საქმე №ას-1279-2021 21 ივლისი, 2022 წელი,

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

მოსამართლეები: გიორგი მიქაუტაძე (თავმჯდომარე),

თამარ ზამბახიძე (მომხსენებელი),

რევაზ ნადარაია

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი – ა(ა)იპ „რ.კ–ი“ (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – ქ.ბ–ი (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 24.06.2021 წლის განჩინება

საკასაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების ნაწილობრივ გაუქმება, ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – ბრძანების ბათილად ცნობა, კომპენსაციის დაკისრება

საკითხი, რომელზეც მიღებულია განჩინება – საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და საფუძვლები:

1. რუსთავის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 05.11.2020 წლის გადაწყვეტილებით ქ.ბ–ის (შემდეგში ტექსტში მოხსენიებული, როგორც „მოსარჩელე“ ან „დასაქმებული“) სარჩელი ა(ა)იპ „რ.კ–ის“ (შემდეგში ტექსტში მოხსენიებული, როგორც „მოპასუხე“, „დამსაქმებელი“ ან „კასატორი“) მიმართ დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; ბათილად იქნა ცნობილი დამსაქმებლის დირექტორის 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანება დასაქმებულისათვის ტესტირების ჩატარების შესახებ; ბათილად იქნა ცნობილი დამსაქმებლის დირექტორის 27.07.2020 წლის №12(კ) ბრძანება დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ; მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა კომპენსაციის სახით 9120 ლარის (საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული გადასახადების ჩათვლით) გადახდა; მოსარჩელის მოთხოვნა კოორდინატორის თანამდებობაზე აღდგენისა და განაცდურის დაკისრების თაობაზე არ დაკმაყოფილდა. გადაწყვეტილება ეფუძნება შემდეგს:

1.1. მოსარჩელე დამსაქმებლის დირექტორის 17.05.2012 წლის №11-კ ბრძანებით სპეციალისტის თანამდებობაზე დაინიშნა, ხოლო 14.12.2018 წლის №19(კ) ბრძანებით გადაიყვანეს კოორდინატორის თანამდებობაზე.

1.2. სამუშაო საათებში სამსახურის შენობიდან გარეთ გასვლის გამო დამსაქმებლის დირექტორმა, 15.07.2020 წელს, მოსარჩელეს სიტყვიერი შენიშვნა მისცა, რაზეც მოსარჩელე განერვიულდა, თავი შეუძლოდ იგრძნო და სამედიცინო დახმარება დასჭირდა. 15.07.2020 წელს შედგენილი სამედიცინო ბარათის მიხედვით, მოსარჩელეს აღენიშნებოდა შემდეგი სიმპტომები: პაციენტი უჩივის ჰაერის უკმარისობას, კანკალებს, ტირის, ვერ იკავებს ემოციებს, აღნიშნავს, რომ ჩივილები დაეწყო რამდენიმე წუთის წინ სულიერი აღელვების გამო.

1.3. მოსარჩელე 16.07.2020 წელს სამსახურში არ გამოცხადდა. 17 ივლისს დაწერა მოხსენებითი ბარათი, სადაც მიუთითა, რომ 16 ივლისს ექიმთან ვიზიტზე იმყოფებოდა და წარადგინა შპს „ე–ის“ მიერ 17.07.2020 წელს გაცემული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ. ცნობაში მითითებულია დიაგნოზი - ნევროზული მდგომარეობა R 45.0 და ქრონიკული ვერტებრო-ბაზილარული უკმარისობა G.45.0. მოკლე ანამნეზში აღნიშნულია, რომ პაციენტს აღენიშნება ემოციური აშლილობა, პერიოდულად უჩივის თავის ტკივილს, აქვს ყურებში ხმაური და წონასწორობის მსუბუქი მოშლა. პაციენტი ჩივილებს დაძაბულ სამუშაო რეჟიმს უკავშირებს. სამკურნალო და შრომითი რეკომენდაციების გრაფაში მითითებულია, რომ პაციენტი ექიმის მეთვალყურეობით ამბულატორიულ მედიკამენტურ მკურნალობას საჭიროებს. მოსარჩელეს მკურნალობის ერთთვიანი კურსი დაენიშნა.

