საქმე №ას-702-702-2018 29 დეკემბერი, 2021 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ნინო ბაქაქური (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ზურაბ ძლიერიშვილი, ეკატერინე გასიტაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
საკასაციო საჩივრის ავტორი – სს „ს.კ.ი.ე.“ (მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – შპს „აკად. გ. ჩ.ს.გ.კ.ც–ი“ (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 11 დეკემბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება
დავის საგანი – გაწეული სამედიცინო მომსახურების ღირებულების ანაზღაურება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი
1. საქართველოს თავდაცვის სამინისტროსა (შემდგომში - „სამინისტრო“) და სს „ს.კ.ი.ე.ს“ (შემდგომში - „მოპასუხე“, „მზღვეველი“, „სადაზღვევო კომპანია“, „აპელანტი“ ან „კასატორი“) შორის 2016 წლის 27 იანვარს დაიდო N50 სახელმწიფო შესყიდვის შესახებ ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც, მზღვეველმა იკისრა ვალდებულება, დაეზღვია სამინისტროს თანამშრომლების, მათ შორის, გ.ხ–ძის (შემდგომში - „დაზღვეული“ ან „პაციენტი“) ჯანმრთელობა.
2. აღნიშნული ხელშეკრულების შესაბამისად, დაზღვეულზე გაიცა NC124702 სადაზღვევო პოლისი. სადაზღვევო პოლისით განისაზღვრა დაზღვევის პერიოდი 2016 წლის 01 თებერვლიდან 2017 წლის 31 იანვრამდე.
3. ხელშეკრულების 3.3.5.2 პუნქტის მიხედვით, სამინისტრო იღებდა ვალდებულებას, მზღვეველისათვის საანგარიშო პერიოდის მომდევნო თვის 05 რიცხვამდე ეცნობებინა სამინისტროს თანამშრომლის თანამდებობიდან გათავისუფლების თაობაზე.
4. მზღვეველმა 27.07.2016 წელს გასცა N1310816 საგარანტიო წერილი დაზღვეულის გეგმიური ჰოსპიტალური მომსახურების გაწევის შესახებ 5390 ლარის ღირებულების ფარგლებში. საგარანტიო წერილის მოქმედების ვადა განისაზღვრა 2016 წლის 20 აგვისტომდე.
5. შპს „აკად. გ. ჩ.ს.გ.კ.ც–ში“ (შემდგომში - „მოსარჩელე“, „სამედიცინო დაწესებულება“ ან „კლინიკა“) დაზღვეულ პაციენტს მზღვეველის მიერ 27.07.2016 წელს გაცემული N1310816 საგარანტიო წერილის საფუძველზე, გაეწია 5 390 ლარის ღირებულების სამედიცინო მომსახურება, რომელიც არ ანაზღაურებულა.
6. მოსარჩელემ სარჩელი აღძრა სასამართლოში მოპასუხის მიმართ და მოითხოვა მისთვის 5 390 ლარის გადახდის დაკისრება.
7. სარჩელი ეფუძნება შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს:
7.1. 2016 წლის 02 აგვისტოს დაზღვეულს კლინიკაში ჩაუტარდა 5 390 ლარის ღირებულების ოპერაცია და 03 აგვისტოს გაეწერა კლინიკიდან;
7.2. ოპერაციის დაფინანსების თაობაზე პაციენტმა წარადგინა მზღვეველის მიერ 27.07.2016წ. გაცემული N1310816 მიმართვა;
7.3. აღნიშნულის შემდგომ მზღვეველს დადგენილი წესით წარედგინა საანგარიშსწორებო დოკუმენტაცია, თუმცა 2017 წლის 27 იანვარს მან უარი განაცხადა დაფინანსებაზე იმ მიზეზით, რომ პაციენტის სადაზღვევო პოლისი გაუქმებული იყო 2016 წლის 01 აგვისტოდან და, შესაბამისად, მათი მხრიდან დაზღვევას აღარ ექვემდებარებოდა;
7.4. სადაზღვევო კომპანიას ოპერაციის ჩატარებამდე არ მიუწოდებია კლინიკისთვის ინფორმაცია პოლისის გაუქმების შესახებ. აღნიშნულის თაობაზე კლინიკას ეცნობა მხოლოდ ოპერაციის ჩატარებისა და საანგარიშსწორებო დოკუმენტაციის წარდგენის შემდეგ, 2017 წლის 27 იანვრის წერილით. მოპასუხეს დროულად, რომ მიეწოდებინა კლინიკისთვის ინფორმაცია პოლისის გაუქმების შესახებ, ეს უკანასკნელი ზარალის წინაშე აღარ დადგებოდა და ოპერაციის საფასურის გადახდას პაციენტისგან მოითხოვდა;
7.5. აღნიშნულის გათვალისწინებით, დაზღვეულისათვის გაწეული სამედიცინო მომსახურების საფასურის ანაზღაურების ვალდებულება სადაზღვევო კომპანიას ეკისრება.
