე, მაშინ პასუხისმგებლობის დაკისრება საერთო საფუძვლებით ხდება. სსკ-ის მე-1000 მუხლით გათვალისწინებული ზიანის ანაზღაურების დაკისრებისას ნაგებობის მფლობელის (ამ შემთხვევაში, მესაკუთრის) პასუხისმგებლობა უნდა გამოირიცხოს, თუ ზიანი გამოწვეულია დაუძლეველი ძალით. მოცემულ შემთხვევაში, არ დგინდება, თუ რამ გამოიწვია ბუნებრივი აირის მილის დაზიანება, თუმცა, დასახელებული ფაქტი არ გამორიცხავს ზიანის ანაზღაურების ვალდებულებას მოპასუხის მხრიდან, ვინაიდან, სსკ-ის 1000-ე მუხლის მესამე ნაწილი მოწყობილობების მესაკუთრისათვის ადგენს ბრალის გარეშე პასუხისმგებლობასაც, რის გამოც, ვერც დაუძლეველი ძალა ვერ განაპირობებს მესაკუთრის (მფლობელის) პასუხისმგებლობისაგან გათავისუფლებას, როცა ზიანი გამოწვეულია ელექტროგადამცემი ხაზების ავარიით, ანდა ნავთობის, გაზის, წყლის ან ნავთობპროდუქტების მიმწოდებელი მოწყობილობების დაზიანებით. შესაბამისად, სსსკ-ის 1000-ე მუხლის მესამე ნაწილის ბოლო წინადადების გამოყენებისა და მის საფუძველზე გაზის მესაკუთრისათვის ზიანის ანაზღაურების დაკისრების ერთადერთი და უმთავრესი წინაპირობაა დამდგარ ზიანთან გაზის მიმწოდებელი მოწყობილობის დაზიანება. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა აგრეთვე დადგენილ სასამართლო პრაქტიკაზეც - საქმე №ას-217-207-2016, რომელშიც საქართველოს უზენაესმა სასამართლომ განმარტა, რომ „სსკ-ის 992 - ე მუხლი, მე - 1000 მუხლის პირველი და მე - 2 ნაწილები მიუთითებს მომეტებულ საფრთხეზე, რომელიც გამომდინარეობს ნაგებობიდან. საფრთხე მომეტებულად უნდა ჩაითვალოს, თუ ის ქმნის ზიანის მიყენების მომეტებულ ალბათობას იმის გამო, რომ შეუძლებელია მასზე ადამიანის მხრივ სრული კონტროლის განხორციელება. გაზის მიმწოდებელი მოწყობილობების დაზიანებით გამოწვეული ზიანისათვის პასუხისმგებლობის დაკისრებისათვის მნიშვნელობა არა აქვს ამ მოწყობილობების მფლობელის ბრალეულობას და კანონმდებელი დამდგარ ზიანზე პასუხისმგებელ პირად განიხილავს ამ მოწყობილობების მფლობელ პირს”. სააპელაციო სასამართლომ აგრეთვე მიუთითა სუსგ-ზე Nას - 1287 - 1208 - 2016, 26.02.2016წ. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ სამართლებრივი კვალიფიკაციისათვის უმნიშვნელოა მოპასუხის ბრალეულობის (მათ შორის, შერეული ბრალის) კვლევა და დადგენა, რადგან საკითხი მომეტებული საფრთხის წყაროს მფლობელის პასუხისმგებლობას ეხება. შესაბამისად, სახეზეა ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება, რაც მოპასუხეს უნდა დაეკისროს. აღნიშნულიდან გამომდინარე უსაფუძვლოდ იქნა მიჩნეული აპელანტის მტკიცება იმის თაობაზე, რომ არ დგინდება კომპანიის მხრიდან მართლსაწინააღმდეგო და ბრალეული ქმედება, მით უფრო იმ პირობებში, როცა თავად აპელანტი განმარტავს, რომ კომპანიის მხრიდან კანონმდებლობის შესაბამისად ხორციელდებოდა/ხორციელდება გაზსადენი მილის მოვლა პატრონობა, რაც ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ გაზსადენი მილი, რომლიდანაც 2014 წლის 18 ნოემბერს ქ. თბილისში, დოდაშვილის ქუჩა №2-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლში მოხდა ბუნებრივი აირის შეჟონვა, წარმოადგენს მოპასუხის საკუთრებას. აპელანტის განმარტება სარჩოს სახით 300 ლარის შეუსაბამოდ მაღალ ოდენობად მიჩნევასთან მიმართებით კი, პალატამ განმარტა, რომ სსკ-ის 