22 სექტემბერი, 2022 წელი,
საქმე №ას-874-2021 თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა/მოსამართლეები:
ვლადიმერ კაკაბაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
გიორგი მიქაუტაძე,
მირანდა ერემაძე
საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი - შ. კ-ი
მოწინააღმდეგე მხარე - მ. კ-კი
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება და განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2021 წლის 27 მაისის გადაწყვეტილება; თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2021 წლის 25 მაისის საოქმო განჩინება
კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილებისა და განჩინების გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღება
დავის საგანი - უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა; საცხოვრებელი სადგომის გამოსყიდვა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
1. შ.კ-მ (შემდეგში: პირველი მოსარჩელე, კასატორი, მესაკუთრე) სასამართლოში სარჩელი შეიტანა მ. კ-ის (შემდეგში: მეორე მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე, მოსარგებლე) მიმართ, რომლითაც ქ.თბილისში, ------- ქ. N---ში მდებარე უძრავი ნივთიდან (შემდეგში - უძრავი ნივთი ან უძრავი ქონება) 84.4კვ.მ საცხოვრებელი ფართისა და 2.96კვ.მ სათავსის (შემდეგში: სადავო ფართი, საცხოვრებელი სადგომი, სადავო სადგომი) მოწინააღმდეგე მხარის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვა და მისთვის გამოთავისუფლებულ მდგომარეობაში გადაცემა მოითხოვა.
2. მოგვიანებით, სასამართლოში სარჩელი მოწინააღმდეგე მხარემაც აღძრა, რომელმაც პირველი მოსარჩელისათვის 41 250 ლარის გადახდის სანაცვლოდ სადავო ფართის მესაკუთრედ ცნობა მოითხოვა.
3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2018 წლის 15 ნოემბრის საოქმო განჩინებით ზემოაღნიშნული სარჩელებით განსახილველი საქმეები ერთ წარმოებად გაერთიანდა.
4. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2019 წლის 6 ივნისის გადაწყვეტილებით:
- კასატორის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა;
- მოწინააღმდეგე მხარის სარჩელი დაკმაყოფილდა;
- მეორე მოსარჩელე ცნობილ იქნა სადავო ფართის მესაკუთრედ, პირველი მოსარჩელისათვის 41 250 ლარის გადახდის სანაცვლოდ.
5. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება მესაკუთრემ სააპელაციო წესით გაასაჩივრა, ამ გადაწყვეტილების გაუქმების, ახალი გადაწყვეტილების მიღების, მისი მოთხოვნის დაკმაყოფილების, ხოლო მოწინააღმდეგე მხარის სარჩელის უარყოფის მოთხოვნით.
6. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 27 მაისის გადაწყვეტილებით:
- მესაკუთრის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ამ უკანასკნელის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმისა და მოწინააღმდეგე მხარის სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და ხსენებულ ნაწილში ახალი გადაწყვეტილება იქნა მიღებული;
- მესაკუთრის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა;
- მოწინააღმდეგე მხარის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვილ იქნა 2.96კვ.მ ფართის სათავსო, რომელიც კასატორს გადაეცა;
- დანარჩენი ნაწილში კასატორის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა;
- მოწინაამდეგე მხარის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა და იგი ცნობილ იქნა უძრავი ქონების პირველ სართულზე განთავსებული 84.94კვ.მ საცხოვრებელი სადგომის მესაკუთრედ, პირველი მოსარჩელისათვის 41 036.21 ლარის გადახდის სანაცვლოდ.
6.1. სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად ცნო შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
6.1.1. 2015 წლის 30 დეკემბრიდან უძრავი ქონების (რომლის შემადგენლობაში სადავო ფართიც შედის) 108/292 ნაწილის მესაკუთრე პირველი მოსარჩელეა, ხოლო სადავო სადგომი მეორე მოსარჩელის მფლობელობაშია.
6.1.2. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსგს თბილისის სამოქალაქო რეესტრის სამსახურის საინფორმაციო ბარათის მიხედვით, მეორე მოსარჩელე სადავო მისამართზე 1981 წლის 1 სექტემბრიდანაა რეგისტრირებული. ეს გარემოება საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს მიერ 2019 წლის 5 აპრილს სასამართლოსათვის მიწოდებული ინფორმაციითაც დასტურდება, რომლის თანახმად, მოწინააღმდეგე მხარე ზემომითითებულ მისამართზე რეგისტრირებულია 1981 წლის 1 სექტემბრიდან.
ამავე ინფორმაციის თანახმად, აღნიშნულ მისამართზე, უფრო ადრე - 1981 წლის 30 ივნისიდან რეგისტრირებული იყო მეორე მოსარჩელის მეუღლე ბ. ვ-ძე. ხსენებულ მისამართზე არიან რეგისტრირებული მეორე მოსარჩელისა და ბ. ვ-ის შვილები - თ. ვ-ძე და ი. ვ-ე.
6.1.3. ბ. ვ-ძე 2012 წლის 16 აპრილს გარდაიცვალა და მისი სამკვიდრო მეუღლემ, მეორე მოსარჩელემ მიიღო.
6.1.4. სადავო მისამართზე კომუნალური მომსახურების მიმწოდებელ საწარმოებში აბონენტად რეგისტრირებული იყო მოწინააღმდეგე მხარის მეუღლე, კერძოდ, სს ,,თელასის’’ ცნობის შესაბამისად, დასახელებულ მისამართზე 1996 წლიდან აბონენტად რეგისტრირებულია ბ.ი. ვ-ძე, სააბონენტო ნომრით -------.
