საქმე №ას-583-2020 23 ივლისი, 2021 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ეკატერინე გასიტაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: მირანდა ერემაძე,

ნინო ბაქაქური

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი –ჟ.კ–ი (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – ც.გ–ი (მოპასუხე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 13 ნოემბრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება

დავის საგანი _ უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა, ხელშეშლის აღკვეთა, შენობის დემონტაჟი(ძირითად სარჩელში), მემკვიდრედ და თანამესაკუთრედ ცნობა (შეგებებულ სარჩელში)

საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. გორის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილებით მოსარჩელე ჟ.კ–ის (შემდეგში: თავდაპირველი მოსარჩელე, შეგებებული სარჩელის მოპასუხე ან კასატორი) სარჩელი ც.გ–ის (შემდეგში: თავდაპირველი სარჩელის მოპასუხე, შეგებებული სარჩელის ავტორი ან აპელანტი) მიმართ დაკმაყოფილდა;

1.1. მოპასუხე ც.გ–ის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვილ იქნა კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ........ მდებარე მიწის ნაკვეთის (ს/კ ....) ნაწილი, აღეკვეთა მოპასუხეს მიწის ნაკვეთით ჟ.კ–ის მიერ სარგებლობის ხელშეშლა; ც.გ–ს დაევალა კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ........ მდებარე ჟ.კ–ის საკუთრებაში მყოფ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ .....) არსებული შენობა - ნაგებობის (საპირფარეშოს და კიბის უჯრედის) დემონტაჟი და ნარჩენი მასალის გატანა;

1.2. ამავე გადაწყვეტილებით, მოსარჩელე ც.გ–ის შეგებებული სარჩელი ჟ.კ–ის მიმართ, მემკვიდრედ და მესაკუთრედ ცნობის შესახებ, არ დაკმაყოფილდა.

2. პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შეგებებული სარჩელის ავტორმა ც.გ–მა, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლა და, ახალი გადაწყვეტილებით, თავდაპირველი სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა და შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება.

3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2019 წლის 13 ნოემბრის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა;

3.1. გორის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება ჟ.კ–ის სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში შეიცვალა და ამ ნაწილში მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება;

3.2. ჟ.კ–ის სარჩელი ც.გ–ის მიმართ არ დაკმაყოფილდა;

3.3. გორის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება დანარჩენ ნაწილში უცვლელად დარჩა.

4. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია საქმის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

4.1. ც.გ–ი და ჟ.კ–ი არიან დები. ვ.კ–ი არის ც.გ–ის, ჟ.კ–ის და მ.კ–ის მამა;

4.2. დადგენილია, რომ 2015 წლის 24 აგვისტოდან ჟ.კ–ის სახელზე საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია უძრავი ქონება (სასოფლო სამეურნეო დანიშნულების) დაზუსტებული ფართით 906 კვ.მ., შენობა-ნაგებობის ჩამონათვალი №1 საცხოვრებელი; №2, №3, №4 არასაცხოვრებელი, მდებარე კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ........ ს/კ: №...... ამასთან, 2016 წლის 15 დეკემბერს გაცემული საჯარო რეესტრიდან ამონაწერის თანახმად, უძრავი ქონება მდებარე კასპი, სოფელი ........, 906 კვ.მ ფართობის სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი, ს/კ: №..... (ნაკვეთის წინა ნომრები: .....; .....) საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია ჟ.კ–ის სახელზე. აღნიშნული საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტებია: საარქივო ცნობა №AA2014021453-03; უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება; ანდერძისმიერი მემკვიდრეობის უფლება. 30.04.2014 წ. №AA2014021453-03 საარქივო ცნობის თანახმად, კასპის ადგილობრივ არქივში დაცული ........ თემის საკრებულოს სოფელ ........ 1996-2006 წლების საკომლო წიგნის მიხედვით, ჟ.კ–ის კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 70 კვ.მ საცხოვრებელი სახლი და 0,15 ჰა მიწის ფართობი, დამატებითი ცნობების გრაფაში მითითებულია, რომ ბინა დაეწერა მამისაგან (ვ.) ანდერძისმიერი მემკვიდრეობით;

4.3. 1995 წლის 27 სექტემბრის ანდერძის (დამოწმებული 1988 წლის 26 ივლისს) თანახმად, ჟ.კ–მა მამის - ვ.კ–ისგან ანდერძით მიიღო საცხოვრებელი სახლი, მდებარე: კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ........, აშენებული 1987 წელს, რომლის საცხოვრებელი ფართი იყო 50 კვ.მ. ხოლო დამხმარე ფართი 20 კვ.მ. გარდა ამისა, ჟ.კ–მა ანდერძისმიერი მემკვიდრეობის საფუძველზე მამის - 1995 წლის 21 მარტს გარდაცვლილი ვ.კ–ისაგან მიიღო კასპის რაიონის სოფელ ........ მდებარე 1987 წელს აშენებული 70 მ2 (50 მ2 საცხოვრებელი, 20 მ2 დამხმარე) სახლიც;

4.4. დადგენილია, რომ კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ........ 1996-2006 წლების საკომლო წიგნის ჩანაწერით ც.გ–ის კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 30 მ2 საცხოვრებელი სახლი, მიწის ფართობი მითითებული არ არის, ხოლო 1992 წლის მიწის განაწილების სიით, ც.გ–ს ზონარგაყრილი წიგნით, ფაქტობრივი ფლობით, ნორმის ზევით დაკავებული ან სარგებლობაში გადაცემული მიწის ნაკვეთები არ ერიცხება, ახლად გასაცემი კი 0,15 ჰა არის მითითებული;

4.5 სადავოდ არ არის გამხდარი გარემოება იმის შესახებ, რომ ც.გ–ის საპირფარეშო და კიბის უჯრედი მდებარეობს ჟ.კ–ის კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე.