1.4. დამსაქმებლის დირექტორმა 21.07.2020 წელს გამოსცა ბრძანება №25(ს) მოსარჩელისთვის ტესტირების ჩატარების შესახებ. ბრძანებაში აღნიშნულია, რომ 15.07.2020 წელს უმნიშვნელო გამღიზიანებელზე გამოხატული არასათანადო და აშკარად გადამეტებული ნეგატიური ემოცია, ასევე ფორმა №100-ში მითითებული დიაგნოზები, დირექტორისთვის იძლევა იმის დასაბუთებულ ვარაუდს, რომ დასაქმებულს პროფესიული უნარ-ჩვევებისა და კვალიფიკაციის შემოწმების მიზნით უნდა ჩაუტარდეს ტესტირება. ბრძანების 1-4 პუნქტებში მითითებულია შემდეგი: 1. დასაქმებულის პროფესიული უნარ-ჩვევებისა და კვალიფიკაციის შეფასების მიზნით დაინიშნოს ტესტირება; 2. ტესტირება ჩატარდეს საერთაშორისოდ აღიარებული ფსიქომეტრიული ტესტის გამოყენებით; 3. ტესტირების ჩატარება (შესაბამისი პასუხებისა და დასკვნის მომზადება) დაევალოს სათანადო სპეციალისტს, რომლის მხრიდანაც წარმოდგენილი იქნება შესაბამის პროფესიულ წრეებში საერთაშორისოდ აღიარებული ფსიქომეტრიული ტესტი; 4. ტესტირების გავლა სავალდებულოა დასაქმებულისათვის. ამავე ბრძანების მე-5 პუნქტის მიხედვით, დასაქმებულის მხრიდან ტესტირებაზე უარის შემთხვევაში, ჩაითვლება, რომ მისი პროფესიული უნარ-ჩვევები და კვალიფიკაცია არ შეესაბამება დაკავებულ თანამდებობას და იგი უპირობოდ გათავისუფლდება დაკავებული თანამდებობიდან. ამავე ბრძანების მე-6 პუნქტში აღნიშნულია, რომ ტესტირება ჩატარდება 2020 წლის 22, 23 ან 24 ივლისს, დასაქმებულის სურვილის მიხედვით, რის თაობაზეც მან დირექტორს უნდა შეატყობინოს. შეუტყობინებლობა ტესტირებაზე უარის თქმად ჩაითვლება, რასაც ბრძანების მე-5 პუნქტში მითითებული შედეგი მოჰყვება. ბრძანების მე-9 პუნქტის თანახმად, ტესტირების წარუმატებლად გავლის შემთხვევაში, დასაქმებული შესაძლებელია გათავისუფლდეს დაკავებული თანამდებობიდან.

1.5. დამსაქმებლის დირექტორის 27.07.2020 წლის №12(კ) ბრძანებით დასაქმებული გათავისუფლდა კოორდინატორის თანამდებობიდან. ბრძანებაში აღნიშნულია შემდეგი: 21.07.2020 წელს დამსაქმებლის დირექტორის №25(ს) ბრძანებით დასაქმებულს ტესტირების გავლა დაევალა, რაც 2020 წლის 22, 23 ან 24 ივლისს უნდა ჩატარებულიყო. დასაქმებულს დღემდე შეტყობინება არ განუხორციელებია ტესტირების ჩატარების თაობაზე, მაშინ, როდესაც ორი განცხადება დაწერა და გარკვეული დოკუმენტები მოითხოვა. ამასთან, დასაქმებულს ამავე ბრძანებით განემარტა, რომ შეტყობინების განუხორციელებლობის შემთხვევაში, იგი უპირობოდ გათავისუფლდებოდა დაკავებული თანამდებობიდან. ბრძანების გამოცემის სამართლებრივ საფუძვლად მითითებულია საქართველოს შრომის კოდექსის (შემდეგში სშკ) 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ და „ზ“ ქვეპუნქტები, აგრეთვე, დამსაქმებლის შრომის შინაგანაწესის მე-3 მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტი, წესდების 4.2 მუხლის „ნ“ ქვეპუნქტი და დირექტორის 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანება.

1.6. დამსაქმებლის საშტატო ნუსხით კოორდინატორის 25 თანამდებობაა გათვალისწინებული. კოორდინატორის ხელფასი 760 ლარს შეადგენს. საშტატო ნუსხით გათვალისწინებული კოორდინატორის არცერთი თანამდებობა, საქმის განხილვის მომენტისთვის, ვაკანტური არ არის.

1.7. შპს „ე–ის“ მიერ 22.10.2020 წელს გაცემული ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობით დასტურდება, რომ მოსარჩელე არის პრაქტიკულად ჯანმრთელი და მისი მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია. სამკურნალო და შრომითი რეკომენდაციების გრაფაში აღნიშნულია, რომ პაციენტი მედიკამენტოზურ მკურნალობას არ საჭიროებს.

1.8. საქმის ზეპირი განხილვისას, მოპასუხის წარმომადგენელმა მიუთითა, რომ ტესტირების ჩატარების გადაწყვეტილება დასაქმებულის კვალიფიკაციისა და პროფესიული უნარ-ჩვევების შემოწმების მიზნით მიიღეს და ამ გადაწყვეტილების მიღების ერთადერთი ფაქტობრივი საფუძველი 15.07.2020 წელს მომხდარი ინციდენტი და ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ წარმოდგენილ ცნობაში მითითებული დიაგნოზი გახდა. მოპასუხის წარმომადგენელმა სასამართლო სხდომაზე განმარტა, რომ მანამდე (შრომითი ურთიერთობის მანძილზე) დაკისრებული მოვალეობების არაჯეროვან შესრულებას ადგილი არ ჰქონია და მოსარჩელის მიმართ რაიმე დისციპლინური ღონისძიება არ გამოყენებულა.