შესაბამისი ქვითრების მიხედვითაც, კონკრეტულ მისამართზე კომუნალური მომსახურება რეგისტრირებულია მეორე მოსარჩელის ოჯახის წევრების, ვ-ის სახელზე.
სს „თელასმა“ 2019 წლის 10 აპრილს განმარტა, რომ არსებული მდგომარეობით კომპანიის საარქივო მასალებში იძებნება ერთადერთი დოკუმენტი - ინფორმაცია ვ-ძე ბ . - ს (აბონენტის N-----) სს „თელასში“ აბონენტად რეგისტრაციის შესახებ. ეს არის აბონენტის ძველი სააღრიცხვო ბარათი, რომლის საფუძველზეც ვერ დგინდება აბონენტის დარეგისტრირების ზუსტი თარიღი და საფუძველი.
2019 წლის 10 აპრილს „ყაზტრანსგაზ თბილისის“ მიერ გაცემული ცნობის თანახმად, ვ-ძე N----- აბონენტად რეგისტრირებულია 2007 წლის 24 იანვრიდან.
6.1.5. საქართველოს „საბინაო კომუნალური გაერთიანების“ ფილიალის თბილისის მთაწმინდა-კრწანისის რაიონის საბინაო კომუნალური მომსახურების სერვისულმა ცენტრმა „კ----მ“ 2001 წლის 31 ოქტომბერს გასცა ცნობა იმის შესახებ, რომ მეორე მოსარჩელე სადავო ფართში ცხოვრობს.
ამ უკანასკნელის ოჯახის სადავო მისამართზე შესაბამის პერიოდში ცხოვრების ფაქტს ადასტურებს მასზე და ბ.ვ-ზე გაცემული სხვადასხვა შეტყობინება და ცნობები.
6.1.6. 1985 წლის მთავარი არქიტექტურულ-დაგეგმარებითი სამმართველოს თბილისის საქალაქო საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილის მიერ განხილული საჩივრითაც დასტურდება, რომ მოქალაქე ვ-ეს, მცხოვრებს სადავო მისამართზე, უფლება არ მიეცა, სახლის სადარბაზოს მონაკვეთში ავტომანქანის სადგომი მოეწყო.
6.1.7. საქმეზე წარმოდგენილი ჩანაწერების თარგმანის შესაბამისად, 1975 წლიდან ვ-ბი, ყოველთვიურად, ბინის იმდროინდელ მესაკუთრეს 10 მანეთს უხდიდნენ.
6.2. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ“ საქართველოს კანონის (შემდეგში - სპეციალური კანონი) პირველი მუხლის „ა“ ქვეპუნქტზე, რომლითაც დადგენილია, რომ „მოსარგებლე“ არის პირი, რომელიც ამ კანონის ამოქმედების მომენტისათვის კეთილსინდისიერად ფაქტობრივად ფლობს საცხოვრებელ სადგომს: ა) მესაკუთრესთან სანოტარო წესის დაუცველად დადებული წერილობითი ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე ან ბ) პირი, რომელმაც მფლობელობის უფლება მიიღო საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგებით, ან გ) ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით.
6.3. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, მეორე მოსარჩელე სადავო სადგომს საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგების საფუძველზე ფლობდა.
6.4. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა პირველი მოსარჩელის პოზიცია იმის შესახებ, რომ მოწინაამდეგე მხარესა და უძრავი ნივთის იმდროინდელ მესაკუთრეს შორის ქირავნობის ხელშეკრულება იყო დადებული, რაც იმით დაასაბუთა, რომ მხარეთა ან მათ უფლებრივ წინამორბედთა შორის წერილობითი ფორმით დადებული ქირავნობის ხელშეკრულება საქმეში არ არსებობდა და მასზე არც მხარეებს არ მიუთითებიათ.
სადავო ფართზე მფლობელობა მოწინააღმდეგე მხარის ოჯახს უვადოდ, „სამუდამოდ“ ჰქონდა გადაცემული. ამის შესაბამისად, ნათელი იყო, რომ მეორე მოსარჩელე საცხოვრებელი სადგომის დამქირავებელი არ ყოფილა.
მესაკუთრის პოზიციას არც მეორე მოსარჩელის მიერ ქირის გადახდის ფაქტი არ ადასტურებდა. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ საცხოვრებელი სადგომის სარგებლობის უფლებით დათმობის გარიგებას 1921 წლის 25 თებერვლიდან 1996 წლის 27 ივნისამდე საქართველოში არსებული კანონმდებლობა არ ითვალისწინებდა, სწორედ ამიტომ გახდა საჭირო, მითითებული ურთიერთობის მოსაწესრიგებლად სპეციალური კანონის მიღება.
მიუხედავად ამისა, ასეთი გარიგებები იდებოდა და მხარეები ცდილობდნენ ისინი, შეძლებისდაგვარად, იმ დროს არსებულ სამართლებრივ ფარგლებში მოექციათ, რის გამოც, ხშირად მოსარგებლეები მესაკუთრეთა ან სახელმწიფოს სასარგებლოდ ქირას იხდიდნენ.
