28 აპრილი, 2022 წელი,
საქმე №ას-22 -2022 თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა/მოსამართლეები:
ვლადიმერ კაკაბაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ლევან მიქაბერიძე,
მირანდა ერემაძე
საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორები - გ. ხ-ძე, რ. ა-ვა, ნ. ა-ვა (მოსარჩელეები)
მოწინააღმდეგე მხარე - შპს „ბ------ი ---“ (მოპასუხე)
გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2021 წლის 15 ნოემბრის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება
დავის საგანი - ვალდებულების შესრულება
საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
1. ამხანაგობა ,,ვ------ი -----ის’’ (შემდეგში - ამხანაგობა) წევრები იყვნენ: გ. ხ-ძე (შემდეგში - პირველი მოსარჩელე ან პირველი კასატორი), მ. ხ-ძე (რომელიც 2019 წლის 30 დეკემბერს გარდაიცვალა და რომლის სამკვიდრო ქონებაც სამართავად პირველ მოსარჩელეს გადაეცა), რ. ა-ავა (შემდეგში - მეორე მოსარჩელე ან მეორე კასატორი) და ნ. ა-ვა (შემდეგში - მესამე მოსარჩელე ან მესამე კასატორი).
2. ამხანაგობის საკუთრებაში იყო უძრავი ქონება, კერძოდ, ქ.თბილისში, ------ ხევის N------ში მდებარე 876კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი (შემდეგში - მიწის ნაკვეთი).
3. 2016 წლის 27 ნოემბერს, ამხანაგობასა და შპს ,,ბ-----ი -----ს“ (შემდეგში - მოპასუხე, მოწინააღმდეგე მხარე ან საწარმო) შორის ხელშეკრულება დაიდო, მიწის ნაკვეთის საკუთრებაში გადაცემისა და, სანაცვლოდ, ამ ნაკვეთზე დამტკიცებული სამშენებლო პროექტის მიხედვით ახლად აშენებული ფართის გადაცემის შესახებ.
მითითებული ხელშეკრულების 18.1 პუნქტი ითვალისწინებდა მოპასუხის მიერ მოსარჩელეებისათვის საცხოვრებელი, კომერციული, მანსარდისა და ავტოფარეხების მთლიანი, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული ფართის 40%-ის გადაცემის ვალდებულებას, წინასწარ შეთანხმებული დოკუმენტის (განშლა) შესაბამისად.
4. 2017 წლის 18 აგვისტოს, მხარეთა შორის დამატებით ახალი შეთანხმება გაფორმდა, რომლითაც 2016 წლის 27 ნოემბრის ხელშეკრულების მე-18 პუნქტი შეიცვალა. ამ ცვლილების მიხედვით, მოპასუხე, მოსარჩელეს, ნაცვლად მანამდე დადგენილი საცხოვრებელი, კომერციული, მანსარდისა და ავტოფარეხების მთლიანი, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული ფართის 40%-ის გადაცემის ვალდებულებისა, ახალი შეთანხმებით გადასცემდა კონკრეტულ ფართებს, კერძოდ, 1 693კვ.მ საცხოვრებელ ფართს, 418კვ.მ კომერციულ ფართს, 218კვ.მ მანსარდს და 12 ერთეულ ავტოფარეხის ფართს.
2017 წლის 18 აგვისტოს შეთანხმების მიხედვით, იმ შემთხვევაში, თუ კორექტირებული სამშენებლო პროექტის დამტკიცებისა და ახალი სამშენებლო ნებართვის კორექტირების შედეგად არსებული სამშენებლო პროექტით გათვალისწინებულ ასაშენებელ კორპუსს ერთი ან მეტი სართული დაემატებოდა, ზემოაღნიშნული მე-18 პუნქტით გათვალისწინებული, ამხანაგობისათვის გადასაცემი საცხოვრებელ ფართის ოდენობა შეიცვლებოდა და მას დამატებით შემდეგი რაოდენობის ფართები გადაეცემოდა: - ერთი სართულის დამატების შემთხვევაში - 100კვ.მ საცხოვრებელი ფართი; - ორი სართულის დამატების შემთხვევაში - 200კვ.მ საცხოვრებელი ფართი; - სამი ან მეტი სართულის დამატების შემთხვევაში - მიღებული ფართის 40%.
