საქმე №ას-433-2022 17 ნოემბერი, 2022 წელი, -
თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ამირან ძაბუნიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი,
თეა ძიმისტარაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
საკასაციო საჩივრის ავტორები – შპს „ა–ი“ (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელე), გ.ც–ძე, ა.კ–ო (მოპასუხეები)
მოწინააღმდეგე მხარე – კ.ყ–ი (მოსარჩელე, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2022 წლის 17 თებერვლის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება
დავის საგანი – პარტნიორის საზოგადოებიდან გარიცხვა და მისი წილის საზოგადოების სხვა პარტნიორებს შორის განაწილება
საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
1. შპს ,,ა–ი’’, გ.ც–ძე და ა.კ–ო ასაჩივრებენ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2022 წლის 17 თებერვლის განჩინებას, რომლითაც უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2021 წლის 17 სექტენბრის გადაწყვეტილება. ამ გადაწყვეტილებით, კ.ყ–ის სარჩელი დაკმაყოფილდა. კ.ყ–ის საზოგადოებიდან გარიცხვისა და მისი წილის საზოგადოების დანარჩენ პარტნიორებზე გადანაწილების თაობაზე შპს „ა–ის“ პარტნიორთა 2019 წლის 23 აგვისტოს გადაწყვეტილება ბათილად იქნა ცნობილი (კრების ოქმი, სანოტარო მოქმედების რეგისტრაციის #191127355, 16.09.2019). მოპასუხეებს შპს „ა–ს“, გ.ც–ძესა და ა.კ–ოს მოსარჩელე კ.ყ–ის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ 100 ლარის გადახდა მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის სანაცვლოდ და 2000 ლარის გადახდა წარმომადგენლის დახმარებისთვის გაწეული ხარჯის სანაცვლოდ; მოსარჩელე კ.ყ–ს უარი ეთქვა სასამართლოს გარეშე ხარჯის (ექსპერტიზის დასკვნების მომზადებისთვის გაწეული ხარჯის) მოპასუხეებისთვის დაკისრებაზე. შპს „ა–ის“ შეგებებული სარჩელი - კ.ყ–ი შპს „ა–ის“ პარტნიორობიდან გარიცხვისა და მისი კუთვნილი 33% წილის დარჩენილ პარტნიორებზე გადანაწილების თაობაზე, არ დაკმაყოფილდა.
2. სააპელაციო სასამართლოს 2022 წლის 17 თებერვლის განჩინებაზე მოპასუხეებმა შეიტანეს საკასაციო საჩივარი და მოითხოვეს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა და შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:
3. კასატორის მითითებით, სააპელაციო სასამართლომ ისევე, როგორც პირველი ინსტანციის სასამართლომ, არცერთ უმნიშვნელოვანეს არგუმენტზე, მათ შორის იმაზეც, რომ შენატანების შეუტანლობის გამო მოსარჩელე წლებია კომპანიას ზიანს აყენებს და საზოგადოება ნორმალურად ვერ მუშაობს - სასამართლოს არ უმსჯელია. არ იმსჯელა სასამართლომ არც იმაზე, რომ შენატანის შეტანაზე უარის მთქმელი პარტნიორისათვის პასუხისმგებლობის დაწესების გარეშე სხვა, კეთილსინდისიერი პარტნიორები უსამართლოდ შეიზღუდებოდნენ. მოსარჩელის ვალდებულება ცალსახად ვლინდებოდა და ამ ვალდებულების დადგენა სასამართლოს ევალებოდა და ა.შ.
