საქმე №ას-1661-2019 25 თებერვალი, 2020 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ნინო ბაქაქური, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – მ.ფ–ძე (მოპასუხე, აპელანტი)

მოწინააღმდეგე მხარე - ვ.ფ–ძე (მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 28 ივნისის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – ზიანის ანაზღაურება, ხელშეშლის აღკვეთა

აღწერილობითი ნაწილი:

1. ვ.ფ–ძემ (შემდეგში: მოსარჩელე ან მოწინააღმდეგე მხარე) სარჩელი აღძრა დ.კ–ძის, მ.ფ–ძისა და ა.ბ–ვას მიმართ, რომლითაც მოითხოვა: 1.1. დ.კ–ძეს და მ.ფ–ძეს სოლიდარულად დაეკისროთ გასაწევი სარემონტო სამუშაოების ღირებულების 4547.69 ლარის, დაზიანებული საყოფაცხოვრებო ნივთების ღირებულების 635 ლარის და შუშების ჩასმისათვის გაწეული ხარჯის 131 ლარის ანაზღაურება; 1.2. მოსარჩელეს ნება დაერთოს თანამესაკუთრეების ა.ბ–ვას და მ.ფ–ძის თანხმობის გარეშე განახორციელოს ქ.თბილისში, ..... მდებარე მის საკუთრებაში და სარგებლობაში არსებულ ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება; 1.3. ა.ბ–ვას და მ.ფ–ძეს დაევალოთ აზომვითი სამუშაოების ჩატარებისათვის ხელშეშლის აღკვეთა, რომელიც სავალდებულოა ვ.ფ–ძის საკუთრებასა და სარგებლობაში არსებულ ფართზე ჩასატარებელი სამშენებლო სამუშაოების პროექტის დამტკიცებისათვის (იხ. დაზუსტებული სარჩელი 5.04.2017წ. ს.ფ 176-190).

2. სარჩელის ფაქტობრივ გარემოებად მითითებულია, რომ ქ.თბილისში, ...... მდებარე უძრავი ქონების თანამესაკუთრეებს წარმოადგენენ ვ.ფ–ძე, მ.ფ–ძე და ა.ბ–ვა. მ.ფ–ძემ, 2012 წელს იპოთეკით დატვირთა მის საკუთრებაში რიცხული 1/2 ნაწილი და საცხოვრებლად შეუშვა მოპასუხე დ.კ–ძე, რომელმაც თვითნებურად დაიწყო წყლის გამათბობლის კუსტარულად დამონტაჟება მოსარჩელის გამყოფ ხის კედელზე და ჩასვა ხის ყუთში. წინააღმდეგობის მიუხედავად, მოპასუხემ იგი დატოვა დამონტაჟებული. 2017 წლის 2 მარტს, უძრავ ქონებას გაუჩნდა ხანძარი და მთლიანად დაიწვა მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული სამზარეულო და მასში არსებული საყოფაცხოვრებო ნივთები. აღნიშნულთან დაკავშირებით მოსარჩელე ცნობილი იქნა დაზარალებულად. გამოძიების მასალებით დადგენილია, რომ ხანძრის გაჩენის კერას წარმოადგენს მ.ფ–ძის საცხოვრებელი სახლის აივანზე ხის კარადაში დამონტაჟებული ბ/აირზე მომუშავე წყლის გამაცხელებელი, კერძოდ, გამაცხელებლის ცხელი ზედაპირის კონტაქტი წვად მასალასთან. მოპასუხემ ფაქტობრივად აღიარა მისი წილი პასუხისმგებლობა, თუმცა, მას ზიანი არ აუნაზღაურებია.

3. ჩატარებული საინჟინრო ექსპერტიზის დასკვნის შესაბამისად, ხანძრით მიყენებული დაზიანების აღმოსაფხვრელად საჭირო ჩასატარებელი სამშენებლო-სარემონტო სამუშაოების ღირებულება საორიენტაციოდ შეადგენს 4547.69 ლარს. ხოლო სასაქონლო მატერიალური ექსპერტიზის შესაბამისად, განადგურებული ნივთების ღირებულება შეადგენს 635 ლარს. გარდა დასკვნაში მითითებული ნივთებისა, ხანძრის შედეგად დაიწვა ჭაღი, ფარდები, ჭურჭელი, მაგიდა და სკამები.

4. მოსარჩელის განმარტებით, იმისათვის, რომ ჩატარდეს აღდგენითი სამუშაოები, საჭიროა ახალი აზომვითი ნახაზი, თუმცა, მოპასუხეები უარს აცხადებენ თანხმობის მიცემაზე. მოპასუხეები ბოროტად სარგებლობენ თანასაკუთრების უფლებით, რითაც ილახება მისი უფლება ისარგებლოს საკუთრებით ისე, რომ მას და მისი ოჯახის წევრებს საფრთხე არ დაემუქროს. მოსარჩელეს ბინაში შესასვლელად მოწყობილი აქვს სამშენებლო „ბლოკების“ გამოყენებით კიბე, რაც საფრთხეს უქმნის მას.

5. მოპასუხე მ.ფ–ძემ სარჩელი არ ცნო და შესაგებელში განმარტა, რომ იგი ფაქტობრივად ცხოვრობს სხვა მისამართზე, ხოლო მოსარჩელესთან თანასაკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება დატვრითული აქვს იპოთეკით და მასში ცხოვრობს მოპასუხე დ.კ–ძე. სადავო საკითხთან მიმართებაში მისთვის ცნობილი არ იყო, ვინაიდან წყლის გამათბობლის მონტაჟის თაობაზე მისთვის ვ.ფ–ძეს არ უცნობია. პირიქით, მოსარჩელემ შეგნებულად არ მოახდინა რეაგირება და არ აღკვეთა საშიში მდგომარეობა, რითაც ხელი შეუწყო ხანძირის გაჩენას, სწორედ იმის გამო, რომ შემდგომში ზიანის ანაზღაურება მოეთხოვა. მოპასუხე არ ეთანხმება დასკვნაში დასახელებული ზიანის ოდენობას და აღნიშნავს, რომ დაზარალებულად ცნობის შესახებ დადგენილებასა და ექსერტიზის დასკვნაში მითითებული თანხა არ შეესაბამება ერთმანეთს. მოპასუხემ მოთხოვნა არ ცნო მშენებლობის ნებართვის ნაწილშიც და განმარტა, რომ მოსარჩელის ქმედებით ზიანი ადგება საერთო საკუთრებას. ამასთან, მხოლოდ მისი თანხმობა არ არის საკმარისი, ვინაიდან მოსარჩელის წარდგენილი დოკუმენტაცია ხარვეზიანია.

6. მოპასუხე ა.ბ–ვამ მოთხოვნა ცნო ხელშეშლის აღკვეთის ნაწილში (22.09.2017წ, სხდომის ოქმი 15:15:20წთ.).

7. მოპასუხე დ.კ–ძემ სარჩელი არ ცნო და აღნიშნა, რომ მას არ უნდა დაეკისროს ბინაში დამონტაჟებული ნებისიერი სახის კომუნიკაციის ან ტექნიკის გაუმართავ მუშაობაზე მატერიალური პასუხისმგებლობა. იგი არ დაეთანხმა ზიანის ოდენობასაც.

8. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; დ.კ–ძეს და მ.ფ–ძეს სოლიდარულად დაეკისრათ გასაწევი სარემონტო სამუშაოების ღირებულების 2421.13 ლარის, დაზიანებული საყოფაცხოვრებო ნივთების ღირებულების 635 ლარის და შუშების ჩასმისათვის გაწეული ხარჯის 131 ლარის ანაზღაურება; ვ.ფ–ძეს ნება დაერთო თანამესაკუთრეების ა.ბ–ვას და მ.ფ–ძის თანხმობის გარეშე განახორციელოს ქ.თბილისში, ..... მდებარე მის საკუთრებაში და სარგებლობაში არსებულ ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება; ა.ბ–ვას და მ.ფ–ძეს დაევალათ აზომვითი სამუშაოების ჩატარებისათვის ხელშეშლის აღკვეთა, რომელიც სავალდებულოა ვ.ფ–ძის საკუთრებასა და სარგებლობაში არსებულ ფართზე ჩასატარებელი სამშენებლო სამუშაოების პროექტის დამტკიცებისათვის.

9. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გასაჩივრდა მ.ფ–ძის მიერ. აპელანტმა მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება მ.ფ–ძის მიმართ სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

10. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 28 ივნისის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილება მ.ფ–ძისთვის სოლიდარულად გასაწევი სარემონტო სამუშაოების ღირებულების - 2421.13 ლარის, დაზიანებული საყოფაცხოვრებო ნივთების ღირებულების - 635 ლარის და შუშების ჩასმისათვის გაწეული ხარჯის - 131 ლარის ანაზღაურების დაკისრების ნაწილში და ამ ნაწილში მიღებული იქნა ახალი გადაწყვეტილება. ვ.ფ–ძის სარჩელი მ.ფ–ძის მიმართ ზიანის ანაზღაურების თაობაზე არ დაკმაყოფილდა. გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილების მე-5 პუნქტი მ.ფ–ძისთვის სოლიდარულად სარჩელზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 95.61 ლარის დაკისრების ნაწილში. დანარჩენ ნაწილში თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელი.

11. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება დაეფუძნა შემდეგ გარემოებებს:

12. უძრავი ქონება, მდებარე ქ. თბილისი, ......, ს/კ ....... (შენობა-ნაგებობის ჩამონათვალი: N1, N2, N3, N4, N5, N6), საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში თანამესაკუთრეთა სახელზე საკუთრების უფლებით აღრიცხულია შემდეგი წილობრივი მონაცემებით: მ. ფ–ძე: 1/2 ნაწილი ლიტ „ა“დან წილმიწის ნაკვეთთან ერთად; ვ. ფ–ძე: 1/4 ნაწილი ლიტ „ა“ -დან; ლიტ „დ“ -ს განაშენიანების ფართიდან თავისუფალი მიწის ნაკვეთიდან 84.20კვ.მ მიწის ნაკვეთი; შენობა N3 და N6 თანასაკუთრებაში ა. ბ–თან ერთად; ა. ბ–ა: 1/4 ნაწილი ლიტ „ა“ -დან მის წილ მიწის ნაკვეთთან ერთად.

13. 02.03.2016წ. ხანძარი გაჩნდა ქ. თბილისში, ..... მდებარე უძრავ ქონებაში, რომლის შედეგად დაზიანდა მეორე სართულის ერთი ოთახი და სახურავი. ხანძრის (წაკიდების) გავრცელების ხელშემწყობ პირობას წარმოადგენდა წვადი მასალა (ტ.1, ს.ფ. 37, 38). თბილისის გლდანი-ნაძალადევის რაიონული პროკურატურის 11.05.2016წ. დადგენილებით, 02.03.2016წ. ქ. თბილისში, ..... არსებულ უძრავ ქონებაში გაჩენილი ხანძრის შედეგად წარმოშობილი ქონებრივი ზიანის გამო, მოსარჩელე ცნობილ იქნა დაზარალებულად (ტ.1, ს.ფ. 39,40). მხარეთა შორის სადავო არ არის, რომ ხანძრის გაჩენის დროს, კერძოდ, 03.2016წ., მოპასუხის კუთვნილი უძრავი ქონება 19.11.2012წ. სესხის და იპოთეკის ხელშეკრულების საფუძველზე იმყოფებოდა დ.კ–ძის პირდაპირ მფლობელობაში (ტ.1, ს.ფ. 21-24, 620, ტ.2, ს.ფ. 3-13). შსს საექსპერტო კრიმინალისტიკური დეპარტამენტის 18.03.2016წ. ექსპერტიზის დასკვნის შესაბამისად, შემთხვევის ადგილზე არსებული თერმული დაზიანებების ანალიზის საფუძველზე, ხანძრის გაჩენის კერა დაფიქსირდა მოპასუხის საცხოვრებელი სახლის აივანზე ხის კარადაში დამონტაჟებულ აირზე მომუშავე წყლის გამაცხელებლის განთავსების ზონაში ზედა ნაწილზე.

14. ქ.თბილისში, .... მდებარე საცხოვრებელ სახლში ხანძრის გამომწვევი მიზეზია აირზე მომუშავე წყლის გამაცხელებლის ცხელი ზედაპირის კონტაქტი წვად მასალასთან (იხ.: საქმეზე დართული სისხლის სამართლის საქმის მასალები, ს.ფ. 57-60).

15. შპს „ყ.თ–ის“ საავარიო სადისპეჩერო განყოფილების მიერ 05.03.2016წ. შედგენილი იქნა საავარიო განაცხადი, რომლის მიხედვით, ქ. თბილისში, ..... 2016 წლის 2 მარტს აივანზე ხანძრისგან დამწვარი იყო ჩინური ტიპის ტექნიკური პირობების დარღვევით დამონტაჟებული გაზის წყალგამაცხელებელი, რომელიც ჩაიხსნა და შეუწყდა გაზის მიწოდება.

16. ასევე უსაფრთხოების მიზნით გადაიკეტა ონკანი მრიცხველზე, ვინაიდან იგი დამონტაჟებულია ტექნიკური ნორმების დარღვევით (იხ.: სისხლის სამართლის საქმის მასალები, ს.ფ.51).

17. სისხლის სამართლის საქმის მასალებში წარმოდგენილი 6.03.2016წ. დაზარალებულის/მოწმის გამოკითხვის ოქმში დ.კ–ძე მიუთითებს შემდეგს: ... 2013 წელს, თარიღის დაკონკრეტების გარეშე, ე.წ ელიავას ბაზრობაზე დაახლოებით 200 ლარის ფარგლებში ერთ-ერთ მაღაზიაში შეიძინა ბუნებრივ აირზე მომუშავე წყლის გამათბობელი, ამავე მაღაზიიდან წაიყვანა ხელოსანი და ხის კედელზე დაამონტაჟებინა, რომლის იქით განთავსებულია მოსარჩელის საცხოვრებელი ფართი. აღნიშნულის შემდგომ, ბუნებრივი აირის მრიცხველიდან რეზინის მილით პირადად მიაერთა აირის წყაროსთან წყლის გამათბობელი, რომელიც ხანძრის გაჩენამდე მუშაობდა გამართულ მდგომარეობაში. 2016 წლის 2 მარტს წყლის გამათბობელს გაუჩნდა ხანძარი, რომლის შედეგადაც განადგურდა წყლის გამათბობელი, მის ზემოთ სახურავი, მოსარჩელის ლოჯი, სამზარეულო და მათ ზემოთ სახურავი. ვინაიდან ხანძარი გავრცელდა მისი საცხოვრებელი ფართის მხრიდან, დ.კ–ძემ იკისრა ვალდებულება მიყენებული ზარალის ანაზღაურებაზე (იხ.: სისხლის სამართლის საქმის მასალები, ს.ფ. 40,41).

18. ამდენად, დადგენილი იქნა, რომ 02.03.2016წ. მომხდარი ხანძარი გამოწვეულ იქნა მოპასუხის კუთნილი უძრავი ქონების პირდაპირი მფლობელის - დ.კ–ძის მიერ ტექნიკური პირობების დარღვევით დამონტაჟებული გაზის წყლის გამაცხელებელის გამო.

19. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილებით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება სოლიდარულად დაეკისრათ მ.ფ–ძეს და დ.კ–ძეს, კერძოდ, გასაწევი სარემონტო სამუშაოების ღირებულება 2421.13 ლარის, დაზიანებული საყოფაცხოვრებო ნივთების ღირებულება 635 ლარის და შუშების ჩასმისათვის გაწეული ხარჯი 131 ლარის - ოდენობით (ტ.1, ს.ფ. 617- 633). გადაწყვეტილება დ.კ–ძის მიერ არ გასაჩივრებულა. გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი წარადგინა მხოლოდ მოპასუხე მ.ფ–ძემ. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ იმსჯელა იმ საკითხზე წარმოადგენდა თუ არა უძრავი ქონების მესაკუთრე - მ.ფ–ძე ხანძრით მიყენებული ზიანის ანაზღაურებაზე ვალდებულ პირს.