2017 წლის 18 აგვისტოს შეთანხმებითვე ძალაში დარჩა 2016 წლის 27 ნოემბრის ხელშეკრულების 15.1 პუნქტის ,,ბ“ ქვეპუნქტი, იგი განსაზღვრავდა, რომ იმ ფართების მოცულობა, რომელიც პირველ მხარეს უნდა მიეღო, გაიზრდებოდა ან შემცირდებოდა შენობა-ნაგებობის კოეფიციენტის გაზრდის ან შემცირების მიხედვით (აქ არ იგულისხმებოდა ზედა სართულების დაშენება, სადაც მოქმედებდა მე-18 პუნქტით დადგენილი წესი სართულების დამატების შესახებ).
5. 2018 წლის 8 ივნისს, მხარეთა შორის კიდევ ერთი შეთანხმება გაფორმდა, რომლითაც მოხდა მშენებარე შენობის განშლის რეგისტრაცია არქიტექტურის სამსახურის მიერ 2010 წლის 1 დეკემბერს დამტკიცებული სამშენებლო პროექტის მიხედვით და ინდივიდუალიზებული ფართების მხარეთა საკუთრებაში აღრიცხვა, რომლის შესაბამისადაც, მოსარჩელეთა საკუთრებად აღირიცხა ჯამურად 1 864.05კვ.მ (საცხოვრებელ ფართს + მანსარდი).
ზემოაღნიშნული შეთანხმების მე-3 პუნქტით, მხარის მოთხოვნის შემთხვევაში, მოპასუხე უზრუნველყოფდა ამ შეთანხმების დანართი 1-ის მიხედვით ,,ა-----ის“ სახელზე აღრიცხული ფართების დაყოფას/გაყოფას და 2016 წლის 27 ნოემბრის ხელშეკრულების მე-18 პუნქტით შეთანხმებული პირობებით მხარისათვის გადაცემას.
6. 2019 წლის 15 ივლისს, მოპასუხის განცხადების საფუძველზე არქიტექტურის სამსახურმა დაამტკიცა ახალი სამშენებლო პროექტი და გაიცა ახალი სამშენებლო ნებართვა, რომელთა საფუძველზე გაიზარდა განაშენიანებისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტები, რის შედეგადაც შენობას დაემატა ორი სართული და გაიზარდა განაშენიანების (მოშენების) ფართობი. საბოლოოდ, მშენებლობის ვადა 2022 წლის 14 სექტემბრის ჩათვლით განისაზღვრა.
7. საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს წერილობითი მიმართვისა და ლევან სამხარაულის სახელობის ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნის მონაცემების შესაბამისად, ამხანაგობას გადაცემული აქვს 1 967.71კვ.მ საცხოვრებელი ფართი.
8. მოპასუხის წინააღმდეგ მოსარჩელეებმა სასამართლოში სარჩელი შეიტანეს, რომლითაც მოითხოვეს:
8.1. მოპასუხისათვის, ამხანაგობის სასარგებლოდ, დამატებით 676.7კვ.მ საცხოვრებელი ფართის, 21.83კვ.მ კომერციული ფართისა და 194.57კვ.მ ავტოსადგომის გადაცემის დაკისრება;
8.2. ამხანაგობის მიერ მიღებული და მოპასუხის მიერ გადასაცემი ფართების მოსარჩელეთა მითითებების მიხედვით ინდივიდუალიზება/ერთმანეთისაგან გამიჯვნა, შიდა ტიხრების ამოყვანა და ზემომითითებული ფართებიდან 700კვ.მ ფართის ,,თეთრი კარკასის“ მდგომარეობაში გადაცემა.
9. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 23 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა.
10. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხემ, ამ გადაწყვეტილების გაუქმებისა და, ახალი გადაწყვეტილებით, სარჩელის უარყოფის მოთხოვნით.
11. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 15 ნოემბრის გადაწყვეტილებით:
- მოპასუხის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა;
- გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებით ახალი გადაწყვეტილება იქნა მიღებული;
- სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა;
- მოპასუხეს დაევალა, ამხანაგობისათვის დამატებით 97.9კვ.მ საცხოვრებელი ფართის საკუთრებაში გადაცემა;
- დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
11.1. სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად ცნო წინამდებარე განჩინების 1-7 პუნქტებში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები და შემდეგი დასკვნები გააკეთა:
1). მხარეთა შორის 2016 წლის 27 ნოემბერს, 2017 წლის 18 აგვისტოს და 2018 წლის 8 ივნისს დადებული ხელშეკრულებებიდან (შეთანხმებებიდან) გამომდინარე, ცვლილების გათვალისწინებით, ამხანაგობის მიმართ მოპასუხის ვალდებულებაში შედიოდა - არა მანამდე, თავდაპირველი ხელშეკრულებით დადგენილი საცხოვრებელი, კომერციული, მანსარდისა და ავტოფარეხების მთლიანი, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული ფართის 40%-ის გადაცემა, არამედ ახალი შეთანხმებით დადგენილი კონკრეტული ფართების, კერძოდ, 1 693კვ.მ საცხოვრებელი ფართის, 418კვ.მ კომერციულ ფართის, 218კვ.მ მანსარდისა და 12 ერთეული ავტოფარეხის გადაცემის ვალდებულება.
2). მხარეთა შორის საბოლოოდ გაფორმებული 2018 წლის 18 ივნისის შეთანხმებით, ამხანაგობას უნდა გადასცემოდა 1 864.05კვ.მ საცხოვრებელი ფართი (საცხოვრებელ ფართს + მანსარდი), ხოლო ორი სართულის დამატების შემთხვევაში - დამატებით 200კვ.მ (საფუძველი - 2017 წლის 18 აგვისტოს შეთანხმების 18.3 პუნქტი).
3). რაკი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა და ლევან სამხარაულის სახელობის ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნის შესაბამისად, ამხანაგობას 1 967.71კვ.მ საცხოვრებელი ფართი გადაეცა, ამიტომ გადასაცემი დარჩა არსებული სხვაობა, რასაც მოპასუხეც ადასტურებდა, რომელმაც სააპელაციო სასამართლოს სხდომაზე მზაობა გამოთქვა, რომ მოსარჩელისათვის დამატებით 97.9კვ.მ ფართი გადაეცა.
11.2. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელეთა მსჯელობა იმის შესახებ, რომ, როგორც 2019 წლის ახალი პროექტის მიხედვით, ასევე, რეალურად და ფაქტობრივადაც ადგილი ჰქონდა საცხოვრებელი კორპუსის სიგანეში გაზრდას, რის გამოც აღნიშნული ზრდა მხედველობაში უნდა ყოფილიყო მიღებული მოპასუხის მიერ მოსარჩელისათვის ფართების გადაცემის დროს და მოსარჩელეს უნდა გადასცემოდა გაზრდილი ფართის შესაბამისი წილიც.
სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, საქმეზე წარდგენილი მტკიცებულებებით დგინდებოდა, რომ ფართის გაზრდა განაპირობა მხოლოდ სიმაღლეში ორი სართულის დაშენებამ, რაც თავის მხრივ წარმოშობდა 2017 წლის 18 აგვისტოს დამატებითი შეთანხმებით გათვალისწინებული ცვლილების შესაბამისად მხოლოდ 200კვ.მ-ის გადაცემის ვალდებულებას.
მოსარჩელეებს სასამართლოში არ წარუდგენიათ არანაირი მტკიცებულება, მათ შორის, არც ექსპერტიზის დასკვნა, საიდანაც დადგინდებოდა, რომ 2010 წლის ძირითად პროექტთან შედარებით, 2019 წლის კორექტირებული პროექტით და ფაქტობრივი მშენებლობით საცხოვრებელი კორპუსის მოცულობა სიგანეში გაიზარდა, რამაც განაპირობა საცხოვრებელი, მანსარდის, კომერციული და ავტოფარეხის ფართების ზრდა.
