საქმე №ას-304-2019 5 ივლისი, 2019 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ეკატერინე გასიტაშვილი (თავმჯდომარე,მომხსენებელი),

მოსამართლეები: ბესარიონ ალავიძე,

ზურაბ ძლიერიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი – ლ.ა–ა (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარეები – ბმა ამხანაგობა N...(თავმჯდომარე ნ.პ–ძე), ნ.რ–ძე, მ.ს–ძე, ნ.კ–ძე (მოპასუხეები)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილება

დავის საგანი – კრების ოქმების ბათილად ცნობა, ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა, პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენა

საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. ლ.ა–ას (შემდეგში: მოსარჩელე, აპელანტი, კასატორი) საკუთრებად 2006 წლის 6 აპრილიდან საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულია უძრავი ქონება, მდებარე: ქ. თბილისში, ......, ბინა N10, 75 კვ.მ, /ს/კ ....../ (ტ.1, ს.ფ. 11);

2. უძრავი ქონების საკუთრების უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტად მითითებულია 1996 წლის 2 ივლისს გაფორმებული პრივატიზაციის ხელშეკრულება, ჩასწორებული 2006 წლის 4 აპრილს ნოტარიუს ს. ბ–ძის მიერ (ტ.1, ს.ფ. 11);

3. თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის ტექნიკური აღრიცხვის არქივის 2011 წლის 19 აპრილის ცნობა-დახასიათების თანახმად, ნ.რ–ძის (შემდეგში: პირველი მოპასუხე) საცხოვრებელ ფართზე მისი წილი, ქ. თბილისში, ...... 5400 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული შენობა-ნაგებობიდან (5 სართული, საერთო ფართი 6103.00 კვ.მ, საცხოვრებელი ფართი 2634.00 კვ.მ, არასაცხოვრებელი ფართი - 1020.00 კვ.მ, სარდაფით - 323.00 კვ.მ, სხვენ-მანსარდა-დამხმარე - 3020 კვ.მ) შეადგენს 16/2634.00 კვ.მ-ს (ტ.1, ს.ფ. 84);

4. პირველი მოპასუხის საკუთრებად, 2011 წლის 27 მაისის მონაცემებით, 2002 წლის 9 დეკემბრიდან საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულია უძრავი ქონება, მდებარე: ქ. თბილისში, ..... 40.37 კვ.მ ფართითა და 25.02 კვ.მ ნახევარსარდაფით /ს/კ ....../; უძრავი ქონების საკუთრების უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტად მითითებულია ნასყიდობის ხელშეკრულება, დამოწმების თარიღი 25/08/2000 წელი, ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობა ,,ამხანაგობა N..”-ის (შემდეგში: ამხანაგობა, მეოთხე მოპასუხე) კრების N110513783 ოქმი (ტ.1, ს.ფ. 12);

5. ამხანაგობის 2011 წლის 23 მაისის N16 კრების ოქმით, პირველი მოპასუხის მიერ ინდივიდუალურ საკუთრებაში 40.37 კვ.მ ფართის არსებობა, შპს ,,ნ-ის“ მიერ შედგენილი აზომვითი ნახაზის შესაბამისად დადგინდა. ამასთან, კრების ოქმის თანახმად, ამხანაგობის წევრებს პრეტენზია არ გააჩნიათ, რომ ზემოაღნიშნული უძრავი ქონება პირველმა მოპასუხემ დაირეგისტრიროს (იხ.ტ.1, ს.ფ. 22-23);

6. პირველმა მოპასუხემ წინამდებარე განჩინების მე-4 პუნქტში მითითებული უძრავი ქონება 2011 წლის 31 მაისს ნ.კ–ძეს (შემდეგში: მეორე მოპასუხე) მიჰყიდა, ამ უკანასკნელმა კი, უძრავი ქონება 2013 წლის 17 იანვარს მ.ს–ძეზე (შემდეგში: მესამე მოპასუხე) გაასხვისა (ტ.1, ს.ფ. 13, 42);

7. საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ, მოსარჩელის წარმომადგენელს, თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 27.05.2011 წლის რეგისტრაციის შესახებ (N8820111223627-07) გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის მოთხოვნით უარი უთხრა (იხ.ტ.1, ს.ფ. 27-28);

8. სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2013 წლის 19 აგვისტოს N003683713 საინჟინრო ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, ქ. თბილისში, ....... მდებარე N10 და N10ა ბინებში არსებული ჰოლი, პროექტისა და პირველი სართულის გეგმის თანახმად, საერთო სარგებლობისაა. სადავო ჰოლი 2.42 კვ.მ-ია. წარდგენილი N10ა ბინის შიდა აზომვითი ნახაზი არსებულ სიტუაციას შეესაბამება. სადავო ჰოლის გადატიხვრის შემდეგ, მოსარჩელისა და მესამე მოპასუხის ბინებს, სადარბაზოდან შესასვლელები მოესპო და ეზოდან მოწყობილი შესასვლელებით სარგებლობენ; სადავო ჰოლში მოწყობილი ტიხრების მოშლის შემდეგ, მოსარჩელისა და მესამე მოპასუხის კუთვნილ ბინებს, სადარბაზოდან შესასვლელი აღუდგებათ და ჰოლი საერთო სარგებლობაში დარჩება (იხ.ტ.1, ს.ფ. 29-32);

9. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2013 წლის 29 მაისის N89982 წერილის თანახმად, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ტექნიკური აღრიცხვის მონაცემების შესაბამისად, ქ. თბილისში, ...... მდებარე უძრავი ნივთის სააღრიცხვო ბარათში დაცული დოკუმენტებით, ფართების იდენტიფიცირება და სამართლებრივ გეგმაზე ამა თუ იმ ბინის ადგილმდებარეობის დადგენა ვერ ხერხდება (იხ.ტ.1, ს.ფ. 89);

10. ე.ა–ამ (შემდგომში: მოსარჩელის ბებია), 1994 წლის 17 დეკემბერს, განცხადებით მიმართა ...... გამზირის ....., N51 საბინაო-ამხანაგური კოოპერატივის თავმჯდომარეს და ვალდებულება აიღო, პირველივე ტექნიკური შესაძლებლობისას ცალკე გასასვლელი გაეკეთებინა და საერთო დერეფანში კარი ამოექოლა, რომლის სარგებლობაზე პრეტენზია არ ექნებოდა (იხ.ტ.1, ს.ფ. 108);

11. საბინაო პირობების შემოწმების შესახებ N01655 ცნობის თანახმად, მოსარჩელის ბებიასთან ერთად, .....გამზირზე, სახლ N24ა-ში, 44 კვ.მ საცხოვრებელ ფართში 1965 წლიდან მისი მეუღლე ს.ა–ი ცხოვრობს. ცნობაში ასევე მითითებულია, რომ ბინაში ორი დამქირავებელი ცხოვრობდა, ერთ-ერთი ს–ვა-მეპაიე (შემდეგში: მეორე დამქირავებელი). მოსარჩელის ბებიამ, 1989 წლის 7 ივლისს, სახლისათვის კერძო ამხანაგობის სტატუსის მინიჭება მოითხოვა (იხ.ტ.1, ს.ფ. 104);

12. საბინაო პირობების შემოწმების შესახებ N01652 ცნობის თანახმად, ქ. თბილისში, ..... გამზირზე, N24ა სახლში, მეორე დამქირავებელს 16 კვ.მ საცხოვრებელი ფართი ეკავა, ერთი ოთახი მეზობელთან საერთო შესასვლელით. ბინაში ორი დამქირავებელი ცხოვრობდა, ერთი ოთახი მეორე დამქირავებელს ეკუთვნის. მეორე დამქირავებელმა, 1989 წლის 7 ივლისს, სახლისათვის კერძო სტატუსის მინიჭება მოითხოვა (იხ.ტ.1, ს.ფ. 105);

13. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ საქართველოს ეროვნული არქივის თბილისის არქივის 2013 წლის 15 ივლისის საარქივო ცნობის თანახმად, თბილისის ორჯონიკიძის რაიონის აღმასკომის 1964-1965 წლების სხდომის ოქმებში არ აღმოჩნდა მოსარჩელის ბებიის საცხოვრებელი ბინით დაკმაყოფილების შესახებ გადაწყვეტილება. ამასთან, არქივის ცნობის თანახმად, აღნიშნული რაიონის საბინაო განყოფილების მიერ 1964-1965 წლებში გაცემული საცხოვრებელი ბინის მიღების ორდერები არ შესულა თბილისის ცენტრალურ არქივში ცენტრალიზებული დაცვით (იხ.ტ.1, ს.ფ. 106).