3.1. ზემოაღნიშნული საკანონმდებლო ნორმები (საქართველოს კანონის "მეწარმეთა შესახებ" 3.7. და 46.21 ერთმანეთს არ ეწინააღმდეგება, არამედ ავსებენ ერთმანეთს და მოქმედებენ ერთად. უმთავრესი სამართლებრივი უსწორობა ისაა, რომ 46-ე მუხლის მეორე პრიმა პუნქტი იმ შემთხვევაში ავსებს მე-3 მუხლის მე-7 პუნქტს, როდესაც შპს-ის დომინანტი პარტნიორები მიზნად დაისახავენ კაპიტალის გაზრდასა და ვალდებულება ეკისრებათ, ყველა სხვა პარტნიორსაც მისცენ საშუალება, მონაწილეობა მიიღონ გაზრდილ კაპიტალში, ანუ 2012 წლის კრების ოქმით დამატებითი შენატანების შესახებ მოსარჩელეს უნდა მისცემოდა უფლება, მონაწილეობა მიეღო დამატებითი კაპიტალის გაზრდაში ან უარი ეთქვა მასზე. თუ ის 2012 წლის 8 ივნისის კრებაზე უარს იტყოდა გაზრდილ კაპიტალში მონაწილეობაზე, მას ვერ გარიცხავდა საზოგადოება და მხოლოდ წილს შეუმცირებდა, მაგრამ, მას შემდეგ, რაც მოსარჩელემ განაცხადა კაპიტალის გაზრდაში მონაწილეობაზე თანხმობა და ნაწილობრივ შეავსო თავისი წილი დამატებითი შენატანი, უკვე წილების ახალი თანაფარდობა კი არ უნდა წარმოშობილიყო, არამედ ან უნდა შეევსო კუთვნილი შენატანი სრულად, ან პასუხისმგებლობის სახით გარიცხულიყო კომპანიიდან. კასატორის შეფასებით, 46-ე მეორე პრიმა მუხლი არ მოქმედებს ისეთ შემთხვევაზე, როდესაც პარტნიორი ჯერ დათანხმდება კაპიტალის გაზრდას, ხოლო შემდგომ სრული მოცულობით არ შეავსებს გაზრდილი კაპიტალის საკუთარ წილს.
3.2. კასატორის განმარტებით, "მეწარმეთა შესახებ" კანონის არცერთ პუნქტში მითითება არაა იმაზე, რომ მე-3 მუხლის მე-7 პუნქტი მხოლოდ კომპანიის თავდაპირველ შენატანებთან მიმართებით მოქმედებს. ნორმა პირდაპირ მიუთითებს, რომ პარტნიორებს შეუძლიათ წესდებით გათვალისწინებულ პარტნიორის შენატანის შეტანის წესი და ვადა.
3.3. ამასთან, სასამართლომ არ გაითვალისწინა, რომ მოწინააღმდეგე მხარემ არ გაასაჩივრა არც 2019 წლის აპრილის კრების ოქმი, არც ის, რომ მოწინააღმდეგე მხარეს კანონითა და წესდებით გათვალისწინებული ყველა წესის დაცვით ჩაჰბარდა როგორც აპრილის, ასევე - აგვისტოს (სადავო) კრების მოწვევის შეტყობინებები და არც ის, რომ აპელანტმა მხარემ ყველა ფორმალური დანაწესი ზედმიწევნით შეასრულა კრების მოწვევასა და გამართვასთან დაკავშირებით.
3.4. შესაბამისად, კასატორს მხოლოდ უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე მითითება და მხოლოდ ამ მოტივით სადავო კრების ოქმის ბათილად ცნობა და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა სამართლებრივად არასწორად მიაჩნია.
4. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2022 წლის 30 მაისის განჩინებით, სსსკ-ის 391-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო საჩივარი დაუშვებელია, რადგანაც იგი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს.
5. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
6. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით. ამასთან, საკასაციო საჩივარი დასაშვები რომც ყოფილიყო, მას არა აქვს წარმატების პერსპექტივა, სახელდობრ:
7. სსსკ-ის 407.2 მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).
8. საკასაციო პალატა სრულად იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობასა და დასკვნებს და მიიჩნევს, რომ, განსახილველ შემთხვევაში, სასარჩელო მოთხოვნა მართებულად დაკმაყოფილდა, ხოლო კასატორს უარი ეთქვა შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე.