მხოლოდ მოსარჩელის ახსნა-განმარტებაზე დაყრდნობით კი, ექსპერტიზის დასკვნის ან სხვა უტყუარი მტკიცებულების არსებობის გარეშე, შეუძლებელი იყო 2010 წლის ძირითად პროექტთან 2019 წლის კორექტირებული პროექტის შეპირისპირებით იმის უტყუარად დადგენა, რომ ნამდვილად ჰქონდა ადგილი მშენებარე საცხოვრებელი კორპუსის მოცულობის სიგანეში ზრდას.
ასეც რომ ყოფილიყო, კერძოდ, მშენებარე საცხოვრებელი კორპუსის მოცულობის სიგანეში ზრდა კიდევაც რომ დადგენილიყო (თუნდაც ვიზუალურად დაკვირვებით), ექსპერტიზის დასკვნის ან სხვა უტყუარი მტკიცებულების არსებობის გარეშე, მაინც შეუძლებელი იქნებოდა იმის განსაზღვრა, თუ რა მოცულობით გაიზარდა კორპუსის ფართი სიგანეში და რაც მთავარია, გაზრდის შემთხვევაში, რამდენს შეადგენდა მოსარჩელის კუთვნილი საცხოვრებელი, მანსარდის, კომერციული და ავტოფარეხის ფართების წილი გაზრდილი მოცულობის გათვალისწინებით.
ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ დაუსაბუთებლად მიიჩნია ამხანაგობის მტკიცება საერთო ფართის მოცულობის სიგანეში გაზრდასთან დაკავშირებით, რადგან წარდგენილი მტკიცებულებებით დგინდებოდა, რომ ფართის გაზრდა გამოიწვია მხოლოდ სიმაღლეში ორი სართულის დამატებამ, რაც, თავის მხრივ, წარმოშობდა 2017 წლის 18 აგვისტოს დამატებითი შეთანხმებით გათვალისწინებული ცვლილების შესაბამისად (18.3 პუნქტის 3.2 ქვეპუნქტი) მხოლოდ დამატებით 200კვ.მ-ის გადაცემის ვალდებულებას.
11.3. სააპელაციო სასამართლოს განსჯით, საქმის მასალებით ვერც ის გარემოება ვერ დგინდებოდა, რომ მოპასუხემ მოსარჩელეებს ავტოფარეხის და კომერციული ფართების ნაწილი არ გადასცა ხელშეკრულებით და მისი დანართებით გათვალისწინებული კონფიგურაციითა და განლაგებით. მითითებული გარემოება მოსარჩელეებმა სასამართლოს უტყუარად ვერ დაუსაბუთეს.
11.4. დავის მოსაწესრიგებლად სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში - სსკ) 316.1, 317.1, 361.2, 629-ე, 641-ე, ასევე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში - სსსკ) მე-2 და 102-ე მუხლები.
12. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე მოსარჩელეებმა საკასაციო საჩივარი შემოიტანეს, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და, ახალი გადაწყვეტილებით, სარჩელის სრულად დაკმაყოფილების მოთხოვნით, შემდეგი დასაბუთებით:
12.1. 2019 წლის 15 ივლისს დამტკიცებული პროექტითა და სამშენებლო ნებართვით გაიზარდა სამშენებლო კოეფიციენტები და ხელშეკრულების მე-15 პუნქტის შესაბამისად, ამხანაგობას კოეფიციენტების ზრდის შედეგად მომატებული ფართის მოთხოვნის უფლება წარმოეშვა.
12.2. მხარეთა შორის დადებული არც ერთი შეთანხმების მიზანი არ ყოფილა 2016 წლის 27 ოქტომბრის ხელშეკრულებით შეთანხმებული განაწილების პრინციპის შეცვლა, მათი მიზანი იყო, მოპასუხისათვის ფართების რეალიზაციის საშუალების მიცემა და, ამ გზით, დამატებითი სახსრების მობილიზების შესაძლებლობის შექმნა.
აქედან გამომდინარეობდა, რომ ზემოხსენებულ შეთანხმებებში ამხანაგობის მიერ მისაღები ფართების რაოდენობა ერთმანეთს არ ემთხვეოდა. არ არსებობს არც ერთი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებს მხარეთა განზრახვას, შეეცვალათ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ფართების განაწილების პრინციპი.