1006-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად, დაზარალებულის გარდაცვალების შემთხვევაში, ზიანის მიმყენებელმა სარჩოს დაწესებით უნდა აუნაზღაუროს ზიანი იმ პირებს, რომელთა რჩენაც დაზარალებულს ევალებოდა. ეს ვალდებულება ძალაშია, ვიდრე დაზარალებული ვალდებული იქნებოდა ეხადა სარჩო. განსახილველი ნორმით გათვალისწინებულია ვალდებულების შესრულებისათვის შემდეგი აუცილებელი პირობები: დაზარალებულის გარდაცვალება, დაზარალებულის მიერ იმ პირის რჩენის ვალდებულების არსებობა, ვინც ითხოვს ზარალის ანაზღაურებას. ეს ვალდებულება ძალაშია, ვიდრე დაზარალებული ვალდებული იქნებოდა, ეხადა სარჩო (სუსგ ას-469-783-05). დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ შემთხვევის ადგილზე ომხდარი აფეთქების შედეგად გარდაიცვალა მოსარჩელის შვილი. მოსარჩელე არის პენსიონერი და ყოველთვიურად პენსიის სახით იღებს 180 ლარს. შემოსავლების სამსახურში არსებული მონაცემების (09.10.2017 წლის მდგომარეობით) თანახმად, კი მოსარჩელის მიერ მიღებული დასაბეგრი შემოსავალი 01.01.2014 წლიდან 31.08.2017 წლის ჩათვლით არ ფიქსირდება. ამდენად, მას გარდა პერნსიისა სხვა შემოსავალი არ აქვს. სსკ-ის 1218-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწილების თანახმად, შვილები მოვალენი არიან იზრუნონ მშობლებისათვის და დაეხმარონ მათ. სრულწლოვანი შრომისუნარიანი შვილები მოვალენი არიან არჩინონ შრომისუუნარო მშობლები, რომლებსაც დახმარება სჭირდებათ. მოსარჩელე შვილის გარდაცვალების დროისთვის, 2014 წლის 30 ნოემბრისათვის იყო 65 წელს გადაცილებული, პენსიონერი, რომელსაც სხვა შემოსავალი გარდა პენსიისა არ გააჩნდა და საჭიროებდა დახმარებას, შესაბამისად იმყოფებოდა შვილის კმაყოფაზე სსკ-ის 1218-მუხლის თანახმად. ამასთან, ვინაიდან მოსარჩელის შვილი გარდაცვალების მომენტისათვის იყო 42 წლის, პირის ვალდებულება არჩინოს მის კმაყოფაზე მყოფი სხვა პირი თუ პირები, მოქმედებს სწორედ მარჩენალის საპენსიო ასაკამდე. ზიანის ანაზღაურების მავალდებულებელი გარემოება რომ არ დამდგარიყო, პრეზუმირებულია, რომ მოსარჩელის შვილი იმუშავებდა საპენსიო ასაკამდე, რომელიც მამაკაცებისათვის 65 წელს შეადგენს (იხ. სუსგ ას-1039-2018). შრომის კანონთა კოდექსის ფარგლებში წარმოშობილი ურთიერთობებიდან გამომდინარე, პრეზუმირებულად მიიჩნევა, რომ დაზარალებული იმუშავებდა საპენსიო ასაკამდე, რომელიც მამაკაცებისათვის 65 წელს შეადგენდა, სწორედ ამ პერიოდამდე იქნებოდა ვალდებული პირი, აენაზღაურებინა მისთვის ხელფასი, რომ არ დამდგარიყო სარჩოს ანაზღაურების მავალდებულებელი წინაპირობები (იხ. სუსგ-ებები: №ას-789-746-2015, იანვარი, 2016 წელი; №ას-1216-1141-2015, 3 ივნისი, 2016 წელი, №ას-1220-1145-2015, 3 ივნისი, 2016 წელი). აღნიშნულის შესაბამისად სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ სწორედ მოხდა თარიღის განსაზღვრა - 2037 წლის 20 ივნისი, ანუ დღე, როდესაც გარდაცვლილი მარჩენალი გახდებოდა საპენსიო ასაკის - 65 წლის, ამასთან საქმეში არსებული მტკიცებულებისა და გარემოებების გათვალისწინებით, აგრეთვე იმ მდგომარეობის გათვალისწინებით, რომ მოსარჩელე არის პენსიონერი და არ გააჩნია სხვა მატერიალური შემოსავალი გარდა პენსიისა და ვინაიდან იგი საჭოროებს დახმარებას სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სარჩოს ოდენობად - 300 ლარის განსაზღვრა გონივრული და საფუძვლიანია.
21. სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმების და სარჩელის უარყოფის მოთხოვნით საკასაციო საჩივარი წარმოადგინა კასატორმა.
22. კასატორი მიიჩნევს, რომ მოპასუხისათვის დაკისრებული თანხა შეუსაბამოდ მაღალს წარმოადგენს. ვინაიდან სარჩოს ოდენობასთან დაკავშირებით მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია შესაბამისი მტკიცებულებები. კასატორი აღნიშნავს, რომ სსკ-ის 1218-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად შვილები მოვალენი არიან იზრუნობ შრომისუუნარო მშობლებზე. შვილები თანაბრად უნდა მონაწიელობდნენ მშობლების ზრუნვაში, ხოლო თბილისის საქალაქო სასამართლომ თანხის დაკისრების დროს მხედველობაში არ მიიღო მოსარჩელის აღიარება, რომ მას კიდევ ჰყავს ორი სრულწლოვანი შვილი. ასევე, სასამართლოში თანხის გამოანგარიშების დროს დაეყრდნო შემოსავლების სამსახურის წერილს, რომლის მიხედვითაც მოსარჩელის შვილის ჩარიცხულ შემოსავალი შეადგენდა 437.5 ლარი (დასაბეგრი 87.5 ლარი), ხოლო სარჩოს სახით დაკისრებლ თანხა წარმოადგენს 300 ლარი, სასამართლოს არ შეუფასებია საქმის ფაქტობრივი გარემოებები და მხოლოდ მიზანშეწონილობით შემოიფარგლა.
23. გარდა ზემოაღნიშნულისა, კასატორის მოსაზრებით სასამართლომ არასწორი განმარტება მისცა სსკ-ის მე-1000 მუხლის დანაწესს. კასატორს მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ დგინდება კომპანიის მხრიდან მართლსაწინააღმდეგო და ბრალეული ქმედება, იმ გარემოებების გათვალისწინებით, როდესაც კომპანიის მხრიდან კანონმდებლობის შესაბამისად ხორციელდებოდა/ხორციელდება გაზსადენი მილის მოვლა პატრონობა.
24. ამასთან, კასატორი სადვოდ ხდის მოპასუხე კომპანიის მიმართ სსკ-ის 992-ე მუხლის წინაპირობების განხორციელებულად მიჩნევას და აღნიშნავს, რომ არ დასტურდება მისი მხრიდან რაიმე სახის მართლსაწინააღმდეგო, ბრალეული ან/და ზიანის მომტანი ქმედების ჩადენა. აქედან გამომდინარე, თვლის, რომ კომპანიას არ უნდა დაჰკისრებოდა მოსარჩელის სასარგებლოდ სარჩოს გადახდა.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
25. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 11 ივლისის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სსსკ-ის 396-ე მუხლით და 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
26. საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც, მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:
27. საკასაციო საჩივრით შედავებულია მოპასუხე კომპანიის მიმართ სსკ-ის 992-ე მუხლის წინაპირობების არსებობა. კასატორის მოსაზრებით აგრეთვე არასწორად იქნა განმარტებული სსკ-ის მე-1000 მუხლის დანაწესი. კასატორი ასევე სადავოდ ხდის მოპასუხისათვის დაკისრებული თანხის ოდენობას.
28. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ კასატორის მიერ წარმოდგენილია სააპელაციო საჩივარში დაყენებული იდენტური პრეტენზიები, რასაც ამომწურავად გაეცა პასუხი გასაჩივრებულ განჩინებაში. შესაბამისად, საკასაციო პალატა სრულად იზიარებს სააპელაციო პალატის მიერ სსსკ-ის მე-1000 მუხლის განმარტებას და აგრეთვე, დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს სსკ-ის 992-ე მუხლის წინაპირობების არსებობასთან მიმართებით.