20. სააპელაციო სასამართლომ ზიანის ანაზღაურებაზე მოთხოვნის მართებულობა შეამოწმა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში: სსკ-ის) მე-1000 მუხლით, რომლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ამა თუ იმ ნაგებობიდან გამომდინარეობს მომეტებული საფრთხე ამ ნაგებობაში წარმოებული, მოთავსებული ან მიწოდებული ენერგიისაგან, ანდა ხანძარსაშიში ან აფეთქებასაშიში, შხამიანი ანდა მომწამვლელი ნივთიერებისაგან, მაშინ ამ ნაგებობის მფლობელი ვალდებულია, თუკი ამ საფრთხის პრაქტიკულ განხორციელებას მოჰყვა ადამიანის სიკვდილი, სხეულის ან ჯანმრთელობის დაზიანება ანდა ნივთის დაზიანება, აუნაზღაუროს დაზარალებულს აქედან წარმოშობილი ზიანი. იგივე პასუხისმგებლობა გამოიყენება ხანძარსაშიში ან აფეთქებასაშიში, შხამიანი ან მომწამვლელი ნივთიერების მფლობელების მიმართ, როცა ამ ნივთიერებებიდან მომეტებული საფრთხე გამომდინარეობს. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილით, თუ ამა თუ იმ ნაგებობიდან ან ნივთიდან გამომდინარეობს მომეტებული საფრთხე სხვაგვარი საფუძვლით, ვიდრე ამ მუხლის პირველ ნაწილშია აღნიშნული, ნაგებობის ან ნივთის მფლობელი ვალდებულია ანალოგიურად აანაზღაუროს საფრთხის განხორციელების შედეგად წარმოშობილი ზიანი.

21. სსკ-ის მე-1000 მუხლი მომეტებული საფრთხის წყაროს მფლობელის პასუხისმგებლობის წესს ადგენს და, განსხვავებით დელიქტური ვალდებულების ზოგადი დანაწესისაგან, ნივთის მფლობელს, ბრალის მიუხედავად, ზიანის ანაზღაურების ვალდებულებას უდგენს, თუკი მომეტებული საფრთხის წყაროს განხორციელებამ ადამიანის სხეულისა და ჯანმრთელობის, ასევე, ნივთის დაზიანება გამოიწვია.

22. სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ აღნიშნული მუხლის მეორე ნაწილი გულისხმობს ნებისმიერ ისეთ ნივთს, რომელიც თავისი თვისებებით მომეტებული საფრთხის შემცველია. საფრთხე მომეტებულად უნდა ჩაითვალოს, თუ ის ქმნის ზიანის მიყენების მომეტებულ ალბათობას ადამიანის მიერ მასზე სრული კონტროლის შეუძლებლობის გამო (სუსგ. №ას-1350-2018, 22.02.2019წ. №ას-40-37-2015, 24.12.2015).

23. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ სსკ-ის მე-1000 მუხლის როგორც პირველი, ისე მეორე ნაწილი ზიანის ანაზღაურებაზე ვალდებულ პირად მიიჩნევს მომეტებული საფრთხის წყაროს (ნაგებობის ან ნივთის) მფლობელს, განსხვავებით, მაგალითად, სსკ-ის 1004-ე მუხლის პირველი ნაწილისაგან, რომლითაც შენობის მესაკუთრე ვალდებულია აანაზღაუროს ის ზიანი, რომელიც წარმოიშვა შენობის ჩამოქცევის ან მისი ცალკეული ნაწილების ჩამონგრევის შედეგად, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ზიანი არ არის გამოწვეული შენობის არასათანადო მოვლით ან შენობის ნაკლით. სსკ-ის 1004-ე მუხლით შენობის მესაკუთრის პასუხისმგებლობის განსაზღვრა უკავშირდება მესაკუთრის მიერ შენობის არასათანადო მოვლას ან საკუთრების ობიექტის ნაკლს, რაც მჭიდრო კავშირშია არა უშუალოდ ნივთის ფლობასთან და სარგებლობასთან, არამედ მესაკუთრის ვალდებულებებთან, იხმაროს ყველა ზომა არასათანადო მოვლის ან შენობის ნაკლის გამო საკუთრებიდან მომდინარე საფრთხეების თავიდან ასაცილებლად. რაც შეეხება მე-1000 მუხლით განსაზღვრულ პასუხისმგებელ პირს, ასეთ სუბიექტად ნაგებობის ან ნივთის მფლობელის მითითება შემთხვევითი არ არის და გამოკვეთილია კანონმდებლის ნება - მიყენებული ზიანის წარმოშობის საფუძვლების გათვალისწინებით პასუხისმგებლობა დააკისროს პირდაპირ მფლობელს, რომელიც უშუალოდ სარგებლობს უძრავი ქონებით. შესაბამისად, სსკ-ის მე-1000 მუხლი არ წარმოადგენს ისეთი მესაკუთრისთვის პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველს, რომელიც არ წარმოადგენს უძრავი ნივთის პირდაპირ მფლობელს, უძრავი ნივთი სარგებლობის უფლებით გადაცემული აქვს მესამე პირისთვის, რომელის ქმედებებმაც გამოიწვია ზიანი.

24. განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილი იქნა, რომ ხანძრის გაჩენის დროს, 02.03.2016წ., მოპასუხის კუთვნილი უძრავი ნივთით ფაქტობრივად სარგებლობდა დ.კ–ძე. ხანძარი, რომლითაც დაზიანდა მოსარჩელის უძრავი ნივთი, გამოწვეული იქნა მოსარგებლის - დ.კ–ძის მიერ ტექნიკური პირობების დარღვევით დამონტაჟებული გაზის წყლის გამაცხელებელის გამო. დ.კ–ძის მიერ პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილება ზიანის ანაზღაურების დაკისრების თაობაზე გასაჩივრებული არ ყოფილა. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა უძრავი ქონების მესაკუთრისთვის ზიანის ანაზღაურების სოლიდარულად დაკისრების სამართლებრივი საფუძველი. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ზიანის სოლიდარულად დაკისრების ნაწილში, პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილება უნდა გაუქმებულიყო.

25. რაც შეეხება სარჩელის სხვა მოთხოვნებს, გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით მოსარჩელეს ნება დაერთო თანამესაკუთრეების ა.ბ–ვას და მ.ფ–ძის თანხმობის გარეშე, განახორციელოს ქ.თბილისში, ..... მდებარე მის საკუთრებაში და სარგებლობაში არსებულ ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება; -ა. ბ–ას და მ. ფ–ძეს დაევალათ აზომვითი სამუშაოების ჩატარებისათვის ხელშეშლის აღკვეთა, რომელიც სავალდებულოა მოსარჩელის საკუთრებასა და სარგებლობაში არსებულ ფართზე ჩასატარებელი სამშენებლო სამუშაოების პროექტის დამტკიცებისათვის (ტ.1, ს.ფ. 617-633).

26. საქმის მასალებით დადგენილი იქნა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოში საქმის განხილვისას მოპასუხე ა.ბ–ვამ სარჩელი ცნო (იხ.: გადაწყვეტილება, ტ.1, ს.ფ. 619, 629; 22.09.2017წ, სხდომის ოქმი 15:15:20), რაც საფუძვლად დაედო მის მიმართ სარჩელის დაკმაყოფილებას.

27. ა.ბ–ვას მიერ გასაჩივრებული არ არის პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება. გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი წარდგენილია, მხოლოდ მოპასუხე მ.ფ–ძის მიერ.

28. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოპასუხის მხრიდან ადგილი ჰქონდა მოსარჩელის თანასაკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე კიბის უჯრედის მოწყობის, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქციის და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენების წარმოებაზე ხელშეშლას. ასევე, აზომვითი სამუშაოების ჩატარებისათვის ხელშეშლას, რომელიც სავალდებულოა მოსარჩელის საკუთრებასა და სარგებლობაში არსებულ ფართზე ჩასატარებელი სამშენებლო სამუშაოების პროექტის დამტკიცებისათვის. საქმეში წარმოდგენილია სსიპ „თ.ა.ს–ის“ 19.09.2014წ. წერილი და 26.02.2014წ. გადაწყვეტილება, რომლითაც დადგენილი იქნა, რომ მოსარჩელის 26.02.2014წ. განცხადება დარჩა განუხილველი ხარვეზის შეუსვებლობის გამო და განმცხადებელს განემარტა, რომ ვინაიდან საპროექტო კიბე ეწყობა თანასაკუთრების მიწის ნაკვეთზე, აღნიშნული სამუშაოების განხორციელება საჭიროებდა ყველა მესაკუთრის თანხმობას (ტ.1, ს.ფ. 236-238). საქმეში ასევე წარმოდგენილი იქნა ხელშეკრულება მოსარჩელესა და საპროექტო კომპანიას შორის მომსახურების გაწევაზე. ხელშეკრულების საგანს წარმოადგენდა ქ.თბილისში, ..... მდებარე უძრავ ქონებაში ლოჯის სარეკონსტრუქციო პროექტის შედგენა (ტ.1, ს.ფ. 54-56). საქმის მასალებით დადგენილი იქნა, რომ შემსრულებელმა განახორციელა საპროექტო დოკუმენტაციის მომზადება (ტ,1, ს.ფ.57), რაც შეეხება არქიტექტურის სამსახურის მიერ მოთხოვნილ 1/2, 3/1, და 6/1 შენობების გეგმებს, ჭრილებს და ფასადს, შენობა 2/2-ის სარდაფის მესაკუთრე ა.ბ–ვამ არქიტექტორი არ შეუშვა ასაზომად. ასევე, არ შეუშვა შენობა 1/2 -ის იპოთეკარმა დ.კ–ძემ, რომელმაც არქიტექტორს განუცხადა, რომ მესაკუთრე მ.ფ–ძემ დაურეკა და გააფრთხილა, რომ ასაზომად არ შეეშვა არქიტექტორი, რის გამოც, მოსარჩელესთან დადებული ხელშეკრულება ვერ შესრულდა (ტ.1, ს.ფ.57). მოსარჩელის წარმომადგენლის განმარტებით, მართალია, მოსარჩელის თანასაკუთრებაში არსებულ ლიტერ “ა“-ს არ ეხება რეკონსტრუქცია, მაგრამ ვინაიდან უძრავი ქონებას აქვს ერთი საკადასტრო კოდი, არქიტექტურის სამსახურმა მოითხოვა აზომვითი ნახაზის შედგენა მთლიანი ქონების სრულ ფართზე (19.03.2019წ. სხდომის ოქმი, 13:25:46-13:26:55). სსიპ კ.ზ–ის სამშენებლო მექანიკისა და სეისმომედეგობის ინსტიტუტის 08.02.2010წ. დასკვნის თანახმად, მოსარჩელე ცხოვრობს ქ.თბილისში, ...... მდებარე სახლის მე-2 სართულზე, საცხოვრებელ ბინაში ასვლა ხორციელდება შიდა ეზოში განთავსებული ღია კიბის უჯრედით, რომელსაც უშუალოდ ერწყმის ერთსართულიანი დამხმარე ნაგებობა, სადაც განთავსებულია სამზარეულო და საქვაბე. მესაკუთრეს განზრახული აქვს ერთსართულიან დამხმარე ნაგებობაზე დააშენოს მე-2 სართული. ვიზუალური ტექნიკური შემოწმებით დადგინდა, რომ სათავსო გეგმაში სწორკუთხა მოხაზულობისაა, მაქსიმალური გაბარიტული ზომებით 10,20X2,20მ. მისი საძირკვლები ლენტურია ბეტონის. გრძივ კედლებში მოწყობილი აქვს მონოლითური სვეტების ჩანართები, შემავსებლად გამოყენებულია როგორც აგურის, ასევე მცირე სამშენებლო ბლოკის წყობა ცემენტ-ქვიშის ხსნარზე. გადახურვა მონოლითური რკინაბეტონისაა. სათავსოს ტექნიკური მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია, მის კონსტრუქციებში არ შეინიშნება დეფორმაციების ნიშნები. ტექნიკური თვალსაზრისით, ცალკემდგომ სათავსოზე მეორე სართულის დაშენება დასაშვებად არის მიჩნეული, დაშენება უნდა განხორციელდეს სპეციალურად ამ მიზნით დამუშავებული პროექტის მიხედვით, რომელიც შეთანხმებული იქნება ქ. თბილისის მერიის სათანადო სამსახურებთან (ტ.1, ს.ფ. 209-210). საქმეში წარმოდგენილი 29.10.2013წ. შპს „ს“ -ის ტექნიკური ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, მე-2 სართულზე ასასვლელი დემონტირებული კიბის ნაცვლად დალაგებულია სამშენებლო ბლოკის წყობა და მას არ გააჩნია უსაფრთხოების მოაჯირი (ტ.1, ს.ფ. 304; იხ.: ფოტო: ტ.1, ს.ფ.322). როგორც უკვე აღინიშნა, მოსარჩელეს და მოპასუხეს თანასაკუთრებაშია ლიტ „ა“. კერძოდ, ლიტ „ა“-დან 1/2 ნაწილი ეკუთვნის მოპასუხეს, ხოლო ¼ ნაწილი - მოსარჩელეს. ლიტ „ა“- დან ¼ წილის მესაკუთრეა ასევე ა.ბ–ვა, თუმცა გათვალისწინებით იმისა, რომ მას გადაწყვეტილება არ გაუსაჩივრებია, მის მიმართ სარჩელის დაკმაყოფილების მართლზომიერება სააპელაციო პალატამ არ გამოიკვლია.

29. დადგენილია ისიც, რომ მხარეთა შორის ფაქტობრივად შეთანხმებულია უძრავ ქონებაზე არსებულ შენობა-ნაგებობების სარგებლობის წესი.

30. 19.03.2019წ. სასამართლო სხდომაზე მხარეებმა დაადასტურეს, რომ საილუსტრაციოდ აღებული, ტ.1, ს.ფ.320-ზე წარმოდგენილი საპროექტო გეგმის მიხედვით: მოპასუხე ფაქტობრივად ფლობს ლიტერ „ა“-ში როგორც პირველი, ისე მეორე სართულის ნაწილს, რაც გეგმაზე დატანილია როგორც 1/2; მოსარჩელე ფლობს ლიტერ „ა“-დან მეორე სართულის ნაწილს, რაც გეგმაზე დატანილია როგორც 2/2, -ა. ბ–ა ფლობს ლიტერ „ა“ დან პირველი სართულის ნაწილს (იხ.: 19.03.2019წ. სხდომის ოქმი, 13:19:47, 13:20:40).

31. გათვალისწინებით იმისა, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით მოსარჩელეს ნება დაერთო თანამესაკუთრეების თანხმობის გარეშე განახორციელოს მის სარგებლობაში არსებულ ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, უნდა დადგინდეს, რამდენად არის შემხებლობაში ეს სამუშაოები საერთო საკუთრებიდან უშუალოდ აპელანტის/მოპასუხის ფართებთან.

32. მოსარჩელის წარმომადგენლის განმარტებით, მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, ლიტერ „ა“-ს საერთოდ არ ეხება და დაშენება ხორციელდება იმ შენობაზე, რომელიც ა.ბ–ვასთან არის საერთო საკუთრებაში.

33. დადგენილია, რომ ლიტერ „ა“-ს თან შემხებლობაში არ არის არც მოსაწყობი კიბის უჯრედი (19.03.2019წ. ოქმი, 13:09:45 – 13:10:16).

34. სააპელაციო სასამართლომ გამოიკვლია, რომ მოსარჩელე ითხოვდა დაშენებას საჯარო რეესტრის ამონაწერში მითითებულ N3 და N6 შენობაზე, რომელიც ა.ბ–ვასთან არის თანასაკუთრებაში, კიბეც გაკეთდება ამ შენობა-ნაგებობებზე და არა ლიტერ “ა“-ზე, რომელზეც თანასაკუთრება გააჩნია მოპასუხე მ.ფ–ძეს (19.03.2019წ. ოქმი,13:33:06-13:33:51).

35. მოპასუხემ/აპელანტმა დაადასტურა, რომ მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, ხორციელდება ლიტერ “ბ“-ზე (19.03.2019წ. ოქმი, 13:14:57), რაც შეეხება კიბეს, მოპასუხემ განმარტა, რომ მოსარჩელე აწყობს კიბეს ლიტერ “ა“-ზე, თუმცა, აქვე მიუთითებს, რომ მოსარჩელემ გააკეთა კორიდორი, რითაც დააკავშირა „ლიტერ „ა“ და ლიტერ „ბ“ ერთმანეთს, მოშალა ლიტერ “ა“-ს კიბე, გადმოწია და ისევ „ლიტერ ა“-ში უნდა შევიდეს ამ კიბით (19.03.2019წ. ოქმი, 13:14:57 – 13:15:50).