12.3. საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებები (მიმოწერა) ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ მხარეთა შორის გაფორმებულ დამატებით შეთანხმებებში ამხანაგობის მიერ მისაღები ფართები დაანგარიშებულია სწორედ 2016 წლის 27 ოქტომბრის ხელშეკრულებაში მითითებული განაწილების პრინციპით. ეს გარემოება თავად ამ შეთანხმებების ერთიანი (და არა - ცალკეული პუნქტების) შინაარსიდანაც გამომდინარეობს.
12.4. 2019 წლის 2 აგვისტოს საჯარო რეესტრში ცალმხრივად წარდგენილი დოკუმენტაციით მოპასუხემ მოსარჩელის საკუთრებად ხელშეკრულებით მისაღებზე ბევრად ნაკლები ფართები მიუთითა. ამავდროულად, მოწინააღმდეგე მხარემ შეცვალა ამხანაგობის მიერ მისაღები ფართების მდებარეობა და კონფიგურაცია, რაც წინააღმდეგობაშია 2018 წლის 8 ივნისის შეთანხმებასთან.
12.5. 2016 წლის 27 ოქტომბრის ხელშეკრულების მე-18 პუნქტით მოპასუხე ვალდებული იყო, გადასაცემი ფართის ნაწილი, კერძოდ, 700კვ.მ, ამხანაგობისათვის თეთრი კარკასის მდგომარეობაში გადაეცა, რაც არც ერთი დამატებითი შეთანხმებით არ შეცვლილა. აღნიშნული ვალდებულება საწარმოს არ შეუსრულებია, რაზეც სააპელაციო სასამართლოს არ უმსჯელია.
13. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2022 წლის 20 იანვრის განჩინებით, სსსკ-ის 391-ე მუხლის მიხედვით, მოსარჩელეთა საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც ის დაუშვებელია:
14. სსსკ-ის 391.5 მუხლის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ:
ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებასა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას;
ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია;
გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება;
დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან;
ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;
ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.
15. მოცემული დავის საკვანძო საკითხია, მოპასუხის მიერ ამხანაგობისათვის გადასაცემი ფართების ზუსტად განსაზღვრა, კერძოდ, იმის დადგენა, თუ რა რაოდენობის ფართი უნდა გადაეცა მოწინააღმდეგე მხარეს ამხანაგობისათვის.
სარჩელის ფაქტობრივი საფუძველი ისაა, რომ 2019 წელს დამტკიცებული პროექტისა და შენობის ფაქტობრივი მდგომარეობის მიხედვით, შენობის სიგანეში მოცულობით გაზრდის გამო, მოპასუხეს ამხანაგობისათვის დამატებითი ფართის გადაცემის ვალდებულება ეკისრებოდა, რის გადაცემასაც მოსარჩელეები სარჩელით მოითხოვდნენ. გარდა ამისა, სარჩელით სადავო იყო, მოპასუხის მიერ ამხანაგობისათვის გადაცემული ავტოფარეხებისა და კომერციული ფართების კონფიგურაცია; მოსარჩელეთა განმარტებით, ხსენებული ფართები მათ სრულად არ გადასცემია, შეთანხმებებითა და დანართებით დადგენილი კონფიგურაციის და განლაგების შესაბამისად.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, განსახილველი სარჩელის წარმატებისათვის მოსარჩელეებს სასამართლოსათვის უნდა დაემტკიცებინათ, რომ მოპასუხეს სარჩელით მოთხოვნილი ფართების ამხანაგობისათვის (რომლის წევრებიც თავად არიან) გადაცემის ვალდებულება აკისრია, რაც შესრულებული არაა.
