საქმე №ას-694-2022 17 იანვარი, 2023 წელი,
თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
მოსამართლეები: გიორგი მიქაუტაძე (თავმჯდომარე),
თამარ ზამბახიძე (მომხსენებელი),
რევაზ ნადარაია
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
საკასაციო საჩივრის ავტორი – ლ.ა–ძე (მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – ე.რ–ი (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 05.04.2022 წლის გადაწყვეტილება
საკასაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილების ნაწილში
დავის საგანი – თანხის დაკისრება
საკითხი, რომელზეც მიღებულია განჩინება – საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და საფუძვლები:
1. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20.07.2021 წლის გადაწყვეტილებით ე.რ–ის (შემდეგში ტექსტში მოხსენიებული, როგორც „მოსარჩელე“, „მყიდველი“) სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; ლ.ა–ძეს (შემდეგში ტექსტში მოხსენიებული, როგორც „მოპასუხე“, „გამყიდველი“) დაეკისრა 70 000 ლარის გადახდა მოსარჩელის სასარგებლოდ. გადაწყვეტილება ეფუძნება შემდეგს:
1.1. მხარეთა შორის 25.04.2018 წელს ნოტარიუსის მიერ დამოწმდა ხელშეკრულება, რომლითაც მოსარჩელემ მოპასუხისაგან შეიძინა მის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება, მდებარე: ქალაქი თბილისი, ......., ბინა 14ა, ფართი: 88,58 კვ.მ, ს/კ:.......... მხარეთა შორის ნასყიდობის ფასი განისაზღვრა 70 000 ლარით.
1.2. სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 25.02.2020 წლის №001316020 დასკვნის თანახმად, ქალაქ თბილისში ....... მდებარე №........ საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული სარდაფის სართულზე განთავსებული ბინა 14ა-ს, ფართით 88.58 კვ.მ, იდენტიფიკაცია (ადგილმდებარეობა) ვერ დადგინდა.
1.3. სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში სსკ) 477.1, 487, 488.1, 352.1, 405.1, 405.2(„ა“) მუხლებით და მიუთითა, რომ, რადგან ექსპერტიზის დასკვნის მიხედვით ნასყიდობის საგნის იდენტიფიცირება ვერ ხერხდება, მოსარჩელეს უფლება აქვს უარი თქვას ხელშეკრულებაზე. მასვე უნდა დაუბრუნდეს გადახდილი თანხა 70 000 ლარი. სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელის მე-2 და მე-3 სასარჩელო მოთხოვნა მიუღებელი შემოსავლისა და ზიანის მოპასუხისთვის დაკისრების თაობაზე.
2. გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და საფუძვლები:
3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 05.04.2022 წლის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ დამატებით დაეკისრა 37 000 ლარის გადახდა. სხვა ნაწილში სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. გადაწყვეტილება ეფუძნება შემდეგს:
3.1. სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დაკმაყოფილებული მოთხოვნა, რომელიც სააპელაციო საჩივრის განხილვის ეტაპზე კანონიერ ძალაშია შესული, განაპირობებს მიუღებელი შემოსავლის ნაწილში მოთხოვნის ნაწილობრივ დაკმაყოფილებას.
3.2. დადგენილია, რომ ადგილი აქვს ხელშეკრულების პირობების არაჯეროვან შესრულებას გამყიდველის მხრიდან, კერძოდ, მოსარჩელეს ნასყიდობის საგნის საფასური სრულად აქვს გადახდილი, თუმცა, უძრავი ქონება რეალურად არ არსებობს. ამასთან, მისი არსებობის შემთხვევაში, განსაზღვრულია გაქირავების შედეგად მისაღები თანხის ოდენობა. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მოპასუხის ქმედებამ მოსარჩელეს სავარაუდო შემოსავალი დააკარგვინა.
3.3. მიუღებელი შემოსავლის განსაზღვრის ნორმატიული წესი მოცემულია სსკ-ის 411-ე მუხლში, რომლის თანახმად, მიუღებელი შემოსავალი გულისხმობს წმინდა ეკონომიკურ დანაკარგს, რომელიც მხარემ განიცადა და რომელსაც ადგილი არ ექნებოდა მოვლენები რომ მართლზომიერების ფარგლებში განვითარებულიყო. პალატამ მიიჩნია, რომ მოსარჩელისთვის განცდილი ზიანის ოდენობა უნდა განსაზღვრულიყო 37 000 ლარით.
