საქმე №ას-1206-2020 12 მარტი, 2021 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ეკატერინე გასიტაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: ზურაბ ძლიერიშვილი,

ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი – ა(ა)იპ ქ.თბილისის N15 საბავშვო ბაგა-ბაღი (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – ც.ა–ი (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 16 ივნისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – ბრძანების ბათილად ცნობა, სამსახურში აღდგენა, იძულებითი

განაცდურის ანაზღაურება

საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

1. ც.ა–ი (შემდეგში: მოსარჩელე ან დასაქმებული) ა(ა)იპ ქ.თბილისის N15 საბავშვო ბაგა-ბაღში (შემდეგში: მოპასუხე, ბაგა-ბაღი, დამსაქმებელი, აპელანტი ან კასატორი) 2014 წლის 1 მაისიდან მუშაობდა.

2. დამსაქმებლის 2016 წლის 15 თებერვლის ბრძანებით, მოსარჩელეს ზეგანაკვეთური სამუშაოს შესრულებისთვის დამატებითი ანაზღაურების სახით 250 ლარი განესაზღვრა.

3. დამსაქმებლის 2016 წლის 28 მარტის ბრძანებით, მოსარჩელეს იმ საფუძვლით, რომ სისტემატურად ეზრდებოდა შრომითი ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების მოცულობა, 2016 წლის 1 მარტიდან 2017 წლის 1 მარტამდე, წახალისების მიზნით, სახელფასო დანამატი 10%-ით განესაზღვრა.

4. დამსაქმებელსა და დასაქმებულს შორის, 2017 წლის 5 იანვარს უვადო შრომითი ხელშეკრულება გაფორმდა. მოსარჩელის შრომითი ანაზღაურება ბაგა-ბაღის სამეურნეო ნაწილის კოორდინატორის თანამდებობაზე მუშაობისას ყოველთვიურად 605 ლარს შეადგენდა.

5. დამსაქმებელმა, 2017 წლის 21 მარტის ბრძანებით, მოსარჩელე 2017 წლის 22 მარტიდან დაკავებული თანამდებობიდან ვალდებულების უხეში დარღვევის საფუძვლით გაათავისუფლა.

6. სასარჩელო მოთხოვნა

6.1. დასაქმებულმა, 2017 წლის 27 აპრილს, სარჩელი აღძრა დამსაქმებლის წინააღმდეგ და მოითხოვა შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ ბრძანების ბათილად ცნობა, სამუშაოზე აღდგენა, იძულებით განაცდურისა და დისკრიმინაციული მოპყრობის გამო, მორალური ზიანის ანაზღაურება.

7. მოპასუხის შესაგებელი

7.1 მოპასუხემ წერილობით წარდგენილი შესაგებლით სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების საფუძველი ბუღალტრის საქმიანობაში გამოვლენილ მნიშვნელოვან დარღვევებს უკავშირდება.

8. თბილისის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება და დასკვნები

8.1 თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2018 წლის 23 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით დასაქმებულის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა:

8.1.1 ბათილად იქნა ცნობილი დამსაქმებლის ბრძანება მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების თაობაზე; მოსარჩელე აღდგენილ იქნა ბაგა-ბაღის სამეურნეო ნაწილის კოორდინატორის თანამდებობაზე.

8.1.2 დამსაქმებელს მოსარჩელის სასარგებლოდ იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება ყოველთვიურად 605 ლარის ოდენობით 2017 წლის 22 მარტიდან გადაწყვეტილების აღსრულებამდე დაეკისრა;

8.1.3. მორალური ზიანის ანაზღაურების ნაწილში სასარჩელო მოთხოვნა არ დაკმაყოფილდა. სასარჩელო მოთხოვნა გადაწყვეტილების დაუყოვნებლივ აღსასრულებლად მიქცევის ნაწილშიც არ დაკმაყოფილდა.

8.2 სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას საქართველოს კონსტიტუციით, საქართველოს ორგანული კანონის ,,საქართველოს შრომის კოდექსის’’ (შემდეგში: სშკ; საქმის განხილვის დროისათვის დროს მოქმედი რედაქციით) 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით (შემდეგში: სსკ), საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში: სსსკ) მე-4, 102-ე მუხლებით და „დისკრიმინაციის ყველა ფორმის აღმოფხვრის შესახებ“ საქართველოს კანონით იხელმძღვანელა.

8.3 სასამართლომ არ გაიზიარა მოპასუხის მტკიცება, რომ მოსარჩელეს დაკისრებული სამსახურებრივი მოვალეობების - ფინანსური ოპერაციების განხორციელებისა და ბუღალტრული აღრიცხვიანობის წარმოების შესაბამისი კვალიფიკაცია არ ჰქონდა.

8.4 სასამართლოს შეფასება საქმეში არსებულ გარემოებებს ემყარება: დასაქმებულის შესაბამის პოზიციაზე უფლება-მოვალებობათა შესრულების უნარის, შესასრულებელ სამუშაოსთან შესაბამისობის დადგენის მიზნით, მხარეთა შორის შრომითი სახელშეკრულებო ურთიერთობა თავდაპირველად 6 თვიანი გამოსაცდელი ვადით დაიწყო; არც გამოსაცდელ ვადაში და არც მისი ამოწურვის შემდეგ, დამსაქმებელს არ შეუწყვეტია მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობა; მხარეებს შორის 2017 წლის 5 იანვარს უვადო შრომითი ხელშეკრულება გაფორმდა; საქმის მასალებით არ დასტურდება, რომ შრომითი ურთიერთობის განმავლობაში მოსარჩელის მიერ ჩადენილი იქნა რაიმე სახის დისციპლინური გადაცდომა, რის გამოც დამსაქმებელმა გამოიყენა დისციპლინური პასუხისმგებლობის რომელიმე ზომა.