9. 2012 წლის 8 მაისს გაიმართა შპს „ა–ის“ პარტნიორთა კრება, რომელსაც თავმჯდომარეობდა კ.ყ–ი. აღნიშნულ კრებაზე, პარტნიორთა მიერ მიღებულ იქნა შპს „ა–ის“ კაპიტალის 1 500 000 აშშ დოლარით გაზრდის შესახებ გადაწყვეტილება. პარტნიორთა გადაწყვეტილების მიხედვით, 2015 წლის 8 მაისამდე, თითოეულ პარტნიორს 500 000 აშშ დოლარის შეტანის ვალდებულება უნდა შეესრულებინა, რაც შეიძლება ყოფილიყო მატერიალური და არამატერიალური ქონება, სამუშაოს შესრულება ან/და მომსახურების გაწევა. 2012 წლის 7 ნოემბერს შპს „ა–ის“ პარტნიორთა კრება გაიმართა. პარტნიორთა კრებამ კ.ყ–ის მიერ საზოგადოების კაპიტალში შეტანილი შემდეგი მოძრავი ქონების საზოგადოების საკუთრებად აღრიცხვის თაობაზე გადაწყვეტილება მიიღო: 1) გაზის შესანახი რეზერვუარი - 1ც. ღირებულება 6300 აშშ დოლარის ეკვივალენტი - 10451 ლარი; 2) გაზის კომპრესორი - 2ც. ტიპი 2HB 2K 160/100, (თითო კომპრესორის ღირებულება 100 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი - 165 890 ლარი, ორივე კომპრესორის ღირებულება 200 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტი - 331 780 ლარი). 2019 წლის 12 აპრილს გაიმართა შპს „ა–ის“ პარტნიორთა კრება, რომელსაც კ.ყ–ი არ ესწრებოდა. პარტნიორთა მიერ მიღებულ იქნა გაზრდილ საწესდებო კაპიტალში შენატანის სრულად განხორციელებისთვის 2019 წლის 12 ივნისს საბოლოო ვადის განსაზღვრის თაობაზე გადაწყვეტილება. 2019 წლის 23 აგვისტოს კრებაზე მიღებულ იქნა შენატანის შეუტანლობის გამო, კ.ყ–ის საზოგადოებიდან გარიცხვისა და მისი წილის სხვა პარტნიორებზე გადანაწილების თაობაზე გადაწყვეტილება შემდეგნაირად: გ.ც–ძის – 8%, რის შედეგადაც მისი წილი საზოგადოებაში განისაზღვრა 24%–ით; ა.კ–ოს - 25%, რის შედეგადაც მისი წილი საზოგადოებაში განისაზღვრა 76%–ით.
10. საკასაციო სასამართლოს პრაქტიკის თანახმად, სამეწარმეო საზოგადოებიდან პარტნიორის გარიცხვის საფუძველია აღნიშნულის თაობაზე საზოგადოების მიერ მიღებული გადაწყვეტილება და საზოგადოების სარჩელის საფუძველზე მიღებული სასამართლო გადაწყვეტილება. გარიცხვა იწვევს პარტნიორის საკუთრების უფლების დაკარგვას წილზე, რის გამოც საკუთრების უფლების ამგვარი შეზღუდვის კონსტიტუციურობა მოითხოვს, რომ პარტნიორი საზოგადოებიდან სასამართლოს გადაწყვეტილების საფუძველზე გაირიცხოს. შესაბამისად, პარტნიორთა კრების გადაწყვეტილების შედეგად წილის ჩამორთმევის ავტომატური სამართლებრივი შედეგი არ დგება და არც საზოგადოების სარეგისტრაციო მონაცემებში ცვლილების საფუძველი არ არის. დამკვიდრებული სასამართლო პრაქტიკის თანახმად, სწორედ სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილების შემდეგ მიიჩნევა პარტნიორი გარიცხულად საზოგადოებიდან (იხ. სუსგ-ები: №ას-324-2021, 29.06.2021 წ; №ას-1060-1090-2011, 21.07. 2011 წ; №ას-812-1099-09, 09.11.2009; №ას-556-939-06, 13.03. 2007 წ; №ას-614-951-07, 12.10. 2007 წ; N 3კ/303-01, 9.03. 2001 წ).
