საქმე №ას-954-2020 2 აპრილი, 2021 წელი,

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ეკატერინე გასიტაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: ზურაბ ძლიერიშვილი,

ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

პირველი კასატორი – თ.ხ–ძე (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – სს "ე.ჰ–ბი" (მოსარჩელე, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე)

მეორე კასატორი - სს "ე.ჰ–ბი" (მოსარჩელე, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – თ.ხ–ძე (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 21 ივლისის გადაწყვეტილება

პირველი კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება

მეორე კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება

დავის საგანი - თანხის დაკისრება

საკითხი, რომელზეც მიღებულია გადაწყვეტილება - საკასაციო საჩივრების უარყოფა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

1. თბილისში, ..... მდებარე 50260 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი და მასზე განთავსებული შენობა-ნაგებობები საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულია N ..... საკადასტრო კოდით (იხ. ტომი I, ს.ფ 16).

2. ფართის ნაწილის მესაკუთრე იყო შპს მ. ი–ის სახელობის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფო, რომლის უფლებამონაცვლეც სს "ე.ჰ–ბია" (შემდეგში იწოდება როგორც: მოსარჩელე, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე, ჰოსპიტალი, აპელანტი ან მეორე კასატორი) (იხ. ტომი I, ს.ფ 16; 132-134).

3. შენობაში არსებული ერთ-ერთი ფართი, თ.ხ–ძის საკუთრებაა (შემდეგში იწოდება როგორც: მოპასუხე, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელე, ფიზიკური პირი ან პირველი კასატორი) (იხ. ტომი I, ს.ფ 16).

4. 2017 წლის დასაწყისში საერთო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე განთავსდა მსუბუქი კონსტრუქციები - სამი შლაგბაუმი, ლითონის ბოძები, მოაჯირები, ცხაურის ტიპის ნაგებობები და მეტალოპლასტმასის ჯიხური (სადავო ნაგებობები). ამის შედეგად, შემოსაზღვრულ ნაკვეთში ავტომობილების უნებართვოდ და დაუბრკოლებლად შესვლა შეიზღუდა.

5. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის სამსახურმა, 2017 წლის 31 იანვარს, მესაკუთრეებს შესაბამისი სანებართვო დოკუმენტაციის: საკადასტრო გეგმისა და ყველა მესაკუთრის სანოტარო წესით დამოწმებული თანხმობის წარდგენა ან ნაგებობათა დემონტაჟი მოსთხოვა (იხ. ტომი I, ს.ფ 52-55).

6. ზედამხედველობის სამსახურს სანოტარო წესით დამოწმებული „თანხმობები“ წარედგინა. საერთო საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიაზე „დანართის შესაბამისად“ სამი შლაგბაუმის განთავსებას, მოწინააღმდეგე მხარის გარდა, ყველა მესაკუთრე დაეთანხმა (იხ. ტომი I, ს.ფ 58-118).

7. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურმა 2017 წლის 20 ივნისის დადგენილებით, მოპასუხის გარდა, ყველა მესაკუთრე დააჯარიმა და სადავო ნაგებობების დემოტაჟიც დაავალა (იხ. ტომი I, ს.ფ 126-131).

8. მოსარჩელის მოთხოვნა

8.1. მოპასუხეს (ფიზიკურ პირს) დაევალოს თანასაკუთრებაში არსებულ ქონებაზე ს/კოდით N ....., მოსარჩელის მიერ შლაგბაუმების განთავსებაზე თანხმობის გაცხადება.

9. მოპასუხის შესაგებელი მოსარჩელის ძირითად სარჩელზე

9.1. მოპასუხემ წერილობით წარდგენილი შესაგებლით სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ დღეის მდგომარეობით განთავსებული შლაგბაუმები, ლითონის ბოძები, მოაჯირები, ცხაურის ტიპის ნაგებობები და მეტალოპლასტმასის ჯიხური სრულიად უკანონოდაა განთავსებული თანასაკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე, შესვლა და გასვლა ფასიანია, თანხის გადაუხდელობის შემთხვევაში ნებისმიერ პირს ტერიტორიაზე შესვლა ეზღუდება, რითაც ზიანი ადგება შეგებებული სარჩელის ავტორს.

10. შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნა

10.1. თანამესაკუთრე ფიზიკურმა პირმა შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნა აღძრა ჰოსპიტალის წინააღმდეგ და მოითხოვა: გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ორი კვირის ვადაში, შეგებებული სარჩელის მოპასუხე ჰოსპიტალს დაევალოს ქ. თბილისში, ...... ქ. N6 მდებარე მიწის ნაკვეთი ს/კ ..... (50 260 კვ.მ. ფართი) საერთო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული შლაგბაუმების ლითონის ბოძების და მოაჯირების, ასევე, ცხაურის ტიპის ნაგებობებისა და მეტალოპლასტმასის ჯიხურის აღება.

11. მოსარჩელის შესაგებელი შეგებებულ სარჩელთან დაკავშირებით

11.1. შეგებებული სარჩელის მოპასუხე ჰოსპიტალმა წარდგენილი შესაგებლით სარჩელი არ ცნო და მიუთითა, რომ მოსარჩელეს (თანამესაკუთრეს) აქვს ცალკე შესასვლელი და ავტოსადგომი, მასთან შემხებლობა არ აქვს ჰოსპიტალის მიერ განთავსებულ შლაგბაუმებს. მათი განთავსება ხელს არ უშლის და არ ლახავს მოსარჩელის ინტერესებს.

12. თბილისის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება

12.1. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 24 სექტემბრის გადაწყვეტილებით:

12.1.1. არ დაკმაყოფილდა მოსარჩელე ჰოსპიტალის მოთხოვნა მოპასუხის მხრიდან ხელშეშლის აღკვეთის მოთხოვნის თაობაზე.