5. სააპელაციო სასამართლომ ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციის დამატებითი ოქმის პირველი მუხლის პირველი აბზაცზე დაყრდნობით, აღნიშნა, რომ ყოველ ფიზიკურ ან იურიდიულ პირს აქვს თავისი საკუთრების შეუფერხებელი სარგებლობის უფლება. მხოლოდ საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის შეიძლება ჩამოერთვას ვინმეს თავისი საკუთრება კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით გათვალისწინებულ პირობებში. საქართველოს კონსტიტუციის მე-19 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, საკუთრება და მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და უზრუნველყოფილია. დაუშვებელია საკუთრების, მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების გაუქმება. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში: სსკ) 170-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, მესაკუთრეს შეუძლია, კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას. ამავე კოდექსის 172-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, მესაკუთრეს შეუძლია მფლობელს მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მფლობელს ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება. არამფლობელი მესაკუთრის მიერ უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის მართლზომიერებისთვის უნდა არსებობდეს შემდეგი წინაპირობები: ა) მოსარჩელე უნდა იყოს მესაკუთრე; ბ) მოპასუხე უნდა იყოს ნივთის მფლობელი და გ) მოპასუხეს არ უნდა ჰქონდეს ამ ნივთის ფლობის უფლება.

6. სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, ც.გ–ის საპირფარეშო და კიბის უჯრედი მდებარეობს ჟ.კ–ის კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე. ასევე დადგენილია, რომ კასპის მუნიციპალიტეტის სოფელ ........ 1996-2006 წლების საკომლო წიგნის ჩანაწერით ც.გ–ის კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 30 მ2 საცხოვრებელი სახლი. დადგენილია ისიც, რომ კასპის ადგილობრივ არქივში დაცული ....... თემის საკრებულოს სოფელ ........ 1996-2006 წლების საკომლო წიგნის მიხედვით, ჟ.კ–ის კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 70 კვ.მ2 საცხოვრებელი სახლი და 0,15 ჰა მიწის ფართობი, დამატებითი ცნობების გრაფაში მითითებულია, რომ ბინა დაეწერა მამისაგან (ვ.) ანდერძისმიერი მემკვიდრეობით. ამასთან, შედავებული არ არის ის გარემოება, რომ სადავო უძრავი ქონება, ისევე, როგორც ჟ.კ–ისა და ც.გ–ის საკუთრებაში არსებული საცხოვრებელი სახლები, აშენებულია მათი მამის - ვ.კ–ის მიერ, მისსავე კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე.

7. სასამართლომ სსკ-ის 179-ე მუხლზე დაყრდნობით, რომლის მიხედვითაც, თუ მიწის ნაკვეთის მესაკუთრე მშენებლობის დროს განზრახვის გარეშე გადასცდა მეზობელი ნაკვეთის საზღვრებს, მეზობელი ნაკვეთის მესაკუთრემ ეს უნდა ითმინოს, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ამის წინააღმდეგ წინასწარ ან შეტყობისთანავე განაცხადა, განმარტა, რომ მოხმობილი ნორმის მიზანია, დააბალანსოს მიწის მესაკუთრეთა ინტერესები, როდესაც მიწის ნაკვეთის მესაკუთრე მშენებლობის დროს განზრახვის გარეშე გადასცდება მეზობელი ნაკვეთის საზღვრებს. მეზობელი ნაკვეთის მესაკუთრის თმენის ვალდებულება ანაზღაურდება შესაბამისი ფულადი კომპენსაციით. 179-ე მუხლი არის 170-ე მუხლის მოდიფიცირება იმ თვალსაზრისით, რომ მიწის ნაკვეთის მესაკუთრის უფლება მეზობელი მიწის ნაკვეთიდან საზღვრის დარღვევით განხორციელებული მშენებლობით იზღუდება. ნორმის მიხედვით, არსებობს საჯარო ინტერესი, შენარჩუნდეს მშენებლობის შედეგად წარმოქმნილი ნაგებობის ეკონომიკური ერთიანობა, რის გამოც მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეს მშენებლობის განმახორციელებელი მეზობლის მიმართ არ აქვს ნაგებობის დანგრევის მოთხოვნის უფლება. ამასთან, 179-ე მუხლით გათვალისწინებული საკუთრების შეზღუდვა შესაძლებელია შემდეგი წინაპირობების განხორციელების შემთხვევაში: თუ სახეზეა მშენებლობა, საზღვრის კვეთა და მესაკუთრის მხრიდან არაბრალეული ქმედება. უფრო კონკრეტულად კი, ნორმის მიზნიდან გამომდინარე, მშენებლობა მოიცავს არა მხოლოდ შენობებს, რომლებიც მიწასთან მყარად არის დაკავშირებული, არამედ ნებისმიერი ტიპის ნაგებობებს, მათ შორის ისეთს, რომელიც მხოლოდ დროებითი სარგებლობისათვის არის აგებული, მაგრამ მიწის ნაკვეთთან მყარად არის დაკავშირებული. ამასთან, ნორმის სიტყვასიტყვითი მნიშვნელობით, საზღვრის დარღვევის ქმედება განხორციელებული უნდა იყოს მიწის ნაკვეთის მესაკუთრის მიერ, გაუფრთხილებლობით ან განზრახი ბრალის გარეშე, რისი თმენის ვალდებულებაც აქვს მეზობელი ნაკვეთის მესაკუთრეს, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ამის წინააღმდეგ წინასწარ ან შეტყობისთანავე განაცხადა. მეზობლის საწინააღმდეგო განცხადება შეიძლება დასაბუთების გარეშეც განხორციელდეს. მნიშვნელოვანია მხოლოდ გამოხატული ნება, რომ იგი არ მოითმენს საზღვრის დარღვევით განხორციელებულ მშენებლობას. საწინააღმდეგო განცხადების განუცხადებლობის შემთხვევაში, წარმოიშობა მეზობელი მიწის ნაკვეთის მესაკუთრის თმენის უპირობო ვალდებულება.

8. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, წინამდებარე შემთხვევა სწორედ განმარტებული ნორმის შინაარსის მატარებელია, კერძოდ: სახეზეა შენობა, რომლის ნაწილიც - სადავო საპირფარეშო და კიბის უჯრედი კვეთს მეზობელ მიწის ნაკვეთს, ამასთან, მშენებლობა განხორციელებულია მიწის ნაკვეთის მოწინააღმდეგე მხარის საკუთრებაში აღრიცხვამდე და ამ უკანასკნელისთვის იმთავითვე ცნობილი იყო სადავო შენობა-ნაგებობის არსებობისა და ც.გ–ის მხრიდან მისით სარგებლობის თაობაზე, შესაბამისად, ჟ.კ–ის მხრიდან წარმოშობილია სამეზობლო თმენის ვალდებულება. ამასთან, გასათვალისწინებელია ის ფაქტიც, რომ ც.გ–ის საცხოვრებელ სახლში მოხვედრა სადავო კიბის უჯრედის გარეშე (მისი დემონტაჟის შემთხვევაში) შეუძლებელი გახდება, რაც მის უფლებებსა და კანონიერ ინტერესებს განუზომელ ზიანს მიაყენებს.

9. სამოქალაქო კანონმდებლობა მოწესრიგებულია ზოგადი მოთხოვნების საფუძველზე, მათ შორისაა კეთილსინდისიერების პრინციპი, რაც გულისხმობს სამოქალაქო ბრუნვის მონაწილეთა მოქმედებას გულისხმიერებითა და პასუხისმგებლობით, ერთმანეთის უფლებებისადმი პატივისცემით მოპყრობას. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსში აღნიშნული პრინციპი გამოვლენილია მე-8 მუხლის მე-3 ნაწილით, რომლითაც დადგენილია, რომ სამართლებრივი ურთიერთობის მონაწილენი ვალდებულნი არიან კეთილსინდისიერად განახორციელონ თავიანთი უფლებები და მოვალეობანი. უფლების ბოროტად გამოყენებად ჩაითვლება საკუთრებით ისეთი სარგებლობა, რომლითაც მხოლოდ სხვებს ადგებათ ზიანი ისე, რომ არ არის გამოკვეთილი მესაკუთრის ინტერესის უპირატესობა, და მისი მოქმედების აუცილებლობა გაუმართლებელია. სასამართლოს განმარტებით, აღნიშნული მუხლის დანაწესი მესაკუთრეს უფლებას აძლევს, განკარგოს თავისი ნივთი შეხედულებისამებრ, არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, თუმცა, ამავე მუხლით დგინდება, რომ საკუთრების უფლება აბსოლუტურ უფლებას არ წარმოადგენს და მისი შეზღუდვა კანონით დადგენილ შემთხვევაში შესაძლებელია. აქედან გამომდინარე სააპელაციო სასამართლომ დაასკვნა, რომ ჟ.კ–ის სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებით შეილახება ც.გ–ის საკუთრების უფლება და მისი კანონიერი ინტერესები. ნიშანდობლივია, რომ მოსარჩელე ჟ.კ–ი ძირითადად მიუთითებდა მოპასუხე ც.გ–ის მხრიდან ქონებით სრულფასოვან სარგებლობაში ხელშეშლის არსებობაზე, რაც იმას გულისხმობდა, რომ იგი ვერ ატარებს კუთვნილი მიწის ნაკვეთის შემოღობვის სამუშაოებს, ვინაიდან მის კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე მოპასუხეს უკანონოდ აქვს აშენებული შენობა - ნაგებობები და ითხოვდა ამ შენობა-ნაგებობების დემონტაჟს მაშინ, როდესაც მხარეს საცხოვრებელ სახლში მოხვედრის სხვა გზა და საშუალება არ გააჩნია, რაც მას განუზომელ ზიანს აყენებს. ყოველივე აღნიშნულის გათვალისწინებით სააპელაციო სასამართლო მივიდა დასკვნამდე, რომ ჟ.კ–ის სასარჩელო მოთხოვნა არ უნდა დაკმაყოფილდეს და ამ ნაწილში უნდა შეიცვალოს გორის რაიონული სასამართლოს 2017 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება. რაც შეეხება ც.გ–ის სააპელაციო საჩივრის კიდევ ერთ საფუძვლად მითითებულ გარემოებას იმის შესახებ, რომ სასამართლოს არ უნდა გამოეყენებინა 1964 წელს მოქმედი სამოქალაქო სამართლის კოდექსი, სასამართლო აღნიშნავს, რომ უსაფუძვლოა აპელანტის განმარტება, თითქოსდა ჟ.