8.5 საქალაქო სასამართლოს დასკვნით, დასახელებული გარემოებები მოსარჩელის მიერ დაკისრებული მოვალეობების სათანადოდ შესრულებაზე მიუთითებს.

8.6 სასამართლომ მხარეთა ახსნა-განმარტებებზე დაყრდნობით აღნიშნა, რომ ფინანსური ოპერაციების განხორციელებასა და ბუღალტრული აღრიცხვიანობის წარმოებას, საბუღალტრო მომსახურების შესყიდვის თაობაზე სხვა ფიზიკურ პირთან გაფორმებული ხელშეკრულების საფუძველზე ასრულებდა სხვა ბუღალტერი. შესაბამისად, ფინანსური ოპერაციების განხორციელებასა და ბუღალტრული აღრიცხვიანობის წარმოებაზე პასუხისმგებელი პირი მხოლოდ მოსარჩელე არ იყო.

8.7 საქალაქო სასამართლომ იმ გარემოებაზეც გაამახვილა ყურადღება, რომ ბაგა-ბაღის დირექტორმა მისი დანიშვნიდან მეორე დღეს გაათავისუფლა მოსარჩელე. სასამართლოს შეფასებით, გონივრულ ვარაუდს მოკლებულია ალბათობა იმისა, რომ ერთი დღის განმავლობაში შესაძლებელი იქნებოდა დირექტორის მიერ საბავშვო ბაგა-ბაღის თანამშრომელთა უფლება-მოვალეობების შესრულების ხარისხის გარკვევა, მათი საქმიანობის სათანადო შეფასება და დისციპლინური პასუხისმგებლობის შესაბამისი ღონისძიების გამოყენება. ამასთან, გასათვალისწინებელია ის გარემოებაც, რომ გათავისუფლების სახით დისციპლინური ღონისძიება დამსაქმებელმა ყოველგვარი გამაფრთხილებელი ღონისძიების - მათ შორის, შედარებით უფრო მსუბუქი სახდელის გამოყენების გარეშე გამოიყენა.

8.8 მოცემულ შემთხვევაში გამოვლენილი არ ყოფილა დასაქმებულის მიერ იმგვარი გადაცდომის ჩადენის ფაქტი, რაც შრომითი ურთიერთობის შენარჩუნების პრიორიტეტულობის გათვალისწინებით, ყოველგვარი გამაფრთხილებელი ღონისძიების გარეშე, მის გათავისუფლებას მიზანშეწონილს გახდიდა. აღსანიშნავია, რომ მოსარჩელის გათავისუფლების შემდეგ საბავშვო ბაგა-ბაღში მიღებული იქნა ახალი მნე, რომელიც ასევე არ ფლობდა საბუღალტრო აღრიცხვიანობის სპეციალურ უნარებს, ამის გამო, აუცილებელი გახდა საქმის მწარმოებლის შტატზე დამატებული პირისათვის ბუღალტრული წარმოების ფუნქციის დამატება, შედეგად გაზრდილი იქნა მისი შრომის ანაზღაურების ოდენობაც. მოგვიანებით კი მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება ფინანსური საქმის მწარმოებლის შტატის დამატების შესახებ, რომელიც დღემდე ახორციელებს ფინანსურ ოპერაციებს და ბუღალტრულ აღრიცხვიანობას. აღნიშნული ფაქტი დამატებით ასაბუთებს იმ გარემოებას, რომ მოსარჩელის გათავისუფლების აუცილებლობა არ იყო გამოკვეთილი.

8.9 სასამართლომ მიუთითა, რომ დამსაქმებელი, რომელიც ცდილობს ყოფილი თანამშრომლის გათავისუფლების მართლზომიერების დამტკიცებას და უთითებს სამსახურის გამართული ფუნქციონირებისათვის საფრთხის შექმნაზე, ვალდებულია წარადგინოს მტკიცებულებები, რომელთა სამართლებრივი წონადობა და ვარგისიანობა ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში სასამართლოს კვლევისა და შეფასების საგანი გახდება. დამსაქმებლის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებებით ვერ იქნა დადასტურებული იმგვარ გარემოებათა არსებობა, რომელთაც სასამართლო დამსაქმებლის გადაწყვეტილებას დარღვევების ადეკვატურ და თანაზომიერ საშუალებად შეაფასებდა.

8.10 დამსაქმებლის შრომის შინაგანაწესის მე-13 მუხლის შესაბამისად დასაქმებულის მიერ შრომის დისციპლინის დარღვევისათვის, დამსაქმებელი უფლებამოსილია გამოიყენოს დისციპლინური სასჯელის შემდეგი ზომები: ა) შენიშვნა; ბ) საყვედური; გ) სასტიკი საყვედური, ხელფასიდან თანხის დაკავებით ან მის გარეშე; დ) დაქვეითება (საშტატო განრიგით გათვალისწინებულ დაბალ ანაზღაურებად თანამდებობაზე გადაყვანა; ე)შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა. ყველა ზემოაღნიშნული გარემოების გათვალისწინებით, სასამართლომ მიიჩნია, რომ სახეზე არ იყო მოსარჩელის მიერ ჩადენილი ისეთი დარღვევა, რაც, მანამდე დისციპლინური ღონისძიების არარსებობის პირობებში, აუცილებელს გახდიდა ყველაზე მძიმე და უკიდურესი ზომის გამოყენებას, მის დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას და, თუნდაც პასუხისმგებლობის შედარებით სხვა, უფრო მსუბუქი ღონისძიების გამოყენების შესაძლებლობას გამორიცხავდა.