12.1.2. თანამესაკუთრის (ფიზიკური პირის) შეგებებული სარჩელი დაკმაყოფილდა:

12.1.3. გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ორი კვირის ვადაში, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე ჰოსპიტალს დაევალა ქ. თბილისში, ..... მდებარე მიწის ნაკვეთი ს/კ ..... (50 260 კვ.მ. ფართი) საერთო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული შლაგბაუმების ლითონის ბოძების და მოაჯირების, ასევე, ცხაურის ტიპის ნაგებობებისა და მეტალოპლასტმასის ჯიხურის აღება.

12.2. საქალაქო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში: სსკ) 115-ე, 170-ე, 955-ე, 956-ე მუხლებით;

12.3. საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, იმისთვის, რომ ადგილი ჰქონდეს უფლების ბოროტად გამოყენებას, უნდა დადგეს შემდეგი კუმულატიური პირობები: თანამესაკუთრე არ უნდა მიუთითებდეს თავისი უფლების გამოყენების შედეგზე და სრულიად უმოტივაციოდ უნდა აცხადებდეს მის გაცემაზე უარს. მეორე მხარეს (მოსარჩელეს) უნდა გააჩნდეს თანამესაკუთრის ამ უფლების შელახვის რაიმე კანონისმიერი საფუძველი.

12.4. სასამართლომ მიიჩნია, რომ თავდაპირველი სარჩელის მოპასუხის, როგორც უძრავი ქონების თანამესაკუთრის, მხრიდან თანხმობის გაუცემლობა ვერ მიიჩნევა უფლების ბოროტად გამოყენებად, რადგან აღნიშნული ეწინააღმდეგება კეთილსინდისიერების პრინციპსა და თანამესაკუთრეობის უფლებას. თანასაკუთრებაში არსებული საგნის მართვასა და სარგებლობაზე თანამესაკუთრის თანხმობის არსებობა-არარსებობის ფაქტი იმთავითვე მიუთითებს, რომ ეს არის მისი უფლება, რომელსაც გამოიყენებს შეხედულებისამებრ და საკუთარი ინტერესებიდან გამომდინარე. თანამესაკუთრეს კანონი არ ავალდებულებს თანხმობის გაცემას, მით უფრო, მაშინ, როდესაც ამგვარი თანხმობის გაცემით მას ეზღუდება თანასაკუთრებაში არსებული ქონების სარგელობაში ხელი და მეორე მხარე ნივთით სარგებლობისთვის იღებს გარკვეულ საზღაურს.

13. სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა

13.1. მოსარჩელე ჰოსპიტალმა (შეგებებული სარჩელით მოპასუხემ) სააპელაციო წესით გაასაჩივრა საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება და თანამესაკუთრის შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

14. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება და დასკვნები

14.1. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 21 ივლისის გადაწყვეტილებით ჰოსპიტალის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა:

14.1.1. გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 24 სექტემბრის გადაწყვეტილება თანამესაკუთრის შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებისა და, მის სასარგებლოდ, მოპასუხისთვის სახელმწიფო ბაჟის - 120 ლარის დაკისრების ნაწილში.

14.1.2. ჰოსპიტალის თავდაპირველი სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2019 წლის 24 სექტემბრის გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელი.

14.1.3. თანამესაკუთრე ფიზიკური პირის შეგებებული სარჩელი არ დაკმაყოფილდა; მოსარჩელეს, მოპასუხის სასარგებლოდ, სახელმწიფო ბაჟის 75 ლარის გადახდა დაეკისრა.

14.2. სააპელაციო სასამართლომ „ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ“ საქართველოს კანონის (შემდეგში: სპეციალური კანონი) მე-3 მუხლის „გ“ ქვეპუნქტზე „სახლი, რომელიც შედგება ორზე მეტი ინდივიდუალური საკუთრების საგნისაგან (ბინისაგან) არის მრავალბინიანი სახლი, ამავე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტსა „ მრავალბინიან სახლში მდებარე საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი, მათ შორის, კომერციული მიზნებისათვის გამოყენებული ფართობის მესაკუთრეთა გაერთიანება ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობაა“ და ამავე კანონის მე-11 მუხლის პირველ პუნქტზე „ამ კანონის ამოქმედებით დაფუძნებულად ითვლება ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობა ისეთ მრავალბინიან სახლში, რომელიც განთავსებულია ერთ მიწის ნაკვეთზე და რომელშიც მდებარეობს ორზე მეტი ინდივიდუალურ საკუთრებაში არსებული ბინა“ მიუთითა და დადგენილად მიიჩნია, რომ:

14.2.1. ..... ქუჩა N6-ში მდებარე ერთ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული არის რამდენიმე სახლი, რომლებიც ორზე მეტი ინდივიდუალური საკუთრების საგნისაგან შედგება. ხსენებული უძრავი ქონება მრავალბინიანი სახლია. სახლში არსებული, მათ შორის, კომერციული მიზნებისათვის გამოყენებული ფართობის მესაკუთრეთა გაერთიანება ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობაა, ხოლო მოდავე მხარეები, კანონის მე-3 მუხლის „კ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ბინათმესაკუთრეები, ანუ ამხანაგობის წევრები არიან. ზემოხსენებული კანონის მე-3 მუხლის „ვ“ ქვეპუნქტის შინაარსიდან გამომდინარე მიწის ნაკვეთი, რომელზეც მრავალბინიანი სახლია განთავსებული, ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონებაა.

14.2.2. მიწის ნაკვეთი, რომელზეც მოსარჩელემ სადავო ნაგებობები მოაწყო, არც-ერთ ბინათმესაკუთრეს ინდივიდუალურად არ ეკუთვნის. ამის შესაბამისად, ეს ნაგებობები ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონებაზეა განთავსებული.

14.2.3. უდავო გარემოებაა, რომ ბინათმესაკუთრეები სამედიცინო საქმიანობას ეწევიან, ხოლო საერთო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთს სამედიცინო დაწესებულებათა ვიზიტორები ავტომობილების პარკირებისთვის იყენებენ. ამავე მიზნით გამოიყენებოდა ნაკვეთი შლაგბაუმის დამონტაჟებამდეც.