16. დასაწყისში უნდა განიმარტოს, რომ სამოქალაქო სამართალწარმოება შეჯიბრებითობის პრინციპს ემყარება და მხარის პოზიციის წარმატება დამოკიდებულია იმაზე, თუ რამდენად უტყუარად შეძლებს იგი მტკიცების საგანში შემავალი გარემოებების დადასტურებას (სსსკ-ის მე-4 (მხარეები იწყებენ საქმის წარმოებას სასამართლოში, ამ კოდექსში ჩამოყალიბებული წესების შესაბამისად, სარჩელის ან განცხადების შეტანის გზით. ისინი განსაზღვრავენ დავის საგანს და თვითონვე იღებენ გადაწყვეტილებას სარჩელის (განცხადების) შეტანის შესახებ) და 102-ე (თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებაები, რომლებზეც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. მუხლები). შესაბამისად, სასამართლოში წარმატების მომტანია არა მხოლოდ მოთხოვნის დამასაბუთებელ არგუმენტზე (არგუმენტებზე) მითითება, არამედ მისი ნამდვილობის სათანადო მტკიცებულებით (მტკიცებულებებით) დადასტურება. სხვაგვარად შეუძლებელიცაა, რადგან საქმის გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ სწორი დასკვნა სასამართლოს მიერ სწორედ მტკიცებულებების ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას შეიძლება დაეფუძნოს (სსსკ-ის 105.2 მუხლი (სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ).
17. პალატის განსჯით, მოსარჩელეებმა სასამართლოს ვერ დაუდასტურეს, რომ 2019 წლის კორექტირებული პროექტითა და ფაქტობრივი მშენებლობით საცხოვრებელი კორპუსის მოცულობა სიგანეში გაიზარდა, რამაც საცხოვრებელი, მანსარდის, კომერციული და ავტოფარეხების ფართების ზრდა გამოიწვია. საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებებით უტყუარად მხოლოდ ის გარემოება დადგინდა, რომ საერთო ფართის გაზრდა განპირობებულია მხოლოდ ორი სართულის დამატებით, რამაც ამხანაგობას მოპასუხისათვის 200კვ.მ ფართის მოთხოვნის უფლება მიანიჭა.
მოცემული საკითხის შეფასებისას სააპელაციო სასამართლომ მართებულად აღნიშნა, რომ 2010 წლის ძირითად პროექტთან 2019 წლის კორექტირებული პროექტის შეპირისპირებითა და მხოლოდ მოსარჩელის ახსნა-განმარტებაზე დაყრდნობით შეუძლებელი იყო იმის უტყუარად დადგენა, რომ მშენებარე საცხოვრებელი კორპუსის მოცულობა სიგანეში გაიზარდა.
ასეც, რომ ყოფილიყო და მშენებარე საცხოვრებელი კორპუსის მოცულობის სიგანეში ზრდა ვიზუალური დაკვირვებითაც რომ დადგენილიყო, ექსპერტიზის დასკვნის ან სხვა უტყუარი მტკიცებულების არსებობის გარეშე, მაინც შეუძლებელი იქნებოდა იმის განსაზღვრა, თუ რა მოცულობით გაიზარდა კორპუსის ფართი და რამდენი იყო მოსარჩელის კუთვნილი საცხოვრებელი, მანსარდის, კომერციული და ავტოფარეხის ფართების წილი ნივთის გაზრდილ მოცულობაში.
18. მოსარჩელეებმა მტკიცების ტვირთი ვერც იმ ნაწილში ვერ დაძლიეს, სადაც ისინი უთითებდნენ, რომ მოპასუხემ ავტოფარეხისა და კომერციული ფართების ნაწილი ხელშეკრულებითა და მისი დანართებით გათვალისწინებული კონფიგურაციით და განლაგებით არ გადასცა. მითითებული გარემოების დამადასტურებელი უტყუარი მტკიცებულებები მათ სასამართლოსათვის არ წარუდგენიათ და შესაბამისად, სარჩელის ეს ნაწილიც წარუმატებელია.