მოწინააღმდეგე მხარის ოჯახის სადავო ბინაში 1970-იანი წლებიდან მუდმივად ცხოვრებისა და ქირავნობის არარსებობის შესახებ გარემოება საქალაქო სასამართლოს სხდომაზე დაკითხული მოწმეების, ს.ლ-სა და ვ.ჟ-ის ჩვენებითაც დგინდებოდა.
6.5. სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, პირველი ინსტანციის სასამართლომ სადავო სადგომის ღირებულება მართებულად დაადგინა. საქმეზე წარმოდგენილი დასკვნებით ექსპერტებმა სადავო ფართის ფასი აშშ დოლარის ეკვივალენტის მიხედვით განსაზღვრეს, თუმცა სარჩელის აღძვრის, ე.ი. ვალდებულების წარმოშობის მომენტიდან ქართული ლარის კურსი აშშ დოლართან მიმართებით შეიცვალა.
ამის მიუხედავად, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში - სსკ) 389-ე მუხლის საფუძველზე, მესაკუთრის მიმართ მეორე მოსარჩელის ვალდებულება სარჩელის აღძვრის დროინდელი კურსით უნდა განსაზღვრულიყო.
6.6. სააპელაციო სასამართლოს განსჯით, საქალაქო სასამართლომ შეცდომით განსაზღვრა ის ფართი, რომელიც საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგების საგანი იყო.
ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სასამართლოს 1987 წლის 27 ივლისის განჩინებით დგინდებოდა, რომ, იმ დროისათვის, მეორე მოსარჩელის უფლებრივ წინამორბედს, ბ.ვ-ეს, ოჯახთან ერთად 30კვ.მ ფართის საცხოვრებელი ოთახი და ოთხი დამხმარე სათავსო ჰქონდა დაკავებული.
ქ. თბილისის კიროვის სახ. რიონის შს განყოფილების უფროსის 1985 წლის 26 დეკემბრის მიმართვით დგინდებოდა, რომ ბ.ვ-ემ ბინის რეკონსტრუქცია ჩაატარა და, ამის შედეგად, ბუნებრივია, მის მიერ დაკავებული ფართის ფაქტობრივი მდგომარეობა ტექ.ბიუროს ნახაზებში არსებულ მდგომარეობასთან შესაბამისი ვერ იქნებოდა.
ის, თუ კონკრეტულად, რა ფართი ეკავა ბ. ვ-ეს, თავად მოწინააღმდეგე მხარის მიერ წარმოდგენილი ნახაზითაც დგინდებოდა, რომელშიც ბ. ვ-ის მიერ დაკავებული ფართი გამოყოფილი და დაშტრიხულია, ასევე - ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სახალხო დეპუტატთა საბჭოს ბეჭდით დამოწმებული საბუთით.
გარდა ამისა, აღსანიშნავი იყო, რომ საქალაქო სასამართლოს სხდომაზე დაკითხულმა მოწმე ს.ლ-ემ აღწერა სადავო სადგომის მდგომარეობა და განმარტა, რომ ბოლო პერიოდში, მეორე მოსარჩელემ იგი მხოლოდ გაარემონტა.
ეს იმას ნიშნავდა, რომ, ყოველ შემთხვევაში, 1994 წლიდან მაინც, მეორე მოსარჩელის ოჯახი სწორედ მოწმის მიერ აღწერილ ფართს ფლობდა, რაც ზემოხსენებულ ნახაზებში ასახულ ფართს შეესაბამებოდა.
ამდენად, სააპელაციო სასამართლოს დასკვნით, ზემომითითებული ყველა მტკიცებულება ადასტურებდა, რომ საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის გარიგების საგანი მხოლოდ 84.94კვ.მ საცხოვრებელი ფართი იყო. საქმეში არცერთი მტკიცებულება არ არსებობდა, რომლითაც 2.96კვ.მ სათავსზე მოწინააღმდეგე მხარის უფლებები დადასტურდებოდა.
6.7. დავის მოსაწესრიგებლად სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა სპეციალური კანონის 5.1, სსკ-ის 172.1, 162.1 მუხლები.
7. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე მოსარჩელემ საკასაციო საჩივარი შემოიტანა, რომლითაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება, საქმეზე ახალი გადაწყვეტილებით, მისი სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება, ხოლო მოწინააღმდეგე მხარის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.
გარდა ამისა, მოსარჩელემ ითხოვა ამავე სასამართლოს 2021 წლის 25 მაისის საოქმო განჩინების გაუქმება, რომლითაც მას უარი ეთქვა ადგილზე დათვალიერების შესახებ შუამდგომლობის დაკმაყოფილებაზე.
საკასაციო საჩივარი შემდეგნაირადაა დასაბუთებული:
7.1. ქირავნობის სახელშეკრულებო ურთიერთობის არსებობის ფაქტის დასადასტურებლად საქმეზე წარმოდგენილია მოცემული დავისათვის პრეიუდიციული ძალის მქონე ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სასამართლოს 1987 წლის 7 ივლისის #---- გადაწყვეტილება, შესაბამისად, მოცემული გარემოება უტყუარად დასტურდება.
გარდა ამისა, საქმეზე წარმოდგენილია არაერთი მტკიცებულება, კერძოდ, სასამართლოს გადაწყვეტილებები, ბინის ქირის დავალიანების შესახებ ჩანაწერები, აზომვითი ნახაზები, რომლებითაც დასტურდება, რომ მოსარჩელის ოჯახი საცხოვრებელი სადგომის დამქირავებელი იყო. აღნიშნულის საწინააღმდეგო სათანადო მტკიცებულებები საქმეზე არ წარმოდგენილა.