8.11 სასამართლომ, სსკ-ის 54-ე მუხლზე „ბათილია გარიგება, რომელიც არღვევს კანონით დადგენილ წესსა და აკრძალვებს, ეწინააღმდეგება საჯარო წესრიგს ან ზნეობის ნორმებს“ დაყრდნობით, დამსაქმებლის 2017 წლის 21 მარტის ბრძანება მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების თაობაზე, ბათილად ცნო. დამსაქმებელი, სშკ-ის 38.8 მუხლის (იმ დროს მოქმედი რედაქციით) მუხლის საფუძველზე აღდგენილ იქნა სამეურნეო ნაწილის კოორდინატორის პოზიციაზე. სშკ-ის 32-ე და 44-ე (იმ დროს მოქმედი რედაქციით), სსკ-ის 408-ე და 411-ე მუხლზე მითითებით, სასამართლომ დამსაქმებელს მოსარჩელის სასარგებლოდ იძულებითი განაცდურის ანაზღაურებაც დააკისრა.

9. დამსაქმებლის სააპელაციო საჩივარი

9.1. მოპასუხემ (დამსაქმებელმა) სააპელაციო წესით გაასაჩივრა საქალაქო სასამართლოს 2018 წლის 23 ოქტომბრის გადაწყვეტილება. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

10. სააპელაციო სასამართლოს განჩინება და დასკვნები

10.1 თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 16 ივნისის განჩინებით, დამსაქმებლის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.

10.2 სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები ( სსსკ-ის 390.3.-ე მუხლის ,,გ“ ქვეპუნქტი) და მიუთითა მათზე (იხ. წინამდებარე განჩინების 8.3-8.11 ქვეპუნქტები).

10.3 სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სტაბილურ სასამართლო პრაქტიკაზე, სადაც განმარტებულია დასაქმებულთა შრომითი უფლებების კონსტიტუციური პრინციპი, რომლის შესაბამისად, დასაქმებულის მიერ ჩადენილი ყოველი დარღვევა შეფასებულ უნდა იქნეს მისი ჩადენის სიხშირის, სიმძიმის და რაც მთავარია, შედეგობრივი თვალსაზრისით. შესაბამისად, შრომის სამართალში “Ultima Ratio“ - ს პრინციპი ითხოვს დამსაქმებლის მხრიდან დასაქმებულის სამსახურიდან დათხოვნამდე მისი ქმედების შეფასებას, მიზეზ-შედეგობრივი კავშირის თვალსაზრისით, დარღვევასა (გადაცდომას) და გათავისუფლებას შორის ზომიერი ბალანსის დაცულობას. ნიშანდობლივია, რომ ამავე პრინციპის შესაბამისად, დამსაქმებლის მიერ დარღვევის (გადაცდომის) ჩადენისას გამოყენებულ უნდა იქნეს ისეთი ზომები, რომელიც არსებულ ვითარებას გამოასწორებს, გააუმჯობესებს, დასაქმებულ მუშაკს უკეთესს გახდის, კვალიფიკაციას აუმაღლებს, უფრო წინდახედულად და გულისხმიერად მოქცევას აიძულებს. შესაბამისად, მიზანშეწონილობის კუთხით, გადაცდომის დროს არჩეულ უნდა იქნეს პროპორციული დასჯის მექანიზმი, რაც, შედეგობრივად, გარდა იმისა, რომ დამრღვევს დასჯის, მას და სხვა დასაქმებულებს უფრო ეფექტური შრომის მოტივაციას შეუქმნის (იხ. განჩინება №ას-483-457-2015, 07 ოქტომბერი, 2015 წელი);

10.4 სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა სამოქალაქო კოდექსის 115-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, სამოქალაქო უფლება უნდა განხორციელდეს მართლზომიერად. სასამართლოს უპირველესი ფუნქციაც სამოქალაქო უფლების მართლზომიერად განხორციელების უზრუნველყოფაა. ნებისმიერი დავის განხილვისას, როგორც წესი, სასამართლო ამოწმებს უფლების გამოყენების მართლზომიერების საკითხს, რის საფუძველზეც აფასებს მხარეთა მიერ სასამართლოს წინაშე დაყენებულ მოთხოვნათა მართებულობას. უფლების გამოყენების მართლზომიერების შესაფასებლად კი, აუცილებელია მისი გამოყენების განმაპირობებელი გარემოებების მართლზომიერების საკითხის შესწავლა. სამუშაოდან გათავისუფლების თაობაზე შრომითი დავის განხილვისას, სასამართლომ უნდა შეამოწმოს, თუ რამდენად მართლზომიერად მოქმედებდა დამსაქმებელი დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლებისას. აღნიშნული საკითხის გამორკვევა კი შესაძლებელია მხოლოდ შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის თაობაზე ადმინისტრაციის ბრძანებაში მითითებული დასაქმებულის გათავისუფლების საფუძვლის კვლევის შედეგად (იხ. სუსგ N 1391-1312-2012, 10.01.2014წ.). სასამართლომ მიიჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში მოპასუხის მიერ მისთვის კანონით მინიჭებული უფლებამოსილება კეთილსინდისიერად არ იქნა გამოყენებული.