საკასაციო საჩივრის მოთხოვნა:
4. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე საკასაციო საჩივარი წარადგინა მოპასუხემ და მოითხოვა მისი გაუქმება მოსარჩელის სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილების ნაწილში.
5. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის განჩინებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში სსსკ) 391-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც ის დაუშვებელია:
6. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებასა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.
7. სსსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).
8. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20.07.2021 წლის გადაწყვეტილებით მოსარჩელის სარჩელი მოპასუხის მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევის გამო ხელშეკრულებიდან გასვლის მოთხოვნის ნაწილში დაკმაყოფილდა და მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა ამ უკანასკნელის მიერ ნასყიდობის საფასურის სახით გადახდილი 70 000 ლარის დაბრუნება. ამ ნაწილში გადაწყვეტილება კანონიერ ძალაშია შესული. წინამდებარე საკასაციო საჩივრის ფარგლებში სასამართლოს მსჯელობის საგანია სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების კანონიერება, რომლითაც მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ დამატებით დაეკისრა ზიანის სახით მიუღებელი შემოსავლის ანაზღაურება.
9. ხელშეკრულებიდან გასვლის პარალელურად ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის შესაძლებლობა დადგენილია სსკ-ის 407-ე მუხლით. მითითებული ნორმის თანახმად, ხელშეკრულებიდან გასვლისას კრედიტორს შეუძლია მოითხოვოს იმ ზიანის ანაზღაურება, რომელიც მას მიადგა ხელშეკრულების შეუსრულებლობით. ეს წესი არ გამოიყენება, როცა ხელშეკრულებიდან გასვლის საფუძველი მოვალის ბრალით არ არის გამოწვეული.
10. სსკ-ის 407-ე მუხლიდან გამომდინარეობს, რომ კრედიტორს აქვს ხელშეკრულებიდან გასვლისა და ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლების კომბინაციის შესაძლებლობა. ორმხრივი ხელშეკრულების დროს ხელშეკრულებიდან გასვლისას ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლება არ გამოირიცხება. ამ დანაწესის თანახმად, კრედიტორს შეუძლია, ზიანის ანაზღაურება და ხელშეკრულებიდან გასვლა ერთმანეთს დაუკავშიროს (მოწონელიძე ნ., სამოქალაქო კოდექსის კომენტარი, წიგნი III, ჭანტურია (რედ.), 2019, მუხ. 407, ველი 10). ზიანის ანაზღაურება ყველა შემთხვევაში საერთო საფუძვლით ხორციელდება (ზოიძე ბ., საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის კომენტარი, წიგნი მესამე, მუხლი 407, გამომცემლობა „სამართალი“, თბილისი, 2001, გვერდი 449, 450). ზიანი უნდა ანაზღაურდეს სრულად. სსკ-ის 411-ე მუხლით გათვალისწინებული წესით, ანაზღაურებას ექვემდებარება როგორც დადებითი ზიანი, ისე მიუღებელი შემოსავალი (ზოიძე ბ., საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის კომენტარი, წიგნი მესამე, მუხლი 411, გამომცემლობა „სამართალი“, თბილისი, 2001, გვერდი 462). ამასთან, იმისათვის, რომ კრედიტორს, სსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, მიეცეს ხელშეკრულებიდან გასვლისა და ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლების კომბინირების შესაძლებლობა, ვალდებულების დარღვევა მოვალის ბრალით უნდა იქნეს გამოწვეული. სსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შემთხვევაში მოვალეს ეკისრება ბრალის არარსებობის მტკიცების ვალდებულება, ვინაიდან, სსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ვალდებულების დარღვევაში სწორედ მოვალის ბრალის არსებობა ივარაუდება (მოწონელიძე ნ., სამოქალაქო კოდექსის კომენტარი, წიგნი III, ჭანტურია (რედ.), 2019, მუხ. 407, ველი 24, 25).