1.9. სასამართლომ აღნიშნა, რომ დასაქმებულის ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემები შესაძლოა გახდეს მასთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძველი იმ შემთხვევაში, თუ იგი დაკისრებული მოვალეობის ჯეროვანი შესრულების, ან სამსახურის ნორმალური ფუნქციონირებისათვის ხელშემშლელი ფაქტორია. ამ შემთხვევაში, დასაქმებულს უნდა ჰქონდეს ჯანმრთელობის ისეთი პრობლემა, რაც მასზე დაკისრებული მოვალეობის შესრულებას შეუძლებელს ხდის, ან ჯეროვან შესრულებას გამორიცხავს და ირღვევა პროფესიული ქცევის ან მორალის სხვა სტანდარტები. შესაბამისად, ნებისმიერი ავადობა ვერ ჩაითვლება შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის მართლზომიერ საფუძვლად, რადგან ჯანმრთელობის უმნიშვნელო პრობლემებს არ შეიძლება ნორმალური შრომითი ურთიერთობის დარღვევა მოჰყვეს შედეგად. მითუმეტეს მაშინ, როდესაც საჭირო მკურნალობა დასაქმებულის მდგომარეობის მოკლე ვადაში რეაბილიტაციის საშუალებას იძლევა. ამ მხრივ მნიშვნელოვანია სადავო ბრძანებების გამოცემის დროს მოქმედი რედაქციით სშკ-ის 36-ე მუხლის მეორე ნაწილის „ი“ ქვეპუნქტით დადგენილი პირობა (ამჟამად 46-ე მუხლის მეორე ნაწილის „ი“ ქვეპუნქტი), რომლის მიხედვით, დროებითი შრომისუუნარობა, თუ მისი ვადა არ აღემატება ზედიზედ 40 კალენდარულ დღეს ან 6 თვის განმავლობაში საერთო ვადა არ აღემატება 60 კალენდარულ დღეს, წარმოადგენს შრომითი ურთიერთობის შეჩერების და არა შეწყვეტის საფუძველს. მოცემულ შემთხვევაში კი, მოპასუხემ მოსარჩელის ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული დროებითი პრობლემა ჯერ მისთვის ტესტირების ჩატარების, ხოლო შემდგომ შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლად მიიჩნია და თან იმ დროს, როდესაც კანონით დადგენილი ვადა ამოწურული არ იყო.

1.10. სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა მოპასუხის წარმომადგენლის განმარტებაზე, რომლის მიხედვით, 15.07.2020 წლის ინციდენტი და ფორმა 100-ში მითითებული დიაგნოზი დასაქმებულის კვალიფიკაციისა და პროფესიული უნარ-ჩვევების შემოწმების საფუძველი გახდა (ანალოგიური შინაარსის დასაბუთებაა მოცემული სადავო ბრძანებებშიც). სასამართლომ აღნიშნა, რომ ჯანმრთელობის დროებითი მოშლა ვერ იქნება დასაქმებულის კვალიფიკაციაში ეჭვის შეტანის საფუძველი, რადგან კვალიფიკაცია ფასდება სამსახურებრივი ფუნქციების შესრულებისთვის აუცილებელი პროფესიული ცოდნით და მისი ხარისხით, რომელიც ან აქვს დასაქმებულს ან არ აქვს. მისი შემოწმება შესაძლებელია როგორც ტესტირების, ასევე შრომითი ურთიერთობის მთელ პერიოდში მასზე დაკისრებული მოვალეობების შესრულების შეფასების საფუძველზეც. სასამართლოს მითითებით, მოპასუხეს, გამომდინარე იქიდან, რომ მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობა მრავალი წელი გრძელდებოდა, ტესტირების გარეშეც ჰქონდა მოსარჩელის კვალიფიკაციის შემოწმების ყველა წინაპირობა. რაც შეეხება უნარ-ჩვევებს, იგი ცოდნასთან ერთად დამოკიდებულია დასაქმებულის ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე. თუმცა, როგორც აღინიშნა, ეს უკანასკნელი უნდა იყოს ისეთი ფორმით გამოხატული, რომ მოვალეობების ჯეროვან შესრულებაზე გავლენას ცალსახად ახდენდეს.

1.11. სასამართლომ მიიჩნია, რომ 15.07.2020 წელს განვითარებული მოვლენა არ იძლევა მოსარჩელის კვალიფიკაციისა და პროფესიული უნარ-ჩვევების შესაბამისობაში ეჭვის შეტანის საფუძველს. 15.07.2020 წელს მომხდარი შემთხვევა იყო ერთჯერადი ფაქტი და, როგორც საქმის განხილვის შედეგად დადგინდა, მანამდე მსგავს შემთხვევას ადგილი არ ჰქონია. ფორმა 100-ში მითითებული დიაგნოზიც ვერ გახდება ასეთი ეჭვის საფუძველი, ვინაიდან, მოსარჩელემ მეორე დღესვე მიმართა სამედიცინო დაწესებულებას და დიაგნოზის შესაბამისი დანიშნულებით მკურნალობა დაიწყო, რომლის ვადაც ერთი თვით განისაზღვრა და ექიმის გადაწყვეტილებით მკურნალობის ამბულატორიული ფორმა დადგინდა. ამდენად, წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ დასტურდება, რომ მოსარჩელეს გააჩნდა ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული იმგვარი პრობლემა, რაც დაკისრებული მოვალეობის ჯეროვან შესრულებაზე გავლენას იქონიებდა და რომლის აღმოფხვრაც მოკლე ვადაში შესაძლებელი არ იყო.