10.5 სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასება, რომ მოპასუხის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებებით ვერ იქნა დადასტურებული იმგვარ გარემოებათა არსებობა, რომელთაც სასამართლო დამსაქმებლის გადაწყვეტილებას დარღვევების ადეკვატურ და თანაზმოერ საშუალებად შეაფასებდა.

11. საკასაციო საჩივრის საფუძვლები

11.1 მოპასუხემ (დამსაქმებელმა) საკასაციო წესით გაასაჩივრა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს განჩინება მისი გაუქმებისა და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

11.2 კასატორის განმარტებით, ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა გადაწყვეტილების გამოტანისას არასწორად დაასკვნეს, რომ გათავისუფლების ბრძანებას არ გააჩნია ლეგიტიმური საფუძველი და იგი დასახული მიზნის არაპროპორციულია.

11.3. მოსარჩელეს, შრომითი ხელშეკრულების შესაბამისად, ევალებოდა: ბაღის ფინანსური დოკუმენტების წარმოება, საჭირო ფინანსური ოპერაციების განხორციელება და ბუღალტრული აღრიცხვის წარმოება; ბაღის სამეურნეო ქონების და მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის შენახვა - დაცვაზე პასუხისმგებლობა და ა.შ.

11.4 კასატორის მტკიცებით, მოსარჩელეს არ გააჩნდა სათანადო კვალიფიკაცია, მან 2015 წლის იანვრიდან ფიზიკურ პირთან გააფორმა ხელშეკრულება საბუღალტრო მომსახურების შესახებ, რაც არამიზნობრივი ხარჯია. ახალ დირექტორთან გასაუბრების შედეგად, აღმოჩნდა, რომ მას არ ჰქონდა საკმარისი კვალიფიკაცია, მოეხდინა ფინანსური დოკუმენტების წარმოება.

11.5 კასატორის მტკიცებით, სადავო ბრძანება მიღებულია კანონის სრული დაცვით, ვინაიდან დასაქმებული ვერ ასრულებდა მასზე დაკისრებულ მოვალეობას. დასაქმებულის მიერ გამოვლენილია შრომითი ხელშეკრულების და შინაგანაწესით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევა.

11.6 კასატორის განმარტებით, სასამართლომ ყურადღება არ გაამახვილა იმ ფაქტზე, რომ მოსარჩელის პოზიციაზე სხვა პირია დასაქმებული, რომელიც კეთილსინდისიერად ასრულებს მასზე დაკისრებულ ვალდებულებებს. მოსარჩელის სამსახურში აღდგენით, შეილახება იმ დასაქმებულის უფლებები, რომელიც მაღალი კვალიფიკაციით და თავდაუზოგავი შრომით გამოირჩევა. მოსარჩელეს დანიშვნის დღიდან გათავისუფლებამდე არ გასჩენია კვალიფიკაციის ამაღლების სურვილი.

12. საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპი

12.1 საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 10 დეკემბრის განჩინებით დასაქმებულის საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა სსსკ-ის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის წინაპირობების შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, მტკიცებულებათა გაანალიზების, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის იურიდიული დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ დამსაქმებლის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც დაუშვებელია, შემდეგი არგუმენტაციით:

13. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

14. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოხსენებული საფუძვლით.

15. საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

16. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივარი დასაშვებიც რომ ყოფილიყო, მას არა აქვს წარმატების პერსპექტივა შემდეგ გარემოებათა გამო:

ა) განსახილველ შემთხვევაში, არ არსებობს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის "ე" ქვეპუნქტით დადგენილი საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობაც, რომლის მიხედვითაც, საკასაციო საჩივარი დასაშვებია, თუ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.

ბ) სსსკ-ის 407.2-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილად ცნობილ ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით კასატორს ასეთი დასაბუთებული პრეტენზია არ წარმოუდგენია.

17. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლოს საქმის გადასაწყვეტად სამართლებრივად მნიშვნელოვანი ყველა გარემოება აქვს გამოკვლეული.

18. განსახილველ შემთხვევაში სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია და საკასაციო სასამართლო იზიარებს დასკვნას, რომ კასატორმა არამართლზომიერად გაათავისუფლა მოსარჩელე სამსახურიდან, ხოლო საპირისპირო, სამართლებრივად ვარგისი მტკიცებულებებით ვერ დაადასტურა დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების კანონიერება.

19. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ კასატორმა დასაქმებულის სამსახურიდან დათხოვნა სშკ-ის (იმ დროს მოქმედი რედაქციით) 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტს (მოქმედი სშკ-ის 47-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტია) დააფუძნა, დამატებით კი განმარტა, რომ დასაქმებულმა უხეშად დაარღვია მასზე დაკისრებული მოვალეობა. კასატორის მტკიცებით, მოსარჩელეს არ გააჩნდა საბუღალტრო საქმიანობის წარმოების სათანადო კვალიფიკაცია, რაც მისი მოსაზრებით, დისციპლინური პასუხისმგებლობის ყველაზე მძიმე ზომის - შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძველია.