8. მოპასუხემ წარადგინა მოთხოვნის გამომრიცხველი შესაგებელი, რომლითაც სარჩელი არ ცნო. მოპასუხემ შესაგებელში შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებზე მიუთითა:
8.1. მზღვეველს 2016 წლის 01 აგვისტოს ჩაბარდა სამინისტროს 29.07.2016წ. წერილი, რომლითაც ეცნობა იმ პირების შესახებ, რომელთა მიმართაც სახელმწიფო შესყიდვის ხელშეკრულება უნდა შეწყვეტილიყო 2016 წლის ივლისის თვიდან. მათ შორის იყო დაზღვეულიც. შესაბამისად, ეს უკანასკნელი, რომელსაც დაზღვევა შეუწყდა 2016 წლის 01 ივლისიდან, სადაზღვევო პერიოდის შეწყვეტის შემდგომ სადაზღვევო მომსახურებას ვეღარ მიიღებდა;
8.2. მზღვეველის მიერ 27.07.2016წ. გაცემული მიმართვა არ წარმოადგენს ანაზღაურების უდავო და უპირობო საფუძველს. აღნიშნულ მიმართვაში ცალსახად და ნათლად არის მითითებული შემდეგი: „სამედიცინო დაწესებულება ვალდებულია დაუყოვნებლივ გააკეთოს შეტყობინება სადაზღვევო კომპანიის 24-საათიან ცხელ ხაზზე: დაზღვეულის სამედიცინო დაწესებულებაში მოთავსებისთანავე, რათა მომსახურების გაწევამდე გაარკვიოს დაზღვეულის პოლისის ვალიდურობა; დაზღვეულის სამედიცინო დაწესებულებაში გადაყვანისას; წინასწარ განსაზღვრული გასაწევი მომსახურების სქემაში ცვლილებისას. წინააღმდეგ შემთხვევაში, სადაზღვევო კომპანია არ იღებს პასუხისმგებლობას მკლურნალობა/ გამოკლევის ხარჯის ანაზღაურებაზე;
8.3. მოსარჩელემ უგულებელყო მიმართვის ეს ჩანაწერი და მომსახურება გაუწია პაციენტს. მას არ მიუმართავს მზღვეველის ცხელი ხაზისათვის პაციენტის პოლისის ვალიდურობის გარკვევის მიზნით. მოსარჩელეს ეს ინფორმაცია დაზღვეულის სამედიცინო დაწესებულებაში მოთავსებისთანავე რომ გადაემოწმებინა, იგი აუცილებლად იქნებოდა ინფორმირებული პოლისის გაუქმების შესახებ. შესაბამისად, მოსარჩელეს მართებულად ეთქვა უარი ანაზღაურებაზე;
8.4. სადაზღვევო კომპანიას რამდენიმე ასეული ათასი დაზღვეული ჰყავს, რომელთა მიმართ ყოველდღიურად გაიცემა მიმართვები სხვადასხვა მომსახურებაზე სხვადასხვა სამედიცინო დაწესებულებებში. შესაბამისად, ამ პირობებში შეუძლებელია, მზღვეველმა შეატყობინოს ყველა სამედიცინო დაწესებულებას პოლისის ვალიდურობის თაობაზე. სწორედ ამიტომ გაკეთდა მიმართვაზე ზემოაღნიშნული ჩანაწერი და პირობა, რაც სამედიცინო დაწესებულებამ არ შეასრულა (თან იმ პირობებში, როდესაც მხარეთა შორის იმ დროისათვის არ არსებობდა ურთიერთთანამშრომლობის ხელშეკრულება და ურთიერთობა რეგულირდებოდა მხოლოდ სიტყვიერი კომუნიკაციისა და გაცემული მიმართვების მიხედვით).
9. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2017 წლის 30 აგვისტოს გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა; მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა 5 390 ლარის გადახდა.
10. მოპასუხემ პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე წარადგინა სააპელაციო საჩივარი, რომლითაც მისი გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.
11. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 11 დეკემბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.
12. სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია წინამდებარე განჩინების 1-5 პუნქტებში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები.
13. სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, მოპასუხის შესაგებელი და სააპელაციო საჩივარი არსებითად იმ გარემოებას ემყარება, რომ სამინისტროს 29.07.2016წ. წერილის თანახმად, დაზღვეულის მიმართ დაზღვევის ხელშეკრულება შეწყვეტილი იყო 2016 წლის 01 ივლისიდან და ამდენად, სადაზღვევო კომპანიას აღარ გააჩნდა ხელშეკრულების შეწყვეტის შემდგომ (2016 წლის 02 აგვისტოს) გაწეული სამედიცინო მომსახურების ღირებულების ანაზღაურების ვალდებულება. ამასთან, საგარანტიო წერილის მიხედვით, სამედიცინო დაწესებულება ვალდებული იყო, მომსახურების გაწევამდე სადაზღვევო კომპანიის 24-საათიან ცხელ ხაზზე გაერკვია დაზღვეულის პოლისის ვალიდურობა, წინააღმდეგ შემთხვევაში, სადაზღვევო კომპანია არ იღებდა გაწეული ხარჯების ანაზღაურებაზე პასუხისმგებლობას. აპელანტის მოსაზრებით, ვინაიდან მოსარჩელემ უგულებელყო საგარანტიო წერილის აღნიშნული ჩანაწერი და მომსახურება გაუწია პირს, რომლის პოლისი გაუქმებული იყო 2016 წლის 01 ივლისიდან, მოპასუხის მხრიდან მას სწორად ეთქვა უარი გაწეული სამედიცინო მომსახურების ანაზღაურებაზე.
14. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა მოპასუხის შედავება და საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების საფუძველზე, მიიჩნია, რომ საგარანტიო წერილის არსებობის პირობებში, სამედიცინო ცენტრს არ გააჩნდა სადაზღვევო პოლისის ვალიდურობის შემოწმების ვალდებულება. კერძოდ: დადგენილია, რომ მზღვეველის მიერ 2016 წლის 27 ივლისს გაცემული საგარანტიო წერილის მოქმედების ვადა განსაზღვრული იყო 2016 წლის 20 აგვისტომდე; სადავო სამედიცინო მომსახურება გაწეულ იქნა საგარანტიო წერილის მოქმედების ვადაში - 2016 წლის 02 აგვისტოს. სააპელაციო საჩივრით სადავოდ არ არის გამხდარი ის გარემოება, რომ მზღვეველს სამედიცინო დაწესებულებისათვის არ შეუტყობინებია დაზღვეულის მიმართ ხელშეკრულების შეწყვეტის ფაქტი. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიაჩნია, რომ მოსარჩელე სამედიცინო მომსახურების გაწევის მომენტისათვის (2016 წლის 02 აგვისტოს) არ იყო ინფორმირებული საგარანტიო წერილის არავალიდურობის შესახებ.
15. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ საგარანტიო წერილით დადგენილი სადაზღვევო პოლისის ვალიდურობის შემოწმების პირობა სამედიცინო დაწესებულების მიმართ ვერ წარმოშობს ამ პირობის შესრულების ვალდებულებას, ვინაიდან სამედიცინო დაწესებულება არ წარმოადგენს საბანკო გარანტიის მხარეს და მას ხელმოწერით არ დაუდასტურებია საგარანტიო წერილში მითითებული პირობის შესრულების ვალდებულება. ამასთან, მოპასუხეს არ წარუდგენია რაიმე მტკიცებულება, რაც მოსარჩელის მხრიდან ასეთი ვალდებულების არსებობას დაადასტურებდა. შესაბამისად, სასამართლომ მიიჩნია, რომ საგარანტიო წერილში მითითებული სადაზღვევო პოლისის ვალიდურობის გადამოწმების პირობა მოსარჩელის მიმართ არ ატარებდა სავალდებულო ხასიათს გამოხატული ნების ცალმხრივობის გამო და მის შეუსრულებლობას არ შეიძლება დაკავშირებოდა მოსარჩელის მიმართ სადავოდ გამხდარი სამართლებრივი შედეგები.
16. აპელანტის მიერ სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძვლად მითითებულ იმ გარემოებასთან დაკავშირებით, რომ სამედიცინო მომსახურების გაწევის მომენტისათვის მხარეთა შორის ხელშეკრულება შეწყვეტილი იყო და, შესაბამისად, მოპასუხეს აღარ გააჩნდა შესრულების ვალდებულება, სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 879-ე, 881-ე მუხლებით და განმარტა, რომ ვინაიდან, მოცემულ შეთხვევაში, სადავო სამედიცინო მომსახურება გაწეულია საგარანტიო წერილის საფუძველზე, გარანტიის მოქმედების ვადაში, თანაც იმ პირობებში, როდესაც სამედიცინო დაწესებულება არ იყო ინფორმირებული სადაზღვევო ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ (რომლის ვადაც სადაზღვევო პოლისის თანახმად, 2017 წლის 31 იანვრამდე იყო განსაზღვრული), ხელშემკვრელ მხარეთა შორის (სამინისტრო და სადაზღვევო კომპანია) სადაზღვევო ურთიერთობების შეწყვეტის ფაქტი საგარანტიო წერილით უზრუნველყოფილი მოთხოვნის შესრულებაზე გავლენას ვერ მოახდენს, ვინაიდან საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 881-ე მუხლის თანახმად, საბანკო გარანტია არააქცესორული ბუნებისაა და გარანტის მხრიდან ბენეფიციარისათვის ფულადი თანხის გადახდის ვალდებულება არ არის დამოკიდებული იმ ძირითად ვალდებულებაზე, რომლის შესრულების უზრუნველსაყოფადაც არის იგი გაცემული.
17. სააპელაციო სასამართლოს განჩინებაზე მოპასუხემ წარადგინა საკასაციო საჩივარი, რომლითაც მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.
18. კასატორმა საკასაციო საჩივარში მიუთითა სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმების შემდეგ საფუძვლებზე:
18.1. სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რამაც არსებითად იმოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;
18.2. სააპელაციო სასამართლომ სადაზღვევო კომპანიის მიერ გაცემული მიმართვა შეაფასა ამ უკანასკნელის მიერ პრინციპალისათვის (დაზღვეული) გაცემულ გარანტიად, რაც უსაფუძვლო და გაუმართლებებლია;
18.3. სამოქალაქო კოდექსის 879-ე მუხლის შესაბამისად, საბანკო გარანტიის გაცემისათვის აუცილებელია შემდეგი წინაპირობების არსებობა: პრინციპალსა და გარანტს შორის ხელშეკრულება, რომლის მიხედვით, ბანკი/სადაზღვევო ორგანიზაცია (განარტი) ბენეფიციარის წერილობითი მოთხოვნისთანავე ბენეფიციარს უპირობოდ გადაუხდის ფულად თანხას. სადაზღვევო კომპანიასა და მომსახურების მიმღებს, დაზღვეულს შორის არ არსებობდა მსგავსი სახელშეკრულებო ურთიერთობა. დაზღვეული წარმოადგენდა სადაზღვევო კომპანიის მიერ დაზღვეულ პირს, რომელსაც უფლება ჰქონდა მიეღო სადაზღვევო მომსახურება დაზღვევის ხელშეკრულების პირობების შესაბამისად;
18.4. პრინციპალსა (დაზღვეული) და გარანტს, სადაზღვევო კომპანიას შორის არსებობს ერთადერთი დაზღვევის ხელშეკრულება, რომლის თანახმად, დაზღვეული უფლებამოსილია მიიღოს დაზღვევის ხელშეკრულებით განსაზღვრული მომსახურება დაზღვევის ხელშეკრულების მოქმედების განმავლობაში. დაზღვევის ხელშეკრულების არსს კი წარმოადგენს სადაზღვევო პერიოდის განმავლობაში მომსახურების განხორციელება;
18.5. სააპელაციო სასამართლოს მიერ გარანტიად აღქმული მიმართვა არის სადაზღვევო ხელშეკრულებით განსაზღვრული სერვისი, რომლის მიხედვით, პროვაიდერ სამედიცინო დაწესებულებებში დაზღვეულები თავისუფლდებიან გადახდის ვალდებულებისაგან და მიმართვაში მითითებული წესების დაცვით, სადაზღვევო კომპანია ახორციელებს პროვაიდერი სამედიცინო დაწესებულების მიერ გაწეული მომსახურების ღირებულების გადახდას. სადაზღვევო კომპანიის მიერ ხარჯის გადახდის საფუძველს კი წარმოადგენს მოქმედ სადაზღვევო პერიოდში დამდგარი შემთხვევა. შესაბამისად, მიმართვის ფორმის გარანტიად კვალიფიცირების დაუშვებლობა იმაშიც მდგომარეობს, რომ სადაზღვევო კომპანია ვერ და არ აიღებს ვალდებულებებს იმ შემთხვევებზე, რაც სადაზღვევო პერიოდს გარეთ განხორციელდება. სწორედ ამიტომ მიმართვაში მითითებულია კონკრეტული ვალდებულება პოლისის მოქმედების გადამოწმების თაობაზე;