11. კასატორის მოთხოვნასთან დაკავშირებით მოსარჩელის საზოგადოებიდან გარიცხვის თაობაზე, სასამართლო განმარტავს, რომ სამეწარმეო საქმიანობის სუბიექტთა სამართლებრივ ფორმებს, დაფუძნებას, კორპორაციული მართვის სისტემებს, პარტნიორისა და დირექტორის უფლება-მოვალეობებს აწესრიგებს „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონი. აღნიშნული კანონი ძირითადად აგებულია დისპოზიციურ ნორმებზე, და საზოგადოების მართვის შიდა კორპორაციული საკითხები თავად მხარეთა ნებას ექვემდებარება. სამეწარმეო სამართალში აღნიშნული ნების ავტონომია გამოიხატება წესდებაში და განსაზღვრავს მხარეთა უფლება-მოვალეობებს, რომელთა შესრულების ვალდებულებაც მხარეებს კანონით ეკისრებათ. "მეწარმეთა შესახებ" საქართველოს კანონი ითვალისწინებს პარტნიორის გარიცხვას შენატანის შეუტანლობის გამო, ასევე, პარტნიორის მიერ, საზოგადოებისთვის ზიანის მიყენების ფაქტის დადასტურებისას. თუმცა ასეთ შემთხვევაში გარიცხვის სამართლებრივი საფუძველია საზოგადოების წესდება და სსკ-ის 399-ე მუხლი. (იხ. სუსგ-ები: N ას-93-2021, 29.11 2021 წ; N ას-937-2020, 1.12. 2021 წ; N ას-324-2021, 29.06. 2021 წ; N ას-1319-2018, 21.05.2021წ; N ას-851-795-2017, 20.04. 2018 წ; N ას-612-571-2017, 28 07. 2017 წ; N ას-475-443-2017, 23.06. 2017 წ.).
12. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას გაამახვილებს სამეწარმეო საზოგადოებიდან პარტნიორის გარიცხვის საკითხზე დამკვიდრებულ პრაქტიკაზე, რომლის შესაბამისად, პარტნიორის საზოგადოებიდან გარიცხვა უკიდურესი ზომაა. შესაბამისად, ასეთი ზომა შეიძლება გამოყენებულ იქნეს მხოლოდ მნიშვნელოვანი საფუძვლების არსებობისას. პარტნიორის გარიცხვის მნიშვნელოვანი საფუძველი სახეზეა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, როდესაც საზოგადოებამ აღარ უნდა ითმინოს გასარიცხი პარტნიორის კორპორაციულ-სამართლებრივი მონაწილეობა; სახელდობრ, როდესაც, მისი ქცევა შეუძლებელს ხდის ან მნიშვნელოვნად ართულებს საზოგადოების მიზნის მიღწევას, რაც აუტანელს გახდიდა მისი საზოგადოების რიგებში დარჩენას. საუბარია პიროვნულ თვისებებსა და ურთიერთობებზე, როგორიცაა, მაგალითად, ნდობის დეფიციტი, ვალდებულებების მძიმე დარღვევა, დანაშაულებრივი საქმიანობა, ნდობის ბოროტად გამოყენება და სხვა პარტნიორებთან დაძაბული ურთიერთობები. საზოგადოებიდან პარტნიორის გარიცხვის საფუძველი შეიძლება გახდეს არა ყველა სახის, არამედ იმგვარი ზიანი, რომელიც საწარმოს საქმიანობას უშლის ხელს გრძელვადიან პერსპექტივაში და, მაშასადამე, საფრთხის ქვეშ აყენებს მის არსებობას (შდრ. სუსგ №ას-812-1099-2009, 09.11.2009). ამდენად, საზოგადოებიდან პარტნიორის გარიცხვა უნდა განხორციელდეს მხოლოდ მნიშვნელოვანი საფუძვლის არსებობისას, როდესაც სახეზეა კომპანიისათვის არსებითი ზიანის მიყენება, რაც არღვევს ნდობას პარტნიორთა შორის და რის გამოც მათი ერთობლივი საქმიანობა შეუძლებელი ხდება (იხ. სუსგ №ას-ას-1203-2018, 25.04.2019).