20. განსახილველ შემთხვევაში, შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის შესახებ ბრძანების კანონიერების დადგენა დამოკიდებული იყო კასატორის მხრიდან დამაჯერებელი არგუმენტებისა და მტკიცებულებების წარმოდგენაზე, რომლითაც ის დაამტკიცებდა, რომ მოსარჩელემ სამსახურებრივი მოვალეობა ნამდვილად უხეშად დაარღვია, რადგანაც საკასაციო სასამართლოს არაერთი განმარტებით, სშკ-ის (იმ დროს მოქმედი რედაქციით) 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, დამსაქმებელს ენიჭება დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების უფლება არა შრომითი ხელშეკრულების ყოველგვარი დარღვევის, არამედ ვალდებულების „უხეში დარღვევის“ შემთხვევაში. ამრიგად, მუშაკის სამუშაოდან გათავისუფლების საფუძვლების კვლევისას, სასამართლო ამოწმებს დამსაქმებლის უფლების გამოყენების მართლზომიერების საკითხს, რის საფუძველზეც აფასებს მხარეთა მიერ სასამართლოს წინაშე დაყენებულ მოთხოვნათა მართებულობას. ამისათვის კი აუცილებელია მისი გამოყენების განმაპირობებელი გარემოებების მართლზომიერების საკითხის შესწავლა. ამასთან, მნიშვნელოვანია, რომ დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლების მართლზომიერების შეფასების მიზნით, დადგინდეს დასაქმებულის მიერ მისთვის დაკისრებული ვალდებულებების უხეში დარღვევის ფაქტი, რაც შესაძლებელია მხოლოდ შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის თაობაზე ადმინისტრაციის ბრძანებაში მითითებული დასაქმებულის გათავისუფლების საფუძვლის კვლევის შედეგად (შდრ. სუსგ-ები N ას-416-399-16, 2016 წლის 29 ივნისის განჩინება; Nას-812-779-2016, 2016 წლის 19 ოქტომბრის განჩინება; Nას-1276-1216-2014, 2015 წლის 18 მარტის განჩინება; Nას-483-457-2015, 2015 წლის 7 ოქტომბრის განჩინება).

21. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საპროცესო სამართალწარმოებაში მოქმედი მტკიცების ტვირთის განაწილების ზოგადი წესის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს (სსკ-ის102-ე მუხლი). საკასაციო სასამართლომ არაერთხელ აღნიშნა, რომ შრომითსამართლებრივი დავები მტკიცების ტვირთის განაწილების გარკვეული თავისებურებით ხასიათდება, რასაც, მტკიცებულებების წარმოდგენის თვალსაზრისით, დამსაქმებლისა და დასაქმებულის არათანაბარი შესაძლებლობები განაპირობებს. მოსარჩელე, დასაქმებული, რომელიც სამსახურიდან უკანონოდ დათხოვნის თაობაზე უთითებს, ვერ დაადასტურებს სამსახურიდან დათხოვნის უკანონობას. შესაბამისად, მოსარჩელის მითითება, რომ იგი უკანონოდ გაათავისუფლეს სამსახურიდან, მტკიცების ტვირთს აბრუნებს დამსაქმებლის მხარეს, რომელსაც აკისრებს დასაქმებულის სამსახურიდან მართლზომიერად გათავისუფლების მტკიცების ვალდებულებას. დასკვნა გამომდინარეობს შემდეგი ძირეული პრინციპიდან, კერძოდ, დამსაქმებელს აქვს მტკიცებითი უპირატესობა, სასამართლოს წარუდგინოს მისთვის ხელსაყრელი მტკიცებულებები იმასთან დაკავშირებით, რომ მისმა თანამშრომელმა შრომითი მოვალეობები დაარღვია, რაც კონკრეტული ქმედებით გამოიხატა, ვიდრე დასაქმებულს, რომელიც ობიექტურად ვერ შეძლებს მტკიცებულებების წარდგენას იმის თაობაზე, რომ იგი ვალდებულებას ჯეროვნად ასრულებდა. შესაბამისად, ამ შემთხვევაში, კასატორი (მოპასუხე) ვალდებულია, სათანადო მტკიცებულებებით დაადასტუროს მოსარჩელის მიერ, მასზე ინდივიდუალური შრომითი ხელშეკრულებით ან შრომის შინაგანაწესით დაკისრებული ვალდებულების უხეში დარღვევის ფაქტები, რაც სშკ-ის (იმ დროს მოქმედი რედაქციით) 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ზ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული სამართლებრივი საფუძვლით მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების მართლზომიერ საფუძვლად იქნება მიჩნეული.