18.6. საბანკო გარანტიით განსაზღვრული ვალდებულების შესრულების საფუძველია პრინციპალის მიერ ვალდებულების შეუსრულებლობა, რაც, თავის მხრივ, ხდება ბენეფიციარის მიერ გარანტორისაგან შესრულების მოთხოვნის საფუძველი. მოცემულ შემთხვევაში, დაზღვევის ხელშეკრულების ფარგლებში დაზღვეულსა და სამედიცინო დაწესებულებას შორის არ არსებობს ისეთი სახის ვალდებულება, რომლის დაზღვეულის მიერ დარღვევის შემთხვევაშიც პასუხისმგებლობა სადაზღვევო კომპანიას ეკისრება. შესაბამისად, დაზღვეულისათვის გაწეული მომსახურების ღირებულების სადაზღვევო კომპანიისათვის მოთხოვნის საფუძველი არის - არა საბანკო გარანტია, არამედ სამედიცინო დაწესებულების მიერ ნაბაყოფლობით მიღებული მიმართვა. დაზღვეულის ფულადი ვალდებულება სამედიცინო დაწესებულების წინაშე შესაძლებელია იყოს ე.წ. თანაგადახდის ფარგლებში სამედიცინო მომსახურების ნაწილის თავად გადახდა და ამ ნაწილში სადაზღვევო კომპანიის მიმართ ვერანაირი მოთხოვნა ვერ იარსებებს, ვინაიდან თანაგადახდა არის სწორედ დაფინანსების ის ნაწილი, რაზეც დაზღვევის ხელშეკრულება არ ვრცელდება;
18.7. კასატორმა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 881-ე მუხლზე მითითებით განმარტა, რომ მიმართვა წარმოადგენს პროვაიდერ სამედიცინო დაწესებულებასთან არსებული თანამშრომლობის ფორმატს, რომლის მიხედვით, დაზღვეულები თავისუფლდებიან სამედიცინო დაწესებულებაში მკურნალობის ღირებულების გადასახადისგან. მიმართვაში გარდა პროვაიდერ სამედიცინო დაწესებულებასთან გაფორმებული ხელშეკრულების პირობებისა, დამატებით მითითებულია ის ძირითადი დებულებები, რაც სამედიცინო დაწესებულების მიერ უნდა იქნას დაცული. კერძოდ, მიმართვა არ წარმოადგენს სადაზღვევო ანაზღაურების წინაპირობას, რაც არსებითად ეწინააღმდეგება გარანტიის არსს და სამედიცინო დაწესებულება ვალდებულია, დაზღვეულის დაწესებულებაში მოთავსებისთანავე დაუკავშირდეს მზღვეველის ქოლ-ცენტრს და დაადგინოს არის თუ არა ვალიდური პოლისი, ვინაიდან სადაზღვევო კომპანიის ვალდებულება ვრცელდება მხოლოდ ვალიდური პოლისის ფარგლებში მიღებულ მომსახურებაზე და საგარანტიო ვადა ამ პირობაზე გავლენას ვერ მოახდენს. შესაბამისად, მიმართვაში პირდაპირ არის განსაზღვრული, რომ მიმართვის ვალიდურობის განმსაზღვრელი არის ძირითადი ხელშერულების ფარგლებში არსებული ვალიდური მოთხოვნა;
18.8. საბანკო გარანტია წარმოადგენს მოთხოვნის უზრუნველყოფის საშუალებას, რომლის თავისებურება მდგომარეობს ძირითად ხელშეკრულებასთან მიმართებით არააქცესორულ ხასიათში, სადაზღვევო კომპანიის მიერ გაცემულ მიმართვაში კი, მითითებულია სწორედ ის ფაქტი, რომ მიმართვის ვალიდურობა პირდაპირ არის დაკავშირებული პოლისის აქტიურობასთან, ანუ ძირითადი ხელშეკრულებით განსაზღვრული მოთხოვნის ვალიდურობასთან;
18.9. შეჯამების სახით, სადაზღვევო კომპანიის მიერ გაცემულ მიმართვას არ გააჩნია საბანკო გარანტიისათვის დამახასიათებელი სამართლებრივი ბუნება, რადგან საბანკო გარანტია ფულადი ვალდებულებაა, რომელიც ბენეფიციარს შესაძლებლობას ანიჭებს მოვალის (პრინციპალის) მიერ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების დარღვევის შემთხვევაში, მიმართოს გარანტს წერილობით, მოითხოვოს გადახდა და მიიღოს მოთხოვნილი თანხა. მოცემულ შემთხვევაში, არ არსებობს პრინციპალის მიერ ბენეფიციარის წინაშე ნაკისრი ვალდებულებების შეუსრულებლობა, რადგან დაზღვეულს სამედიცინო დაწესებულების მიმართ რაიმე სახის ვალდებულება არ გააჩნდა, შესაბამისად, ვერც ვალდებულების დარღვევის ფაქტი იარსებებდა;
18.10. საბანკო გარანტიის სამართლებრივი ბუნება განმარტებულია უზენაესი სასამართლოს 2017 წლის 01 თებერვლის Nას-1038-999-2016 გდაწყვეტილებაში, რომლის განხილვის შედეგად, ცხადია, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ განხორციელებული შეფასება არასწორია და სრულიად ეწინააღმდეგება როგორც საბანკო გარანტიის, ასევე დაზღვევის ხელშეკრულების არსსა და ბუნებას;