კ–ის შუამდგომლობაზე მსჯელობისას სარჩელის ცალკე წარმოებად გამოყოფის შესახებ გორის რაიონული სასამართლოს მხრიდან მსჯელობისას მხარეს ასევე უარი ეთქვა სადავო საკითხის გადაწყვეტისას საქართველოში 1964 წელს მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის გამოყენების თაობაზე, ვინაიდან სასამართლო სხდომის აუდიო ჩანაწერიდან აღნიშნული არ იკვეთება (იხ. 07.09.2017 წლის სასამართლო სხდომის ოქმი, 14:11:11 წთ.). აქვე სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ მოქმედი სამოქალაქო კოდექსი ძალაში შევიდა 1997 წლის 25 ნოემბრიდან, რომლის 1507-ე მუხლის თანახმად, აღნიშნული სამოქალაქო კოდექსი ვრცელდება მხოლოდ იმ ურთიერთობებზე, რომლებიც წარმოიშობა ამ კოდექსის ამოქმედების შემდეგ, მე-2 ნაწილის თანახმად, იმ ურთიერთობათა მიმართ, რომლებიც წარმოიშვა სამოქალაქო კოდექსის ძალაში შესვლამდე, ამ კოდექსის ნორმები გამოიყენება 1997 წლის 25 ნოემბრიდან წარმოშობილი უფლებებისა და მოვალეობების მიმართ, ხოლო მე-3 ნაწილის თანახმად, სამოქალაქო კოდექსის ამოქმედების გამო ძალადაკარგული ნორმატიული აქტების საფუძველზე წარმოშობილი ურთიერთობების მიმართ გამოიყენება ეს ნორმატიული აქტები, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ურთიერთობის მონაწილეებს სურთ ერთმანეთს შორის ურთიერთობა ამ კოდექსით მოაწესრიგონ, ან თუ სამოქალაქო კოდექსი უძრავი ნივთების შესახებ ახალ წესებს ითვალისწინებს.

10. დადგენილია, რომ მხარეთა მამა - ვ.კ–ი გარდაიცვალა 1995 წლის 21 მარტს, 1997 წლის საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის ამოქმედებამდე, შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლო სრულად იზიარებს პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობას, რომ ც.გ–ის შეგებებული სარჩელის სამართლებრივი საფუძველი გამომდინარეობს მამის გარდაცვალების დროისათვის საქართველოში მოქმედი 1964 წლის სამოქალაქო სამართლის კოდექსიდან, ვინაიდან განსახილველ შემთხვევაში მხარეებს შორის შეთანხმება იმის თაობაზე, რომ მათ შორის მიმდინარე დავა მოწესრიგდეს 1997 წლის 25 ნოემბერს ამოქმედებული სამოქალაქო კოდექსის ნორმებით, არ არის მიღწეული, ხოლო 1997 წლის და 1964 წლის სამოქალაქო კოდექსები მემკვიდრეობის შესახებ განსხვავებულ წესებს ადგენს. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ დაასკვნა, რომ შეგებებული სარჩელის განხილვისას სამართლებრივი ურთიერთობა ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოს მხრიდან მართებულად დარეგულირდა 1964 წლის 25 დეკემბერს მიღებული სამოქალაქო სამართლის კოდექსის შესაბამისად.

11. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, აპელანტმა ც.გ–მა ნაწილობრივ დაამტკიცა სააპელაციო საჩივრის საფუძვლიანობა, რის გამოც სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა (იხ. წინამდებარე განჩინების 3.1-3.3 ქვეპუნქტები).

12. საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპი

12.1. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა თავდაპირველმა მოსარჩელემ- ჟ.კ–მა, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება მოითხოვა, კერძოდ, თავდაპირველი სარჩელის დაკმაყოფილება და შესაბამისად, სახელმწიფო ბაჟის საკითხის გადაწყვეტა (იხ. დაზუსტებული საკასაციო საჩივარი - ტ.2, ს.ფ. 96-112).

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, მტკიცებულებათა გაანალიზების, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის იურიდიული დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც დაუშვებელია, შემდეგი არგუმენტაციით:

13. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

14. განსახილველ შემთხვევაში საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლოს ყოველმხრივ, სრულად და ობიექტურად აქვს გამოკვლეული საქმის გადასაწყვეტად სამართლებრივად მნიშვნელოვანი ყველა ფაქტობრივი გარემოება.