14.3. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ სადავო ნაგებობების ერთადერთი დანიშნულება ნაკვეთზე ავტომობილების უნებართვოდ და დაუბრკოლებლად შესვლის შეზღუდვაა. სხვა მიზნით, შლაგბაუმებისა და მათი ექსპლუატაციისათვის საჭირო კონსტრუქციების გამოყენება შეუძლებელია. ნაგებობების დამონტაჟებით ბინათმესაკუთრეთა საერთო ქონება არ შეცვლილა - მიწის ნაკვეთი ავტომობილების დგომისათვის გამოიყენებოდა და გამოიყენება, როგორც მათ აგებამდე, ისე - აგების შემდეგაც.

14.4. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, ქონება არ შეიცვლება თანამესაკუთრის შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების შემთხვევაშიც, იმ განსხვავებით, რომ, ამ ვითარებაში, ნაკვეთზე ავტომობილით შესვლას და დგომას გარეშე პირებიც დაუბრკოლებლად შეძლებენ. სადავო ნაგებობებს საერთო ქონებაზე საკუთრების ან თანამესაკუთრეთა წილის შეცვლა არ გამოუწვევია - მიწის ნაკვეთი ამხანაგობის წევრთა, მათ შორის, მოპასუხის (შეგებებული სარჩელით მოსარჩელის) თანასაკუთრებაში დარჩა.

14.5. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ ამხანაგობის წევრებს საერთო ქონება - მიწის ნაკვეთი აპელანტისათვის ინდივიდუალურ სარგებლობაშიც არ გადაუციათ. ეს ნიშნავს, რომ სპეციალური კანონის მე-7 მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, ამ ნაკვეთით სარგებლობა ყველა ბინათმესაკუთრეს, მათ შორის, მოპასუხე მხარესაც შეუძლია.

14.6. სააპელაციო სასამართლომ იმ საკითხზეც იმსჯელა, ხომ არ არღვევს სადავო ნაგებობები, მოპასუხის (თანამესაკუთრის) უფლებებს და მისი უარი ამ ნაგებობათა დადგმაზე ხომ არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას.

14.7. სააპელაციო სასამართლომ სპეციალური კანონის მე-3 მუხლის „ი“ ქვეპუნქტზე „ქმედებას, რომელიც მიმართულია ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონების გაუმჯობესებისაკენ, ფუნქციური ცვლილებებისაკენ ან რეკონსტრუქციისაკენ ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონების განვითარება ეწოდება“ მიუთითა და აღნიშნა, რომ სადავო ნაგებობებს საერთო ქონების ფუნქციური ცვლილება ან რეკონსტრუქცია არ გამოუწვევია, მაგრამ - მასზე გარეშე პირთა შეუზღუდავი და უნებართვო წვდომა შეზღუდა, ე.ი. - ქონება გააუმჯობესა.

14.8. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, სადავო ნაგებობების დადგმით აპელანტმა ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონება განავითარა.

14.9. სპეციალური კანონის მე-10 მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, ამხანაგობის ყველა წევრის მიერ ერთხმად მიღებული გადაწყვეტილება საერთო ქონების მხოლოდ ისეთ განვითარებას სჭირდება, რომელიც მნიშვნელოვნად ცვლის ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის წევრთა საერთო ქონებას და გავლენას ახდენს სხვა ბინის მესაკუთრეთა მიერ საერთო ქონების გამოყენებაზე.

14.10. სხვა შემთხვევაში, კანონის მე-10 მუხლის მე-2 და მე-3 პუნქტებისა და 28-ე მუხლის მე-5 პუნქტის შესაბამისად, ქონების განვითარების თაობაზე გადაწყვეტილების მისაღებად, შესაბამისად, ამხანაგობის წევრთა 2/3-ის ან ნახევარზე მეტის თანხმობაა საკმარისი. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ სადავო ნაგებობების დადგმას საერთო ქონების შეცვლა არ გამოუწვევია.

14.11. სააპელაციო სასამართლოს დასკვნით არ დგინდება, რომ მოპასუხეს საერთო ქონებით, მიწის ნაკვეთით სარგებლობა შეეზღუდა - მოპასუხეს არც კი მიუთითებია, რომ ნაგებობებით შემოსაზღვრულ ტერიტორიაზე შესვლასა და გადაადგილებაში, უშუალოდ, მას რაიმე სახის დაბრკოლება ექმნება და რომ აპელანტის ვიზიტორები, უშუალოდ, მის ვიზიტორებთან შედარებით უპირატეს მდგომარეობაში იმყოფებიან.

14.12. სასამართლოს შეფასებით, სადავო ნაგებობათა დადგმის თაობაზე გადაწყვეტილების მისაღებად ამხანაგობის ყველა წევრის თანხმობა საჭირო არ იყო. მათ დადგმას კი ამხანაგობის ოცდაცამეტი წევრიდან ოცდათორმეტი დაეთანხმა.

14.13. სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ სამედიცინო დაწესებულებასთან ავტომობილით შეუფერხებელი წვდომა არა მარტო დაწესებულების ფუნქციონირების, არამედ ადამიანის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობისათვის უკიდურესად აუცილებელია.

14.14. სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება იმ ფაქტსაც მიაქცია, რომ საქართველოს შსს საპატრულო პოლიციის დეპარტამენტის უფროსის სახელზე შედგენილი განცხადებითა და „რეაგირების ოქმებით“ დგინდება, რომ კლინიკებთან საავტომობილო მისასვლელები მოუწესრიგებელი და გადატვირთული იყო. საყურადღებოა, რომ „რეაგირების ოქმები“ 2016 წლის აპრილსა და აგვისტოში, ე.ი. სადავო ნაგებობების დადგმამდე არის შედგენილი.

14.15. სასამართლომ განმარტა, რომ ამ ვითარებაში, ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის გადაწყვეტილება სადავო ნაგებობების დამონტაჟებისა და, ამის შედეგად, შეძლებისდაგვარად, სამედიცინო დაწესებულებასთან საავტომობილო მისასვლელის მოწესრიგების თაობაზე, როგორც მათი საქმიანობის, ისე ადამიანის სიცოცხლისა და ჯანრთელობის დაცვის მიზნებს სავსებით შეესაბამებოდა.