1.12. მნიშვნელოვანია კიდევ ერთი ფაქტორი, მოპასუხემ ტესტირების ჩატარების პერიოდად განსაზღვრა დრო, როდესაც მოსარჩელე მკურნალობის კურსს გადიოდა. ფაქტობრივად, მოპასუხემ სადავო ბრძანებით მოსარჩელის პროფესიული უნარ-ჩვევების შემოწმება მისი ავად ყოფნის პერიოდში განიზრახა. სასამართლომ ვერ მოისმინა მხარისგან ასეთი გადაწყვეტილების მიღების რელევანტური საფუძველი. წარმომადგენელმა სასამართლოს კითხვაზე ვერ განმარტა, თუ რატომ გახდა საჭირო ფსიქომეტრიული ტესტის ჩატარება მკურნალობის კურსის დასრულებამდე და რატომ არ იყო შესაძლებელი იგივე ტესტის მკურნალობის დასრულების შემდგომ ჩატარება. ამიტომ, აღნიშნული გადაწყვეტილება სასამართლომ, მორალური თვალსაზრისით, გაუმართლებლად მიიჩნია, რადგან იგი ეწინააღმდეგება პრინციპებს, რომელიც შრომითი ურთიერთობის განმავლობაში დასაქმებულსა და დამსაქმებელს შორის ურთიერთპატივისცემას, შრომითი და სამოქალაქო უფლებების დაცვას, დასაქმებულის ღირსების დაცვას გულისხმობს.

1.13. სასამართლოს მითითებით, გარდა იმისა, რომ სადავო 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანება ეწინააღმდეგება ზემოაღნიშნულ პრინციპებს, დამსაქმებელმა ასევე დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში სსკ) მე-8 მუხლის მე-3 ნაწილითა და 115-ე მუხლით განსაზღვრული უფლების გამოყენების მართლზომიერების პრინციპები და გადააჭარბა საკუთარ უფლებამოსილებას. ამდენად, სადავო ბრძანება, როგორც მართლსაწინააღმდეგო, სსკ-ის 54-ე მუხლის შესაბამისად, ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი.

1.14. განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების საფუძვლად მოპასუხემ ასევე 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანების შეუსრულებლობაზე მიუთითა და განმარტა, რომ ამით მოსარჩელემ დაარღვია შრომის შინაგანაწესის მე-3 მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტი, რომლის თანახმად, დასაქმებული მოვალეა შეასრულოს ხელმძღვანელის ბრძანება და მითითება, რომელიც გამოცემულია კანონმდებლობით დადგენილი უფლებამოსილების ფარგლებში. მოპასუხემ დირექტორის ბრძანების შეუსრულებლობა დასაქმებულის მხრიდან მოვალეობათა უხეშ დარღვევად მიიჩნია. სასამართლომ აღნიშნა, რომ შრომითი ურთიერთობებისთვის დამახასითებელია დაქვემდებარების პრინციპი, რაც ორგანიზაციული მართვის პირობებში თანამდებობრივად ზემდგომ პოზიციაზე მყოფი პირების მიერ მიღებული გადაწყვეტილებებისა და მითითებების დაქვემდებარებული პირების მხრიდან შესრულებას გულისხმობს. თუმცა აღნიშნული არ აძლევს ხელმძღვანელს ისეთი დავალების გაცემისა და დაქვემდებარებულის მხრიდან შესრულების მოთხოვნის უფლებას, რომელი დავალებაც კანონის მოთხოვნას ეწინააღმდეგება. დაქვემდებარება არ ნიშნავს მორჩილებასა და ნებისმიერი ბრძანება თუ მითითება მისი დასაქმებულის მხრიდან უსიტყვოდ შესრულების ვალდებულებას არ წარმოშობს. შრომით ურთიერთობებში დაცული უნდა იყოს კანონიერების პრინციპი და წარიმართოს დასაქმებულის პატივის, ღირსებისა და სამოქალაქო უფლებების დაცვით. ნებისმიერი დავალება, რომელსაც ხელმძღვანელი პირი შრომითი ურთიერთობის ფარგლებში გასცემს, არ უნდა ხელყოფდეს დასაქმებულის უფლებებს. სასამართლომ ვერ მოისმინა დამაჯერებელი არგუმენტი, რომლითაც 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანების მართებულობა დადასტურდებოდა და რაც მოსარჩელის მხრიდან ამ ბრძანების შესრულების ვალდებულებას დაადგენდა. შესაბამისად, ამ ბრძანების შეუსრულებლობა ვერ ჩაითვლება დასაქმებულის მხრიდან შრომითი მოვალეობის დარღვევად და ვერ გახდება მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების მართლზომიერი საფუძველი. ამავდროულად, სასამართლომ აღნიშნა, რომ სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტი შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლად დასაქმებულის მიერ მისთვის დაკისრებული ვალდებულების არა ნებისმიერ დარღვევას, არამედ მხოლოდ უხეშ დარღვევას ითვალისწინებს. შესაბამისად, ამ ნორმით დამსაქმებელს ენიჭება დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების უფლება არა შრომითი ხელშეკრულების ყოველგვარი დარღვევის, არამედ ვალდებულების „უხეში დარღვევის“ შემთხვევაში.