15. სსსკ-ის 407.2-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილად ცნობილ ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით კასატორს ასეთი შედავება არ წარმოუდგენია.

16. საკასაციო სასამართლო არაერთ გადაწყვეტილებაში/განჩინებაში უთითებს, რომ მოთხოვნის სამართლებრივი საფუძვლის რომელიმე ფაქტობრივი წანამძღვრის (სამართლებრივი წინაპირობის) არარსებობა გამორიცხავს მხარისათვის სასურველი სამართლებრივი შედეგის დადგომას. საქმის განმხილველი სასამართლო შეზღუდულია მხოლოდ მხარის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებით, რაც შეეხება სამართლის ნორმების გამოყენებას, სასამართლო, საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების შეფასებით, ადგენს თუ რა სამართლებრივი ურთიერთობა არსებობს მხარეთა შორის და ამ ურთიერთობის მარეგულირებელი სამართლებრივი ნორმების საფუძველზე აკმაყოფილებს ან არ აკმაყოფილებს სარჩელს. მხარეთა შორის არსებული ურთიერთობის შეფასება შედის სასამართლოს კომპეტენციაში, თუმცა საქმეზე გადაწყვეტილება მიღებულ უნდა იქნეს შეჯიბრებითობის პრინციპის სრულად რეალიზაციის პირობებში.

17. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მოსარჩელის მოთხოვნის შინაარსის განმსაზღვრელია სარჩელში მითითებული ფაქტები და გარემოებები. სარჩელის ინდივიდუალიზაცია სარჩელის ელემენტების მეშვეობითაა შესაძლებელი. სსსკ-ის მე-3, მე-4, 83-ე და 178-ე მუხლების ანალიზით შესაძლებელია, დავასკვნათ, რომ სარჩელი შედგება ორი ელემენტისგან: სარჩელის საგნისა და სარჩელის საფუძვლისგან. სარჩელის საგანია მოსარჩელის მოთხოვნა მოპასუხისადმი (სსსკ-ის 178.1 მუხლის „ზ“ ქვეპუნქტი), ხოლო სარჩელის საფუძველი – კონკრეტული ფაქტები და გარემოებები, რომლებზედაც მოსარჩელე ამყარებს თავის მოთხოვნას (სსსკ-ის 178.1 მუხლის „ე“ ქვეპუნქტი). მოსარჩელის სტადიის შემდეგ, სასამართლომ უნდა შეამოწმოს მოპასუხის სტადია, რაც მოსაჩელის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების პასუხად შესაგებელში შედავებული გარემოებების კვალიფიციურობაზეა დამოკიდებული. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2017 წლის 2 მარტის დიდი პალატის გადაწყვეტილებაში (საქმეზე N ას-664-635-2016; პუნქტი 201) მითითებულია: „2007 წლის 28 დეკემბერს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსში განხორციელებული ცვლილებების მიხედვითთ, მოპასუხის მიერ პასუხის (შესაგებლის) წარდგენა სავალდებულო ხასიათს ატარებს (საქართველოს 28.12.2007წ.-ის კანონი N5669-სსმ), რაც იმაში გამოიხატება, რომ აღნიშნული საპროცესო ვალდებულების შეუსრულებლობა მხარისათვის უარყოფით საპროცესოსამართლებრივ შედეგებს იწვევს. კერძოდ, სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები ითვლება შეუდავებლად და, შესაბამისად, დამტკიცებულად. სსსკ-ის 201-ე მუხლის მე-7 ნაწილით გათვალისწინებული შესაგებლის წარუდგენლობის ფაქტი თავისთავად განსაზღვრავს მტკიცების საგანს, რადგანაც მოსარჩელე თავისუფლდება სარჩელში მითითებული ფაქტების მტკიცებისაგან. აღნიშნული გარემოება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების გამოტანის წინაპირობაცაა. საპროცესო კანონმდებლობით დადგენილია მოპასუხის მიერ კონკრეტული შესაგებლის წარდგენის ვალდებულება, კერძოდ, სსსკ-ის 201-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შინაარსიდან გამომდინარე, დგინდება, რომ მოპასუხე უნდა შეედავოს მოსარჩელის გამართულ, დასაბუთებულ მოთხოვნას ანუ დავის გადაწყვეტისათვის სამართლებრივად მნიშვნელოვან ფაქტობრივ გარემოებებს, წინააღმდეგ შემთხვევაში, მოსარჩელის მიერ მითითებული ფაქტები (და არა მისი სამართლებრივი შეხედულებები) დამტკიცებულად ითვლება“. სააპელაციო სასამართლომ მოსარჩელისა და მოპასუხის სტადიებზე წარდგენილი ფაქტობრივი გარემოებებისა და მტკიცებულებების ერთობლივად შესწავლისა და გაანალიზების გზით სავსებით დასაბუთებული და კანონიერი გადაწყვეტილება მიიღო, რომლის საკასაციო წესით გასაჩივრების გზით თავდაპირველმა მოსარჩელემ ვერ დაძლია გასაჩივრებული განჩინების მსჯელობა და დასკვნები და ვერ გააქარწყლა დასაბუთებული საკასაციო შედავებით.