14.16. სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, იგივე შედეგი დადგებოდა მიწის ნაკვეთი არა ბინათმესაკუთრეთა საერთო ქონება, არამედ საზიარო უფლების ობიექტი რომ ყოფილიყო.

14.17. სააპელაციო სასამართლომ სსკ-ის 957-ე მუხლის პირველ და მეორე ნაწილებზე „ხმათა უმრავლესობით შეიძლება მიღებულ იქნეს გადაწყვეტილება საზიარო საგნის თავისებურებათა შესატყვისი მართვისა და სარგებლობის შესახებ. ხმათა უმრავლესობა გამოითვლება წილთა მიხედვით; თითოეულ მოწილეს შეუძლია სამართლიანი შეხედულების მიხედვით მოითხოვოს ყველა მოწილის ინტერესის შესაბამისი მართვა და სარგებლობა, თუკი ეს შეთანხმებით ან უმრავლესობის გადაწყვეტილებით არ არის მოწესრიგებული“ მიუთითა და მოთხოვნა, ზემოხსენებულ ნორმათა შესაბამისადაც, უსაფუძვლოდ მიიჩნია.

14.18. სააპელაციო სასამართლომ სსსკ-ის 248-ე მუხლზე მიუთითა და აღნიშნა, რომ მოპასუხეს (შეგებებული სარჩელით მოსარჩელეს) საერთო ქონებით სარგებლობის უფლება ან სარგებლობით მიუღებელი შემოსავალი არ მოუთხოვია, რის გამოც სასამართლო ამ საკითხზე ვერ იმსჯელებს.

14.19. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით მსჯელობის საგანია, აქვს თუ არა მოპასუხეს (თანამესაკუთრე ფიზიკურ პირს) მშენებლობაზე დათანხმების ვალდებულება და, თუ მშენელობაზე უარის თქმა მისი უფლებაა, ხომ არ იყენებს იგი ამ უფლებას ბოროტად.

14.20. სასამართლომ აღნიშნა, რომ საქართველოს მოქმედი არც ერთი ნორმატიული აქტი თანამესაკუთრეს მშენებლობაზე დათანხმებას არ ავალებს. შესაბამისად, სადავო ნაგებობების აგებაზე თანხმობის ვალდებულება არც მოპასუხეს მხარეს არა აქვს და, ამ თვალსაზრისით, აპელანტის მოთხოვნა უსაფუძვლოა.

14.21. სააპელაციო სასამართლომ სსკ-ის 115-ე მუხლზე „სამოქალაქო უფლება უნდა განხორციელდეს მართლზომიერად. დაუშვებელია უფლების გამოყენება მარტოოდენ იმ მიზნით, რომ ზიანი მიადგეს სხვას“ მიუთითა და აღნიშნა, რომ მოპასუხე მშენებლობაზე უარს არა მოსარჩელე ჰოსპიტალისათვის ზიანის მისაყენებლად, არამედ საკუთრების დასაცავად აცხადებს. ამ მიზნით, მან შეგებებული სარჩელიც კი აღძრა.

14.22. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, იმის მიუხედავად, რამდენად საფუძვლიანია აპელანტის მოწინააღმდეგე მხარის პოზიცია, საკუთრების დაცვის ნება უფლების ბოროტად გამოყენება არ არის.

15. საკასაციო საჩივრები

15.1. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 21 ივლისის გადაწყვეტილებაზე საკასაციო საჩივრები წარმოადგინეს როგორც თანამესაკუთრე ფიზიკურმა პირმა (პირველი კასატორი), ისე- ჰოსპიტალმა (მეორე კასატორი)

15.2. პირველმა კასატორმა (თავდაპირველი სარჩელის მოპასუხემ, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელემ) მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება.

15.3. პირველი კასატორის მტკიცებით, სასამართლომ არასწორად განმარტა და არასწორად გამოიყენა სპეციალური კანონი, რომელიც მხოლოდ ერთ სახლში განთავსებული ბინების მესაკუთრეებზე ვრცელდება.

15.4. სასამართლოს გადაწყვეტილების დასაბუთებაში დადგენილად არის მიჩნეული, რომ აღნიშნულ მისამართზე 33 მესაკუთრეა, რომლებიც განთავსებული არიან ამ მისამართზე არსებულ შენობებში და მათ შორის შენობების სხვადასხვა სართულებზე, ე.ი სასამართლო თავადვე ადასტურებს, რომ აღნიშნულ მისამართზე ერთმანეთისგან დამოუკიდებელი რამდენიმე შენობა დგას, რომელთაც ერთმანეთთან არაფერი აკავშირებთ, გარდა იმისა, რომ განთავსებული არიან თანასაკუთრებაში არსებულ მიწაზე. საქმის მასალებით დგინდება, რომ მიწის ნაკვეთზე დგას დამოუკიდებელი შენობები, განსხვავებული ნომრებით, განსხვავებული საკადასტრო კოდებით და განსხვავებული მესაკუთრეებით. ის ფაქტი, რომ თანასაკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე რამდენიმე დამოუკიდებელი შენობაა, არ ნიშნავს, რომ ისინი ავტომატურად ამხანაგობას წარმოადგენენ.

15.5. სააპელაციო სასამართლოს მიერ მოყვანილი ფაქტები ურთიერთგამომრიცხავია, სასამართლო ზოგგან აღწერს, რომ შენობა რამდენიმეა, ზოგგან კი - თითქოს ერთია. კასატორის განმარტებით, შენობა რამდენიმეა და დავის მონაწილე მხარეთა შენობები დგას ერთმანეთისგან ათობით მეტრის დაშორებით, მათ არაფერი აქვთ საერთო ერთმანეთთან და სწორედ ამიტომ არ გახდა საჭირო მოპასუხის შენობაზე სართულის დაშენებისას მოსარჩელის თანხმობა, ხოლო მოსარჩელის შენობაზე სართულის დაშენებისას მოპასუხის თანხმობა. ეს ფაქტი ნათლად ადასტურებს, რომ ამხანაგობა არ არსებობს.