13. საკასაციო სასამართლო ასევე ყურადღებას გაამახვილებს სასამართლო პრაქტიკაზე, რომლითაც განიმარტა და ერთმანეთისგან გაიმიჯნა სამეწარმეო საზოგადოების დაფუძნებისას პარტნიორის მიერ შენატანის განუხორციელებლობის და საწესდებო კაპიტალის გაზრდის შედეგად პარტნიორის მიერ დამატებითი შენატანის შეუტანლობის სამართლებრივი შედეგები („მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის 3.7. და 46.21 მუხლები). კერძოდ, საკასაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ: „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის 3.7 მუხლი ადგენს საწარმოს დაფუძნებისას განსაზღვრული შენატანის განუხორციელებლობის სამართლებრივ შედეგებს. მითითებული ნორმის 41 პუნქტის თანახმად, პარტნიორები დებენ შეთანხმებას (წესდებას), რომლის საფუძველზედაც წესრიგდება საწარმოს საქმიანობასთან ან/და პარტნიორების ურთიერთობებთან დაკავშირებული საკითხები. ამავე მუხლის მე-5 პუნქტის თანახმად, საზოგადოების დაფუძნებისას პარტნიორები უნდა შეთანხმდნენ წილების განაწილებაზე და დათქვან კაპიტალში მათი შენატანის ოდენობა. შენატანი შეიძლება იყოს მატერიალური და არამატერიალური ქონება, სამუშაოს შესრულება ან/და მომსახურების გაწევა. შესაბამისად, კანონის აღნიშნული დანაწესი ითვალისწინებს საწარმოს დაფუძნების ზოგად რეგულაციას. საკასაციო სასამართლოს განმარტებით, საწესდებო კაპიტალის გაზრდის შედეგად პარტნიორის მიერ დამატებითი შენატანის შეუტანლობა განსხვავებულ სამართლებრივ შედეგს იწვევს პარტნიორისათვის. „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის 46.21 მუხლი არეგულირებს საზოგადოების კაპიტალის გაზრდის შემთხვევაში შესაბამისი შენატანის შეუტანლობისას წარმოშობილ ურთიერთობას. ასეთ დროს ერთ-ერთი პარტნიორის მიერ დამატებითი შენატანის გადაუხდელობამ შესაძლებელია, გამოიწვიოს კაპიტალის გაზრდის შემდეგ პარტნიორთა წილების ხელახლა გადანაწილების საჭიროება, სხვა პარტნიორების მიერ განხორციელებული დამატებითი შენატანების წილების პროპორციულად, შედეგად კი, იმ პარტნიორის წილის შემცირება, რომელსაც დამატებითი შენატანი არ შეუტანია. რაც შეეხება პარტნიორის გარიცხვას, მითითებულ საკითხს აღნიშნული ნორმა არ არეგულირებს. საკასაციო სასამართლომ გაიზიარა სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა იმასთან დაკავშირებით, რომ ნორმით რეგულირებული შემთხვევა არ ითვალისწინებს პარტნიორის გარიცხვის შესაძლებლობას კაპიტალის გაზრდის შემთხვევაში პარტნიორის მხრიდან შენატანის განუხორციელებლობისას. საყურადღებოა, რომ თავად ნორმით რეგულირებულია საწარმოს პარტნიორთა უფლება, თავიანთი წილების შესაბამისად განახორციელონ დამატებითი შენატანის შეტანა, რის შესაბამისადაც განხორციელდება წილთა ახალი თანაფარდობის წარმოქმნა. აღნიშნულისაგან განსხვავებით, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის მე-7 პუნქტი არეგულირებს თავდაპირველი შეთანხმების შედეგად დადგენილი შენატანის განუხორციელებლობის სამართლებრივ შემთხვევას, რაც ვერ გაიგივდებოდა განსახილველ შემთხვევასთან, რამეთუ საწარმოს რეგისტრაციის შემდგომ კაპიტალის გაზრდა არ შეიძლება, გახდეს პარტნიორის გარიცხვის საფუძველი, წინააღმდეგ შემთხვევაში ნორმის შემოთავაზებული სახით განმატების პირობებში, სამომავლოდ შესაძლოა გარკვეულ შემთხვევებში აღნიშნული პრაქტიკა ბოროტად იქნეს გამოყენებული სხვადასხვა საწარმოში არასასურველი პარტნიორის გარიცხვისათვის. 