14. სარჩელის საფუძვლები

14.1 მოსარჩელემ 2014 წლის 15 ოქტომბერს სარჩელი აღძრა მოპასუხეების წინააღმდეგ და მოითხოვა ამხანაგობის 2018 წლის 23 მაისის კრების ოქმის ბათილად ცნობა 40.37 კვ.მ-დან 2.42 კვ.მ-ზე (იხ. წინამდებარე განჩინების მე-5 პუნქტი), იმავე ნაწილში წინამდებარე განჩინების მე-6 პუნქტში მითითებული ნასყიდობის ხელშეკრულებების ბათილად ცნობა და მესამე მოპასუხის დავალდებულება, პირვანდელი სახით აღადგინოს დერეფანი.

14.2 მოსარჩელემ წინამდებარე განჩინების 1-2, 4-6, 8 პუნქტებში ასახულ ფაქტობრივ გარემოებებზე მიუთითა და დამატებით განმარტა, რომ პირველმა მოპასუხემ შვილსა და მესამე მოპასუხესთან ერთად, თვითნებურად, ყოველგვარი საფუძვლის გარეშე, საერთო სარგებლობაში არსებული დერეფანი ამოქოლა. მოსარჩელის განმარტებით, მას ცენტრალური შესასვლელის კარიც დაუნგრიეს და უთხრეს, რომ უკანონო მიშენებით ესარგებლა.

14.3 მოსარჩელის განმარტებით, ამხანაგობის კრებას, მესაკუთრეთა კანონით გათვალისწინებული რაოდენობა არ ესწრებოდა.

15. მოპასუხეების შესაგებელი

15.1 ამხანაგობამ და მესამე მოპასუხემ წერილობით წარდგენილი შესაგებლით სარჩელი არ ცნეს და განმარტეს, რომ ქ. თბილისში, ..... გამზირზე 24/1-მდებარე კორპუსი საბინაო-ამხანაგური კოოპერატივის საკუთრებას წარმოადგენდა. მოსარჩელის სახელზე რიცხული საცხოვრებელი სახლის ძირითადი დამქირავებელი მისი ბებია იყო, რომლის გარდა, აღნიშნულ მისამართზე მდებარე კორპუსის მაცხოვრებლები კოოპერატივის წევრებსა და მეპაიეებს წარმოადგენდნენ.

15.2 მოპასუხეებმა წინამდებარე განჩინების მე-10 პუნქტში მითითებულ ფაქტობრივ გარემოებაზე მიუთითეს და განმარტეს, რომ პირველმა მოპასუხემ უძრავი ქონება შეიძინა მეორე დამქირავებლისგან, რომელიც საცხოვრებელი ბინის თავდაპირველი მესაკუთრე იყო და 1994 წელს შედგენილ შეთანხმებას ხელი მოაწერა.

15.3 მოპასუხეების განმარტებით, მოსარჩელის ბებიამ იმ დროისათვის საერთო სარგებლობის დერეფანი დათმო, მეორე დამქირავებლისგან სამზარეულოს, სააბაზანოსა და ტუალეტის მიღების სანაცვლოდ და იმისათვის, რომ კოოპერატივის წევრებს მისთვის შვილიშვილის (მოსარჩელის) ბინაში ჩაწერის ნება დაერთოთ.

15.4 მოპასუხეების განმარტებით, 1994 წელს შედგენილი შეთანხმების თანახმად, მოსარჩელემ, ბებიის გარდაცვალების შემდგომ, ეზოს მხრიდან ცალკე შესასვლელი გააკეთა და, შეთანხმების თანახმად, საერთო სარგებლობის დერეფანზე უფლება დაკარგა. ამჟამად, მოსარჩელეს ეზოს მხრიდან აქვს შესასვლელი, რითაც იგი თავისუფლად სარგებლობს, ხოლო საერთო სარგებლობის დერეფანი უკვე ინდივიდუალური საკუთრებას საგანს წარმოადგენდა და 2011 წლის 23 მაისს, როდესაც ამხანაგობის კრების ოქმი შედგა, სადავოდ ქცეული დერეფანი უკვე აღარ იყო საერთო სარგებლობის საგანი, იგი N10ა ბინის განუყოფელი ნაწილი იყო.

15.5 პირველმა და მეორე მოპასუხეებმა შესაგებელი არ წარადგინეს.

16. თბილისის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება და დასკვნები

16.1 თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 27 ივნისის გადაწყვეტილებით მოსარჩელის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

16.2 საქალაქო სასამართლომ იხელმძღვანელა ,,ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ“ საქართველოს კანონის (შემდეგში: სპეციალური კანონი) მე-4 მუხლის მე-2 პუნქტით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში: სსკ) 54-ე მუხლით; საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში: სსსკ) 102-ე და 105-ე მუხლებით.