36. სასამართლოს კითხვაზე, მორიგების ფარგლებში, თუ კიბე მიდგმული იქნებოდა ლიტერ „ბ“-ზე, იქნებოდა თუ არა თანახმა, მოპასუხე მ.ფ–ძემ განმარტა, რომ როგორც უნდა ისე ააშენონ, სადაც უნდა იქ მიაბან ის კიბე, ოღონდ მას დაუბრუნონ თავისი ნახევარი, რომელიც სიცრუით დაირეგისტრირეს, იუსტიციის სახლში შეცვალეს საბუთები (იხ.:19.03.2019წ. სხდომის ოქმი ჩD დისკზე 13:15:50 – 13:15:59).

37. უშუალოდ კიბის კონფიგურაციასთან დაკავშირებით სასამართლოს კითხვაზე მოსარჩელის წარმომადგენელმა განმარტა, რომ ტ.1, ს.ფ. 320-ზე განთავსებული საპროექტო გეგმაზე მოცემული საპროექტო კიბე ამჟამად მოშლილია და მხარის მოთხოვნაა ამ პროექტის მიხედვით კიბის მოწყობა (19.03.2019წ. 13:21:06-13:21:29). აღნიშნული საპროექტო გეგმის მიხედვით, საპროექტო კიბე გათვალისწინებულია 6/1, 3/1 და 2/2/ შენობებს შორის შუა ადგილზე (ტ.1, ს..ფ 320). მ.ფ–ძე ვერ მიუთითებს, იმ შემთხვევაში, თუ დაშენება განხორციელდება N3 და N6 შენობა-ნაგებობებზე, და კიბე მოეწყობა მოსარჩელის სარგებლობაში არსებულ ფართთან დასაკავშირებლად, რომლებიც უშუალოდ შემხებლობაში არ არის მის მიერ ფაქტობრივად დაკავებულ ფართებთან, რითი შეეზღუდება მას უფლება. მოპასუხე შემოიფარგლა მხოლოდ იმაზე მითითებით, რომ იგი არ არის თანახმა, ვიდრე არ დაუბრუნებენ თავის მიწის ნაკვეთს (19.03.2019წ. ოქმი, 14:18:17- 14:18:58). აღნიშნულთან დაკავშირებით, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ წინამდებარე დავის ფარგლებში სასამართლოს მსჯელობის საგანს არ წარმოადგენს სადავო უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების წარმოშობის მართლზომიერება.

38. სსკ-ის 312-ე მუხლის თანახმად, საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, ე.ი. რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატას დადგენილად მიიჩნია, რომ არ დასტურდება მიწის ნაკვეთის თანამესაკუთრე მ.ფ–ძის ინტერესის უპირატესობა, რაც გაამართლებდა მოსარჩელისათვის მითითებულ მოქმედებათა განხორციელებაში ხელშეშლას.

39. სსკ-ის 953-ე მუხლის შესაბამისად, თუ უფლება რამდენიმე პირს ერთობლივად ეკუთვნის, მაშინ გამოიყენება ამ თავის წესები, თუკი კანონიდან სხვა რამ არ გამომდინარეობს. ამავე კოდექსის 955-ე მუხლის მეორე ნაწილით, თითოეულ მოწილეს უფლება აქვს ისარგებლოს საზიარო საგნით ისე, რომ ზიანი არ მიადგეს დანარჩენ მოწილეთა სარგებლობას.

40. მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მხარები წარმოადგენენ სადავო უძრავი ქონების თანამესაკუთრეებს.

41. სსკ-ის 170-ე მუხლის პირველი ნაწილით, მესაკუთრეს შეუძლია, კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას. აღნიშნული ნორმით რეგლამენტირებულია საკუთრების უფლების უმნიშვნელოვანესი ელემენტები: ფლობა; სარგებლობა და განკარგვა, თუმცა, მსგავსად სხვა სამოქალაქო უფლებებისა, იგი არ არის აბსოლუტური და შესაძლოა დაექვემდებაროს გარკვეულ შეზღუდვებს. თავის მხრივ, უდავოა, რომ უფლების შეზღუდვის პროპორციულობა მოწმდება შეპირისპირებულ სიკეთეთა სამართლიანი ბალანსის დადგენის გზით, როდესაც თანაბარი უფლების მქონე სუბიექტებს შორის უნდა მოხდეს ამ სიკეთით (უფლებით) სარგებლობის მართლზომიერად განსაზღვრა.

42. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლის მე-2 ნაწილით, უფლების ბოროტად გამოყენებად ჩაითვლება საკუთრებით ისეთი სარგებლობა, რომლითაც მხოლოდ სხვებს ადგებათ ზიანი ისე, რომ არ არის გამოკვეთილი მესაკუთრის ინტერესის უპირატესობა, და მისი მოქმედების აუცილებლობა გაუმართლებელია.

43. ამდენად, საკუთრებით ბოროტად სარგებლობად განიხილება საკუთრებით ისეთი სარგებლობა, რომლითაც მხოლოდ სხვებს ადგებათ ზიანი ისე, რომ არ არის გამოკვეთილი მესაკუთრის ინტერესის უპირატესობა და მისი მოქმედების აუცილებლობა გაუმართლებელია.

44. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ, მართალია, თანასაკუთრებით სარგებლობის ლეგიტიმური ინტერესი არ შეიძლება მხოლოდ ინდივიდუალური საკუთრებით სარგებლობას უკავშირდებოდეს, თუმცა, საზიარო საგანზე თანასაკუთრებაში წილის პროპორციულად შეუზღუდავი უფლების არსებობა, არ უნდა იქცეს სხვა თანამესაკუთრისთვის საკუთრებით სარგებლობის შემზღუდველ ან/და საერთოდ გამომრიცხავ გარემოებად.

45. შესაბამისად, იმ პირობებში, როდესაც სადავო სამუშაოებს, როგორებიცაა ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, უშუალო სივრცობრივი შემხებლობა არ გააჩნია აპელანტის სარგებლობაში არსებულ ნაგებობასთან; სადავო სამუშაოები უკავშირდება აპელანტის კუთვნილი უძრავი ქონების მოსარგებლის მიზეზით გაჩენილი ხანძრის შედეგად დაზიანებული ფართების რეკონსტრუქციას და უსაფრთხოების წესების დარღვევით ზემო სართულზე ასასვლელად გამოყენებული სამშენებლო ბლოკების ნაცვლად კიბის მოწყობას; დგინდება ხელშეშლის ფაქტი, თუმცა, არ არის გამოკვეთილი მესაკუთრის ინტერესის უპირატესობა, დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ მოპასუხე ბოროტად იყენებს თანასაკუთრებიდან წარმოშობილ უფლებებს, რაც ეწინააღმდეგება სსკ-ის 115-ე მუხლს (სამოქალაქო უფლება უნდა განხორციელდეს მართლზომიერად. დაუშვებელია უფლების გამოყენება მარტოოდენ იმ მიზნით, რომ ზიანი მიადგეს სხვას).

46. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ დაასკვნა, რომ მოსარჩელეს მართებულად დაერთო ნება თანამესაკუთრეების თანხმობის გარეშე განახორციელოს მის საკუთრებაში და სარგებლობაში არსებულ ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, მოპასუხეებს დაევალათ აზომვითი სამუშაოების ჩატარებისათვის ხელშეშლის აღკვეთა.

47. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მ. ფ–ძემ იმ ნაწილში, რა ნაწილშიც თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელი. კასატორმა სარჩელის სრულად უარყოფა მოითხოვა.