1.15. მოსარჩელის მხრიდან ადგილი არ ჰქონია შრომითი ურთიერთობის ფარგლებში დაკისრებული მოვალეობის დარღვევას და, ამდენად, ვერც „უხეშ დარღვევას“ ექნებოდა ადგილი. საქმის განხილვის შედეგად ვერ დადასტურდა გათავისუფლების შესახებ ბრძანებაში მითითებული საფუძვლების მართლზომიერება. ამრიგად, სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა იყო უკანონო და, შესაბამისად, მისი გათავისუფლების შესახებ მიღებული ბრძანება ბათილად უნდა ყოფილიყო ცნობილი, მითუმეტეს იმ პირობებში, რომ გათავისუფლების შესახებ ბრძანების საფუძვლად გამოყენებული წინარე ბრძანება ჩაითვალა მართლსაწინააღმდეგოდ და ბათილად.

1.16. სასამართლოს მითითებით, მოცემულ შემთხვევაში, არ არსებობდა მოსარჩელის სამსახურში აღდგენის საფუძველი, ვინაიდან მოპასუხის საშტატო ნუსხით გათვალისწინებული კოორდინატორის არცერთი თანამდებობა, საქმის განხილვის მომენტისთვის, ვაკანტური არ იყო. სასამართლომ იხელმძღვანელა სშკ-ის 38-ე მუხლის მე-8 ნაწილით (ახალი რედაქციით 48-ე მუხლის მე-8 ნაწილი) და განმარტა, რომ იმ შემთხვევაში, როდესაც სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების ბათილად ცნობის მიუხედავად, მოსარჩელის სამსახურში აღდგენა ან მისი ტოლფასი თანამდებობით უზრუნველყოფა ვერ ხერხდება, დარღვეული უფლების რესტიტუციის სახით მოსარჩელეს ერთჯერადი კომპენსაცია უნდა მიეცეს, რომლის ოდენობასაც სასამართლო ყოველი კონკრეტული საქმის ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით თავად განსაზღვრავს. კომპენსაცია პირვანდელ სამუშაო ადგილას აღდგენის ალტერნატივაა, რომლითაც უკანონოდ დათხოვნილი დასაქმებულის მატერიალური დანაკარგისა და არამატერიალური ზიანის შეძლებისდაგვარად ადეკვატური კომპენსირება ხდება. რა ოდენობის კომპენსაციაა ადეკვატური და სამართლიანი, კანონმდებლობით დადგენილი არ არის და მისი განსაზღვრა ყოველ კონკრეტულ საქმეზე ინდივიდუალურად და სამართლიანობის პრინციპის საფუძველზე უნდა მოხდეს. მისი ოდენობის განსაზღვრისას სასამართლო ითვალისწინებს დამსაქმებლის ფინანსურ მდგომარეობას, შრომითი ურთიერთობის ხასიათს, ხელფასის ოდენობას, სხვა სამსახურის მოძებნისთვის საჭირო გონივრულ დროს და სხვა გარემოებებს. სასამართლომ მიიჩნია, რომ სამართლიანი და ადეკვატური იყო კომპენსაცია მოსარჩელის ერთი წლის შრომის ანაზღაურების ოდენობით. შესაბამისად, მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ კომპენსაციის სახით უნდა დაკისრებოდა 9120 ლარის (საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული გადასახადების ჩათვლით) გადახდა.

2. გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა ორივე მხარემ. მოპასუხემ მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა. მოსარჩელემ მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი და საფუძველი:

3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 24.06.2021 წლის განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება. სააპელაციო სასამართლო დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და მათ სამართლებრივ შეფასებებს.

საკასაციო საჩივრის მოთხოვნა:

4. სააპელაციო სასამართლოს განჩინებაზე საკასაციო საჩივარი წარადგინა მოპასუხემ, მოითხოვა მისი ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

5. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის განჩინებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში სსსკ) 391-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც ის დაუშვებელია:

6. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებასა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.

7. სსსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

8. საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ შრომითსამართლებრივი ურთიერთობა ეფუძნება მხარეთა თანასწორუფლებიანობის საფუძველზე ნების თავისუფალი გამოვლენის შედეგად მიღწეულ შეთანხმებას (სშკ-ის მე-2 მუხლის მე-2 ნაწილი). შრომითი ურთიერთობისას მხარეებმა უნდა დაიცვან საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული ადამიანის ძირითადი უფლებები და თავისუფლებები (სშკ-ის მე-2 მუხლის მე-6 ნაწილი). შრომითი ურთიერთობებისადმი წმინდა სახელშეკრულებო მიდგომის გამოყენება არ არის მიზანშეწონილი, რადგან კლასიკურად ასეთი ურთიერთობა მოიცავს მის მონაწილეთა შეთანხმებას თანაბარ საწყისებზე, მაშინ, როდესაც შრომით ურთიერთობაში ერთი პირი ნებაყოფლობით თანხმდება მეორის დაქვემდებარებაში ყოფნას (სუსგ №ას-98-94-2016, 26.07.2016წ; სუსგ №ას-368-2019, 31.07.2019წ.). ამასთან, შრომითსამართლებრივ დავებში მნიშვნელოვანია გამოირიცხოს დამსაქმებლის მიერ უფლების ბოროტად გამოყენება. სსკ-ის 115-ე მუხლის თანახმად, სამოქალაქო უფლება უნდა განხორციელდეს მართლზომიერად. სასამართლოს უპირველესი ფუნქციაც სამოქალაქო უფლების მართლზომიერად განხორციელების უზრუნველყოფაა. ნებისმიერი დავის განხილვისას, როგორც წესი, სასამართლო ამოწმებს უფლების გამოყენების მართლზომიერების საკითხს, რის საფუძველზეც აფასებს მხარეთა მიერ სასამართლოს წინაშე დაყენებულ მოთხოვნათა მართებულობას. უფლების გამოყენების მართლზომიერების შესაფასებლად კი, აუცილებელია მისი გამოყენების განმაპირობებელი გარემოებების მართლზომიერების საკითხის შესწავლა (სუსგ №ას-1350-2019, 27.11.2019წ.).

9. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ საქართველოში შრომითი ურთიერთობების შეწყვეტა მოწესრიგებულია სშკ-ის (წინამდებარე განჩინებაში მითითებულია და შეფასებულია სშკ-ის ნორმები დასაქმებულის გათავისუფლების მომენტში მოქმედი რედაქციით) 37-ე და 38-ე მუხლებით, რომელთაგან პირველი მოიცავს შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლებს, ხოლო მეორე არეგულირებს შეწყვეტის პროცედურულ მხარეს. აღნიშნული მუხლების კუმულატიური ერთობლიობით შეგვიძლია აღვნიშნოთ, რომ შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტისას დამსაქმებლის პოზიტიური ვალდებულებაა დაასრულოს დასაქმებულთან შრომითი ურთიერთობა მხოლოდ ლეგიტიმური გზებით, ხოლო ნეგატიური ვალდებულებაა, სათანადო საფუძვლის გარეშე არ შეწყვიტოს შრომითი ურთიერთობა (შდრ. სუსგ №ას-1776-2019, 10.04.2020წ.).

10. დასაქმებულის მიერ ჩადენილი ყოველი დარღვევა უნდა შეფასდეს მისი სიმძიმისა და დარღვევით გამოწვეული შედეგის თვალსაზრისით. დამსაქმებლის მიერ, დარღვევის (გადაცდომის) ჩადენისას, გამოყენებულ უნდა იქნეს ისეთი ზომები, რომლებიც არსებულ ვითარებას გამოასწორებს, გააუმჯობესებს, დასაქმებულ მუშაკს უკეთესს გახდის, კვალიფიკაციას აუმაღლებს, უფრო წინდახედულად და გულისხმიერად მოქცევას აიძულებს. შესაბამისად, მიზანშეწონილობის კუთხით, გადაცდომის დროს არჩეულ უნდა იქნეს პროპორციული დასჯის მექანიზმი, რაც შედეგობრივად, გარდა იმისა, რომ დამრღვევს დასჯის, მას და სხვა დასაქმებულებს უკეთეს შრომის მოტივაციას შეუქმნის. ამდენად, იმისათვის, რომ დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლება დამსაქმებლის მხრიდან ადეკვატურ, საჭირო და პროპორციულ ღონისძიებად ჩაითვალოს, აუცილებელია, იყოს ისეთი დარღვევა, როდესაც სხვა უფრო მსუბუქი სანქციის გამოყენება მიზანშეუწონელია (შდრ. სუსგ №ას-295-279-2017, 19.05.2017წ; №ას-997-2020, 10.02.2021წ; №ას-658-2020, 04.12.2020წ.).

11. შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტა უკიდურესი ღონისძიებაა, რომელიც გამოყენებულ უნდა იქნეს გამონაკლის და მხოლოდ კანონით პირდაპირ გათვალისწინებულ შემთხვევაში, მყარი საფუძვლის არსებობის პირობებში. საქართველოში განხორციელებული შრომის კანონმდებლობის რეფორმის ერთ-ერთი მიზანი სწორედ დასაქმებულის უფლებების დაცვა იყო. ამასთან, მნიშვნელოვანია, რომ შრომის სამართალი დაკავშირებულია ქვეყნის ეკონომიკურ განვითარებასთან და თითოეული დასაქმებულის საქმის ინდივიდუალური შეფასებისას მოქმედებს ე.წ. „favor prestatoris“ პრინციპი, რაც დასაქმებულთათვის სასარგებლო წესთა უპირატესობას ნიშნავს. აღნიშნული პრინციპის გამოყენებისას საჭიროა დამსაქმებლისა და დასაქმებულის მოთხოვნებისა და ინტერესების წონასწორობის დაცვა სამართლიანობის, კანონიერებისა და თითოეული მათგანის ქმედების კეთილსინდისიერების კონტექსტით (შდრ. სუსგ №ას-941-891-2015, 29.01.2016წ; №ას-1421-2020, 05.03.2021წ; №ას-512-2020, 18.02.2021წ.).

12. სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობაში მოქმედებს მტკიცების ტვირთის განაწილების ზოგადი წესი, რომლის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებები, რომლებზეც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს (სსსკ-ის 102-ე მუხლი). შრომითსამართლებრივ დავებში კი მტკიცების ტვირთის განაწილების წესი განსხვავებული და თავისებურია. ამ წესის თანახმად, დამსაქმებელი ვალდებულია, ადასტუროს დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლების კანონიერი და საკმარისი საფუძვლის არსებობა. ეს იმითაა გამოწვეული, რომ მტკიცებულებების წარმოდგენის თვალსაზრისით, დამსაქმებელსა და დასაქმებულს არათანაბარი შესაძლებლობები გააჩნიათ, დამსაქმებელს მტკიცებითი უპირატესობა აქვს, სასამართლოს მისთვის ხელსაყრელი მტკიცებულებები წარუდგინოს. ამდენად, მოსარჩელის მითითება, რომ იგი სამსახურიდან უკანონოდ გაათავისუფლეს, მტკიცების ტვირთს დამსაქმებლის მხარეს აბრუნებს, რომელსაც აკისრებს დასაქმებულის სამსახურიდან მართლზომიერად გათავისუფლების მტკიცების ვალდებულებას (შდრ. სუსგ №ას-151-147-2016, 19.04.2016წ; №ას-483-457-2015, 07.10.2015წ.).

13. საქართველოს უზენაესმა სასამართლომ არაერთ საქმეში განმარტა, რომ დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლების საფუძვლების კვლევისას, სასამართლო ამოწმებს დამსაქმებლის მიერ უფლების გამოყენების მართლზომიერების საკითხს, რის საფუძველზეც აფასებს მხარეთა მიერ სასამართლოს წინაშე დაყენებულ მოთხოვნათა მართებულობას. ამისათვის აუცილებელია მისი გამოყენების განმაპირობებელი გარემოებების მართლზომიერების საკითხის შესწავლა. სასამართლომ უნდა შეამოწმოს, რამდენად მართლზომიერად მოქმედებდა დამსაქმებელი დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლებისას. აღნიშნული საკითხის გამორკვევა შესაძლებელია მხოლოდ შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის თაობაზე გამოცემულ ბრძანებაში მითითებული დასაქმებულის გათავისუფლების საფუძვლის კვლევის შედეგად (შდრ. სუსგ №ას-861-861-2018, 25.09.2018წ; №ას-483-457-2015, 07.10.2015წ.).

14. მოცემულ შემთხვევაში, გათავისუფლების შესახებ ბრძანების სამართლებრივი საფუძველია სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ (დასაქმებულის კვალიფიკაციის ან პროფესიული უნარ-ჩვევების შეუსაბამობა მის მიერ დაკავებულ თანამდებობასთან/შესასრულებელ სამუშაოსთან) და „ზ“ (დასაქმებულის მიერ მისთვის ინდივიდუალური შრომითი ხელშეკრულებით ან კოლექტიური ხელშეკრულებით ან/და შრომის შინაგანაწესით დაკისრებული ვალდებულების უხეში დარღვევა) ქვეპუნქტები, ფაქტობრივი საფუძველი კი - დამსაქმებლის დირექტორის 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანებით დავალებული ტესტირების გაუვლელობა. აღნიშნული საბოლოოდ ჩაითვალა უხეშ დარღვევად, ამასთან, მიჩნეულ იქნა, რომ მოსარჩელის კვალიფიკაცია და პროფესიული უნარ-ჩვევები შეუსაბამოა მის მიერ დაკავებულ თანამდებობასთან/შესასრულებელ სამუშაოსთან. რაც შეეხება 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანების გამოცემის საფუძველს, მასში დასაქმებულის პროფესიული უნარ-ჩვევებისა და კვალიფიკაციის შეფასების მიზნით ტესტირების ჩატარების დავალდებულების საფუძვლად მითითებულია 15.07.2020 წლის ინციდენტი (დამსაქმებლის ზეპირ გაფრთხილებაზე დასაქმებულის გადამეტებული ემოცია) და ფორმა 100-ში მითითებული დიაგნოზი.