22. განსახილველ შემთხვევაში დასაქმებულის მიერ სამსახურებრივი მოვალეობის უხეში დარღვევა არ დასტურდება, კერძოდ, დადგენილია, დასაქმებულის შესაბამის პოზიციაზე უფლება-მოვალებობათა შესრულების უნარის, შესასრულებელ სამუშაოსთან შესაბამისობის დადგენის მიზნით, მხარეთა შორის შრომით სახელშეკრულებო ურთიერთობა თავდაპირველად დაიწყო 6 თვიანი გამოსაცდელი ვადით; არც გამოსაცდელ ვადაში და არც მისი ამოწურვის შემდეგ, დამსაქმებელს არ შეუწყვეტია მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობა; მხარეებს შორის, 2017 წლის 5 იანვარს უვადო შრომითი ხელშეკრულება გაფორმდა; საქმის მასალებით არ დასტურდება, რომ შრომითი ურთიერთობის განმავლობაში მოსარჩელის მიერ ჩადენილი იქნა რაიმე სახის დისციპლინური გადაცდომა და მის მიმართ დამსაქმებელმა დისციპლინური პასუხისმგებლობის რომელიმე ზომა გამოიყენა. კასატორს ამის საწინააღმდეგო დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება) არ წარმოუდგენია. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ სწორად დაასკვნა, რომ მოსარჩელეს, სამსახურებრივი უფლებამოსილების განხორციელებისას, ვალდებულება უხეშად არ დაურღვევია, შესაბამისად, მოპასუხის მიერ გამოვლენილ ცალმხრივ ნებას (მოსარჩელის დათხოვნის შესახებ ბრძანება, სსკ-ის 51-ე მუხლი), სამართლებრივი შედეგი ვერ მოჰყვებოდა, რადგანაც არ იყო შესრულებული ამ შედეგის განმაპირობებელი ფაქტობრივი გარემოება - მოსარჩელის მხრიდან სამსახურებრივი მოვალეობის უხეში დარღვევა (ის. სუსგ Nას-103-2019, 31.10.2019წ). ამდენად, სასამართლომ მართებულად დააკმაყოფილა სამსახურიდან გათავისუფლების ბრძანების ბათილად ცნობის შესახებ სასარჩელო მოთხოვნა.

23. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს სშკ-ის (იმ დროს მოქმედი რედაქციით) 38-ე მუხლის მე-8 ნაწილის დანაწესსაც (მოქმედი სშკ-ის 48.8 მუხლი) და განმარტავს, რომ დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების ბრძანების უკანონოდ (ბათილად) ცნობის შემთხვევაში, ზემოაღნიშნულ ნორმაში მითითებულია დამსაქმებლის ვალდებულება, რომელიც რამდენიმე შესაძლებლობას მოიცავს, კერძოდ, შრომის კოდექსი დამსაქმებელს ავალდებულებს, პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღადგინოს პირი, რომელსაც შეუწყდა შრომითი ხელშეკრულება ან უზრუნველყოს ის ტოლფასი სამუშაოთი, ან გადაუხადოს მას კომპენსაცია სასამართლოს მიერ განსაზღვრული ოდენობით. მითითებული რეგულაციით დამსაქმებლისათვის დადგენილია უკანონოდ გათავისუფლებული დასაქმებულის პირვანდელ სამუშაოზე აღდგენა, ხოლო, თუკი შეუძლებელია, მაშინ მომდევნო რიგითობით დადგენილი ვალდებულებების შესრულება (შდრ. სუსგ №ას-951-901-2015, 29.01.2016). საკასაციო სასამართლო იზიარებს გასაჩივრებული განჩინების მსჯელობასა და დასკვნებს და აღნიშნავს, რომ დამსაქმებლის მიერ გამოყენებული დისციპლინური სახდელი - შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა უკანონო იყო. შესაბამისად, სასარჩელო მოთხოვნა სამუშაოზე აღდგენისა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების თაობაზე საფუძვლიანია და მართებულად დაკმაყოფილდა.

24. საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორის პრეტენზიას მოსარჩელის პოზიციაზე სხვა პირის დასაქმების გამო, მისი სამსახურში აღდგენის უმართებულობასთან მიმართებით და განმარტავს, რომ დასაქმებულის სამსახურიდან უკანონო გათავისუფლება, ადამიანის შრომის კონსტიტუციური უფლების იმგვარად უხეში ხელყოფაა, რომ სასამართლო მიზანშეწონილად თვლის ყველა შესაძლო სამართლებრივი ბერკეტის გამოყენებით უზრუნველყოს დასაქმებულის დარღვეული უფლების აღდგენა. მას შემდეგ, რაც გამოიკვეთება დამსაქმელის არამართლზომიერი ქმედება, უპირველესად, სამუშაოზე აღდგენის თაობაზე სასარჩელო მოთხოვნა უნდა შეფასდეს სშკ-ის (იმ დროს მოქმედი რედაქციით) 38-ე მუხლის მე-8 ნაწილის კონტექსტით. მითითებული ნორმის თანახმად კი, სასამართლოს მიერ დასაქმებულთან შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ დამსაქმებლის გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის შემთხვევაში, სასამართლოს გადაწყვეტილებით, დამსაქმებელი ვალდებულია, პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღადგინოს პირი, რომელსაც შეუწყდა შრომითი ხელშეკრულება ან უზრუნველყოს ის ტოლფასი სამუშაოთი, ან გადაუხადოს მას კომპენსაცია სასამართლოს მიერ განსაზღვრული ოდენობით. მითითებული რეგულაციით დამსაქმებლისათვის დადგენილია უკანონოდ გათავისუფლებული დასაქმებულის პირვანდელ სამუშაოზე აღდგენა, ხოლო, თუკი ეს შეუძლებელია, მაშინ მომდევნო რიგითობით დადგენილი ვალდებულებების შესრულება (შდრ. სუსგ №ას-951-901-2015, 29.01.2016). შრომის კანონმდებლობა უპირატესად სწორედ დასაქმებულის სამუშაოზე აღდგენას მოიაზრებს დარღვეული უფლების რესტიტუციის ყველაზე უფრო სამართლიან ღონისძიებად. ერთადერთ დამაბრკოლებელ გარემოებად ამ უფლების გამოყენებისათვის კანონმდებლობა შესაბამის თანამდებობაზე დასაქმებულის აღდგენის შეუძლებლობას (აღარ არსებობს ის სტუქტურული ერთეული, რომელშიც დასაქმებული მუშაობდა, დასაქმებულის მიერ დაკავებულ შტატზე სხვა პირი დასაქმდა და სხვა) უკავშირებს.