7.2. დაუსაბუთებელია სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა სადავო სადგომის ფართის განსაზღვრასთან დაკავშირებით. ერთადერთი დოკუმენტი, რომელიც მოწინააღმდეგე მხარისათვის გადაცემული საცხოვრებელი სადგომის მოცულობას განსაზღვრავს, ესაა ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სასამართლოს გადაწყვეტილება, სადაც 30კვ.მ საცხოვრებელი ოთახი და ოთხი დამხმარე სათავსოა მოხსენიებული.
2.96კვ.მ სათავსოზე მოწინააღმდეგე მხარის მართლზომიერი მფლობელობა სასამართლომ ვერ დაადგინა, თუმცა გაუგებარია, თუ რით იხელმძღვანელა დანარჩენ 84.94კვ.მ ფართთან მიმართებით.
7.3. კანონშეუსაბამოა სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა სადავო სადგომის ღირებულების დადგენის ნაწილში.
საქმეზე წარმოდგენილ ექსპერტიზის დასკვნებს შორის მხოლოდ თარიღზე მითითებით უპირატესობის მინიჭება გამოუსწორებელ ზიანს აყენებს მხარეს, მაშინ როცა, შედავებული არაა დასკვნის მომზადების მეთოდოლოგია, საბაზრო ფასის განსაზღვრის რაიმე კრიტერიუმი.
სასამართლომ, სპეციალისტთა ცოდნის შეფასების გარეშე უპირატესობა ერთ-ერთ დასკვნას მიანიჭა, რაც დაუშვებელია.
8. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2021 წლის 3 სექტემბრის განჩინებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში - სსსკ) 391-ე მუხლის მიხედვით, პირველი მოსარჩელის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც ის დაუშვებელია:
9. სსსკ-ის 391.5 მუხლის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ:
ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებასა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას;
ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია;
გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება;
დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან;
ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;
ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
ზემოაღნიშნული ნორმა განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.
10. პირველ რიგში, პალატა მიუთითებს სსსკ-ის 404-ე მუხლის პირველ წინადადებაზე, რომლის შინაარსით: საკასაციო სასამართლო ამოწმებს გადაწყვეტილებას საკასაციო საჩივრის ფარგლებში. აღნიშნული ნორმის დანაწესიდან გამომდინარე, პალატისათვის უმთავრესი სწორედ კასატორის მიერ სადავოდ გამხდარი მოთხოვნაა.
მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო საჩივრის განხილვის საგანია, ერთი მხრივ, სადავო ფართის მეორე მოსარჩელის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვისა და მისთვის გამოთავისუფლებულ მდგომარეობაში გადაცემის შესახებ პირველი მოსარჩელის მოთხოვნის, ხოლო მეორე მხრივ, საცხოვრებელი სადგომის 25%-ის გადახდის სანაცვლოდ, 84.94კვ.მ საცხოვრებელი ფართის მესაკუთრედ ცნობის შესახებ მოწინააღმდეგე მხარის სარჩელის კანონიერება.
სადავო ფართიდან 2.96კვ.მ სათავსოს გამოსყიდვაზე უარის თქმის ნაწილში სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება მოსარგებლეს საკასაციო წესით არ გაუსაჩივრებია, რის გამოც, გადაწყვეტილების ეს ნაწილი კანონიერ ძალაშია შესული (სსსკ-ის 264.2 მუხლი).
11. განსახილველი დავის სწორად გადასაწყვეტად, საყურადღებოა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე დადგენილად ცნობილი გარემოებები, რომლებიც წინამდებარე განჩინების 6.1.1-6.1.7 პუნქტებშია აღწერილი და რომლებიც კასატორს დასაბუთებული შედავების (პრეტენზია) გზით არ გაუქარწყლებია.
სსსკ-ის 407.2 მუხლის (სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება)) დანაწესიდან გამომდინარე, ეს გარემოებები საკასაციო სასამართლოსათვის სავალდებულოა.
12. შექმნილი ფაქტობრივი მოცემულობა იმის მაუწყებელია, რომ სადავო სამართალურთიერთობა სპეციალური კანონით მოწესრიგებას ექვემდებარება.
მოცემული დავის რეგულაციისთვის ყურადღება უნდა გამახვილდეს დასახელებული კანონის შემდეგ ნორმებზე:
ეს კანონი აწესრიგებს საცხოვრებელი სადგომის მესაკუთრესა და მოსარგებლეს შორის 1921 წლის 25 თებერვლიდან 1997 წლის 25 ნოემბრამდე წარმოშობილ იმ ურთიერთობებს, რომლებიც სპეციალურ სამართლებრივ მოწესრიგებას მოითხოვს (1.1 მუხლი).
მოსარგებლე არის პირი, რომელიც ამ კანონის ამოქმედების მომენტისათვის კეთილსინდისიერად ფაქტობრივად ფლობს საცხოვრებელ სადგომს მესაკუთრესთან სანოტარო წესის დაუცველად დადებული წერილობითი ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე, ან პირი, რომელმაც მფლობელობის უფლება მიიღო საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგებით ან ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტით (2.1 მუხლის „ა“ ქვეპუნქტი).
ამ კანონით გათვალისწინებული უფლებები და მოვალეობები თანაბრად ვრცელდება მესაკუთრესა და მოსარგებლეზე, აგრეთვე, მათ უფლებამონაცვლეებზე (2.2 მუხლი).
