30 მარტი 2023 წელი №ას-1413-2022 ქ.თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
ამირან ძაბუნიძე
თეა ძიმისტარაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი _ გ.გ–ძე
მოწინააღმდეგე მხარე _ თ.კ–ძე
გასაჩივრებული განჩინება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2022 წლის 11 აპრილის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი _ ქორწინების პერიოდში შეძენილი ქონების გაყოფა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
სასარჩელო მოთხოვნა:
1. თ.კ–ძემ სარჩელით მიმართა ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას მოპასუხე გ.გ–ძის მიმართ, ქორწინების პერიოდში შეძენილი უძრავი ქონების მეუღლეებს შორის გაყოფისა და სადავო სახლის ½-ის თ.კ–ძის საკუთრებად აღრიცხვის მოთხოვნით.
სარჩელის საფუძვლები:
2.1. მოსარჩელე 1969 წლიდან რეგისტრირებულ ქორწინებაშია გ.გ–ძესთან. 1978 წლის 18 ივლისს ნასყიდობის ხელშეკრულებით ო.ს. ძე ს–ძის რწმუნებულის ლ.ი. ასული ქ–საგან შეიძინეს საცხოვრებელი სახლი იტალიურ ეზოში, მდებარე ქ. ქუთაისი ........... სახლი შედგება თვრამეტი სათავსოსაგან, რომლის საერთო ფართია 280.49 კვ.მ. მათ შორისაა 12 საცხოვრებელი ოთახი, ფართით 218.80 კვ.მ. უძრავი ქონება საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული არაა, თუმცა აღრიცხულია ტექ. აღრიცხვის ბიუროში გ.გ–ძის სახელზე.
მოპასუხის პოზიცია:
3. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ საცხოვრებელი სახლი შეიძინა თავისი და მშობლების მიერ ნაჩუქარი სახსრებით, მოსარჩელეს კი არანაირი მონაწილეობა არ მიუღია ამ ქონების შეძენაში. თ.კ–ძე 2012 წლიდან გადავიდა თავისი დის მიერ მემკვიდრეობით დატოვებულ საცხოვრებელ სახლში ქალიშვილთან ერთად, მან ძალიან კარგად იცოდა, რომ ეს სახლი არ ეკუთვნოდა, ამიტომ პრეტენზიაც არ ჰქონია. ახლა კი სურს გაყიდოს მითითებული საცხოვრებელი სახლი და ქუჩაში დატოვოს ვაჟთან, რძალთან და ორ არასრულწლოვან შვილიშვილთან ერთად.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
4. ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 27 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით, თ.კ–ძის სარჩელი დაკმაყოფილდა; ქორწინების პერიოდში შეძენილი ქონება, მდებარე ქ. ქუთაისი ......... გაიყო მეუღლეებს _ თ.კ–ძესა და გ.გ–ძეს შორის და სადავო სახლის ნახევარი, ანუ ½ აღირიცხა თ.კ–ძის საკუთრებად.
5. ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა გ.გ–ძემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
სააპელაციო სასამართლოს 2022 წლის 11 აპრილის განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი და ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება:
6. გ.გ–ძის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.
7. სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
7.1. გ.გ–ძე და თ.კ–ძე რეგისტრირებულ ქორწინებაში არიან 1969 წლის 26 ივნისიდან. მეუღლეებს შორის საქორწინო ხელშეკრულება დადებული არ ყოფილა.
7.2. 1978 წელს, თანაცხოვრების პერიოდში, ო.ს–ძის წარმომადგენელ ლ. ქ–ძესა და გ.გ–ძეს შორის გაფორმდა უძრავი ნივთის ნასყიდობის ხელშეკრულება, რომლითაც გ.გ–ძემ იყიდა უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.ქუთაისი .......... შედეგად, ტექნიკური აღრიცხვის ბიუროში, აღნიშნული უძრავი ქონების მესაკუთრედ/მოსარგებლედ აღირიცხა გ.გ–ძე.
7.3. მხარეები ფაქტობრივად დაშორდნენ ერთმანეთს და ცხოვრობენ ცალ–ცალკე.
8. დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს სააპელაციო პალატამ შემდეგი სამართლებრივი შეფასება მისცა:
8.1. განსახილველ შემთხვევაში, მხარეთა შორის სადავო ურთიერთობა საოჯახო-სამართლებრივია. მეუღლეთა ერთად ცხოვრების პერიოდში შეძენილი უძრავი ქონების გაყოფის მოთხოვნა გამომდინარეობს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1151-ე, 1158-ე, 1164-ე და 1168(1) მუხლებიდან.
8.2. დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებებიდან და კანონის დანაწესიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მეუღლეთა წილი ამ უძრავ ქონებაზე თანაბარია. აპელანტის პრეტენზიის საპასუხოდ, რომ სადავო უძრავი ქონება შეძენილია მისი მშობლების მიერ ნაჩუქარი თანხებით, რის გამოც, სსკ-ის 1161-ე მუხლის (თითოეული მეუღლის საკუთრებას წარმოადგენს ქონება, რომელიც ქორწინების განმავლობაში მიღებულია მემკვიდრეობით ან ჩუქებით) შესაბამისად, იგი განეკუთვნება მის ინდივიდუალურ საკუთრებას, პალატამ მიუთითა მხარეებს შორის მტკიცების ტვირთის განაწილებისა და მტკიცებულებათა შეფასების წესებზე და განმარტა: იმ გარემოების დადასტურება, რომ სადავო უძრავი ქონება შეძენილი იქნა გ.გ–ძისათვის მშობლების მიერ ნაჩუქარი თანხით, აპელანტის მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა. ვინაიდან სადავო უძრავი ქონება შეძენილი იქნა მეუღლეთა თანაცხოვრების პერიოდში, მტკიცების ტვირთის ხარისხი უფრო მაღალია. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, აპელანტს უნდა წარმოედგინა სათანადო და უტყუარი მტკიცებულებები საქმეზე დადგენილი უდავო ფაქტობრივი გარემოებების გასაქარწყლებლად, რაც მან ვერ უზრუნველყო. მოპასუხე თავის მტკიცებას ძირითად აყრდნობდა მის მიერ წარმოდგენილი მოწმეების ჩვენებებს, რომლებმაც კონკრეტულად ვერ მიუთითეს როდის და რა თანხა აჩუქეს მშობლებმა გ.გ–ძეს. ამასთან, მოწმეების მითითებით, ისინი არ იყვნენ უშუალოდ ფაქტის - თანხის გადაცემის შემსწრენი.
8.3. ზემოხსენებული გარემოებების ურთიერთშეჯერების შედეგად, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სადავო უძრავი ქონება, როგორც ქორწინების განმავლობაში მხარეთა მიერ შეძენილი ქონება, წარმოადგენს მათი საერთო საკუთრების ობიექტს. ამ გარემოების საწინააღმდეგოდ, მოპასუხემ ვერ უზრუნველყო მის მხარეს არსებული მტკიცების ტვირთის დაძლევა, რაც ქორწინების პერიოდში შეძენილი და თანასაკუთრებაში არსებული ქონების გაყოფის ნაწილში, სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების საფუძველია.
9. სააპელაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა გ.გ–ძემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა. საკასაციო საჩივრის თანახმად, სააპელაციო პალატამ არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოება მასზედ, რომ ქორწინების განმავლობაში შეძენილი ქონება არ წარმოადგენს გ.გ–ძის ინდივიდუალურ საკუთრებას. კასატორმა მშობლებისგან ნაჩუქარი თანხებით შეიძინა სადავო უძრავი ქონება, რაც დაასასტურეს მოწმეებმაც, თუმცა მათი ჩვენებები უსაფუძვლოდ იქნა გაზიარების გარეშე დატოვებული.
10. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის მიერ საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული, შემდეგ გარემოებათა გამო:
11. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
12. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.
13. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).
14. სსსკ-ის 404-ე მუხლის პირველი პუნქტით, საკასაციო სასამართლო გადაწყვეტილებას ამოწმებს საკასაციო საჩივრის ფარგლებში, ამავე კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები.