29. ამდენად, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით. საკასაციო პალატამ არაერთ განჩინებასა და გადაწყვეტილებაში განმარტა მარჩენალის გადაცვალების გამო, ზიანის სახით, სარჩოს დაკისრების პერიოდულობის საკითხი, კერძოდ, საკასაციო პალატის განმარტებით ასეთ შემთხვევაში, მნიშვნელოვანია შეფასდეს, თუ როდემდეა ვალდებული საწარმო გადაუხადოს დაზარალებულს კომპენსაცია (იხ. სუსგ-ები №789-746-2015, 22.01.2016წ; №ას-1039-2018, 6 ნოემბერი, 2018წ. პპ: 22, 23; №ას-424-397-2017, 29 სექტემბერი, 2017წ. პ-28). სსკ-ის 1218-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწილების თანახმად, შვილები მოვალენი არიან იზრუნონ მშობლებისათვის და დაეხმარონ მათ. სრულწლოვანი შრომისუნარიანი შვილები მოვალენი არიან არჩინონ შრომისუუნარო მშობლები, რომლებსაც დახმარება სჭირდებათ. საქმის მასალებით დადგენილია, რომ მოსარჩელე შვილის გარდაცვალების დროისთვის, 2014 წლის 30 ნოემბრისათვის იყო 65 წელს გადაცილებული, პენსიონერი, რომელსაც სხვა შემოსავალი გარდა პენსიისა არ გააჩნდა და საჭიროებდა დახმარებას, შესაბამისად იმყოფებოდა შვილის კმაყოფაზე სსკ-ის 1218-მუხლის თანახმად. კასატორი სადავოდ ხდის გარდაცვლილის კმაყოფაზე მოსარჩელის ყოფნის ფაქტს, თუმცა, აღნიშნულთან დაკავშირებით კასატორს დასაბუთებული (დასაშვები) საკასაციო პრეტენზია წარმოდგენილი არა აქვს. ამდენად, ვინაიდან მოსარჩელის შვილი გარდაცვალების მომენტისათვის იყო 42 წლის, პირის ვალდებულება არჩინოს მის კმაყოფაზე მყოფი სხვა პირი თუ პირები, მოქმედებს სწორედ მარჩენალის საპენსიო ასაკამდე. ზიანის ანაზღაურების მავალდებულებელი გარემოება რომ არ დამდგარიყო, პრეზუმირებულია, რომ მოსარჩელის შვილი იმუშავებდა საპენსიო ასაკამდე, რომელიც მამაკაცებისათვის 65 წელს შეადგენს. სწორედ ამ პერიოდამდეა ვალდებული მოპასუხე აუნაზღაუროს ზიანი მოსარჩელეს ანუ, სარჩოს ანაზღაურების მავალდებულებელი წინაპირობები სახეზეა 2037 წლის 20 ივნისამდე.
30. რაც შეეხება სარჩოს ოდენობას, საკასაციო პალატა ამ ნაწილშიც ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას და მიაჩნია, რომ იმ მდგომარეობის გათვალისწინებით, რომ მოსარჩელე არის პენსიონერი და არ გააჩნია სხვა მატერიალური შემოსავალი გარდა პენსიისა და ვინაიდან იგი საჭოროებს დახმარებას სარჩოს ოდენობად - 300 ლარის განსაზღვრა გონივრული და საფუძვლიანია (იხ., ამ განჩინების პ-20).
31. გარდა ზემოაღნიშნულისა, მოპასუხის საკასაციო პრეტენზია აგებულია იმ მსჯელობაზე, რომ მოპასუხის ბრალი ზიანის დადგომაში, არ დასტურებდა
32. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ფაქტობრივი გარემოებების მტკიცების ვალდებულება აკისრიათ მხარეებს, რომლებიც თავის სამართლებრივ მოთხოვნას აფუძნებენ აღნიშნულ გარემოებებს და შესაბამისად, ისინი მიუთითებენ მათზე (შდრ. სუსგ-ები Nას-129-122-2014, 30.04.2014წ.; №ას-1350-2018, 22 თებერვალი, 2019 წელი, პპ:17-19).