მოსარგებლე, რომელიც არანაკლებ 30 წლის განმავლობაში უწყვეტად ფლობს საცხოვრებელ სადგომს და რომელმაც მფლობელობის უფლება მიიღო საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგებით, უფლებამოსილია მოითხოვოს საცხოვრებელი სადგომის გამოსყიდვა საცხოვრებელი სადგომის ღირებულების 25 პროცენტის ოდენობის კომპენსაციის გადახდის პირობით (საცხოვრებელი სადგომის გამოსყიდვის შესახებ სარჩელი);
საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგება უნდა დასტურდებოდეს შემდეგი გარემოებით/გარემოებებით: სადავო საცხოვრებელ სადგომში რეგისტრაცია, კომუნალური გადასახადების გადახდა ან/და მესაკუთრისათვის გარკვეული საფასურის გადახდა.
თუ საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობისათვის მოსარგებლემ მესაკუთრეს გარკვეული საფასური გადაუხადა, სასამართლო უფლებამოსილია, ამ საფასურის ოდენობის გათვალისწინებით, ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული კომპენსაციის ოდენობა საცხოვრებელი სადგომის ღირებულების 15 პროცენტამდე შეამციროს (მე-5 მუხლი).
13. პალატის განსჯით, საქმეში არსებული მტკიცებულებების ერთობლივად შეფასების შედეგად სააპელაციო სასამართლომ სწორად მიიჩნია, რომ მოწინააღმდეგე მხარე სადავო სადგომიდან 84.94კვ.მ საცხოვრებელი ფართის მოსარგებლე იყო, რაც მისმა ოჯახმა სპეციალური კანონის საფუძველზე, მესაკუთრესთან დადებული ფორმადაუცველი გარიგების საფუძველზე მოიპოვა. ეს გარემოება იმაზე მიუთითებს, რომ მოწინააღმდეგე მხარე აღნიშნული ფართის მართლზომიერი მფლობელია (სსკ-ის 159-ე მუხლი).
14. საკასაციო პალატის განმარტებით, უდავოა რომ, საკუთრებით სარგებლობის თაობაზე მესაკუთრის უფლება აღიარებულია, თუმცა მფლობელს მესაკუთრის პირისპირ უპირატესობა შეიძლება მიენიჭოს, თუკი მისი მფლობელობა მართლზომიერად იქნება მიჩნეული (სსკ-ის 159-ე და 162-ე მუხლები). სსკ-ის 172.1 მუხლით დადგენილია, რომ მესაკუთრეს შეუძლია მფლობელს მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მფლობელს ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება.
რაკი საქმის განხილვის შედეგად მოწინაამდეგე მხარის მხრიდან ნივთის მართლზომიერი მფლობელობა გამოიკვეთა, აღნიშნულმა გარემოებამ საფუძველი გამოაცალა კასატორის მოთხოვნას, უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვისა და მისთვის გამოთავისუფლებულ მდგომარეობაში გადაცემის თაობაზე.
ამავდროულად, ის გარემოება, რომ მოწინააღმდეგე მხარე 84.94კვ.მ საცხოვრებელი სადგომის მოსარგებლეა და ნივთზე სარგებლობის უფლებას დროის გარკვეული პერიოდიდან ახორციელებს, სპეციალური კანონის საფუძველზე ამ უკანასკნელის სარჩელის წარმატებას განაპირობებს.
15. რაც შეეხება კასატორის პრეტენზიას მოწინააღმდეგე მხარესა და სადავო ფართის იმჟამინდელ მესაკუთრეს შორის ქირავნობის სახელშეკრულებო ურთიერთობის არსებობის თაობაზე, აღნიშნული პრეტენზია სააპელაციო სასამართლომ სწორად არ გაიზიარა, რაც გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში სათანადოდ დაასაბუთა.