18.11. სადაზღვევო კომპანიის მიერ გაცემული მიმართვა არის მხარის მიერ გამოხატული ნება, ოფერტი, სადაც მითითებულია მიმართვის გამოყენებისა და შესაბამისი სადაზღვევო ანაზღაურების გაცემის წინაპირობები. მიმართვაში მკაფიოდ და ნათლად არის აღნიშნული, რომ დოკუმენტი არ წარმოადგენს ანაზღაურების წინაპირობას და სამედიცინო დაწესებულება ვალდებულია, მომსახურების გაწევამდე გადაამოწმოს სადაზღვევო პოლისის ვალიდურობა. მიუხედავად ამ ჩანაწერისა, სასამართლომ გაიზიარა მოსარჩელის პოზიცია და აღნიშნა, რომ ვინაიდან მხარეთა შორის არ არსებობს სახელშეკრულებო ურთიერთობა, სადაზღვევო კომპანიის მიერ მიმართვაში მითითებულ პირობებს ვერ ექნებოდა სამედიცინო დაწესებულებისათვის სავალდებულოდ შესასრულებელი ძალა;
18.12. სადაზღვევო კომპანიასა და სამედიცინო დაწესებულებას შორის მართლაც არ არსებობს სახელშეკრულებო ურთირთობა, შესაბამისად, სამედიცინო დაწესებულების მიერ ყოველგვარი სახელშეკრულებო ურთიერთობის გარეშე, სადაზღვევო კომპანიის მიერ გაცემული მიმართვის მიღება და შემდეგ ამ წერილის საფუძველზე პაციენტისათვის მომსახურების მიწოდება წარმოადგენს კონკლუდენტური მოქმედებით მიმართვის პირობების მიღებას, სამედიცინო დაწესებულების გამოხატულ ნებას მიეღო მიმართვა და განეხორციელებინა შესაბამისი მოქმედება. ამდენად, არგუმენტი, რომ მზღვეველის მიმართვა არ შეიძლებოდა გამხდარიყო სამედიცინო დაწესებულებისათვის მავალდებულებელი ხასიათის დოკუმენტი, ყოველგვარ სამართლებრივ საფუძველსაა მოკლებული;
18.13. სამედიცინო დაწესებულების არჩევანი იყო არასახელშეკრულებო ურთიერთობის ფარგლებში მომსახურებოდა სადაზღვევო კომპანიის დაზღვეულს, მაშინ, როცა თავისუფლად შეეძლო უარი ეთქვა და არ მიეღო აღნიშნული მიმართვა;
18.14. კასატორმა იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 50-ე, 52-ე, 361-ე, 799-ე მუხლებით და განმარტა, რომ სამედიცინო დაწესებულების მიერ დაზღვეულისათვის მომსახურების გაწევა წარმოადგენს ნების გამოვლენას სადაზღვევო კომპანიის პირობების მიღებისა და შესრულების შესახებ, ვინაიდან მომსახურების გაწევა სწორედ გაცემული მიმართვის საფუძველზე მოხდა. შესაბამისად, სამედიცინო დაწესებულება ვალდებული იყო, შეესრულებინა სწორედ ის პირობები, რომლის შესრულების თაობაზეც გამოხატა ნება კონკლუდენტური მოქმედებით დაზღვეულისათვის მომსახურების გაწევით;
18.15. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 799-ე მუხლის მიხედვით, სადაზღვევო კომპანიის ვალდებულება მოიცავს ხელშეკრულების პირობების შესაბამისად, სადაზღვევო თანხის ანაზღაურების ვალდებულებას, შესაბამისად, მზღვეველს არ წარმოეშობა დაზღვეულთან სადაზღვევო ხელშეკრულების შეწყვეტის შემდგომ დამდგარი სადაზღვევო შემთხვევის ანაზღაურების ვალდებულება.
19. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის განჩინებით საკასაციო საჩივარი ცნობილ იქნა დასაშვებად საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის საფუძველზე.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი
20. საკასაციო სასამართლომ შეისწავლა საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა, საქმის მასალები, შეამოწმა გასაჩივრებული განჩინების სამართლებრივი დასაბუთება და მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
21. წინამდებარე საქმეში დავის საგანს წარმოადგენს სამედიცინო დაწესებულების მიერ დაზღვეულისათვის გაწეული სამედიცინო მომსახურების ღირებულების სადაზღვევო კომპანიის მიერ ანაზღაურება.
22. საკასაციო სასამართლო თავდაპირველად აღნიშნავს, რომ იზიარებს კასატორის პრეტენზიას სააპელაციო სასამართლოს მიერ მოთხოვნის სამართლებრივი საფუძვლის არასწორად განსაზღვრასთან დაკავშირებით და მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში მოსარჩელის მოთხოვნა არა საბანკო გარანტიის, არამედ დაზღვევის ურთიერთობის მომწესრიგებელ ნორმებს უნდა დაეფუძნოს. კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 799-ე მუხლის პირველი ნაწილის პირველ წინადადებას [დაზღვევის ხელშეკრულებით მზღვეველი მოვალეა აუნაზღაუროს დამზღვევს სადაზღვევო შემთხვევის დადგომით მიყენებული ზიანი ხელშეკრულების პირობების შესაბამისად], 836-ე [დამზღვევს შეუძლია მზღვეველთან დადოს დაზღვევის ხელშეკრულება თავისი სახელით სხვა პირის სასარგებლოდ. ამ პირის დასახელება სავალდებულო არ არის] და 8431-ე [ჯანმრთელობის დაზღვევის ხელშეკრულებით მზღვეველი ვალდებულია აანაზღაუროს დაზღვეული პირის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესებასთან ან ჯანმრთელობის დაზიანებასთან დაკავშირებული მკურნალობის და ამ ხელშეკრულებით შეთანხმებული სხვა სამედიცინო მომსახურების ხარჯები ამავე ხელშეკრულებით დადგენილი წესითა და პირობებით. ჯანმრთელობის დაზღვევის ხელშეკრულება შეიძლება დადოს დამზღვევმა დაზღვეული პირის სასარგებლოდ] მუხლებს.