19. დასაბუთებულია გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ის ნაწილი, რომლითაც მოპასუხეს ამხანაგობისათვის 97.9კვ.მ საცხოვრებელი ფართის გადაცემა დაევალა. აღნიშნულ ნაწილში სარჩელის დაკმაყოფილების საწინდარი სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე დამტკიცებულად ცნობილი შემდეგი გარემოებები გვევლინება:
1). მხარეთა შორის 2016 წლის 27 ნოემბერს, 2017 წლის 18 აგვისტოს და 2018 წლის 8 ივნისს დადებული ხელშეკრულებებიდან (შეთანხმებებიდან) გამომდინარე, ცვლილების გათვალისწინებით, ამხანაგობის მიმართ მოპასუხის ვალდებულებაში შედიოდა - არა მანამდე, თავდაპირველი ხელშეკრულებით დადგენილი საცხოვრებელი, კომერციული, მანსარდისა და ავტოფარეხების მთლიანი, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული ფართის 40%-ის გადაცემა, არამედ ახალი შეთანხმებით დადგენილი კონკრეტული ფართების, კერძოდ, 1 693კვ.მ საცხოვრებელი ფართის, 418კვ.მ კომერციულ ფართის, 218კვ.მ მანსარდისა და 12 ერთეული ავტოფარეხის გადაცემის ვალდებულება.
2). მხარეთა შორის საბოლოოდ გაფორმებული 2018 წლის 8 ივნისის შეთანხმებით, ამხანაგობას უნდა გადასცემოდა 1 864.05კვ.მ საცხოვრებელი ფართი (საცხოვრებელ ფართს + მანსარდი), ხოლო ორი სართულის დამატების შემთხვევაში - დამატებით უნდა მიეღო 200კვ.მ (საფუძველი - 2017 წლის 18 აგვისტოს შეთანხმების 18.3 პუნქტი).
3). საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა და ლევან სამხარაულის სახელობის ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნის შესაბამისად, მოპასუხემ ამხანაგობას 1 967.71კვ.მ საცხოვრებელი ფართი გადასცა.
ზემომითითებული გარემოებები კასატორს დასაბუთებული შედავების (პრეტენზია) გზით არ გაუქარწყლებია, ამიტომ ისინი სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის (სსსკ-ის 407.2 მუხლი).
რაკი საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოსა და ლევან სამხარაულის სახელობის ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნის მონაცემის შესაბამისად, ამხანაგობას 1 967.71კვ.მ საცხოვრებელი ფართი გადაეცა და დარჩენილი სხვაობა 97.9კვ.მ-ს შეადგენდა (რაც მოპასუხემაც დაადასტურა), სააპელაციო სასამართლომ მოპასუხეს სწორად დაავალა 97.9კვ.მ ფართის ამხანაგობისათვის გადაცემა.
20. პალატა მიუთითებს ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველ პარაგრაფზე, რომელიც ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, # 7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81); Boldea v. Romania, par. 30). აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა დეტალურად აღარ იმსჯელებს განსახილველი საკასაციო საჩივრის იმ პრეტენზიებზე, რომელთაც საქმის გადაწყვეტისათვის არსებითი მნიშვნელობა არ გააჩნიათ.
21. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც იმ საფუძვლით, რომ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.
22. არ არსებობს სსსკ-ის 391.5 მუხლის სხვა ქვეპუნქტებით დადგენილი საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობებიც, რომელთა მიხედვითაც, საკასაციო საჩივარი დასაშვები იქნებოდა.
23. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს დასკვნები არსებითად სწორია, კასატორმა ვერ გააქარწყლა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთება დამაჯერებელი და სარწმუნო მტკიცებულებებით და არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის კანონისმიერი საფუძველი.
24. სსსკ-ის 401.4 მუხლის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. შესაბამისად, კასატორებს უნდა დაუბრუნდეთ საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70% – 4 200 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე, 408.3, 284-ე, 285-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. გ. ხ-ბაძის, რ. ა-ას და ნ. ა-ას საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. გ. ხ-ეს (პ/ნ -----), რ. ა-ას (პ/ნ -----) და ნ. ა-ას (პ/ნ ------) დაუბრუნდეთ გ. ხ-ის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 6 000 ლარის (საგადახდო დავალება #-, გადახდის თარიღი 30.12.2021წ), 70% - 4200 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი -----, მიმღების ანგარიშის №-----, სახაზინო კოდი ------;
3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
მოსამართლეები : ვლადიმერ კაკაბაძე
ლევან მიქაბერიძე
მირანდა ერემაძე