48. კასატორის მოსაზრებით, მოსარჩელისთვის ასეთი უფლების მინიჭება არღვევს თავის ქონებრივ უფლებებსა და ინტერესს, შესაბამისად, სასამართლომ დაიცვა მხოლოდ ერთი თანამესაკუთრის უფლებები და ამის ხარჯზე დაარღვია სხვა თანამესაკუთრის საკუთრების უფლება. ასეთი გადაწყვეტილებით თანამესაკუთრეს ერთმევა უფლება თავად მიიღოს გადაწყვეტილება საკუთრებასთან მიმართებით, კერძოდ, გადაწყვიტოს მისაღებია თუ არა საზიარო ქონებაში, მის საკუთრებაში არსებული საცხოვრებელი სახლის კედლის მეორე მხარეს თანამესაკუთრის ფართის რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის დაშენება. მოსარჩელისათვის ამ უფლების მინიჭებით, მისი თანასაკუთრების წილი გაიზრდება სხვა თანამესაკუთრეთა ხარჯზე, რაც დაარღვევს ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ კანონის მეათე მუხლს, რომლის მიხედვითაც, ამხანაგობის საერთო ქონების ისეთი განვითარება, რომელიც მნიშვნელოვნად ცვლის ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონებას და გავლენას ახდენს სხვა ბინის მესაკუთრეთა მიერ საერთო ქონების გამოყენებაზე, ხორციელდება ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა კრებაზე ყველა წევრის მიერ ერთხმად მიღებული გადაწყვეტილების საფუძველზე. სასამართლომ არ გაითვალისწინა მეორე მოპასუხის, როგორც თანამესაკუთრის ინტერესები და ფაქტობრივად უფლების ბოროტად გამოყენების მოტივით მოსარჩელის კუთვნილი წილი გაზარდა, ხოლო მოპასუხეების წილი შესაბამისად შეამცირა, რაც არის უკანონო და დაუსაბუთებელი. ასევე, არ არის დადგენილი, კონკრეტულად რა ფართი ეკუთვნის მოსარჩელეს და სად და როგორ უნდა გაკეთდეს კიბე ან რომელ შენობას უნდა დაშენდეს მეორე სართული. კასატორი მიუთითებს საზიარო უფლების გაუქმების წესზეც და აღნიშნავს, რომ მოცემულ შემთვევაში, საზიარო უფლების გაუქმება ნატურით გაყოფის გზით შეუძლებელია და რჩება მხოლოდ ქონების რეალიზაცია, რომლის გამოყენებასაც მ. ფ–ძეს ვერ წაართმევენ. თუკი, მ. ფ–ძე დააყენებს საზიარო ქონების რეალიზაციის საკითხს მაშინ, აზრს მოკლებული იქნება მოსარჩელის მიერ ყოველგვარი სარეკონსტრუქციო სამუშაოების წარმოება.

სამოტივაციო ნაწილი:

49. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 25 ნოემბრის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სსსკ-ის 396-ე მუხლით და 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

50. საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც, მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად.

51. განსახილველ შემთხვევაში, კასატორი მოითხოვს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 28 ივნისის გადაწყვეტილების გაუქმებას, რომლითაც უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 22.11.2017წ. გადაწყვეტილება იმ ნაწილში, რომლითაც ვ.ფ–ძეს ნება დაერთო თანამესაკუთრეების ა.ბ–ვას და მ.ფ–ძის თანხმობის გარეშე განახორციელოს ქ.თბილისში, ..... მდებარე მის საკუთრებაში და სარგებლობაში არსებულ ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება; მ.ფ–ძეს დაევალა აზომვითი სამუშაოების ჩატარებისათვის ხელშეშლის აღკვეთა, რომელიც სავალდებულოა ვ.ფ–ძის საკუთრებასა და სარგებლობაში არსებულ ფართზე ჩასატარებელი სამშენებლო სამუშაოების პროექტის დამტკიცებისათვის.

52. კასატორის მოსაზრებით, მოსარჩელისთვის ასეთი უფლების მინიჭება არღვევს კასატორის ქონებრივ უფლებებსა და ინტერესს. სასამართლომ დაიცვა მხოლოდ ერთი თანამესაკუთრის უფლებები და ამის ხარჯზე, დაარღვია სხვა თანამესაკუთრის საკუთრების უფლება. ასეთი გადაწყვეტილებით თანამესაკუთრეს ერთმევა უფლება თავად მიიღოს გადაწყვეტილება საკუთრებასთან მიმართებით, კერძოდ, გადაწყვიტოს მისაღებია თუ არა საზიარო ქონებაში მის საკუთრებაში არსებული საცხოვრებელი სახლის კედლის მეორე მხარეს თანამესაკუთრის ფართის რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის დაშენება.

53. საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, კასატორმა დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია საქმეზე სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების მიმართ ვერ წარმოადგინა, კერძოდ, დადგენილია, რომ სსიპ „თ.ა.ს–მა“ მოსარჩელეს განუმარტა, რომ სარემონტო-სარეკონსტრუქციო სამუშაოების განხორციელება საჭიროებდა ყველა მესაკუთრის თანხმობას (ტ.1, ს.ფ. 236-238). მოსარჩელესა და საპროექტო კომპანიას შორის მომსახურების გაწევის შესახებ ხელშეკრულების მიხედვით დადგენილი იქნა, რომ ამ ხელშეკრულების საგანს წარმოადგენდა ქ.თბილისში, ...... მდებარე უძრავ ქონებაში ლოჯის სარეკონსტრუქციო პროექტის შედგენა (ტ.1, ს.ფ. 54-56). შემსრულებელმა განახორციელა საპროექტო დოკუმენტაციის მომზადება (ტ,1, ს.ფ.57), ხოლო რაც შეეხება არქიტექტურის სამსახურის მიერ მოთხოვნილ 1/2, 3/1, და 6/1 შენობების გეგმებს, ჭრილებს და ფასადს, არქიტექტორი არ შეუშვა ასაზომად შენობა 1/2 -ის იპოთეკარმა დ.კ–ძემ, რომელმაც მითითება მიიღო მ. ფ–ძისაგან, რის გამოც, მოსარჩელესთან დადებული ხელშეკრულება ვერ შესრულდა (ტ.1, ს.ფ.57).

54. საქმის განხილვისას გამოიკვეთა ისიც, რომ მოსარჩელის თანასაკუთრებაში არსებულ ლიტერ “ა“-ს მართალია არ ეხება რეკონსტრუქცია, მაგრამ ვინაიდან უძრავ ქონებას აქვს ერთი საკადასტრო კოდი, არქიტექტურის სამსახურმა მოითხოვა აზომვითი ნახაზის შედგენა მთლიანი ქონების სრულ ფართზე (19.03.2019წ. სხდომის ოქმი, 13:25:46-13:26:55).

55. სსიპ კ.ზ–ის სამშენებლო მექანიკისა და სეისმომედეგობის ინსტიტუტის 08.02.2010წ. დასკვნის თანახმად, მოსარჩელე ცხოვრობს მე-2 სართულზე, საცხოვრებელ ბინაში ასვლა ხორციელდება შიდა ეზოში განთავსებული ღია კიბის უჯრედით, რომელსაც უშუალოდ ერწყმის ერთსართულიანი დამხმარე ნაგებობა, სადაც განთავსებულია სამზარეულო და საქვაბე. მესაკუთრეს განზრახული აქვს ერთსართულიან დამხმარე ნაგებობაზე დააშენოს მე-2 სართული. ვიზუალური ტექნიკური შემოწმებით დადგინდა, რომ სათავსო გეგმაში სწორკუთხა მოხაზულობისაა, მაქსიმალური გაბარიტული ზომებით 10,20X2,20მ. მისი საძირკვლები ლენტურია ბეტონის. გრძივ კედლებში მოწყობილი აქვს მონოლითური სვეტების ჩანართები, შემავსებლად გამოყენებულია როგორც აგურის, ასევე მცირე სამშენებლო ბლოკის წყობა ცემენტ-ქვიშის ხსნარზე. გადახურვა მონოლითური რკინაბეტონისაა. სათავსოს ტექნიკური მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია, მის კონსტრუქციებში არ შეინიშნება დეფორმაციების ნიშნები. ტექნიკური თვალსაზრისით, ცალკემდგომ სათავსოზე მეორე სართულის დაშენება დასაშვებად არის მიჩნეული, დაშენება უნდა განხორციელდეს სპეციალურად ამ მიზნით დამუშავებული პროექტის მიხედვით, რომელიც შეთანხმებული იქნება ქ. თბილისის მერიის სათანადო სამსახურებთან (ტ.1, ს.ფ. 209-210).

56. საქმეში წარმოდგენილი 29.10.2013წ. შპს „ს“ -ის ტექნიკური ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, მე-2 სართულზე ასასვლელი დემონტირებული კიბის ნაცვლად დალაგებულია სამშენებლო ბლოკის წყობა და მას არ გააჩნია უსაფრთხოების მოაჯირი (ტ.1, ს.ფ. 304; იხ.: ფოტო: ტ.1, ს.ფ.322).