15.6. სასამართლომ არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოება, რომ აპელანტმა სადავო ნაგებობები 2017 წლის დასაწყისში განათავსა და თითქოს ყველა მესაკუთრის თანხმობა ჰქონდა მოპასუხის გარდა. ნაგებობები 2016 წელს უკვე არსებობდა, რაც დადასტურებულია შლაგბაუმებთან დამონტაჟებული სალარო აპარატის ფისკალური ამონაწერით. მოსარჩელე აღრიცხავს იმ თანხებს, რომელიც თანასაკუთრებაში არსებული მიწის უკანონო გამიჯვნით და ცენტრალური შემოსავლების მისაკუთრებით მიიღო და იღებს.

15.7. სააპელაციო სასამართლო სამართლებრივ დასაბუთებაში განმარტავს, რომ ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობა ვრცელდება სახლზე, რომელიც შედგება ორი და მეტი ბინისგან, ხოლო იქვე აღნიშნავს, რომ სადავო მიწის ნაკვეთზე განთავსებულია რამდენიმე სახლი. არასწორად განმარტავს, რომ თითქოს რამდენიმე სახლი ერთ მრავალბინიან სახლს ნიშნავს და ამიტომ მათი მესაკუთრეები ამხანაგობის წევრები არიან.

15.8. სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიკვლია და არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოება, როდესაც მიუთითა, რომ თითქოს ნაგებობების დამონტაჟებით არც ერთი თანამესაკუთრის ქონება არ შეცვლილა, სასამართლომ მხედველობაში არ მიიღო ფაქტობრივი გარემოება, რამაც კასატორის ქონების გაუარესება გამოიწვია. მოსარჩელის ქმედებით, მოპასუხეს ეზღუდება კერძო საკუთრებით სარგებლობის უფლება, რადგან შესასვლელში საცობები იქმნება და ხდება არაერთი შენობის პარალიზება.

15.9. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოება, როდესაც უკანონო ნაგებობით მესაკუთრისთვის შექმნილი დაბრკოლება დადებითად შეაფასა. სასამართლომ ვერ დაინახა ფასიან და უფასო პარკირებას შორის განსხვავება.

15.10. სასამართლომ არ გამოიკვლია, რომ უკანონო გამიჯვნა ფაქტობრივად ემსახურება ერთი სუბიექტის ფინანსურ ინტერესებს სხვა ათობით მესაკუთრის თანასაკუთრების ფაქტობრივი მითვისების ხარჯზე, რასაც ადასტურებს საქმეში წარდგენილი ფაქტების კონსტატაციის აქტი. სასამართლოს უნდა ემსჯელა ტერიტორიაზე არა მხოლოდ კასატორის შეშვება-არ შეშვების ფაქტზე, არამედ კასატორის თანამშრომლების და პაციენტების შესვლის შესაძლებლობაზეც, რადგან კასატორი არის სამედიცინო დაწესებულება და მისი პაციენტები ისევე უნდა სარგებლობდნენ ტერიტორიაზე შესვლის უფლებით, როგორც კლინიკა. ამავდროულად ამ უფლებით უნდა სარგებლობდნენ უფასოდ.

15.11. სასამართლომ არასწორად დაადგინა ფაქტები, თითქოს საერთო ქონებით სარგებლობის უფლება თანამესაკუთრეს არ მოუთხოვია. შეგებებული სარჩელი აგებულია სარგებლობის უფლების შეზღუდვის გამო დამდგარი ხელშეშლის აღკვეთის მოთხოვნაზე, უკანონო გამიჯვნაზე, რამაც გზები და შესასვლელები გადაკეტა.

15.12. სააპელაციო სასამართლომ გასაჩივრებულ გადაწვეტილებაში არასწორად იმსჯელა და ქონების განვითარება და გაუმჯობესება უწოდა უკანონო კონსტურქციებს, რომელთა გამო გამოწვეულ საცობებს ადასტურებს საქმეში არსებული საპატრულო ეკიპაჟის გამოძახების ოქმები 2016 წლიდან, ხოლო 2019 წლიდან ყოველდღიური პატრულირება.

15.13. სასამართლომ არასწორად დაადგინა, რომ ნაგებობათა დადგმას ოცდაცამეტი მესაკუთრიდან, ოცდათორმეტი დაეთანხმა. საქმის მასალების მიხედვით, თანხმობა მხოლოდ ოცდაათმა მესაკუთრემ განაცხადა. საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით, იმ დროისთვის ოცდათვრამეტი მესაკუთრე იყო, ხოლო დღეის მდგომარეობით - ოცდაცხრამეტია.

15.14. სასამართლომ არ გამოარკვია და არასწორად დაადგინა, თითქოს მერიის ზედამხედველობის სამსახურისთვის მესაკუთრეთაგან მიცემული პირობა დარღვევების გამოსწორებაზე გულისხმობდა მოსარჩელის უკანონო კონსტრუქციების დაკანონებას. მერიამ არაერთი უკანონო კონტრუქცია აღმოაჩინა და დარღვევის გამოსწორება ნაგებობათა დემონტაჟით მიიჩნია.

15.15. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად მიუთითა, თითქოს საცობების შექმნასთან დაკავშირებული საპატრულო პოლიციის რეაგირების ოქმები, შედგენილია შლაგბაუმების დაყენებამდე, რითაც აღნიშნული ნაგებობები წარმოაჩინა, როგორც სასარგებლო და არა - საზიანო. საპატრულო პოლიციის უფროსის სახელზე 2019 წელს შედგენილი წერილი, სასამართლომ შლაგბაუმების დადგმამდე შედგენილ წერილად წარმოაჩინა. აღნიშნულ წერილს ხელს აწერენ ის მესაკუთრეები, რომლებმაც თავდაპირველად შლაგბაუმების დადგმაზე თანხმობა განაცხადეს, ხოლო ამ წერილით ითხოვენ ყოველდღიურ პატრულირებას სახელმწიფოსგან დარჩენილ მესამე ვიწრო და უფასო შესასვლელთან, რომელიც მოსარჩელის მხრიდან მითვისებას გადაურჩა.