18. განსახილველ შემთხვევაში სავსებით მართებულად არის დადგენილი საქმის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი გარემოებები სააპელაციო სასამართლოს მიერ. ამ მიმართებით კასატორის პრეტენზიები არა მხოლოდ დაუსაბუთებელი, არამედ წინააღმდეგობრივიცაა, რადგან თავის სარჩელში ჟ.კ–ი უთითებს, რომ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული არის მოპასუხე ც.გ–ის ტუალეტი და ამავდროულად კიბის უჯრედის ნაწილი, რომელიც მოსარჩელეს ხელს უშლის საკარმიდამო მიწის ნაკვეთის შემოღობვის სამუშაოების განხორციელებაში; მოსარჩელის მიერ რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე არის მოპასუხის ტუალეტი...ც.გ–ს აშენებული აქვს კიბის უჯრედი და ტუალეტი... (იხ. სარჩელი- ტ. 1, ს.ფ. 2,4,6), ხოლო სარჩელში მითითებული გარემოებების საპირისპიროდ, კასატორი თავის საკასაციო საჩივარში უთითებს, რომ საქმის მასალებიდან და მხარეთა ახსნა-განმარტებებიდან დასტურდება საკომლო წიგნში ჩაწერილები იყვნენ მ.კ–ი და ვ.კ–ი, შესაბამისად, ტუალეტი წარმოადგენდა კომლის საკუთრებას, რომელიც იყიდა ჟ.კ–მაც... დადგენილია, რომ ც.გ–ს არ აუშენებია ტუალეტი, არც მიწის ნაკვეთი წარმოადგენს მის საკუთრებას და არც არავის მიუცია მისთვის ტუალეტი და არც არავის განუცხადებია ნებართვა ტუალეტით სარგებლობაზე, ტუალეტი მდებარეობს ჟ.კ–ის საკუთრებაში, წარმოადგენს ცალკე მდგარ შენობას, რომელიც ც.გ–ის არ ესაზღვრება (იხ. საკასაციო საჩივარი- ტ.2, ს.ფ.103).

19. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საქმის გარემოებების შეფასება ეფუძნება მხარეთა მიერ წარდგენილ სარჩელსა და შესაგებელს, ხოლო მათში მითითებული გარემოებების (ფაქტების) შეცვლა საქმისწარმოების არათუ საკასაციო ინსტანციის ეტაპზე, არამედ პირველი ინსტანციის სასამართლოს არსებით სხდომაზე უკვე დაუშვებელია, რადგან მხარეთა კანონის წინაშე თანასწორობის, დისპოზიციურობისა და შეჯიბრებითობის პრინციპებს ხელყოფს (იხ. წინამდებარე განჩინების 14-16 პუნქტები). მოთხოვნის საფუძვლის (საფუძვლების) ძიებისას, სასამართლოსათვის ამოსავალია ის კონკრეტული ფაქტები და გარემოებები, რომლებზედაც მოსარჩელე ამყარებს თავის მოთხოვნას. სწორედ მოსარჩელის მიერ მითითებული ფაქტები და გარემოებები განსაზღვრავენ მისი მოთხოვნის შინაარსს. სასამართლომ, ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, სარჩელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების შეფასებით, უნდა გაარკვიოს, თუ საიდან გამომდინარეობს მოსარჩელის მოთხოვნის სამართლებრივი საფუძველი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შეთანხმებებიდან თუ სხვა ვალდებულებითი ურთიერთობებიდან.

20. საკასაციო სასამართლო სავსებით იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ განვითარებულ მსჯელობასა და დასკვნებს სსკ-ის 170-ე და 179-ე მუხლების გამოყენებასთან დაკავშირებით და მისსავე ერთ-ერთ განჩინებას მოიხმობს- იხ. სუსგ N ას-1065-2020 (08.04.2021წ.) სსკ-ის 170-ე მუხლის პირველი ნაწილით განმტკიცებულია საკუთრების უფლების არსი და „ნორმაში გადმოცემულია ის ელემენტები, რომლებიც ქმნის საკუთრების უფლების შინაარსს „მესაკუთრეს შეუძლია, კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას“. სსკ-ის 172.2 მუხლის მიხედვით კი, თუ საკუთრების ხელყოფა ან სხვაგვარი ხელშეშლა ხდება ნივთის ამოღების ან მისი ჩამორთმევის გარეშე, მაშინ მესაკუთრეს შეუძლია ხელისშემშლელს მოსთხოვოს ამ მოქმედების აღკვეთა. თუ ამგვარი ხელშეშლა კვლავ გაგრძელდება, მესაკუთრეს შეუძლია მოითხოვოს მოქმედების აღკვეთა სასამართლოში სარჩელის შეტანის გზით. ნორმის შინაარსიდან გამომდინარე, მესაკუთრეს შეუძლია თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ნივთებით, არ დაუშვას მესამე პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა. მესაკუთრეს შეუძლია განახორციელოს პოზიტიური უფლებამოსილებანი, ან ნეგატიური - გამორიცხოს ნებისმიერი მესამე პირის მიერ ქონებით სარგებლობა“. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ დავის შინაარსიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მოცემული დავა მართებულად მიაკუთვნა სამეზობლო სამართლის მოწესრიგების სფეროს. „ზოგადად, სამეზობლო სამართალი სანივთო სამართლის ნაწილია და ამ ნორმათა მიზანია მეზობლებს შორის არსებული დავების გადაჭრა და მშვიდობიანი თანაცხოვრების უზრუნველყოფა. სამეზობლო სამართლის ნორმებით დგინდება მეზობელ მიწის ნაკვეთსა ან სხვა უძრავ ქონებაზე დასაშვები ზემოქმედების ფარგლები, „მეზობელი მესაკუთრის“ ვალდებულება. მეზობელი უძრავი ქონების მესაკუთრეებს შორის მრავალგვარი კონფლიქტი შეიძლება არსებობდეს, თუმცა, სამეზობლო სამართლის ნორმებში თავმოყრილია მხოლოდ კანონმდებლის მიერ მოსაწესრიგებლად მიჩნეული საკითხები. პრაქტიკაში გავრცელებულია სამეზობლო ზემოქმედებათა თმენის, დაუშვებელი ხელყოფის, სხვისი მიწის ნაკვეთზე გადასვლის შემთხვევებთან დაკავშირებული დავები (იხ., თამარ ზარანდია „სანივთო სამართალი“ , თბილისი, 2019 წელი, გვ. 263)“ - იხ. სუსგ N ას-1065-2020, 08.04.2021წ.