25. მოცემულ შემთხვევაში, კასატორმა დასაქმებულის სამუშაოზე აღდგენის გამომრიცხველი გარემოების თაობაზე მხოლოდ საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპზე მიუთითა. შესაბამისად, დამსაქმებლის პრეტენზიის არარსებობის პირობებში ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებს არ ჰქონდათ შესაძლებლობა ამ საკითხზე ემსჯელათ. თუმცა, „შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის თაობაზე დამსაქმებლის ნების არამართლზომიერება დასაქმებულის სრულ უფლებრივ რესტიტუციას იწვევს, ანუ უნდა აღდგეს ის მდგომარეობა, რომელიც იარსებებდა, რომ არ დამდგარიყო ანაზღაურების მავალდებულებელი გარემოებები“ (იხ. სუსგ N ას-943-908-2016, 2701.2017წ.) ასევე მნიშვნელოვანია, რომ სხვა პირის დასაქმება იმ ადგილას, საიდანაც არამართლზომიერად გათავისუფლდა დასაქმებული, უპირობოდ არ წარმოადგენს სრული უფლებრივი რესტიტუციის დამაბრკოლებელ გარემოებას. უკანონოდ დათხოვნილი პირი შრომითი ხელშეკრულების ბათილად ცნობასა და უფლებებში აღდგენას ითხოვს, სასამართლომ თავად უნდა შეაფასოს მოსარჩელის უფლებრივი რესტიტუციის საუკეთესო გზა შემდეგი პრიორიტეტული თანმიმდევრობით, კერძოდ, თუ მოსარჩელის ინტერესი პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღდგენაა, სასამართლომ დასაქმებულისა და დამსაქმებლის ორმხრივი პატივსადები ინტერესების დაცვით უნდა შეამოწმოს მითითებული მოთხოვნის საფუძვლიანობა და დაკმაყოფილების მიზანშეწონილობა. პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღდგენის მოთხოვნა საფუძვლიანია, თუ ხელშეკრულების შეწყვეტა უკანონოა, თუმცა აღნიშნული ავტომატურად არ იწვევს დასაქმებულის პირვანდელ მდგომარეობის აღდგენას, ვინაიდან, აღნიშნული მოთხოვნის დაკმაყოფილება დამოკიდებულია მისი აღსრულების შესაძლებლობასა და მხარეთა კანონიერი ინტერესების გათვალისწინებით, მისი აღსრულების შესაძლებლობასა და ეფექტიანობაზე. შესაბამისად, თუ სასამართლომ დაადგინა, რომ გათავისუფლების ბრძანება უკანონოა, თუმცა უკანონოდ დათხოვნილი დასაქმებულის პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღდგენა შეუძლებელია ან მიზანშეუწონელია, ასეთ შემთხვევაში, სასამართლომ უნდა დაადგინოს, ხომ არ არის შესაძლებელი უფლებადარღვეული დასაქმებულის ტოლფას თანამდებობაზე აღდგენა. ამ მიზნით, მან უნდა გამოიკვლიოს რა ადამიანურ რესურსს ფლობს დამსაქმებელი, რა ტოლფასი ვაკანტური პოზიციები აქვს მას, რა ფუნქციური მსგავსებაა პირვანდელ და ტოლფას თანამდებობებს შორის. იმავდროულად, სასამართლომ კვლევის შედეგები უნდა შეუსაბამოს უკანონოდ დათხოვნილი პირის ნებას, ინტერესსა და შესაძლებლობას, დაიკავოს კონკრეტული ტოლფასი თანამდებობა (იხ. საქართველოს შრომის სამართალი და საერთაშორისო შრომის სტანდარტები, გვ. 270-272) - შეად. სუსგ N ას - 310-2020, 15.10.2020წ.

26. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სსსკ-ის 407.1 მუხლით რეგლამენტირებული დანაწესის ფარგლებში საკასაციო სასამართლო უფლებამოსილია, იმსჯელოს და შეაფასოს მხოლოდ ის მტკიცებულებები და ფაქტობრივი გარემოებები, რომელიც წარდგენილია და დადგენილია სააპელაციო სასამართლოს მიერ. საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპზე საპროცესო კანონმდებლობა არ უშვებს ახალი მტკიცებულების წარდგენის შესაძლებლობას. საკასაციო სასამართლო არაერთ გადაწყვეტილებაში/განჩინებაში უთითებს, რომ საპროცესო ნორმები, როგორც ფორმალურ წესთა ერთობლიობა, იმ სავალდებულო მოთხოვნებს ადგენს, რომელთა შეცვლა არც სასამართლოს და არც მხარეთა მიხედულებაზე არაა დამოკიდებული (იხ. სუსგ-ები: № ას-478-2020, 03.07.2020წ; № ას-1033-2018, 30.10.2018წ; №ას-1025-986-2016, 13.01.2017წ; №ას-851-817-2016, 04.11.2016წ). მოცემულ შემთხვევაში ირკვევა, დამსაქმებელს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებში საქმის განხილვის ეტაპზე სასამართლოს წინაშე არ მიუთითებია მოსარჩელის მიერ დაკავებულ თანამდებობაზე სხვა პირის დანიშვნის თაობაზე, ხოლო საკასაციო სასამართლო სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობის ფარგლებში მოკლებულია შესაძლებლობას იმსჯელოს კასატორის მიერ მითითებულ ახალ ფაქტობრივ გარემოებაზე და დავის იურიდიული შედეგის განსაზღვრისას მას სამართლებრივი მნიშვნელობა მიანიჭოს.