16.3 საქალაქო სასამართლომ განმარტა, რომ მას შემდეგ, რაც მოსარჩელემ ეზოს მხრიდან ცალკე შესასვლელი გააკეთა, რომლითაც თავისუფლად სარგებლობს და საცხოვრებელ ფართში მიმოდის, საერთო სარგებლობის დერეფანზე უფლება დაკარგა და 2011 წლის 23 მაისს, როცა ამხანაგობის სადავო კრების ოქმი შედგა, სადავოდ ქცეული დერეფანი არა საერთო სარგებლობის საგანი, არამედ N10ა ბინის განუყოფელი ნაწილი იყო და ამხანაგობამ, გასაჩივრებული ოქმით, სწორედ აღნიშნული ფაქტობრივი მდგომარეობა დაადასტურა.

17. სააპელაციო საჩივარი

17.1 თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 27 ივნისის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა აღნიშნული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილებით, სარჩელის დაკმაყოფილება.

18. სააპელაციო სასამართლოს განჩინება და დასკვნები

18.1 თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინებით, მოსარჩელის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.

18.2 სააპელაციო სასამართლო დაეთანხმა და გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები (სსსკ-ის 390.-3-ე მუხლის „გ“ ქვეპუნქტი).

18.3 სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, უდავოა, რომ მოსარჩელის ბებიამ 1994 წლის 17 დეკემბერს, განცხადებით მიმართა №51 საბინაო-ამხანაგური კოოპერატივის თავმჯდომარეს და ვალდებულება აიღო, პირველივე ტექნიკური შესაძლებლობისას, ცალკე გასასავლელი გაეკეთებინა, საერთო დერეფანში კარი ამოექოლა, რომლის სარგებლობაზე პრეტენზია არ ექნებოდა. მოსარჩელის ბებიამ თავის სახელზე რიცხულ ბინაში შვილიშვილი (მოსარჩელე) ჩაწერა, ამასთან, საერთო სარგებლობის სამზარეულოთი, აბაზანითა და საპირფარეშოთი მხოლოდ თვითონ სარგებლობდა, ხოლო მეორე დამქირავებელი საპირფარეშოს ცალკე ფლობდა (ნახაზების მიხედვით, საპირფარეშო დღესაც იმავე ადგილზეა) სადავო დერეფნის გაგრძელებაზე, რომელიც შემდგომ და ახლაც მოპასუხეთა საკუთრებაა. ამასთან, უდავოა, რომ პირველმა მოპასუხემ ბინა შეიძინა იმ სახით, რა სახითაც მას ფლობდა მეორე დამქირავებელი, შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, მოდავე მხარეების წინამორბედებმა თავად დაადგინეს სადავო ფართით სარგებლობის წესი, რომელსაც შეთანხმების შესაბამისად იცავდნენ.

18.4 სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, განსახილველ შემთხვევაში, წარდგენილი სასარჩელო მოთხოვნების მიმართ მტკიცების ტვირთი აპელანტს (მოსარჩელეს) ეკისრებოდა, რომელმაც სათანადო მტკიცებულებებზე მითითებით ვერ შეძლო მის მტკიცების საგანში შემავალი გარემოებების დადასტურება.

19. საკასაციო საჩივრის საფუძვლები

19.1 მოსარჩელემ საკასაციო წესით გაასაჩივრა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2018 წლის 10 ივლისის განჩინება, და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

19.2 კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ ექსპერტიზის დასკვნა არ გაითვალისწინა, სადაც გარკვევით არის აღწერილი, რომ სადავო ფართი საერთო სარგებლობის ობიექტი იყო, აგრეთვე - შპს ,,ნ-ს" მიერ შესრულებული აზომვითი ნახაზი 2011 წლის 15 აპრილით თარიღდება, ფართის დაზუსტების რეგისტრაცია 2011 წლის 27 მაისს დასრულდა, ხოლო დერეფანი - 2013 წლის 13 იანვარს ამოაშენეს, ე.ი თითქმის ორი წელიწადი დერეფანი ამოუშენებელი იყო და საჯარო რეესტრში დარეგისტრირებული იყო გაყალბებული კრების ოქმის საფუძველზე.

19.3 კასატორის განმარტებით სადავო კრების ოქმი მიღებულია მეზობლების დაუკითხავად, მას კანონით გათვალისწინებული მესაკუთრეთა 2/3 არ ესწრებოდა, მით უფრო, რომ აღნიშნულს 100%-იანი ამხანაგობის წევრთა თანხმობა სჭირდება.