21. სამეზობლო ურთიერთობისა და მისი მარეგულირებელი ნორმის ფარგლებში, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს სამეზობლო სამართალში დამკვიდრებული ურთიერთპატივისცემიდან გამომდინარე თმენის ვალდებულებაზე, „სამეზობლო ურთიერთთმენის ვალდებულებას ადგენს სამოქალაქო კოდექსის 174-ე მუხლი, რომლის თანახმად, მეზობელი მიწის ნაკვეთის ან სხვა უძრავი ქონების მესაკუთრენი, გარდა კანონით გათვალისწინებული უფლება-მოვალეობისა, ვალდებული არიან, პატივი სცენ ერთმანეთს. აღნიშნული ნორმა არ არის დეკლარაციული ხასიათის და გულისხმობს მეზობელი მიწის ნაკვეთის მესაკუთრეთა ვალდებულებას, პატივი სცენ სხვისი საკუთრებისა თუ სხვა სამოქალაქო უფლებას და თავიანთი უფლებები გამოიყენონ ისე, რომ ამით ზიანი არ მიაყენონ სხვის უფლებას. კანონი უშვებს მეზობელი უძრავი ქონებიდან მომდინარე ზემოქმედების არსებობას კანონით დასაშვებ ფარგლებში (სამოქალაქო კოდექსის 175-ე მუხლი) და ამ ზემოქმედებათა თმენა სამეზობლო ურთიერთობისათვის დამახასიათებელი თვისებაა, რომელიც ეთანხმება მეზობლების ურთიერთპატივისცემის მოვალეობას. სამოქალაქო კოდექსის 176-ე მუხლი არეგულირებს დაუშვებელი ხელყოფასთან დაკავშირებულ ურთიერთობებს“ (იხ. სუსგ-ები: N 526-500-2013, 29.10.2013წ; N ას-40-2019, 24.09.2019). ნიშანდობლივია აღინიშნოს, რომ მეზობელი უძრავი ქონებიდან მომდინარე ზემოქმედების არსებობისას კანონით დასაშვებ ფარგლებში (სსკ-ის 175-ე მუხლი) ამ ზემოქმედებათა თმენა სამეზობლო ურთიერთობისათვის დამახასიათებელი თვისებაა. ნორმის მე-2 ნაწილის მიხედვით თმენის ვალდებულება არსებობს მაშინაც, როდესაც ზემოქმედება არსებითია, მაგრამ იგი გამოწვეულია სხვა ნაკვეთით ან უძრავი ქონებით ჩვეულებრივი სარგებლობით და არ შეიძლება მისი აღკვეთა ისეთი ღონისძიებებით, რომელიც ამ სახის მოსარგებლისათვის ნორმალურ სამეურნეო საქმიანობად მიიჩნევა. არსებითი დარღვევის დადგენისას შეფასება ხდება შესაბამისი მიწის ნაკვეთის ან სხვა უძრავი ქონების ჩვეულებრივი მოსარგებლის - საშუალო გონიერი ადამიანის მასშტაბით. შეფასებისას ვერ მოხდება მხოლოდ დაინტერესებული პირის სუბიექტურ აღქმაზე დაყრდნობა. ასევე, მხედველობაშია მისაღები სხვა ობიექტური გარემოებები. ამასთან, ხდება ისეც, რომ მშენებლობის დროს მიწის ნაკვეთებს შორის არსებული საზღვრის დარღვევას აქვს ადგილი. სსკ-ის 179-ე მუხლი ითვალისწინებს შემთხვევას, როდესაც მიწის ნაკვეთის მესაკუთრე მშენებელობის დროს განზრახვის გარეშე გადასცდა მეზობელი ნაკვეთის საზღვარს. საკვანძო საკითხი ამ დროს არის ის, თუ როგორ მოხდა საზღვრის გადაცდენა: განზრახი თუ გაუფრთხილებელი მოქმედების შედეგად. თუ საზღვრის გადასვლა მოხდა განზრახ, მესაკუთრეს შეუძლია დაეყრდნოს 172.2-ე მუხლს და მოითხოვოს დემონტაჟი. თუ საზღვრის გადაცდენა მოხდა განზრახვის ან უხეში გაუფრთხილებლობის გარეშე, რადგან ამ შემთხვევაში სახეზეა მეორე მხარის ეკონომიკური ინტერესი, კანონმდებლობა ავალდებულებს მეზობელი ნაკვეთის მესაკუთრეს, ითმინოს მისი მიწის ნაკვეთზე ეს ზემოქმედება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ამის წინააღმდეგ წინაწარ ან შეტყობისთანავე განაცხადა. საზღვრის დარღვევა, თუკი ასეთს აქვს ადგილი ადვილად შესამჩნევი ხდება მეზობელი მესაკუთრისთვის. სწორედ ამიტომ კანონმდებლობა იმ მესაკუთრისაგან, რომლისათვისაც მნიშვნელოვანია, რომ მისი მიწის ნაკვეთზე არ ჰქონდეს ადგილი მსგავს ზემოქმედებას, მოითხოვს საზღვრის დარღვევის შესახებ მეორე მხარის დაუყოვნებლივ ინფორმირებას შეტყობისთანავე - იმ მომენტში, როგორც კი აღნიშნული მისთვის ცნობილი გახდა. თუკი მესაკუთრემ არ განახორციელა ეს მოქმედება, შემდგომ იგი კარგავს მისი მიწის ნაკვეთზე არსებული კონსტრუქციის დემონტაჟის მოთხოვნის უფლებას (იხ., თამარ ზარანდია „სანივთო სამართალი“ , თბილისი, 2019 წელი, გვ. 275) - იხ. სუსგ N ას-25-2021, 27.04.2021წ: N ას-1065-2020, 08.2021წ; N ას- 1085-1005 -2017. 10.11, 2017წ: N ას-142-138-2016, 28.11.2016წ..

22. განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ შენობა, რომლის ნაწილიც - სადავო საპირფარეშო და კიბის უჯრედი კვეთს მეზობელ მიწის ნაკვეთს, ამასთან, მშენებლობა განხორციელებულია მიწის ნაკვეთის მოწინააღმდეგე მხარის საკუთრებაში აღრიცხვამდე და ამ უკანასკნელისთვის იმთავითვე ცნობილი იყო სადავო შენობა-ნაგებობის არსებობისა და ც.გ–ის მხრიდან მისით სარგებლობის თაობაზე, შესაბამისად, ჟ.კ–ის მხრიდან წარმოშობილია სამეზობლო თმენის ვალდებულება. ამასთან, დადგენილია ის ფაქტიც, რომ ც.გ–ის საცხოვრებელ სახლში მოხვედრა სადავო კიბის უჯრედის გარეშე (მისი დემონტაჟის შემთხვევაში) შეუძლებელი გახდება, რაც მის უფლებებსა და კანონიერ ინტერესებს განუზომელ ზიანს მიაყენებს. დადგენილია ასევე, რომ მოსარჩელე ჟ.კ–ი ძირითადად მოპასუხე ც.გ–ის მხრიდან ქონებით სრულფასოვან სარგებლობაში ხელშეშლის არსებობაზე მიუთითებდა, რაც იმას გულისხმობს, რომ იგი ვერ ატარებს კუთვნილი მიწის ნაკვეთის შემოღობვის სამუშაოებს, ვინაიდან მის კუთვნილ მიწის ნაკვეთზე მოპასუხეს უკანონოდ აქვს აშენებული შენობა - ნაგებობები და ამის გამო მოითხოვა ამ შენობა-ნაგებობების დემონტაჟი მაშინ, როდესაც მხარეს საცხოვრებელ სახლში მოხვედრის სხვა გზა და საშუალება არ გააჩნია; ამჟამად კი კასატორი განსხვავებულ პოზიციას ავითარებს და ამტკიცებს, რომ ტუალეტი არასდროს ყოფილა მოპასუხის საკუთრებაში, ის კომლის საკუთრებაა და არც მისით სარგებლობის ნებართვა აქვს მოპასუხეს (იხ. წინამდებარე განჩინების მე-18 პუნქტი), რაც, როგორც უკვე აღინიშნა, კასატორის ურთიერთგამომრიცხავ და დაუსაბუთებელ პოზიციას წარმოაჩენს.

23. საკასაციო სასამართლოს შეფასებით, სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.

24. სსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ჟ.კ–ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. ჟ.კ–ს (პ/ნ.....) სახელმწიფო ბიუჯეტის (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) სასარგებლოდ დაეკისროს, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2020 წლის 24 ივლისის განჩინებით გადავადებული სახელმწიფო ბაჟის - 150 ლარის 30%-ის 45 ლარის გადახდა;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ე. გასიტაშვილი

მოსამართლეები: მ. ერემაძე

ნ. ბაქაქური