57. დადგენილია, რომ მოსარჩელეს და მოპასუხეს თანასაკუთრებაშია ლიტ „ა“. კერძოდ, ლიტ „ა“-დან 1/2 ნაწილი ეკუთვნის კასატორს, ხოლო ¼ ნაწილი - მოსარჩელეს. ლიტ „ა“- დან ¼ წილის მესაკუთრეა ასევე, ა.ბ–ვა, თუმცა, გათვალისწინებით იმისა, რომ მას გადაწყვეტილება არ გაუსაჩივრებია, მის მიმართ სარჩელის დაკმაყოფილების მართლზომიერება სადავო არაა. შესაბამისად, ამ საკითხზე არც საკასაციო პალატა იმსჯელებს.

58. 19.03.2019წ. სასამართლო სხდომაზე მხარეებმა დაადასტურეს, რომ საილუსტრაციოდ აღებული, ტ.1, ს.ფ.320-ზე წარმოდგენილი საპროექტო გეგმის მიხედვით: მოპასუხე ფაქტობრივად ფლობს ლიტერ „ა“-ში როგორც პირველი, ისე მეორე სართულის ნაწილს, რაც გეგმაზე დატანილია როგორც 1/2; მოსარჩელე ფლობს ლიტერ „ა“-დან მეორე სართულის ნაწილს, რაც გეგმაზე დატანილია როგორც 2/2, -ა.ბ–ა ფლობს ლიტერ „ა“დან პირველი სართულის ნაწილს (იხ.: 19.03.2019წ. სხდომის ოქმი, 13:19:47, 13:20:40).

59. მოცემულ შემთხვევაში, კასატორი მიიჩნევს, რომ მოსარჩელისთვის ნებადართული კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, არღვევს მის საზიარო საკუთრების უფლებას და ზრდის მოსარჩელის საკუთრების უფლებაში ხვედრით წილს, რასაც საკასაციო პალატა არ იზიარებს და მიაჩნია, რომ კასატორმა ვერ დაადასტურა რამდენად არის შემხებლობაში ეს სამუშაოები საერთო საკუთრებიდან უშუალოდ კასატორის ფართთან. კასატორის პრეტენზიის გამოსაკვლევად საკასაციო პალატა ყურადღებას გაამახვილებს მოსარჩელის წარმომადგენლის განმარტებაზეც, რომლის მიხედვით, მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, ლიტერ „ა“-ს საერთოდ არ ეხება და დაშენება ხორციელდება იმ შენობაზე, რომელიც ა.ბ–ვასთან არის საერთო საკუთრებაში. ამასთან, დადგენილია, რომ ლიტერ „ა“-ს თან შემხებლობაში არ არის არც მოსაწყობი კიბის უჯრედი (19.03.2019წ. ოქმი, 13:09:45 – 13:10:16). ამდენად, მოსარჩელე ითხოვს დაშენებას საჯარო რეესტრის ამონაწერში მითითებულ N3 და N6 შენობაზე, რომელიც ა.ბ–ვასთან არის თანასაკუთრებაში, კიბეც გაკეთდება ამ შენობა-ნაგებობებზე და არა ლიტერ “ა“-ზე, რომელზეც თანასაკუთრება გააჩნია მოპასუხე მ.ფ–ძეს (19.03.2019წ. ოქმი,13:33:06-13:33:51). საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს აგრეთვე, კასატორის განმარტებაზე იმასთან დაკავშირებით, რომ მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, ხორციელდება ლიტერ “ბ“-ზე (იხ., 19.03.2019წ. ოქმი, 13:14:57), რაც შეეხება კიბეს, მოპასუხემ განმარტა, რომ მოსარჩელე აწყობს კიბეს ლიტერ “ა“-ზე, თუმცა, აქვე მიუთითებს, რომ მოსარჩელემ გააკეთა კორიდორი, რითაც დააკავშირა „ლიტერ „ა“ და ლიტერ „ბ“ ერთმანეთს, მოშალა ლიტერ “ა“-ს კიბე, გადმოწია და ისევ „ლიტერ ა“-ში უნდა შევიდეს ამ კიბით (19.03.2019წ. ოქმი, 13:14:57 – 13:15:50). დადგენილია, რომ კიბის კონფიგურაციასთან დაკავშირებით სასამართლოს კითხვაზე მოსარჩელის წარმომადგენელმა განმარტა, რომ ტ.1, ს.ფ. 320-ზე განთავსებული საპროექტო გეგმაზე მოცემული საპროექტო კიბე ამჟამად მოშლილია და მხარის მოთხოვნაა ამ პროექტის მიხედვით კიბის მოწყობა (19.03.2019წ. 13:21:06-13:21:29). აღნიშნული საპროექტო გეგმის მიხედვით, საპროექტო კიბე გათვალისწინებულია 6/1, 3/1 და 2/2/ შენობებს შორის შუა ადგილზე (ტ.1, ს..ფ 320). ამასთან, აპელანტმა (კასატორი) საქმის განხილვისას ვერ მიუთითა იმაზე თუკი დაშენება განხორციელდება N3 და N6 შენობა-ნაგებობებზე, და კიბე მოეწყობა მოსარჩელის სარგებლობაში არსებულ ფართთან დასაკავშირებლად, რომლებიც უშუალოდ შემხებლობაში არ არის მის მიერ ფაქტობრივად დაკავებულ ფართებთან, რითი შეეზღუდება მას უფლება. აპელანტი (კასატორი) შემოიფარგლა მხოლოდ იმაზე მითითებით, რომ იგი არ არის თანახმა, ვიდრე არ დაუბრუნებენ თავის მიწის ნაკვეთს (19.03.2019წ. ოქმი, 14:18:17- 14:18:58).

60. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ყოველი კონკრეტული სამოქალაქო საქმის გადაწყვეტა სასამართლოში, დაკავშირებულია გარკვეული ფაქტების დადგენასთან. ფაქტების დადგენის აუცილებლობა განპირობებულია იმით, რომ სასამართლო იხილავს და წყვეტს მხარეთა შორის წარმოშობილ დავებს, რომლებიც სამართლით რეგულირებული ურთიერთობებიდან წარმოიშობიან. სამართლებრივი ურთიერთობა კი, როგორც ეს ცნობილია, შეიძლება აღმოცენდეს, განვითარდეს ან შეწყდეს მხოლოდ იურიდიული ფაქტების საფუძველზე. სწორედ მტკიცების ტვირთსა და მის სწორ განაწილებაზეა დამოკიდებული დასაბუთებული და კანონიერი გადაწყვეტილების მიღება.

61. ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვეციის მე-6 მუხლით გათვალისწინებული სამართლიანი სასამართლოს უფლების რეალიზება უმეტესწილად დამოკიდებულია და გულისხმობს სასამართლოს მიერ დასაბუთებული, მტკიცებულებათა შეჯერების საფუძველზე მიღებული გადაწყვეტილების მიღებას. მტკიცების ტვირთის როლი განსაკუთრებით ვლინდება სამოქალაქო სამართალწარმოებაში, სადაც მხარეთა ნების ავტონომიას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება. შესაძლებელია მხარის მოთხოვნა საფუძვლიანი იყოს, მაგრამ შეუძლებელია მხარემ მიიღოს თავისი სასარგებლო გადაწყვეტილება, თუ ვერ დაამტკიცებს თავის სასარგებლო გარემოებებს საპროცესო სამართლით დადგენილი წესით. ამიტომაც, ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ფაქტორს წარმოადგენს მტკიცების ტვირთის სწორი გადანაწილება მოდავე მხარეებს შორის.

62. მტკიცების ტვირთი - ესაა სამოქალაქო სამართალწარმოებაში საქმის სწორედ გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტების დამტკიცების მოვალეობის დაკისრება მხარეებზე, რომლის შესრულება უზრუნველყოფილია მატერიალურ-სამართლებრივი თვალსაზრისით არახელსაყრელი გადაწყვეტილების გამოტანით იმ მხარის მიმართ, რომელმაც ეს მოვალეობა არ (ვერ) შეასრულა [სსსკ-ის მე-3, მე-4 და 102-ე მუხლები]. მხარეთა მტკიცებითი საქმიანობის საბოლოო მიზანი - ესაა სასამართლოს დარწმუნება საქმის სწორად გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობაში. სასამართლოს დაურწმუნებლობა კი, მხარისათვის არახელსაყრელ შედეგს იწვევს. მტკიცების ტვირთი დამოკიდებულია არა მხარის როლზე პროცესში, არამედ მოთხოვნის საფუძველზე. ის ვინც ითხოვს ვალდებულების შესრულებას, უნდა დაამტკიცოს მოთხოვნის საფუძვლის არსებობა არა მხოლოდ მაშინ, როდესაც იგი ითხოვს თავისი მოთხოვნის შესრულებას, ან აღიარებას, არამედ მაშინაც, როდესაც იგი თავს იცავს მოწინააღმდეგე მხარის ნეგატიური აღიარებითი სარჩელისაგან (მოთხოვნისაგან).