15.1. საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ იმ სამართლებრივი მიზნის გათვალისწინებით, რომლის მიღწევაც სურს მოსარჩელეს, მოთხოვნის დამფუძნებელ ნორმებს წარმოადგენს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1158-ე და (რომლის თანახმადაც, მეუღლეთა მიერ ქორწინების განმავლობაში შეძენილი ქონება წარმოადგენს მათ საერთო ქონებას (თანასაკუთრებას), თუ მათ შორის საქორწინო ხელშეკრულებით სხვა რამ არ არის დადგენილი. ასეთ ქონებაზე მეუღლეთა თანასაკუთრების უფლება წარმოიშობა მაშინაც, თუ ერთ-ერთი მათგანი ეწეოდა საოჯახო საქმიანობას, უვლიდა შვილებს ან სხვა საპატიო მიზეზის გამო არ ჰქონია დამოუკიდებელი შემოსავალი) 1164-ე მუხლები (მეუღლეთა საერთო ქონება თითოეული მეუღლის მოთხოვნით შეიძლება დაიყოს როგორც ქორწინების განმავლობაში, ისე მისი შეწყვეტის შემდეგ).
15.2. მხარეთა შორის დავას არ იწვევს ის გარემოება, რომ სადავო ქონების შეძენისას, რეგისტრირებულ ქორწინებაში იმყოფებოდნენ და ცხოვრობდნენ ერთ ოჯახად. მოპასუხის მითითებით, მან სადავო ქონება მშობლების ნაჩუქარი ფულით და პირადი სახსრებით შეიძინა, რაც, კასატორის მოსაზრებით, დამაბრკოლებელი გარემოებაა თანასაკუთრების სამართლებრივი რეჟიმის წარმოსაშობად სსკ 1161-ე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად (თითოეული მეუღლის საკუთრებას წარმოადგენს ქონება, რომელიც ქორწინების განმავლობაში მიღებულია მემკვიდრეობით ან ჩუქებით).
15.3. საოჯახო კანონმდებლობით მეუღლეთა საკუთრება იყოფა ორ ნაწილად: ინდივიდუალურ ანუ განცალკევებულ და საერთო თანაზიარ საკუთრებად. ინდივიდუალურია ისეთი ქონება, რომელიც ერთ-ერთ მეუღლეს ეკუთვნის და თვითონვე განკარგავს. აღნიშნული დანაწესი რეგულირდება სსკ-ის 1161-ე-1162-ე მუხლებით. თანაზიარ ქონებად ჩაითვლება მეუღლეთა ერთად ცხოვრების პერიოდში შეძენილი ყოველგვარი ქონება (უძრავი და მოძრავი), რომელიც შეძენილია (ან შექმნილია) ორივე მეუღლის ერთობლივი შრომითა და სახსრებით, ასევე ის ქონება, რომელიც შეძენილია ერთ-ერთი მეუღლის მიერ იმ შემთხვევაშიც, თუ ერთ-ერთი მათგანი ეწეოდა საოჯახო საქმიანობას, უვლიდა შვილებს ან სხვა საპატიო მიზეზის გამო არ ჰქონია დამოუკიდებელი შემოსავალი (იხ. სუსგ. №ას-7-7-2016, 16.03.2016წ; №ას-1169-1089-2017, 24.11.2017წ).
15.4. საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო პალატის მითითებას მასზედ, რომ მშობლების მიერ თანხის ჩუქების ფაქტობრივი გარემოება, სსკ 161-ე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის მიზნებისათვის, მტკიცების ტვირთის ობიექტური და სამართლიანი განაწილების პირობებში, მოპასუხის მხარეზეა, რომელიც მან სათანადოდ ვერ დაძლია, რამეთუ ხსენებული ფაქტობრივი გარემოების დასადასტურებლად სასამართლოს წინაშე დაკითხული მოწმეები უშუალოდ არ შესწრებიან საჩუქრის მოპასუხეზე გადაცემის ფაქტს, არამედ იმეორებდნენ სხვათა მეშვეობით მიღებულ ცნობებს. საგულისხმოა ისიც, რომ შესაგებლის თანახმად, სახლის შესაძენი თანხა შედგებოდა არამარტო საჩუქრისგან, არამედ მოპასუხის შრომის შედეგად შეგროვებული დანაზოგისგან. კანონი, თანაცხოვრების პერიოდში დაგროვილ აქტივს განიხილავს რა ორივე მეუღლის თანასაკუთრებად, დანაზოგი, თუნდაც ერთ-ერთის შრომითი საქმიანობის შედეგად დაგროვებული, წარმოადგენს თანასაკუთრების საგანს სსკ 1158-ე მუხლის მეორე ნაწილიდან გამომდინარე.