მოცემულ კუთხით საკითხის შეფასებისას, რამდენიმე გარემოებაა საგულისხმო, კერძოდ:
1). სადავო საკითხზე საკასაციო პალატას მყარად დადგენილი პრაქტიკა აქვს ჩამოყალიბებული, კერძოდ, არაერთი განჩინება თუ გადაწყვეტილება არსებობს, სადაც განმარტებულია შემდეგი:
„გარიგება საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ თავისი შინაარსით არატიპიურ სახელშეკრულებო ურთიერთობას წარმოადგენდა და იგი საბჭოთა სინამდვილეში ფაქტობრივი ქონებრივი ურთიერთობის სახით არსებობდა. ეს სახელშეკრულებო ურთიერთობა შეიცავდა სხვადასხვა გარიგების ნიშნებს (ქირავნობა, სესხი, გირავნობა), თუმცა ამავდროულად რადიკალურად განსხვავდებოდა მათგან თავისი შინაარსით და სპეციფიკური პირობებით, კერძოდ, მისი არსებობისას: მოსარგებლე მესაკუთრეს ერთჯერადად უხდიდა გარკვეული რაოდენობის თანხას ფართის სარგებლობაში მიღების სანაცვლოდ, ამასთან, მესაკუთრეს ყოველთვიურად უხდიდა ბინის ქირასაც; მოსარგებლე რეგისტრირდებოდა საცხოვრებელ ფართში და იხდიდა კომუნალურ გადასახადებს; მესაკუთრის მიერ თანხის დაბრუნების შემთხვევაში მოსარგებლე ვალდებული იყო, გამოეთავისუფლებინა დაკავებული ფართი, თუმცა ხშირ შემთხვევებში, მესაკუთრე თანხას ვერ აბრუნებდა, ურთიერთობა ხანგრძლივ ხასიათს იღებდა და უფლება მემკვიდრეებზე გადადიოდა; მესაკუთრის მიერ საცხოვრებელი სადგომის მფლობელობის უფლების გადაცემა მოსარგებლეზე ფაქტობრივად ხდებოდა „სამუდამოდ“, ანუ ეს ურთიერთობა არ ატარებდა დროებით (ხანმოკლე) ხასიათს; ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, მოსარგებლე იძენდა დათმობილი სარგებლობის უფლების გასხვისების შესაძლებლობასაც, რაც მოსარგებლეთა შეცვლას იწვევდა. ამ სპეციფიკური ნიშნებიდან გამომდინარე, ხელშეკრულების სუბიექტთა სამართლებრივი მდგომარეობის მოწესრიგება მსგავსი ხელშეკრულებების (ქირავნობა, სესხი, გირავნობა) ნორმებით შეუძლებელი იყო და კანონმდებელმაც სპეციალური კანონით მოწესრიგებას დაუქვემდებარა. ამასთან, ამ კანონით რეგულირდება მხოლოდ ის ურთიერთობები, რომლებიც ზემოთ დასახელებულ ნიშნებს უტყუარად შეიცავენ, შესაძლებელია ეს ნიშნები არსებობდეს კუმულატიურადაც ან მხოლოდ ზოგიერთი მათგანის სახითაც“ (იხ. სუსგ: №ას-1115-1072-2016, 17.02.2017).
ქირავნობის ხელშეკრულებისა და საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგების გამიჯვნისათვის მეტად დიდი მნიშვნელობა ენიჭება იმ დროს არსებული სამართლებრივი აქტებისა და მათ საფუძველზე წარმოშობილი ქირავნობითი ურთიერთობის კვალიფიკაციას, კერძოდ, (1964 წლის რედაქციის) საქართველოს სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 290-ე მუხლი არეგულირებდა საცხოვრებელი სადგომის ქირავნობის ხელშეკრულებას. ამავე მუხლის მე-3 აბზაცის თანახმად, საცხოვრებელი სახლის ქირავნობის ხელშეკრულება დაიდება, შეიცვლება და მოიშლება სსრ კავშირისა და საქართველოს სსრ-ის კანონმდებლობით განსაზღვრული პირობებითა და წესით. იმ დროს მოქმედი საქართველოს სსრ-ის საბინაო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი აბზაცის თანახმად, მოქალაქეებს, რომელთაც პირად საკუთრებაში ჰქონდათ საცხოვრებელი სახლი, უფლება გააჩნდათ, შეესახლებინათ სახლში სხვა მოქალაქენი, აგრეთვე, გაექირავებინათ იგი კანონით დადგენილი პირობებითა და წესით. აღნიშნული ქირავნობის ვადა და სხვა პირობები რეგულირდებოდა მხარეთა მიერ დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე, რა დროსაც უნდა დაცულიყო წერილობითი ფორმა. საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგებით საცხოვრებელი სადგომის მფლობელობის უფლება მოსარგებლეს ფაქტობრივად „სამუდამოდ“ გადაეცემოდა, რაც განასხვავებდა მას ქირავნობის ინტიტუტისაგან. ამრიგად, გარკვეული ქირის გადახდა თავისთავად არ შეიძლება, მიუთითებდეს ქირავნობის ურთიერთობებზე. ქირავნობის ურთიერთობის განსაზღვრისათვის აუცილებელია, არსებობდეს ამ ინსტიტუტისათვის დამახასიათებელი ნიშნები, რომლისთვისაც დამახასიათებელია საცხოვრებელი სადგომის გარკვეული დროით გადაცემა და ამისათვის ქირის გადახდა (შდრ. იხ. სუსგ: №ას-1033-1226-08, 28.05.2009; №ას-150-140-2015, 14.05.2015; №ას-622-581-2017, 8.09.2017; №ას-1836-2019, 28.04.2022).
2). მხარეებს საქმეზე არ წარმოუდგენიათ არც მათ და არც მათ უფლებრივ წინამორბედებს შორის წერილობითი ფორმით დადებული ქირავნობის ხელშეკრულება;
3). სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია, რომ მოწინააღმდეგე მხარის ოჯახს საცხოვრებელ სადგომზე მფლობელობა უვადოდ გადაეცა; ხსენებულ სადგომში მოსარგებლის ოჯახის 1970-იანი წლებიდან მუდმივად ცხოვრების ფაქტი პირველი ინსტანციის სასამართლოში დაკითხულმა მოწმეებმა, ს. ლ-ემ და ვ. ჟ-აც დაადასტურეს, რომელთა განმარტებითაც, ისინი სადავო სადგომის დამქირავებლები არ ყოფილან.
ამრიგად, მოცემული დავის გადაწყვეტისთვის მნიშვნელოვანია გავითვალისწინოთ, რომ სადავო სამართალურთიერთობა სპეციალური კანონის რეგულაციის ფარგლებში ექცევა, ამ კანონით კი, მოსარგებლის მიერ საცხოვრებელი სადგომის გამოსყიდვის უფლების რეალიზაცია დაკავშირებულია გარკვეული წინაპირობების, მათ შორის, მესაკუთრესთან დადებული ფორმადაუცველი გარიგების არსებობასთან, რომელიც არატიპიური გარიგებაა და სხვადასხვა გარიგების, მათ შორის, ქირავნობის ნიშნებს შეიცავს, თუმცა თავისი შინაარსით, მისგან რადიკალურად განსხვავდება.