23. საკასაციო სასამართლო მოკლედ შეეხება დაზღვევის ხელშეკრულებისა და საბანკო გარანტიის სამართლებრივ ბუნებასა და მათ შორის არსებულ განსხვავებებს.
24. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო კოდექსი საბანკო გარანტიას განიხილავს, როგორც მოთხოვნის უზრუნველყოფის ერთ-ერთ საშუალებას, რომელიც უზრუნველყოფს პრინციპალის (მოვალის) მიერ ბენეფიციარის (კრედიტორი) მიმართ თავისი მოვალეობის სათანადო შესრულებას. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 879-ე [საბანკო გარანტიის ძალით ბანკი, სხვა საკრედიტო დაწესებულება ან სადაზღვევო ორგანიზაცია (გარანტი) სხვა პირის (პრინციპალის) თხოვნით კისრულობს წერილობით ვალდებულებას, რომ ნაკისრი ვალდებულების შესაბამისად გადაუხდის პრინციპალის კრედიტორს (ბენეფიციარს) ფულად თანხას გადახდის შესახებ ბენეფიციარის წერილობითი მოთხოვნის საფუძველზე] და 880-ე [საბანკო გარანტია უზრუნველყოფს პრინციპალის მიერ ბენეფიციარის მიმართ თავისი მოვალეობის სათანადო შესრულებას] მუხლების შესაბამისად, საბანკო გარანტია წარმოადგენს ფულად ვალდებულებას, რომელიც ბენეფიციარს შესაძლებლობას აძლევს, მოვალის (პრინციპალის) მიერ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების დარღვევის შემთხვევაში, მიმართოს გარანტს, წერილობით მოითხოვოს გადახდა და მიიღოს მოთხოვნილი თანხა (იხ. სუსგ საქმე Nას-1038-999-2016, 01 თებერვალი, 2017 წელი). საბანკო გარანტია სხვა უზრუნველყოფის საშუალებებისგან განსხვავდება თავისი დამოუკიდებლობით - არააქცესორულობით, რაც გულისხმობს იმას, რომ ძირითადი ვალდებულება - ხელშეკრულება, რომლის უზრუნველსაყოფადაც საბანკო გარანტია გაიცა, გავლენას ვერ ახდენს ამ უკანასკნელზე (იხ. სუსგ საქმე Nას-562-871-09, 20 ოქტომბერი, 2009 წელი; Nას-781-996-08, 17 მარტი, 2009 წელი). პრინციპალის ძირითადი ვალდებულების გაბათილება, შეწყვეტა ან სამართლებრივი ვითარების სხვაგვარი შეცვლა, თავისთავად არ გამოიწვევს საბანკო გარანტიის მოქმედების შეწყვეტას (იხ. სუსგ საქმე Nას-749-709-2015, 25 სექტემბერი, 2015 წელი).
25. საბანკო გარანტიისაგან განსხვავებით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 799-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, დაზღვევის საგანს წარმოადგენს არა მოვალის ფულადი ვალდებულების შესრულების, არამედ დაზღვეულისათვის სადაზღვევო შემთხვევის დადგომით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების უზრუნველყოფა, რაც სწორედ რომ მხარეთა მიერ ვალდებულების ჯეროვანი შესრულების პირობიდან გამომდინარეობს. დაზღვევის ობიექტი შეიძლება იყოს ქონება ან პიროვნება. სადაზღვევო შემთხვევა კი, „დაზღვევის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის „კ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, არის მოვლენა, რომლის დადგომისას სადაზღვევო ხელშეკრულება ითვალისწინებს სადაზღვევო ანაზღაურების გადახდას.
26. წინამდებარე საქმეში დადგენილია, რომ სამინისტროსა და სადაზღვევო კომპანიას შორის 2016 წლის 27 იანვარს დაიდო სახელმწიფო შესყიდვის შესახებ ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც, დაზღვეულ იქნა სამინისტროს თანამშრომლების, მათ შორის, გ.ხ–ძის ჯანმრთელობა. აღნიშნული ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, დაზღვეულზე გაიცა სადაზღვევო პოლისი; დადგენილია ასევე, რომ 2016 წლის 02 აგვისტოს კლინიკამ დაზღვეულს მზღვეველის მიერ 27.07.2016 წელს გაცემული საგარანტიო წერილის (მიმართვა) საფუძველზე, გაუწია სამედიცინო მომსახურება, რომლის ღირებულებაც არ ანაზღაურებულა. ამდენად, სახეზეა ზემოაღნიშნული დაზღვევის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სადაზღვევო შემთხვევა - დაზღვეულის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესება, რომლის მკურნალობის (ჩატარებული ოპერაციის) ხარჯის ანაზღაურებასაც ითხოვს მოსარჩელე განსახილველი სარჩელით. აქედან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოსარჩელის მოთხოვნა დაზღვევის ურთიერთობის მომწესრიგებელ ნორმებს უნდა დაეფუძნოს.
27. კასატორი დავობს, რომ მას არ ეკისრება კლინიკის მიერ დაზღვეული პაციენტისათვის გაწეული სამედიცინო მომსახურების ღირებულების ანაზღაურება, ვინაიდან აღნიშნული მომსახურების გაწევის დროისათვის დაზღვეულის სადაზღვევო პოლისი გაუქმებული იყო. კასატორის მტკიცებით, მზღვეველის მიერ 27.07.2016წ. გაცემული საგარანტიო წერილის (მიმართვის) მიხედვით, კლინიკას ეკისრებოდა დაზღვეულის პოლისის ვალიდურობის შემოწმების ვალდებულება, რაც მას არ განუხორციელებია; მიუხედავად კლინიკასა და სადაზღვევო კომპანიას შორის სახელშეკრულებო ურთიერთობის არარსებობისა, დასახელებული მიმართვის საფუძველზე დაზღვეული პაციენტისათვის მომსახურების გაწევა კლინიკის მხრიდან საგარანტიო წერილის პირობების კონკლუდენტური მოქმედებით მიღებას გულისხმობს.
28. საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის ზემოაღნიშნულ პრეტენზიას და განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობაში მოქმედებს მტკიცების ტვირთის განაწილების ზოგადი წესი, რომლის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებები, რომლებზეც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს (სსსკ-ის 102-ე მუხლი). მოსარჩელემ უნდა ამტკიცოს ის გარემოებები, რომლებზედაც დაფუძნებულია სასარჩელო მოთხოვნა, ხოლო მოპასუხემ გარემოებები, რომლებსაც მისი შესაგებელი ემყარება. ამ გარემოებების დამტკიცება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, შეიძლება მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით.
29. მტკიცების ტვირთი - ესაა სამოქალაქო სამართალწარმოებაში საქმის სწორად გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტების დამტკიცების მოვალეობის დაკისრება მხარეებზე, რომლის შესრულება უზრუნველყოფილია მატერიალურ-სამართლებრივი თვალსაზრისით არახელსაყრელი გადაწყვეტილების გამოტანით იმ მხარის მიმართ, რომელმაც ეს მოვალეობა არ (ვერ) შეასრულა. მხარეთა მტკიცებითი საქმიანობის საბოლოო მიზანი - ესაა სასამართლოს დარწმუნება საქმის სწორად გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობაში. სასამართლოს დაურწმუნებლობა კი, მხარისათვის არახელსაყრელ შედეგს იწვევს (იხ. სუსგ საქმე Nას-833-833-2018, 16 ნოემბერი, 2018 წელი; Nას-867-834-2016, 22 ნოემბერი, 2018 წელი).
30. განსახილველ შემთხვევაში, მოპასუხეს მისი მტკიცების ტვირთის ფარგლებში არ წარუდგენია იმ გარემოების დამადასტურებელი საკმარისი მტკიცებულება, რომ კლინიკის მიერ დაზღვეულისათვის სამედიცინო მომსახურების გაწევის დროისათვის ამ უკანასკნელის სადაზღვევო პოლისი გაუქმებული იყო. მხოლოდ მოპასუხის ახსნა-განმარტება ამ გარემოების დამადასტურებელ საკმარის მტკიცებულებას არ წარმოადგენს.
31. ამასთან, კასატორი თავად ადასტურებს, რომ მას კლინიკისთვის არ მიუწოდებია ინფორმაცია დაზღვეულის სადაზღვევო პოლისის გაუქმების შესახებ, ხოლო საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის მითითებას, რომ კლინიკა თავად იყო ვალდებული პაციენტის კლინიკაში მოთავსებისთანავე გამოერკვია ამ უკანასკნელის სადაზღვევო პოლისის ვალიდურობის საკითხი.
32. აღნიშნულთან დაკავშირებით საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საგარანტიო წერილი (მიმართვა) წარმოადგენს დაზღვევის ხელშეკრულების საფუძველზე, მზღვეველის მიერ გაცემულ ცალმხრივ დოკუმენტს (მას ხელს აწერს მხოლოდ მზღვეველის უფლებამოსილი წარმომადგენელი), რომლითაც ეს უკანასკნელი გამოხატავს თანხმობას დაზღვეულისათვის კონკრეტულ ვადაში და კონკრეტულ სამედიცინო დაწესებულებაში, კონკრეტული ღირებულების სამედიცინო მომსახურების (სადაზღვევო შემთხვევის) ანაზღაურების თაობაზე. კლინიკა არ წარმოადგენს ამ დოკუმენტის მხარეს, შესაბამისად, მასში მითითებულ პირობას, რომ: „სამედიცინო დაწესებულება ვალდებულია დაუყოვნებლივ გააკეთოს შეტყობინება სადაზღვევო კომპანიის 24-საათიან ცხელ ხაზზე: დაზღვეულის სამედიცინო დაწესებულებაში მოთავსებისთანავე, რათა მომსახურების გაწევამდე გაარკვიოს დაზღვეულის პოლისის ვალიდურობა“, კლინიკისთვის სავალდებულო ხასიათი ვერ ექნება. ის გარემოება, რომ კლინიკამ აღნიშნული საგარანტიო წერილის (მიმართვის) საფუძველზე პაციენტს გაუწია სამედიცინო მომსახურება, ვერ განიხილება მის მიერ კონკლუდენტური მოქმედებით მიმართვის პირობებზე დათანხმებად და სადაზღვევო კომპანიასთან პაციენტის მომსახურების თაობაზე ხელშეკრულების დადებად. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 371-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, თუ კანონიდან, ხელშეკრულებიდან ან ვალდებულების ბუნებიდან არ გამომდინარეობს, რომ მოვალემ პირადად უნდა შეასრულოს ვალდებულება, მაშინ ეს ვალდებულება შეიძლება შეასრულოს მესამე პირმაც. მოცემულ შემთხვევაში, კლინიკამ დაზღვეულის მიერ წარდგენილი და მზღვეველის მიერ გაცემული მიმართვის საფუძველზე, გამოხატა თანხმობა, რომ დაზღვეულისათვის გაწეული სამედიცინო მომსახურების ხარჯის ანაზღაურების ვალდებულება მესამე პირს, სადაზღვევო კომპანიას შეესრულებინა. ამასთან, კასატორის მითითებით მხარეთა შორის არ ყოფილა რაიმე წერილობითი შეთანხმება ურთიერთთანამშრომლობის შესახებ, ხოლო საქმეში არ მოიპოვება რაიმე მტკიცებულება, რომლითაც კლინიკას დაზღვეულის პოლისის ვალიდურობის გადამოწმების ვალდებულება გააჩნდა.