15.16. სააპელაციო სასამართლოს უნდა გამოეყენებინა და არ გამოიყენა სსკ-ის 954-ე მუხლი, რომლითაც დაცულია წილთა თანაბრობის საკითხი, რაც მოსარჩელემ უხეშად დაარღვია, როდესაც საერთო სარგებლობის ეზო ლითონის ცხაურების მეშვეობით გამიჯნა, ფაქტობრივად უკანონოდ მიისაკუთრა ფართის უმეტესი ნაწილი, რაც სასამართლომ უკანონოდ არ ცნო. მიუხედავად იმისა, რომ საკუთრების დაცვის პრინციპი აღიარა და გამორიცხა ჰოსპიტალის მხრიდან უფლების ბოროტად გამოყენება.

15.17. სააპელაციო სასამართლოს უნდა გამოეყენებინა და არ გამოიყენა სსკ-ის 955-ე მუხლის მეორე ნაწილი და არ შეაფასა ქონებით სარგებლობაში ხელშეშლის ფაქტი. ასევე ის გარემოება, რომ შექმნილი საცობების გამო, უპირველეს ყოვლისა, ზარალდებიან პაციენტები, საფრთხის ქვეშ დგება მათი ჯანმრთელობა და სიცოცხლე. სასამართლოს ასევე უნდა გამოეყენებინა და არ გამოიყენა სსკ-ის 956-ე მუხლის პირველი ნაწილი.

15.18. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა სსკ-ის 957-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილები, ხოლო უნდა გამოეყენებინა და არ გამოიყენა ამავე მუხლის მესამე ნაწილი.

15.19. მეორე კასატორმა (თავდაპირველმა მოსარჩელემ, შეგებებული სარჩელით მოპასუხემ) მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება.

15.20. მეორე კასატორის განმარტებით, სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასება მხოლოდ ერთი დასკვნის გამოტანის საფუძველს ქმნის - მოპასუხე უფლებას ბოროტად იყენებს.

15.21. სასამართლომ გამოიყენა კანონი (სსკ-ის 170-ე მუხლის მე-2 ნაწილი), რომელიც უნდა გამოეყენებინა, თუმცა არასწორად განმარტა იგი.

15.22. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება სსკ-ის 115-ე მუხლთან მიმართებით დამკვიდრებულ სასამართლო პრაქტიკას.

16. საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპი

16.1. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 2 ოქტომბრის განჩინებით საკასაციო საჩივრები მიღებულ იქნა წარმოებაში, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში: სსსკ) 391-ე მუხლის მიხედვით, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

16.2. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 27 ნოემბრის განჩინებით სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის "ე" ქვეპუნქტის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლომ დასაშვებად მიიჩნია წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები და მიიღო არსებითად განსახილველად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრების იურიდიული დასაბუთებულობის არსებითად განხილვის გზით შემოწმების შედეგად მივიდა დასკვნამდე, რომ საკასაციო განაცხადები არ უნდა დაკმაყოფილდეს და უცვლელად უნდა დარჩეს სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.

17.საკასაციო სასამართლო, უპირველეს ყოვლისა, განმარტავს, რომ საქმის არსებითად განხილვის დროს ხელმძღვანელობს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებებით, რაც სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის (სსსკ-ის 407-ე მუხლი), ამასთან, მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთი ფაქტობრივი გარემოების არასწორად დადგენის თაობაზე პირველ კასატორს (თანამესაკუთრეს) წარმოდგენილი აქვს პრეტენზია, ეს შედავება მოწმდება იმ თვალსაზრისით, თუ რამდენად დასაბუთებულია. ასევე მნიშვნელოვანია მხარეთა მიერ, საკუთარი მტკიცების ტვირთის ფარგლებში, წარდგენილი ფაქტობრივი გარემოებებიდან და მათი დამადასტურებელი მტკიცებულებებიდან, რომელ ფაქტობრივ გარემოებას გააჩნია საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობა, მოსარჩელისა და შეგებებული მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნების ფარგლებში, საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მისაღებად. საკასაციო სასამართლო მოიხმობს სსსკ-ის 410-ე მუხლს, რომელიც განსაზღვრავს, რომ საკასაციო სასამართლო არ დააკმაყოფილებს საკასაციო საჩივარს, თუ: ა) კანონის მითითებულ დარღვევას არ აქვს ადგილი: ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა: გ) საპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება არსებითად სწორია, მიუხედავად იმისა, რომ გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილი არ შეიცავს შესაბამის დასაბუთებას. საკასაციო სასამართლოს შეფასებით, საკასაციო საჩივრების არსებითად განხილვის შედეგად გამოიკვეთა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების სსსკ-ის 410-ე მუხლის “გ“ ქვეპუნქტით დადგენილი საფუძველი.

18. თავდაპირველმა მოსარჩელემ (ჰოსპიტალმა) სარჩელი აღძრა და მოპასუხედ დასახელებული თანამესაკუთრე ფიზიკური პირისაგან, როგორც უფლების ბოროტად გამომყენებლისაგან, მოითხოვა თანხმობა, სასამართლო იძულების წესით, თანასაკუთრებაში არსებულ ტერიტორიაზე (მიწის ნაკვეთზე) განთავსებული შლაგბაუმების მოწყობის დასაკანონებლად. აღსანიშნავია, რომ მოსარჩელის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები, თავდაპირველი სარჩელის პასუხად წარდგენილი შესაგებლის, საქმეში მოთავსებული მტკიცებულებების შესწავლისა და გამოკვლევის საფუძველზე, დაუსაბუთებლად მიიჩნია ორივე ინსტანციის სასამართლომ. სააპელაციო სამართალწარმოების გზით თავდაპირველმა მოსარჩელემ მხოლოდ ნაწილობრივ მიაღწია წარმატებას, რაც თანამესაკუთრის სასარგებლოდ პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დაკმაყოფილებული სარჩელის უარყოფაში გამოიხატა, თუმცა, სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ მოპასუხე თანამესაკუთრის (ფიზიკური პირის) მხრიდან არ გამოვლენილა უფლების ბოროტად გამოყენება, ამასთან, მესაკუთრეს კანონის საფუძველზე შესაძლოა მოეთხოვოს საკუთრების უფლების გამოყენების (განკარგვის) შეზღუდვა, რასაც დასაბუთებული ფაქტობრივ-სამართლებრივი საფუძველი უნდა ჰქონდეს, თუმცა, ამ შემთხვევაში თავდაპირველ მოსარჩელეს არ წარუდგენია თანხმობის სასამართლო წესით გასაცემად სარწმუნო სასარჩელო მოთხოვნა, რომელსაც შესაძლოა ლეგიტიმური საფუძველი გააჩდეს. საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას და დასკვნას, რომ თანამესაკუთრის მიერ თანხმობის გაუცემლობა, იმთავითვე არ წარმოადგენს და ვერ შეფასდება უფლების ბოროტად გამოყენებად და ასეთად, არც საკუთარი უფლების დასაცავად აღძრული შეგებებული სარჩელის შეტანა მიიჩნევა.