16. კასატორს მიაჩნია, რომ სადავო სახელშეკრულებო ურთიერთობის ქირავნობად შეფასების საფუძველს ქმნის საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებები, მათ შორის: ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სახალხო სასამართლოს 1987 წლის 7 ივლისის #--- განჩინება, სასამართლოს სხვა გადაწყვეტილებები, ბინის ქირის დავალიანების შესახებ ჩანაწერები, აზომვითი ნახაზები, რასაც საკასაციო პალატა ვერ გაიზიარებს.
1987 წლის 7 ივლისის განჩინებით (საქმე #-----) ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სახალხო სასამართლოს ზემითითებული ურთიერთობის, როგორც ქირავნობის არსებობის ფაქტი კი არ დაუდგენია, არამედ, აღნიშნული განჩინებით მოწინააღმდეგე მხარის მეუღლისათვის, ბ. ვ-ვის ბინის ქირის დაკისრების შესახებ საცხოვრებელი სადგომის წინამორბედი მესაკუთრის, ი.ბ-ის სარჩელით აღძრულ საქმეზე მხარეთა შორის მორიგება დაამტკიცა (ტომი 2, 76).
შესაბამისად, დასახელებული განჩინებით სადავო ხელშეკრულების ქირავნობად შეფასების შესახებ საკითხი სასამართლოს არსებითად არ განუხილავს, მასზე არ უმსჯელია და არც შესაბამისი დასკვნა არ გაუკეთებია, ეს განჩინება საპროცესო სამართლებრივი უფლების (მხარის უფლება საქმე მორიგებით დაასრულოს) განკარგვის აქტია შესაბამისი საპროცესო სამართლებრივი შედეგით (საქმის წარმოების შეწყვეტა), რაც სამოქალაქო საპროცესო სამართალში მოქმედი დისპოზიციურობის პრინციპის (მხარეთა თავისუფლება, განკარგონ თავიანთი მატერიალური და საპროცესო უფლებები) გამოხატულებაა.
რაც შეეხება კასატორის მიერ დასახელებულ სხვა მტკიცებულებებს, როგორც ზემოთ განიმარტა, გარკვეული ქირის გადახდა, თავისთავად, ქირავნობის ურთიერთობის არსებობის ფაქტზე არ მიუთითებს, თუკი საქმეზე სპეციალური კანონით გათვალისწინებული გარიგების არსებობა დადგინდება, რადგან ეს გარიგება სხვადასხვა გარიგების, მათ შორის, ქირავნობის ნიშნებს შეიცავს, თუმცა თავისი შინაარსით მათგან არსებითად განსხვავდება.
ამდენად, რაკი მოცემულ საქმეზე მხარეთა შორის სპეციალური კანონით გათვალისწინებული საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგების არსებობა გამოიკვეთა (რაზეც ზემოთ განიმარტა), ვერც ზემოაღნიშნულ სხვა მტკიცებულებებზე დაყრდნობით ქირავნობის არსებობის შესახებ კასატორის პრეტენზია ვერ იქნება გაზიარებული.
17. გარდა ამისა, კასატორი სადავოდ ხდის საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის გარიგების საგნის მოცულობას და მიაჩნია, რომ იგი 84.94კვ.მ-ით არ უნდა განსაზღვრულიყო. აღნიშნულ პოზიციას საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს, რადგან სადავო ფართის მოცულობაზე სააპელაციო სასამართლოს დასკვნა საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებების (მათ შორის, მესაკუთრის მიერ წარმოდგენილი ნახაზი, ქ.თბილისის კიროვის რაიონის სახალხო დეპუტატთა საბჭოს ბეჭდით დამოწმებული საბუთი, პირველი ინსტანციის სასამართლოში მოწმე ს. ლ-ის მიერ მიცემული ჩვენება) ერთობლიობაში შეფასებიდან გამომდინარეობს, ხოლო აღნიშნული დასკვნის გამაქარწყლებელი სათანადო არგუმენტაცია კასატორს არ წარმოუდგენია.
18. მცდარია კასატორის მოსაზრება სააპელაციო სასამართლოს მიერ სადავო სადგომის ღირებულების არასწორად დადგენის თაობაზეც. განსახილველ შემთხვევაში, საქმეზე ექსპერტიზის რამდენიმე დასკვნაა წარმოდგენილი, რომელთა მონაცემები ერთმანეთისგან არსებითად განსხვავდება. სააპელაციო სასამართლომ მხარეთა მიერ წარმოდგენილი ზემოხსენებული დასკვნები არ გაიზიარა, რისი მიზეზიც მის მიერ მიღებულ 2020 წლის 16 თებერვლის განჩინებაში სათანადოდ დაასაბუთა (იხ. ტომი 3, ს.ფ. ...-....) და სადავო სადგომის ღირებულების დადგენის მიზნით განმეორებითი ექსპერტიზა დანიშნა, რის უფლებასაც მას ანიჭებს სსსკ-ის 162.1 მუხლი (თუ საქმის განხილვასთან დაკავშირებულ საკითხზე მოსამართლეს სპეციალური ცოდნა არ გააჩნია, სასამართლოს შეუძლია თავისი ინიციატივით დანიშნოს ექსპერტიზა საქმის განხილვის ნებისმიერ სტადიაზე, მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ აღნიშნული საკითხის განმარტებას არსებითი მნიშვნელობა აქვს საქმის გადაწყვეტისათვის და მის გარეშე გადაწყვეტილების გამოტანა შეუძლებელია. ასეთ შემთხვევაში სასამართლოს გამოაქვს მოტივირებული განჩინება).