63. მტკიცების ტვირთისაგან უნდა გავმიჯნოთ ფაქტების მითითების ტვირთი, როგორც მხარის ფაკულტატური მოვალეობა. მხარეები სსკ-ის მე-4 მუხლის თანახმად სრულიად თავისუფალნი არიან მიუთითონ ნებისმიერ ფაქტზე. ეს მათი უფლებაა, მაგრამ მათ მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასება, ე.ი. იმის დადგენა და გარკვევა, თუ რამდენად ასაბუთებენ ეს ფაქტები იურიდიულად მხარეთა მოთხოვნებს და შესაგებელს - ეს უკვე სასამართლის შეფასების საგანია. ამასთან, საკმარისი არ არის, რომ მხარემ ზოგადად გამოთქვას მოსაზრება საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებაზე, მაგალითად, განაცხადოს, რომ იგი მთლიანად უარყოფს მეორე მხარის მიერ მოხსენებულ საქმის ფაქტობრივ გარემოებებს. მხარის მიერ წარმოდგენილი მოსაზრებები კონკრეტულად და დეტალურად უნდა ჩამოყალიბდეს და ეხებოდეს საქმის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოებას (კვალიფიციური შედავების მნიშვნელობა ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის მიზნებისათვის). მხარეთა მიერ წარმოდგენილი ახსნა-განმარტებები უნდა იყოს დასაბუთებული და ეხებოდეს იმ გარემოებებს, რომლებსაც უშუალო კავშირი აქვს დავასთან. იმავდროულად, ახსნა-განმარტება უნდა დასტურდებოდეს რელევანტური მტკიცებულებებით [სსსკ-ის 102-ე მუხლის მე-3 ნაწილი].

64. საკასაციო პალატა სრულად ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას იმასთან მიმართებითაც, რომ განსახილველი დავის ფარგლებში სასამართლო ვერ იმსჯელებს საზიარო საკუთრების უფლების გაუქმების საკითხსა და იმაზე, ამ უფლების კასატორის მიერ რეალიზების შემთხვევაში (ქონების რელიზაციის გზით) რა ბედი ეწევა მოსარჩელის მიერ დაგეგემილ სარეკონტრუქციო სამუშაოებს.

65. საკასაციო პალატა ვერ გაზიაირებს კასატორის ვერც იმ მოსაზრებას, რომ იზრდება მოსარჩელის საკუთრების უფლების მოცულობა, ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში საუბარია მხოლოდ სარეკონსტრუქციო სამუშაოების ხელშეშლის აღკვეთაზე და არა ამ უფლების მოცულობის რეგისტრაციაზე.

66. სსკ-ის 312-ე მუხლის თანახმად კი, საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, ე.ი. რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა.

67. აღსანიშნავია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, სასამართლო განხილვის საგანია ორი თანამესაკუთრის ინტერესი, თუმცა, დავის გადაწყვეტისას არ გამოიკვეთა კასატორის ინტერესის იმგვარი უპირატესობა, რომელიც სსკ-ის 170--ე მუხლი მიზნებისათვის გაამართლებდა მისი მხრიდან ხელშეშლას.

68. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ საზიარო საგანზე თანასაკუთრებაში წილის პროპორციულად შეუზღუდავი უფლების არსებობა, არ უნდა იქცეს სხვა თანამესაკუთრისთვის საკუთრებით სარგებლობის შემზღუდველ ან/და საერთოდ გამომრიცხავ გარემოებად.

69. შესაბამისად, საკასაციო პალატა ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას იმასთან დაკავშირებით, რომ იმ პირობებში, როდესაც სადავო სამუშაოებს, როგორებიცაა ფართში კიბის უჯრედის მოწყობა, ხანძრის შედეგად დაზიანებული სამზარეულოს რეკონსტრუქცია და მეორე სართულის (სააბაზანო, ტუალეტი და სამზარეულო) დაშენება, უშუალო სივრცობრივი შემხებლობა არ გააჩნია აპელანტის სარგებლობაში არსებულ ნაგებობასთან და ამასთან, სადავო სამუშაოები უკავშირდება უძრავი ქონების მოსარგებლის მიზეზით გაჩენილი ხანძრის შედეგად დაზიანებული ფართების რეკონსტრუქციას და უსაფრთხოების წესების დარღვევით ზემო სართულზე ასასვლელად გამოყენებული სამშენებლო ბლოკების ნაცვლად კიბის მოწყობას.

70. ერთ-ერთ საქმეში (შდრ: სუსგ №ას-1200-1129-2012, 29 ოქტომბერი), რომელშიც სადავო იყო სარეკონსტრუქციო სამუშაოების ჩატარებაზე ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრებისაგან თანხმობის მიღება. დადგენილი ფაქტობრივი გარემოების მიხედვით, სარეკონსტრუქციო სამუშაოების წარმოება არ ლახავდა ამხანაგობის მოპასუხე წევრთა უფლებებს და არ აყენებდა მათ ზიანს. შესაბამისად, იქმნებოდა ისეთი ვითარება, როდესაც ერთ მხარეზე იდგა ამხანაგობის წევრთა უფლება, არ მიეცათ თანხმობა საპროექტო სამუშაოების წარმოებისათვის, ხოლო მეორე მხარეს – ამხანაგობის წევრი მოსარჩელის ინტერესი, შეესრულებინა იმგვარი საპროექტო სამუშაოები, რომელიც აუცილებელი იყო მის საკუთრებაში არსებული ფართის ნორმალურად სარგებლობისათვის. სასამართლოს განმარტებით, იმისათვის, რომ საკუთრება ბოროტად იქნეს გამოყენებული, უნდა არსებობდეს კუმულაციური ერთობლიობა: ა. ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრები არ უნდა მიუთითებდნენ თავიანთი უფლების გამოყენების შედეგზე და სრულიად უმოტივაციოდ უნდა ამბობდნენ უარს მის გაცემაზე; ბ. მეორე მხარეს, უნდა გააჩნდეს ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრების ამ უფლების შელახვის რაიმე კანონისმიერი საფუძველი. მოცემულ შემთხვევაში, ვლინდებოდა ორივე პირობა: მოსარჩელეს არ გააჩნდა ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრების თანხმობა (რაც აუცილებელი იყო საპროექტო სამუშაოების ჩასატარებლად), ხოლო ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრები ვერც პირველი და ვერც სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოში ვერ მიუთითებდნენ რაიმე არგუმენტზე თავიანთი ინტერესების უპირატესობის დასადასტურებლად. ამ მოცემულობაში, მიჩნეულ იქნა, მოპასუხეები მარტოოდენ იმ მიზნით იყენებდნენ თავიანთ უფლებას, უარი ეთქვათ თანხმობის გაცემაზე, რომ ზიანი მიჰყენებოდა მოსარჩელეს, მათი ამგვარი მოქმედება მიზნად არ ისახავდა უფლების განხორციელებისათვის აუცილებლობით ნაკარნახევი ინტერესის დაცვას, რაც თავისთავად უთანაბრდებოდა უფლების ბოროტად გამოყენებას.

71. მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ კასატორმა ვერ წარმოადგინა დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია, რაც საკმარისი იქნებოდა მის, როგორც საზიარო მესაკუთრის ინტერესის იმგვარი უპირატესობის დასადგენად, რომ შეზღუდულიყო მოსარჩელის მხრიდან დაგეგმილი სამუშაოები.

72. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, არ იკვეთება საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლის არსებობა, ვინაიდან ნორმის დანაწესით საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ანდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით.

73. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისითაც. ხელშეშლის აღკვეთის საკითხზე არსებობს მყარად დადგენილი ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკა.

74. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სსსკ-ის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

75. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დაადგინა:

1. მ.ფ–ძის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. მ.ფ–ძეს (პ.ნ .....) უკან დაუბრუნდეს ე.გ–ის მიერ 8.11.2019-ში საგადასახადო დავალება N0 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (150 ლარის) 70% – 105 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ნ. ბაქაქური

ბ. ალავიძე