19. პირველი კასატორის (შეგებებული მოსარჩელის) სასარჩელო მოთხოვნაა უკანონო ხელშეშლის აღკვეთა და ამ მიზნით, მოპასუხე ჰოსპიტალის მიერ უნებართვოდ მოწყობილი შლაგბაუმის, ლითონის ბოძებისა და მოაჯირების, ცხაურის ტიპის ნაგებობებისა და მეტალოპლასტმასის დემონტაჟი სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ორი კვირის ვადაში (იხ. ტ. 2. ს.ფ. 33-48). საკასაციო სასამართლო იზიარებს პირველი კასატორის პრეტენზიას, რომ განსახილველი დავის გადასაწყვეტად სპეციალური კანონის გამოყენება და ამ კანონის საფუძველზე გამოტანილი დასკვნები ქონების გაუმჯობესებისა და განვითარების შესახებ არასწორია, თუმცა, ამ კანონის გამოუყენებლობა მაინც ვერ შეცვლის საქმეზე მიღებულ იურიდიულ შედეგს.

20. საქმეში წარდგენილი მტკიცებულებებისა და დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების მიხედვით, მნიშვნელოვანია სამართლებრივად შეფასდეს, რომ მოსარჩელე ჰოსპიტალი და თანამესაკუთრე ფიზიკური პირი საერთო საკუთრების უფლებით (თანასაკუთრებით) ფლობენ საკუთრებას ქ. თბილისში, ....... N 6, 50 260.00 კვ.მ დაზუსტებულ მიწის ნაკვეთს. საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით, დასახელებულ მიწის ნაკვეთზე ირიცხება რამდენიმე ფიზიკური პირისა და რამდენიმე იურიდიული პირის (სამედიცინო დაწესებულებები) თანასაკუთრების უფლება. თანამესაკუთრეთა შორის, ბუნებრივია, მითითებული არიან: თავდაპირველი მოსარჩელე და ფიზიკური პირი - თ.ხ–ძე (იხ. საჯარო რეესტრის ამონაწერები: ტ.1, ს.ფ.16-51). საკასაციო სასამართლო იმაზეც გაამახვილებს ყურადღებას, რომ თავდაპირველი სარჩელის მოსარჩელედ დასახელდა თანამესაკუთრე ფიზიკური პირი, თავის მხრივ, ამ უკანასკნელსაც, როგორც შეგებებული სარჩელის ავტორს, სარჩელი წარდგენილი აქვს საკუთარი, როგორც თანამესაკუთრე პირის და არა იურიდიული პირის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მქონე პირის სახელით (იხ. მოპასუხის შესაგებელი-ტ. 1. ს.ფ. 165-177; შეგებებული სარჩელი - ტ.2, ს.ფ. 33-48; შეგებებული მოსარჩელე, როგორც ფიზიკური პირი უფლებამოსილებას ანიჭებს ადვოკატს- იხ. მინდობილობა, ტ. 1, ს.ფ. 244). ამ საკითხზე ხაზგასმა საკასაციო სასამართლოს მნიშვნელოვნად მიაჩნია პირველი კასატორის იმ პრეტენზიის პასუხად, რომ ის წამოადგენს სამედიცინო დაწესებულებას, მის თანამშრომლებსა და პაციენტებს ექმნებათ პრობლემა ტერიტორიაზე შესვლის დროს (იხ. წინამდებარე განჩინების 15.10 ქვეპუნქტი, ასევე- თანამესაკუთრის საკასაციო საჩივარი - ტ.3, ს.ფ. 93, 100).

21.საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში სამართლებრივად უნდა შეფასდეს, მოსარჩელე ჰოსპიტალის მიერ მოწყობილი ნაგებობები, რომელთა უნებართვოდ მოწყობის გამო დადგენილია, რომ დაჯარიმდნენ როგორც მოსარჩელე ჰოსპიტალი, ისე სხვა თანამესაკუთრეები, გარდა განსახილველი დავის მოპასუხე თანამესაკუთრე ფიზიკური პირისა, რამდენად ხელყოფს უშუალოდ შეგებებული მოსარჩელის საკუთრებას და ხელს უშლის თუ არა მას საკუთრებით სარგებლობაში. მოცემულ შემთხვევაში ასეთი გარემოება არ არის დადგენილი საქმის მასალებით, ამასთან, საკასაციო სასამართლომ ასევე შეამოწმა ფაქტების კონსტატაციის ოქმი, სადაც შეგებებული მოსარჩელის წარმომადგენელი ადვოკატი- ნ.ა–ძე უთითებს, თუ საიდან, რომელი შემოსასვლელია თანამესაკუთრეთა ტერიტორიაზე, სად განათავსა შეგებებული სარჩელის მოპასუხე ჰოსპიტალმა სადავო ნაგებობები. ამ მტკიცებულების, სხვა მტკიცებულებებთან ერთად და შეგებებულ სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების შეჯერების შედეგად, საკასაციო სასამართლო მივიდა დასკვნამდე, რომ მოსარჩელის თანასაკუთრება საერთო საკუთრებაში არ შელახულა, არ იზღუდება და არ არის ხელყოფილი. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ფიზიკური პირის, როგორც თანამესაკუთრის, მითითება მისი კუთვნილი სამედიცინო დაწესებულების თანამშრომლებისა და პაციენტების უფლებების შესაძლო ხელყოფაზე და სხვა სამედიცინო დაწესებულებების თანამშრომლებთან და პაციენტებთან შედარებით უთანასწორო მდგომარეობაში ჩაყენებაზე მოსარჩელე ჰოსპიტალის მიერ უნებართვოდ მოწყობილი ნაგებობის გამო, არ არის წინამდებარე განხილვის საგანი, რადგან, სადავო არაა, რომ შეგებებული სარჩელი აღძრულია ფიზიკური პირის, როგორც თანამესაკუთრის მიერ და არა - იურიდიული პირის-სამედიცინო დაწესებულების ხელმძღვანელის მიერ. მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ფაქტობრივი გარემოებები კი არ ქმნის მის სასარგებლოდ შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილების წინაპირობას, რადგან საზიარო საგნის განკარგვის დროს (სსკ-ის 953-ე და შემდგომი მუხლები) გამოიყენება საზიარო უფლებების მომწესრიგებელი ნორმები, თუკი კანონიდან სხვა რამ არ გამომდინარეობს.