33. საკასაციო სასამართლო სსსკ-ის 102-ე მუხლზე მითითებით განმარტავს, რომ მოსარჩელემ უნდა ამტკიცოს ის გარემოებები, რომლებზედაც დაფუძნებულია სასარჩელო მოთხოვნა, ხოლო მოპასუხემ - გარემოებები, რომლებსაც მისი შესაგებელი ემყარება. ამასთან, სამოქალაქო საპროცესო სამართალში არსებული მტკიცების ტვირთის სამართლიანი და ობიექტური განაწილების სტანდარტიდან გამომდინარე, მტკიცების ტვირთი უნდა განაწილდეს იმგვარად, რომ მოსარჩელესა და მოპასუხეს დაეკისროთ იმ ფაქტების დამტკიცების ვალდებულება, რომელთა მტკიცებაც მათთვის ობიექტურად შესაძლებელია, ანუ მტკიცების ტვირთი ეკისრება მას, ვინც ამტკიცებს და არა მას, ვინც უარყოფს. მოცემულ შემთხვევაში, თავად კასატორი (მოპასუხე) განმარტავს, რომ კომპანიის მხრიდან კანონმდებლობის შესაბამისად ხორციელდებოდა/ხორციელდება გაზსადენი მილის მოვლა პატრონობა, რაც ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ გაზსადენი მილი, რომლიდანაც 2014 წლის 18 ნოემბერს ქ. თბილისში, დოდაშვილის ქუჩა №2-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლში მოხდა ბუნებრივი აირის შეჟონვა, წარმოადგენს მოპასუხის საკუთრებას. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2015 წლის 11 იანვრის დასკვნის თანახმად, მოსარჩელის შვილის სიკვდილის მიზეზია სხეულის 90%-მდე ფართის III-IV ხარისხის და ზემო სასუნთქი გზების თერმო-ინჰალაციური დამწვრობა, რაც განვითარებულია რაიმე მაღალი ტემპერატურის (ალი) ადგილობრივი სიცოცხლის დროინდელი ზემოქმედების შედეგად, მიეკუთვნება სხეულის დაზიანებათა სიცოცხლისათვის სახიფათო, მძიმე ხარისხს და მიზეზობრივ კავშირში იმყოფება დამდგარ შედეგთან-სიკვდილთან. მოსარჩელის შვილის ხანძრის შედეგად, გარდაიცვალა 2014 წლის 30 ნოემბერს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ კასატორმა ვერც მოპასუხის ბრალეულობის უარყოფის ნაწილში ვერ წარმოადგინა დასაშვები საკასაციო პრეტენზია.
34. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლოს საქმის გადასაწყვეტად სამართლებრივად მნიშვნელოვანი ყველა გარემოება აქვს გამოკვლეული. საკასაციო სასამართლო სრულად იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ გარემოებებსა და მსჯელობას (იხ. წინამდებარე განჩინების 1-11, 18, 20 ქვეპუნქტები).
35. ამდენად, არ იკვეთება საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლის არსებობა, ვინაიდან ნორმის დანაწესით საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ანდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით.
36. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც, საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
37. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.
38. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისითაც, ვინაიდან მოცემული ტიპის დავებზე არსებობს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკა, რომელთა ნაწილიც ასახულია წინამდებარე განჩინებაში.
39. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას საკასაციო საჩივრები, რის გამოც, მათ უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
40. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.
41. ამასთან, ვინაიდან კასატორს ზედმეტად აქვს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის სახით 10 ლარი, აღნიშნული თანხაც უკან უნდა დაუბრუნდეს სრულად.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. შპს „ყ.“ საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. შპს „ყ.“ (ს/კ: 205129...) უკან დაუბრუნდეს 2019 წლის 28 ივნისს საგადახდო დავალება N963 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟიდან (250 ლარი) ზედმეტად გადახდილი 10 ლარი, ხოლო დარჩენილი 240 ლარიდან და ასევე, 2019 წლის 31 მაისს საგადახდო დავალება N137358 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟიდან (300 ლარი) 378 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი
მოსამართლეები: ბ. ალავიძე
ე. გასიტაშვილი