11. მოცემულ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ მყიდველი, რომელმაც ფართი შეიძინა გაქირავების, შემოსავლის მიღების მიზნით, ხელშეკრულებიდან გავიდა გამყიდველის მიერ ხელშეკრულების ბრალეულად დარღვევის გამო, კერძოდ, ნასყიდობის საგნის იდენტიფიკაცია ვერ მოხდა (იხ. სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 25.02.2020 წლის დასკვნა, ტ.1, ს.ფ. 22-24), ანუ მოსარჩელე ვერ განახორციელებდა მასზე მესაკუთრის უფლებამოსილებებს, რადგან უძრავი ქონება რეალურად არ არსებობდა (იხ. წინამდებარე განჩინების 3.2. პუნქტი). შესაბამისად, სამართლებრივად რელევანტურად ვერ შეფასდება მოპასუხის განმარტება მასზე, რომ გაქირავებამდე ფართს დასჭირდებოდა გარემონტება (იხ. შესაგებელი, ტ.1, ს.ფ.166). სსკ-ის 408-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, იმ პირმა, რომელიც ვალდებულია აანაზღაუროს ზიანი, უნდა აღადგინოს ის მდგომარეობა, რომელიც იარსებებდა, რომ არ დამდგარიყო ანაზღაურების მავალდებულებელი გარემოება. სსკ-ის 411-ე მუხლის თანახმად, ზიანი უნდა ანაზღაურდეს არა მხოლოდ ფაქტობრივად დამდგარი ქონებრივი დანაკლისისთვის, არამედ მიუღებელი შემოსავლისთვისაც. მიუღებლად ითვლება შემოსავალი, რომელიც არ მიუღია პირს და რომელსაც იგი მიიღებდა, ვალდებულება ჯეროვნად რომ შესრულებულიყო. საკასაციო სასამართლო არაერთ გადაწყვეტილებაში განმარტავს, რომ მიუღებელი შემოსავალი სავარაუდო შემოსავალია. ყურადღება უნდა მიექცეს იმას, რამდენად მოსალოდნელი იყო მისი მიღება. მიუღებელი შემოსავალი თავისი ბუნებით გულისხმობს „წმინდა ეკონომიკურ დანაკარგს“ (pure economic loss), რომელიც ხელშეკრულების მხარემ განიცადა და რომელსაც ადგილი არ ექნებოდა, ხელშეკრულება ჯეროვნად რომ შესრულებულიყო. იმისათვის, რომ შემოსავალი მიუღებლად ჩაითვალოს, მას პირდაპირი და უშუალო კავშირი უნდა ჰქონდეს მოვალის მიერ ვალდებულების დარღვევასთან. პირდაპირ კავშირში იგულისხმება მოვლენების, მოქმედებისა და დამდგარი შედეგის ის ლოგიკური ბმა, რომელიც არ ტოვებს შემოსავლის მიღების რეალურ შესაძლებლობასთან დაკავშირებული ეჭვის საფუძველს. მიუღებელი შემოსავლის ანაზღაურების საკითხის გადაწყვეტისას, ზიანის ანაზღაურება უნდა განისაზღვროს მხოლოდ ობიექტური კრიტერიუმებით, ისე, რომ ამას არ მოჰყვეს დაზარალებულის უსაფუძვლო გამდიდრება (იხ. სუსგ-ები: №ას-945-895-2015, 14.03.2016წ; №ას-307-291-2011, 24.10.2011წ; №ას-899-845-2012, 22.11.2012წ; №ას-154-2021, 01.04.2022წ.). საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას მოპასუხისთვის მოსარჩელის სასარგებლოდ მიუღებელი შემოსავლის ანაზღაურების დაკისრების შესახებ და მიუთითებს, რომ მოპასუხის მიერ ნაკისრი ვალდებულების ჯეროვნად შეუსრულებლობისა და მოსარჩელისათვის უძრავი ქონების გადაუცემლობის გამო, მოსარჩელეს მოესპო უძრავი ნივთის გაქირავების შესაძლებლობა. ამრიგად, მოსარჩელემ მოპასუხის ბრალეული ქმედებით ვერ მიიღო ის შემოსავალი, რომელსაც იგი მიიღებდა, მოპასუხეს ზიანი რომ არ მიეყენებინა, ამასთან, იგი მოპასუხისთვის წინასწარ სავარაუდო იყო და წარმოადგენდა ზიანის გამომწვევი მოქმედების უშუალო შედეგს. როგორც საკასაციო სასამართლომ ერთ-ერთ საქმეზე განმარტა, თუ პირს ბინა საცხოვრებლად არ სჭირდება, მისი გაქირავება უძრავი ქონებით შემოსავლის მიღების ყველაზე ფართოდ დამკვიდრებული და აპრობირებული ფორმაა (იხ. სუსგ №ას-945-895-2015, 14.03.2016 წ., პ.51). მოსარჩელის მიერ ზიანის ოდენობის განსაზღვრის მიზნით წარმოდგენილია დასკვნა, რომლითაც, ნასყიდობის საგნის არსებობის შემთხვევაში, განსაზღვრულია გაქირავების შედეგად მისაღები თანხის ოდენობა (ტ.1, ს.ფ. 133-135). მოსარჩელის სამართლებრივი პრეტენზიის დასადასტურებლად მითითებული მტკიცებულების საპირწონე ფაქტების დადასტურების ვალდებულება მოპასუხის მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა, თუმცა მოპასუხემ ვერ უზრუნველყო იმგვარ გარემოებებზე მითითება/მტკიცებულებების წარმოდგენა, რომელიც ზემოაღნიშნულ დასკვნას გააქარწყლებდა ან/და ზიანის სახით მოთხოვნილი თანხის სხვაგვარ გაანგარიშებაზე მსჯელობას შესთავაზებდა სასამართლოს. კვალიფიციური შედავების არარსებობის პირობებში კი, სასამართლო, რომელიც შეზღუდულია მხარის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებით, საკუთარი ინიციატივით არ/ვერ განახორციელებს ამ გარემოების კვლევას.
12. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო სამართალწარმოება აგებულია მხარეთა შეჯიბრებითობის პრინციპზე. სსსკ-ის მე-4 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სამართალწარმოება მიმდინარეობს შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები. მხარეები თვითონვე განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაედოს საფუძვლად მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები. ამავე კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების მიხედვით, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით. დასახელებული ნორმების თანახმად, სამოქალაქო პროცესში მხარეები ვალდებული არიან, სათანადო მტკიცებულებების წარდგენის გზით დაადასტურონ თავიანთი პოზიციის გასამყარებლად მითითებული გარემოებების არსებობა. კანონით გათვალისწინებული შემთხვევების გარდა, რომელიც ადგენს მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების სპეციფიკურ წესს, მოსარჩელეს ევალება სასარჩელო განცხადებაში ასახული ფაქტების მტკიცება, ხოლო მოპასუხე მოვალეა, სარჩელისაგან თავდაცვის მიზნით, ქმედითად უარყოს მოსარჩელის არგუმენტები, წარადგინოს იმგვარი მტკიცებულებები, რომლებიც გააქარწყლებს მოსარჩელის მიერ დასახელებულ ფაქტებს. სსსკ-ის 105-ე მუხლი ადგენს სასამართლოს მხრიდან მხარეთა მიერ მითითებული გარემოებების შეფასების პირობებს, კერძოდ, სასამართლოსათვის არავითარ მტკიცებულებას არა აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა. სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. მოსაზრებები, რომლებიც საფუძვლად უდევს სასამართლოს შინაგან რწმენას, უნდა აისახოს გადაწყვეტილებაში. ამდენად, სადავო გარემოებების დადგენისას, სასამართლო იმსჯელებს საქმეში წარმოდგენილ მხარეთა განმარტებებზე, წერილობით დოკუმენტებსა და სხვა მტკიცებულებებზე ერთობლივად, რომლის ურთიერთშეჯერებით გადაწყვეტს, სარწმუნოდ მიიჩნიოს თუ არა ამა თუ იმ ფაქტის არსებობა (სუსგ №ას-584-543-2017, 06.06.2017წ; №ას-484-2019, 30.10.2020წ.).
13. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, # 7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81).
14. კასატორმა ვერ შეძლო დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზიის წარმოდგენა, რითაც ვერ დაძლია გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება და ვერ შეძლო მისი გაბათილება სარწმუნო მტკიცებულებებით. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. ასეთ საფუძველზე ვერც კასატორი მიუთითებს. საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით. გასაჩივრებული გადაწყვეტილება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.
15. სსსკ-ის 401.4 მუხლის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებელია, ხოლო კასატორს გადახდილი აქვს საკასაციო სამართალწარმოებისათვის განსაზღვრული სახელმწიფო ბაჟი, მას უნდა დაუბრუნდეს გადახდილი თანხიდან 1295 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სსსკ-ის 391-ე, 401-ე, 284-ე, 285-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. ლ.ა–ძის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.
2. ლ.ა–ძეს (პ/ნ:.......) უკან დაუბრუნდეს თ.მ–ძის (პ/ნ: ......) მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 1850 ლარის (საგადახდო დავალება N15258021173, გადახდის თარიღი 29.11.2022წ.) 70% – 1295 ლარი, შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150.
3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე: გიორგი მიქაუტაძე
მოსამართლეები: თამარ ზამბახიძე
რევაზ ნადარაია