22. სსკ-ის 957-ე მუხლი ადგენს გადაწყვეტილების მიღების წესს საზიარო საგნის მართვისას, კერძოდ დასახელებული ნორმა რამდენიმე ნაწილს მოიცავს: „1. ხმათა უმრავლესობით შეიძლება მიღებულ იქნეს გადაწყვეტილება საზიარო საგნის თავისებურებათა შესატყვისი მართვისა და სარგებლობის შესახებ. ხმათა უმრავლესობა გამოითვლება წილის მიხედვით. 2. თითოეულ მოწილეს შეუძლია სამართლიანი შეხედულების მიხედვით მოითხოვოს ყველა მოწილის ინტერესის შესაბამისი მართვა და სარგებლობა, თუკი ეს შეთანხმებით ან უმრავლესობის გადაწყვეტილებით არ არის მოწესრიგებული. 3. ცალკეული მოწილის თანხმობის გარეშე არ შეიძლება სარგებლობის წილზე მისი უფლების შემცირება“. განსახილველ შემთხვევაში, პირველი კასატორი უთითებს სსკ-ის 956-ე მუხლის პირველი ნაწილის „საზიარო საგანს მოწილენი ერთობლივად მართავენ“ და 957-ე მუხლის მესამე ნაწილების დანაწესის გამოყენების აუცილებლობაზე, რაც უარყოფილია სსკ-ის 957-ე მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე. დადგენილია და არც მხარეთა შორის არის სადავო, რომ თანამესაკუთრე იურიდიული პირები სამედიცინო საქმიანობას ეწევიან, ხოლო თანამესაკუთრეთა საკუთრებად რიცხულ მიწის ნაკვეთს სამედიცინო დაწესებულებათა ვიზიტორები ავტომობილების პარკირებისათვის იყენებენ, სწორედ ამავე მიზნით დაამონტაჟა მოსარჩელე ჰოსპიტალმა სადავო ნაგებობები და საამისო ერთადერთი მიზანია ადამიანების ჯანმრთელობისა და სიცოცხლისათვის სამედიცინო დახმარების გაწევის დროს ერთგვარი ორგანიზება მოხდეს ავტომობილების შესვლისა და „პარკირებისათვის“, იმავდროულად არიდებული იქნეს ისეთი შემთხვევები, როდესაც შექმნილი საცობი და საავტომობილო ტრანსპორტის არაორგანიზებული გაჩერება შეაფერხებს ან საფრთხეს შეუქმნის იმ პირთა მომსახურებას, რომელთაც ეს ესაჭიროებათ. საზოგადოებრივი ჯანდაცვისა და უსაფრთხოების სფეროში მომსახურე დაწესებულებების საქმიანობის ხელშეწყობის მიზნით კონკრეტული ნაგებობების (მათი კანონიერების საკითხი არ არის სამოქალაქო სამართალწარმოების გზით განსახილველი და გადასაწყვეტი) განთავსების ინიცირება და სხვა თანამესაკუთრეთა მიერ თანხმობის გამოხატვა, ქმნის სსკ-ის 957-ე მუხლის პირველი ნაწილით განსაზღვრულ წინაპირობას და აქედან გამომდინარე, როდესაც არ დასტურდება თანამესაკუთრის სარგებლობის წილზე მისი უფლების შემცირება, არ გამოიყენება დასახელებული ნორმის მესამე ნაწილის მოწესრიგება. ამდენად, პირველი კასატორის სხვა პრეტენზიებს მოცემული საქმის იურიდიული კვალიფიკაციისათვის არ აქვს სამართლებრივი გავლენა და მნიშვნელობა.

23. ზემოხსენებული მოტივაციით უარყოფილია წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები და სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება უცვლელად რჩება, მისი სამართლებრივი მოტივაციის ნაწილობრივ შეცვლის გზით, ამასთან, კასატორთა მიერ მითითებული საკასაციო პრეტენზიები სსსკ-ის 412-ე მუხლით გათვალისწინებულ საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძვლებს არ წარმოადგენს, ვინაიდან დავის გადასაწყვეტად აუცილებელ ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით კასატორებს არ წარმოუდგენიათ დასაბუთებული საკასაციო შედავება, ხოლო უდავოდ მიჩნეული/არაკვალიფიციურად შედავებული ფაქტების იურიდიული შეფასება სხვაგვარი დასკვნის გამოტანის შესაძლებლობას გამორიცხავს.

24. სსსკ-ის 55.2-ე მუხლის პირველი წინადადების თანახმად ვინაიდან საკასაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა კასატორების მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი დარჩება სახელმწიფო ბიუჯეტში.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. თ.ხ–ძის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. სს "ე.ჰ–ბის" საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

3. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 21 ივლისის გადაწყვეტილება;

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ე. გასიტაშვილი

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ბ. ალავიძე