46.21 მუხლის სიტყვა-სიტყვითი განმარტების შესაბამისად, აღნიშნული ნორმა აღჭურვავს პარტნიორებს უფლებით, მიიღონ მონაწილეობა კაპიტალის გაზრდაში, რაც ვერცერთ შემთხვევაში ვერ განიმარტება პარტნიორთა ვალდებულების ჭრილში და, შესაბამისად, ვერ განაპირობებს პარტნიორის გარიცხვას გაზრდილი შენატანის განუხორციელებლობისათვის (სუსგ #ას–324–2021, 2021 წლის 29 ივნისი).
14. ამდენად, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ შპს „ა–ის“ 2019 წლის 23 აგვისტოს პარტნიორთა კრების ოქმი და ამ კრებაზე მიღებული გადაწყვეტილება კ.ყ–ის პარტნიორთა რიგებიდან გარიცხვის თაობაზე ეწინააღმდეგება სამეწარმეო კანონმდებლობით დადგენილ წესს. შესაბამისად, პარტნიორის საზოგადოებიდან გარიცხვისა და მისთვის წილის ჩამორთმევის საფუძველს არ წარმოადგენს საწესდებო კაპიტალში დამატებითი კაპიტალის შეტანის განუხორციელებლობა.
15. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა სრულად ეთანხმება გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში განვითარებულ მსჯელობასა და დასკვნებს და აღნიშნავს, რომ პარტნიორთა გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის თაობაზე სასარჩელო მოთხოვნა მართებულად დაკმაყოფილდა, ხოლო პარტნიორთა პარტნიორის საზოგადოებიდან გარიცხვისა და მისი წილის საზოგადოების სხვა პარტნიორებს შორის განაწილების თაობაზე შეგებებული სარჩელის მოთხოვნა უარყოფილია.
16. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. ასეთ საფუძველზე ვერც კასატორი ვერ მიუთითებს. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.
17. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლოს დასკვნები არსებითად სწორია, რადგანაც კასატორმა ვერ დაძლია გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთება დამაჯერებელი და სარწმუნო მტკიცებულებებით, არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის კანონისმიერი საფუძველი.
18. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. შპს „ა–ის“, გ.ც–ძისა და ა.კ–ოს საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. შპს „ა–ს“ (ს/კ ......), გ.ც–ძესა (პ/ნ ........) და ა.კ–ოს (პასპორტის სერია RUS 71 ......) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, სახაზინო კოდი 300773150, გადამხდელი რ. ა–ნი პ/ნ .....) დაუბრუნდეთ საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 900 ლარის (საგადახდო დავალება N0, გადახდის თარიღი 20/05/2022), 70% – 630 ლარი;
3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე ამირან ძაბუნიძე
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი
თეა ძიმისტარაშვილი