27. ეროვნული სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებების სახელმწიფოს მიერ აღუსრულებლობის ან აღსრულების გაჭიანურების გამო არაერთი საჩივარია განხილული სტრასბურგის ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს მიერ. გადაწყვეტილებებში ევროპული სასამართლო განმარტავს, რომ კანონიერ ძალაში შესული სასამართლო გადაწყვეტილების აღსრულების უფლება, რომელიც კონვენციის არცერთ დებულებაში არ არის მოცემული, კონვენციის ორგანოების მიერ განმარტებული იქნა, როგორც „სასამართლო პროცესის“ განუყოფელი ნაწილი მე-6 (§1) მუხლის გაგებით (იხ. Hornsby c. Grèce, 19 mars 1997, §40, Recueil 1997-II; აპოსტოლი საქართველოს წინააღმდეგ, №40765/02, §37, 28 ნოემბერი, 2006 წელი). სასამართლოს განცხადებით, ადამიანის უფლებათა ევროპული

კონვენციის მე-6 მუხლით გარანტირებული სასამართლოსთვის მიმართვის უფლება არარეალური იქნებოდა, თუ კონვენციის ხელმომწერი სახელმწიფოს შიდა კანონმდებლობა ხელს შეუწყობდა იმას, რომ სასამართლოს საბოლოო, კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილება აღუსრულებელი დარჩენილიყო ერთი მხარის საზიანოდ. გადაწყვეტილების აღსრულების გაჭიანურება შეიძლება გამართლებულ იქნას მხოლოდ განსაკუთრებული გარემოებებით, მაგრამ ზიანს არ უნდა აყენებდეს მე-6 მუხლით დაცული უფლების არსს (იხ. დადიანი და მაჩაბელი საქართველოს წინააღმდეგ, №8252/08, §43, 12 ივნისი, 2012 წელი; შპს „ამატ.ჯი“ და მებაღიშვილი საქართველოს წინააღმდეგ, №2507/03, §47, 27 სექტემბერი, 2005 წელი; შპს „იზა“ და მაკრახიძე საქართველოს წინააღმდეგ, №28537/02, §42, 27 დეკემბერი, 2005 წელი). მოსარჩელე მხარის ეფექტიანი დაცვა და კანონიერების აღდგენა გულისხმობს ადმინისტრაციული ორგანოების ვალდებულებას აღასრულონ შიდა სასამართლოს საბოლოო გადაწყვეტილება (იხ. Mutishev and Others v. Bulgaria, №18967/03, §129, 3 December 2009). თუ ადმინისტრაციული ორგანოები უარს აცხადებენ ან ვერ ახერხებენ ან კიდევ აჭიანურებენ ამ ვალდებულების შესრულებას, მოსარჩელე მხარისთვის სამართალწარმოების პროცესში მე–6 მუხლით მინიჭებულ გარანტიას აზრი ეკარგება (იხ. Antonetto v. Italy, №15918/89, §28, 20 July 2000). ვინაიდან აღსრულება სასამართლო პროცესის განუყოფელი ნაწილია (იხ. Bourdov c. Russie, №59498/00, §34, CEDH 2002-III), პირის უფლება სასამართლო განხილვაზე, „სამოქალაქო უფლებათა და ვალდებულებათა“ განსაზღვრისთვის პირველი ინსტანციისა და სააპელაციო სასამართლოების ხელმისაწვდომობასთან ერთად (იხ. Kreuz c. Pologne (no 1), №28249/95, §§ 53 et 54, CEDH, 2001-VI), თანაბრად იცავს ამ პირის უფლებას სააღსრულებო წარმოებათა ხელმისაწვდომობაზეც (იხ. mutatis mutandis, Manoilescu et Dobrescu c. Roumanie et Russie (déc.), №60861/00, CEDH 2005-VI), ანუ უფლებას ამგვარი პროცედურის დაწყებაზე (იხ. სუსგ -ები №ას-999-960-2016, 26 დეკემბერი, 2016 წელი; ას-1330-1250-2017, 12.ნოემბერი, 2018 წელი).

28. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.

29. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 პუნქტის საფუძველზე, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება ცნობილი, პირს დაუბრუნდება, მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 %.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ა(ა)იპ ქ.თბილისის N15 საბავშვო ბაგა-ბაღის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. ა(ა)იპ ქ.თბილისის N15 საბავშვო ბაგა-ბაღს (ს/კ 401...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 363 ლარის (საგადახდო დავალება N1602147875, გადახდის თარიღი 2020 წლის 8 ოქტომბერი;საგადახდო დავალება N0, გადახდის თარიღი 2020 წლის 1 დეკემბერი), 70% – 254,1 ლარი;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ე. გასიტაშვილი

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ბ. ალავიძე