33. გარდა ამისა, საკასაციო სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს მზღვეველის მიერ სადაზღვევო ანაზღაურების გაცემაზე უარის თქმის საფუძვლად მითითებულ იმ გარემოებას, რომ 2016 წლის ივლისიდან გაუქმებული იყო დაზღვეულის სადაზღვევო პოლისი და აღნიშნავს, რომ ასეთ შემთხვევაში საფუძველს მოკლებულია კასატორის მტკიცება კლინიკის მიერ კონკლუდენტური მოქმედებით მიმართვის პირობების მიღების თაობაზე, ვინაიდან სადაზღვევო პოლისის გაუქმების შემთხვევაში, ბუნებრივია, ძალას დაკარგავდა აღნიშნული პოლისის საფუძველზე მზღვეველის მიერ 27.07.2016წ. გაცემული მიმართვა და, შესაბამისად, კლინიკის მიერ მიმართვით განსაზღვრული პირობების მიღება თავისთავად გამორიცხული იქნებოდა.
34. საკასაციო სასამართლო დამატებით აღნიშნავს, რომ კასატორის მიერ მითითებული გარემოება იმასთან დაკავშირებით, რომ სადაზღვევო კომპანიას ყოველდღიურად ათასობით პაციენტის მიმართ უწევს მიმართვების გაცემა სხვადასხვა მომსახურებაზე სხვადასხვა სამედიცინო დაწესებულებებში, ვერ შეამსუბუქებს მის პასუხისმგებლობას - დაზღვეულის სადაზღვევო პოლისის გაუქმების შემთხვევაში, ამის თაობაზე აცნობოს სამედიცინო დაწესებულებას და ამ პასუხისმგებლობას სამედიცინო დაწესებულებაზე ვერ გადაიტანს. აღნიშნული ინფორმაციის სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიუწოდებლობა წარმოადგენს სადაზღვევო კომპანიის რისკს - აანაზღაუროს არავალიდური პოლისის ფარგლებში გაწეული სამედიცინო მომსახურება.
35. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას, რომ საგარანტიო წერილის არსებობის პირობებში, კლინიკას არ გააჩნდა სადაზღვევო პოლისის ვალიდურობის გადამოწმების ვალდებულება; აღნიშნული თავად სადაზღვევო კომპანიის ვალდებულებას წარმოადგენდა, რომელიც, სადავო არ არის, რომ მას არ შეუსრულებია. მან მხოლოდ საანგარიშსწორებო დოკუმენტაციის წარდგენის შემდგომ აცნობა კლინიკას აღნიშნულის თაობაზე. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ კლინიკას არ ჰქონდა პაციენტისათვის სამედიცინო მომსახურების გაწევაზე უარის თქმის საფუძველი.
36. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 8431-ე მუხლის თანახმად, ჯანმრთელობის დაზღვევის ხელშეკრულებით მზღვეველი ვალდებულია აანაზღაუროს დაზღვეული პირის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესებასთან ან ჯანმრთელობის დაზიანებასთან დაკავშირებული მკურნალობის და ამ ხელშეკრულებით შეთანხმებული სხვა სამედიცინო მომსახურების ხარჯები ამავე ხელშეკრულებით დადგენილი წესითა და პირობებით. ჯანმრთელობის დაზღვევის ხელშეკრულება შეიძლება დადოს დამზღვევმა დაზღვეული პირის სასარგებლოდ.
37. აღნიშნული სამართლებრივი ნორმიდან გამომდინარე, მოსარჩელე უფლებამოსილია მზღვეველს მოსთხოვოს პაციენტის მკურნალობის ხარჯები, ეს უკანასკნელი კი, თავის მხრივ, ვალდებულია დაზღვევის ხელშეკრულების პირობებისა და მის მიერ წინასწარ გაცემული თანხმობის შესაბამისად, აანაზღაუროს მოსარჩელის მიერ გაწეული ხარჯები.
38. მოცემულ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ მოსარჩელე სამედიცინო დაწესებულებამ მზღვეველის მიერ 27.07.2016წ. გაცემული N1310816 საგარანტიო წერილის (მიმართვის) საფუძველზე, დაზღვეულს გაუწია 5 390 ლარის ღირებულების სამედიცინო მომსახურება, რომელიც არ ანაზღაურებულა; დადგენილია ასევე, რომ დაზღვეულს სამედიცინო მომსახურება გაეწია საგარანტიო წერილის მოქმედების ვადაში და სადაზღვევო პოლისით განსაზღვრული დაზღვევის პერიოდში. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სადაზღვევო კომპანია ვალდებულია კლინიკას აუნაზღაუროს დაზღვეულის მიმართ გაწეული სამედიცინო მომსახურების ღირებულება.
39. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლის თანახმად, საკასაციო სასამართლო არ დააკმაყოფილებს საკასაციო საჩივარს, თუ: ა) კანონის მითითებულ დარღვევას არა აქვს ადგილი; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა; გ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება არსებითად სწორია, მიუხედავად იმისა, რომ გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილი არ შეიცავს შესაბამის დასაბუთებას.
40. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არსებითად სწორია, რაც მისი ძალაში დატოვებისა და საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველია.
41. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან. იმავე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, ამ მუხლში აღნიშნული წესები შეეხება აგრეთვე სასამართლო ხარჯების განაწილებას, რომლებიც გასწიეს მხარეებმა საქმის სააპელაციო და საკასაციო ინსტანციებში წარმოებისას.
42. ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, არ არსებობს კასატორის მიერ გაღებული ხარჯის მხარეთა შორის განაწილების წინაპირობები. შესაბამისად, აღნიშნული ხარჯი უნდა დარჩეს სახელმწიფო ბიუჯეტში.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა
1. სს „ს.კ.ი.ე–ის“ საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 11 დეკემბრის განჩინება დარჩეს უცვლელი;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ნ. ბაქაქური
მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი
ე. გასიტაშვილი