15.5. ამრიგად, დამტკიცებულადაც რომ იქნეს მიჩნეული მოპასუხის მიერ სადავო ქონების ნაწილობრივ მშობლების ნაჩუქარი ფულადი თანხით შეძენის ფაქტობრივი გარემოება, აღნიშნული საკმარისი არ იქნება, რათა ქონება ჩითვალოს ინდივიდუალურ საკუთრებად, რამეთუ მოპასუხე შესაგებლით ადასტურებს, რომ ნასყიდობის ფასი შედგებოდა ქორწინებისა და თანაცხოვრების განმავლობაში მოგროვებული დანაზოგისგანაც.
15.6. ქორწინების განმავლობაში მიღებული საჩუქრის იურიდიულ ბუნებასთან დაკავშირებით ერთ-ერთ საქმეზე საკასაციო სასამართლოს განმარტების თანახმად, „ქორწინებაში მყოფი მეუღლის მიერ საჩუქრად მიღებული ნივთის საკუთრების ფორმის (ინდივიდუალური თუ საერთო) განსაზღვრისათვის, არსებითი მნიშვნელობისაა, დადგინდეს მჩუქებლის ნება. განსახილველ შემთხვევაში, მოპასუხის მშობლების ნება მოპასუხის ოჯახის კეთილდღეობისათვის ზრუნვისაკენ იყო მიმართული და ოჯახის საერთო მიზნებს ემსახურებოდა, რაც დასტურდება იმ გარემოებით, რომ სადავო უძრავ ქონებაში მოპასუხე თავის მეუღლესთან და შვილებთან ერთად ცხოვრობდა...ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სადავო საცხოვრებელი სახლი, რომელიც კასატორმა, ქორწინების განმავლობაში, მამის ნაჩუქარი ფულით შეიძინა, მთლიანი ოჯახისათვის იყო განკუთვნილი და როგორც საჩუქარი, მოკლებული იყო ინდივიდუალური მოხმარების ხასიათს“ (იხ. სუსგ. №ას-963-2018, 25.04.2019წ.)
15.7. იმ პირობებში, როდესაც საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლით დადგენილი წესით მოპასუხე ვერ ასაბუთებს მასზე დაკისრებულ მტკიცების ტვირთს, რომ რომ სახლი, რომელიც ქორწინების პერიოდში შეიძინა და მასში ოჯახთან ერთად ცხოვრობდა, პირადი მოხმარებისთვის გამიზნული საჩუქრით აქვს შეძენილი, არამედ საქმეში დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები, მხარეთა ახსნა-განმარტებები (მათ შორის, შესაგებელი) მოწმობს, რომ ქონება მთლიანი ოჯახისთვის იყო განკუთვნილი, ნივთი მიიჩნევა ინდივიდუალური მოხმარების ხასიათს მოკლებულად და წარმოადგენს მეუღლეთა მიერ საერთო საოჯახო მეურნეობის გაძღოლის შედეგად შეძენილ თანასაკუთრების ობიექტს (ძლიერიშვილი ზ., ჩუქება და სამისდღეშიო რჩენა, გამომცემლობა „მერიდიანი“, თბილისი, 2018 წ., გვ. 306).