19.4 კასატორის მტკიცებით, სასამართლო გაყალბებულ ნახაზებსა და კრების ოქმს დაეყრდნო, რაც საქმეში არსებული მტკიცებულებებისა და ფაქტობრივი გარემოებებიდან გამომდინარე - დამტკიცებულია.

20. საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპი

20.1. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 12 აპრილის განჩინებით, საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა მიღებული, სსსკ-ის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის წინაპირობების შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, მტკიცებულებათა გაანალიზების, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის იურიდიული დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მოსარჩელის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც ის დაუშვებელია, შემდეგი არგუმენტაციით:

21. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

22. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოხსენებული საფუძვლით.

23. საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით (იხ. სუსგ-ები # ას-708-662-107, 11.01.2017წ; #ას-506-480-2015, 29.07.2016წ.).

24. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივარი დასაშვებიც რომ ყოფილიყო, მას არა აქვს წარმატების პერსპექტივა შემდეგ გარემოებათა გამო:

ა) განსახილველ შემთხვევაში, არ არსებობს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის "ე" ქვეპუნქტით დადგენილი საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობაც, რომლის მიხედვითაც, საკასაციო საჩივარი დასაშვებია, თუ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;

ბ) სსსკ-ის 407.2-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილად ცნობილ ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით კასატორს ასეთი დასაბუთებული პრეტენზია არ წარმოუდგენია.

25. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, # 7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

26. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ „აღიარებითი სარჩელის დაკმაყოფილებით, მოსარჩელემ უნდა განახორციელოს კონკრეტული უფლება და ამ უფლების განხორციელება დაკავშირებული უნდა იყოს უშუალოდ აღიარებითი სარჩელით მოთხოვნილი უფლების აღიარებასთან. სხვა საკითხია იურიდიული შედეგის არსებობის ან არარსებობის დადგენის სურვილი. იურიდიული ინტერესის არსებობის დადგენისათვის უპირატესად უნდა გაირკვეს, გაუმჯობესდება თუ არა მოსარჩელის სამართლებრივი მდგომარეობა მისი აღიარებითი მოთხოვნის დაკმაყოფილების შემთხვევაში“ (საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის გადაწყვეტილება Nას-121-117-2016, 17.03.2016წ.).

27. „სსსკ-ის 180-ე მუხლის შინაარსიდან გამომდინარეობს აღიარებითი სარჩელის იურიდიული ინტერესის განმსაზღვრელი შემდეგი კრიტერიუმები: ა) მოსარჩელეს უნდა ედავებოდნენ უფლებაში; ბ) დავის არსებობა უნდა ქმნიდეს მოსარჩელის უფლების მომავალში დარღვევის რეალურ საშიშროებას; გ) აღიარებითი სარჩელის გადაწყვეტა დავის გადაწყვეტის საუკეთესო საშუალება უნდა იყოს, კერძოდ, გადაწყვეტილების შედეგად სრულად გარკვეული შედეგი უნდა დგებოდეს მხარისათვის, აღიარებითი სარჩელის დაკმაყოფილება უნდა ქმნიდეს იმ უფლებისა თუ ურთიერთობის განსაზღვრულობას, რაც მოსარჩელესა და მოპასუხეს შორის წარმოშობილი დავის გამო ირღვევა (იხ. სუსგ # ას-838-802-2014, 19.03.2015წ.)“ - იხ. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის გადაწყვეტილება Nას-664-635-2016, 02.03.2017წ.).

28. საკასაციო სასამართლო აღიარებითი სარჩელის იურიდიულ ინტერესთან დაკავშირებით განმარტავს, რომ მოსარჩელის ინტერესი გამოკვეთილია, ვინაიდან სარჩელის დაკმაყოფილების შემთხვევაში, მოსარჩელისა და მესამე მოპასუხის ბინების საერთო დერეფნის პირვანდელი მდგომარეობა აღდგება და მოსარჩელეს საშუალება ექნება საკუთარ უძრავ ქონებაში შესვლისათვის აღნიშნული დერეფნით ისარგებლოს, შესაბამისად, სწორედ ამხანაგობის კრების ოქმისა (პირველი მოპასუხისათვის 40.37 კვ.მ-დან 2.42 კვ.მ ფართის გადაცემის ნაწილში) და ნასყიდობის ხელშეკრულებების ბათილად ცნობით (40.37 კვ.მ-დან 2.42 კვ.მ ფართის გასხვისების ნაწილში) მიიღწევა ის შედეგი, რაც მოსარჩელეს სურს. აღნიშნული კი, სავსებით აკმაყოფილებს ნამდვილი იურიდიული ინტერესის მქონე აღიარებითი სარჩელის დაკმაყოფილების წინაპირობას.

29. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სხვა საკითხია, რამდენად წარმატებულია სარჩელი, რადგან ის დაკმაყოფილებადია სსკ-ით გათვალისწინებული ფაქტობრივი წინაპირობების (სამართლებრივი წინაპირობების) კანონით დადგენილი თანმიმდევრობით განხორციელებისა (შესრულების) და მოთხოვნის გამომრიცხველი, შემწყვეტი ან მისი განხორციელების ხელისშემშლელი გარემოებების არარსებობის შემთხვევაში, რაც მოცემულ შემთხვევაში არ ვლინდება.

30. საკასაციო სასამართლო სრულად იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს, ამ განჩინების 18.3 ქვეპუნქტში ასახულ ფაქტობრივ-სამართლებრივ დასაბუთებას და განმარტავს, რომ მოსარჩელის ბებიამ და მეორე დამქირავებელმა სადავო ფართის სარგებლობის წესი თავად დაადგინეს, რაც 1994 წლის 17 დეკემბრის შეთანხმებით დასტურდება. ამასთან, პირველმა მოპასუხემ, უძრავი ქონება იმ სახით შეიძინა, რა სახითაც მას მეორე დამქირავებელი ფლობდა. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო ეთანხმება ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოების მსჯელობას და განმარტავს, რომ 2011 წლის 23 მაისს, სადავო კრების ოქმის შედგენისას, სადავო დერეფანი უკვე აღარ იყო საერთო სარგებლობის საგანი და, გასაჩივრებული ოქმით ამხანაგობამ მხოლოდ არსებული ფაქტობრივი მდგომარეობა დაადასტურა, რის უფლებასაც მას სპეციალური კანონის მე-4 მუხლის მე-2 პუნქტი აძლევდა.

31. საკასაციო სასამართლო სსსკ-ის მე-4 მუხლის პირველ ნაწილზე და 102-ე მუხლის პირველ და მეორე ნაწილებზე მითითებით ,,სამართალწარმოება მიმდინარეობს შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები. მხარეები თვითონვე განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაედოს საფუძვლად მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები (მე-4 მუხლი); თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით (102-ე მუხლი)“ განმარტავს, რომ სამოქალაქო პროცესში მხარეები ვალდებული არიან, სათანადო მტკიცებულებების წარდგენის გზით დაადასტურონ მათი პოზიციის გასამყარებლად მითითებული გარემოებების არსებობა.

32. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელეს ეკისრებოდა იმ ფაქტის დადასტურების ვალდებულება, რომ ამხანაგობამ, სადავო კრების ოქმით, სპეციალური კანონით დადგენილი მოთხოვნები დაარღვია, თუმცა, კასატორმა ვერ შეძლო აღნიშნულის დადასტურება საქმეში სათანადო მტკიცებულებების არარსებობის გამო.

33. საკასაციო სასამართლო დამატებით განმარტავს, რომ კასატორის მიერ მითითებული საკასაციო პრეტენზიები, სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების წინაპირობას არ ქმნის, ვინაიდან წინამდებარე განჩინების აღწერილობით ნაწილში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები, სარჩელის დაკმაყოფილებას გამორიცხავს, ამასთან, კასატორმა დასაშვები და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია ვერ წარმოადგინა ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების გასაქარწყლებლად, რომლითაც უტყუარად დადასტურდებოდა, სასარჩელო მოთხოვნების საფუძვლიანობა.

34. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტების ფარგლებში, რაც სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის (სსსკ-ის 407-ე მუხლი), კასატორმა ვერ შეძლო დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზიის წარმოდგენა, რითაც ვერ დაძლია გასაჩივრებული განჩინების ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება და ვერ შეძლო მისი გაბათილება სარწმუნო მტკიცებულებებით.

35. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ლ.ა–ას საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. ლ.ა–ას (პ/ნ ......) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე თ.ა–ის (პ/ნ ......) გადახდილი, სახელმწიფო ბაჟის 300 ლარის (საგადასახადო დავალება N0, გადახდის თარიღი 2018 წლის 7 აგვისტო), 70% – 210 ლარი;

3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ე. გასიტაშვილი

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ბ. ალავიძე