15. საკასაციო პალატა 21.07.2020 წლის №25(ს) ბრძანების გამოცემის წინაპირობების (იხ. წინამდებარე განჩინების 1.4. - 1.12.) გათვალისწინებით იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოების დასკვნას მასზე, რომ დასაქმებულის ჯანმრთელობის დროებითი მოშლა ვერ შეფასდება დასაქმებულის კვალიფიკაციაში ეჭვის შეტანის საფუძვლად, რადგან კვალიფიკაცია ფასდება სამსახურებრივი ფუნქციების შესრულებისთვის აუცილებელი პროფესიული ცოდნით, ხარისხით. ამ ბრძანების გამოცემით დამსაქმებელმა დაარღვია სსკ-ის მე-8 მუხლის მე-3 ნაწილითა და 115-ე მუხლით განსაზღვრული უფლების გამოყენების მართლზომიერების პრინციპები, რაც მისი მართლსაწინააღმდეგოდ შეფასებისა და, სსკ-ის 54-ე მუხლის შესაბამისად, ბრძანების ბათილად ცნობის საფუძველია. წამოყენებული არ არის აღნიშნულის საწინააღმდეგო დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

16. შესაბამისად, ასევე საფუძვლიანია სარჩელი ტესტირების გაუვლელობის საფუძვლით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის ბრძანების ბათილად ცნობის თაობაზე. საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ, განსახილველ შემთხვევაში, დამსაქმებელმა ვერ დაადასტურა იმ კონკრეტული სამართლებრივი საფუძვლების კანონიერება, რომელიც მიუთითა სადავო ბრძანებაში. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ დაკავებულ თანამდებობასთან დასაქმებულის კვალიფიკაციისა თუ უნარ-ჩვევების შეუსაბამობა უნდა ადასტუროს დამსაქმებელმა და წარმოადგინოს სათანადო არგუმენტები, რომლითაც ის ხელმძღვანელობდა გათავისუფლების თაობაზე გადაწყვეტილების მიღებისას (შდრ. სუსგ №ას-387-2021, 29.06.2021წ; №ას-151-147-2016, 19.04.2016წ.). დამსაქმებელმა სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად ვერ დაასაბუთა, თუ კონკრეტულად რაში გამოიხატებოდა მოსარჩელის კვალიფიკაციისა თუ უნარ-ჩვევების შეუსაბამობა მის მიერ შესასრულებელ სამუშაოსთან. საქმის მასალებით არ დგინდება, რომ დასაქმების პერიოდში დასაქმებულის მიმართ დამსაქმებელს გამოყენებული ჰქონდა რაიმე ტიპის სახდელი დაკისრებული მოვალეობის არაჯეროვნად ან არაკვალიფიციურად შესრულების გამო. დამსაქმებელმა სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის ვერც „ზ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის არსებობა დაადასტურა. ის გარემოება, რომ მოსარჩელემ ტესტირება არ გაიარა, აღნიშნული ნორმით განსაზღვრულ „უხეშ დარღვევად“ ვერ შეფასდება. საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოპასუხემ ვერ შეძლო მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების მართლზომიერების დამტკიცება და დამსაქმებელს შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის ობიექტური, ხელშეკრულების მოშლისათვის საკმარისი საფუძველი არ გააჩნდა, მისი სადავოდ ქცეული ქმედება ეწინააღმდეგება მხარეთა მიერ უფლება-მოვალეობათა კეთილსინდისიერად განხორციელების პრინციპს.

17. რაც შეეხება კასატორის პრეტენზიას მოსარჩელის მიერ სადავო ბრძანებების გასაჩივრების ვადის დარღვევასთან დაკავშირებით, საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ ამ გარემოებაზე მოპასუხეს მის მიერ წარდგენილ შესაგებელში და არც საქმის მომზადების ეტაპზე არ მიუთითებია და საქმის საკასაციო სასამართლოში განხილვისას მხარე ახალ გარემოებაზე მითითების საპროცესო შესაძლებლობას მოკლებულია (შდრ. სუსგ №ას-1451-2019, 12.02.2021წ., პუნ. 46-49; სუსგ №ას-843-2021, 15.12.2021წ., პუნ. 9). ამასთან, ასეც რომ არ იყოს, დამსაქმებლის 21.07.2020 წლის №25(ს) და 27.07.2020 წლის №12(კ) ბრძანებების ბათილად ცნობის მოთხოვნით მოსარჩელეს სარჩელი აღძრული აქვს რამდენიმე დღეში, კერძოდ, 29.07.2020 წელს.

18. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, # 7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).

19. კასატორმა ვერ შეძლო დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზიის წარმოდგენა, რითაც ვერ დაძლია გასაჩივრებული განჩინების ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება და ვერ შეძლო მისი გაბათილება სარწმუნო მტკიცებულებებით. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. ასეთ საფუძველზე ვერც კასატორი მიუთითებს. საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით. გასაჩივრებული განჩინება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.

20. სსსკ-ის 401.4 მუხლის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებელია და კასატორს გადახდილი აქვს საკასაციო სამართალწარმოებისათვის განსაზღვრული სახელმწიფო ბაჟი - 456 ლარი, მას უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70% – 319.2 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სსსკ-ის 391-ე, 401-ე, 284-ე, 285-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ა(ა)იპ „რ.კ–ის“ საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.

2. ა(ა)იპ „რ.კ–ს“ (ს/კ .....) უკან დაუბრუნდეს მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 456 ლარის (საგადახდო მოთხოვნა #05591, გადახდის თარიღი 29.12.2021წ.) 70% – 319.2 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150.

3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: გიორგი მიქაუტაძე

მოსამართლეები: თამარ ზამბახიძე

რევაზ ნადარაია