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ შპს „ს-----ის“ დასახელებულ დასკვნაზე დაყრდნობით სადავო სადგომის ღირებულების განსაზღვრა კანონშესაბამისია, მით უმეტეს იმ პირობებში, როდესაც, დასახელებულ შემთხვევაში, ექსპერტს საქმის მასალები სრულად გადაეცა და მას სხვა საექსპერტო კვლევების გაცნობისა და ერთმანეთთან შედარების საშუალება ჰქონდა.
19. ადგილზე დათვალიერების შუამდგომლობის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ საოქმო განჩინების გაუქმების მოთხოვნის ნაწილში კასატორის პრეტენზია ასევე დაუსაბუთებელია და ამ განჩინების გაუქმების რაიმე არსებით საფუძველზე მითითებას საკასაციო საჩივარი არ შეიცავს.
ხსენებული ოქმის შინაარსით საკასაციო პალატამ გამოარკვია, რომ წარდგენილი შუამდგომლობით მესაკუთრემ უძრავი ნივთის (სადავო ფართი) ადგილზე დათვალიერება ითხოვა, რაზეც სააპელაციო სასამართლოს უარი შემდეგი ორი არგუმენტით დასაბუთდა: 1). მოპასუხის მიერ სადავო ფართის ფლობის ფაქტი უდავოა, რამდენადაც მოსარჩელემ სწორედ ამ ფართიდან მოითხოვა მოპასუხის გამოსახლება; 2). რაც შეეხება საკითხს იმის შესახებ, დაეუფლა თუ არა მოპასუხე საცხოვრებელ სადგომს სპეციალური კანონის საფუძველზე, განსაზღვრულ დროსა და ვადაში, ადგილზე დათვალიერებით აღნიშნული გარემოების გარკვევა შეუძლებელია; ამავდროულად, შეუძლებელია დადგინდეს - დაიდო თუ არა მხარეებს შორის გარიგება 1921 წლიდან 1996 წლამდე და რა სახის გარიგება დაიდო მათ შორის (იხ. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 25 მაისის სხდომის ოქმის ტექნიკური ჩანაწერი, 10:20:26). საკასაციო პალატისათვის, სააპელაციო სასამართლოს ზემომითითებული მსჯელობა გასაზიარებელია.
სსსკ-ის 102-105-ე მუხლების ძირითადი არსი ისაა, რომ საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებები საქმისთვის მნიშვნელობის მქონე ინფორმაციას უნდა შეიცავდეს. უფრო მეტიც, სსსკ-ის 104-ე მუხლით დადგენილია, რომ სასამართლო არ მიიღებს, არ გამოითხოვს ან საქმიდან ამოიღებს მტკიცებულებებს, რომლებსაც საქმისათვის მნიშვნელობა არა აქვთ. ამავე კოდექსის 105.2 მუხლის მიხედვით, სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ.
ამდენად, საქმეზე ამა თუ იმ მტკიცებულების წარდგენის მიზანი ისაა, რომ მისი მეშვეობით დადგინდეს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებანი. მოცემულ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლომ სწორად დაასაბუთა, რომ უძრავი ნივთის ადგილზე დათვალიერება ამ მიზნის მიღწევას ერთმნიშვნელოვნად ვერ უზრუნველყოფდა, აქედან გამომდინარე, გასაჩივრებული საოქმო განჩინებაც კანონიერია და მისი გაუქმების საფუძველი არ არსებობს.
20. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც იმ საფუძვლით, რომ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან. როგორც ზემოთ აღინიშნა, ანალოგიურ საკითხზე საკასაციო პალატის არაერთი განჩინება თუ გადაწყვეტილება არსებობს, რომელთა ნაწილიც ზემოთ დასახელდა და რომლებთანაც წინამდებარე განჩინება შესაბამისია.
21. მოცემულ შემთხვევაში, არ არსებობს სსსკ-ის 391.5 მუხლის სხვა ქვეპუნქტებით დადგენილი საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობებიც, რომელთა მიხედვითაც, საკასაციო საჩივარი დასაშვები იქნებოდა.
22. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს დასკვნები არსებითად სწორია, კასატორმა ვერ გააქარწყლა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთება დამაჯერებელი და სარწმუნო მტკიცებულებებით, რის გამოც არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის კანონისმიერი საფუძველი.
23. სსსკ-ის 401.4 მუხლის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. შესაბამისად, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე, 408.3, 284-ე, 285-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. შ. კ-ს საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. შ. კ-ს (პ/ნ -----) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გ. ქ-ის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 2 055 ლარის (საგადასახადო დავალება # -, გადახდის თარიღი - 19.07.2021) 70% - 1 438.5 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი -----, მიმღების ანგარიშის №----, სახაზინო კოდი -----;
3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
მოსამართლეები : ვლადიმერ კაკაბაძე
გიორგი მიქაუტაძე
ლევან მიქაბერიძე