15.8. პალატა ყურადღებას მიაპყრობს იმ გარემოებას, რომელსაც კასატორი შესაგებელში მიუთითებს _ შეძენის ეტაპზე ქონება ძალიან სარემონტო და ძველი იყო და შერემონტდა მეუღლეთა თანაცხოვრებისას (იხ. შესაგებელი, შეპასუხება მე-3 ფაქტობრივ გარემოებაზე; ს.ფ. 34). მარტოოდენ ამ ფაქტობრივი გარემოების აღიარებაც კი საკმარისი საფუძველია საიმისოდ, რომ ქონება, თუნდაც იგი შეძენის ეტაპზე ინდივიდუალური საკუთრება ყოფილიყო, რეკონსტრუქციის შედეგად ქცეულიყო მეუღლეთა თანასაკუთრებად სსკ 1163-ე მუხლის შესაბამისად (თითოეული მეუღლის ქონება შეიძლება ჩაითვალოს მეუღლეთა თანასაკუთრებად, თუ დადგინდება, რომ ქორწინების განმავლობაში გაწეული ხარჯების შედეგად ამ ქონების ღირებულება მნიშვნელოვნად გადიდდა (გადაგეგმარება, მშენებლობის დასრულება, გადაკეთება და სხვა), რამეთუ მასზე ხარჯების გაწევის შედეგად ქონების ღირებულების მნიშვნელოვნად მატების ფაქტობრივ გარემობას ადასტურებს მოპასუხე (იხ. შესაგებლის მე-6 გვ; ს.ფ. 37).
15.9. რაც შეეხება მოპასუხის მიერ აპელირებულ იმ არგუმენტს, რომ მოსარჩელეს თავისი დისგან უკვე ჰქონდა მემკვიდრეობით მიღებული საცხოვრებელი ბინა, საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ პირის მემკვიდრედ ყოფნის უფლება ზეგავლენას ვერ ახდენს რეგისტრირებული ქორწინების საფუძველზე ქონებრივი უფლებების წარმოშობასა და რეალიზებაზე, ამდენად, ხსენებული ფაქტი ვერ გამორიცხავს სარჩელის დაკმაყოფილებას.
16. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.
17.1. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.
17.2. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-40 მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ნივთის (ქონების) გადაცემის ან მიწოდების შესახებ სარჩელზე დავის საგნის ფასი განისაზღვრება ამ ნივთის (ქონების) საბაზრო ღირებულებით, ხოლო ამავე კოდექსის თანახმად, სახელმწიფო ბაჟის ოდენობა საკასაციო საჩივრისათვის შეადგენს დავის საგნის ღირებულების 5 პროცენტს.
17.3. კასატორის მიერ სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი იქნა 2338.5 ლარი. საქმის მასალებში წარმოდგენილია სადავო ქონების შესფასების დასკვნა, (ს.ფ. 22-24), რომლის თანახმადაც, სადავო უძრავი ქონების ½-ის ღირებულებად განსაზღვრულია 46500 ლარი. ამრიგად, საკასაციო საჩივარზე კასატორს მართებდა 2325 (46500 x 5% =2 325) ლარის გადახდა, შესაბამისად, 13.5 ლარი წარმოადგენს ზედმეტად გადახდილს, რომელიც ექვემდებარება უკან დაბრუნებას. რაც შეეხება კანონის მოთხოვნათა დაცვით გადახდილ სახელმწიფო ბაჟის ოდენობას (2325 ლარი), მისი 70%, რაც 1627.5 ლარს შეადგენს, კასატორს უბრუნდება საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად მიჩნევის გამო.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე, 284-ე, 285-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. გ.გ–ძის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.
2. გ.გ–ძეს (პ/ნ ..........) დაუბრუნდეს კ.გ–ძის მიერ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობისთვის ზედმეტად გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი 13.5 ლარის ოდენობით (საგადახდო დავალება №14500014376, გადახდის თარიღი: 16.09.2022წ, გადამხდელის ბანკი - ს.ს. „საქართველოს ბანკი“) შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150.
3. გ.გ–ძეს (პ/ნ .......) დაუბრუნდეს კ. გ–ძის მიერ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობისთვის გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის – 2325 ლარის (საგადახდო დავალება №14500014376, გადახდის თარიღი: 16.09.2022წ, გადამხდელის ბანკი - ს.ს. „საქართველოს ბანკი“) 70% – 1627.5 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150.
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი
ამირან ძაბუნიძე
თეა ძიმისტარაშვილი