15 სექტემბერი 2023 წელი №ას-556-2023 თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
ამირან ძაბუნიძე
თეა ძიმისტარაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი _ ნ.ხ–ი
მოწინააღმდეგე მხარე _ ი.ნ–ძე, მ.დ–ი, ი.ღ–ი
გასაჩივრებული განჩინება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 15 მარტის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი _ უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
1. ი.ღ–მა, მ.დ–მა და ი.ნ–ძემ 2022 წლის 05 აპრილს სარჩელით მიმართეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხე ნ.ხ–ის მიმართ, უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის (მდებარე: ქ. თბილისი, ...... (ყოფ. ....) ქუჩა N15-ში, ს/კ .... გამოთხოვისა და გამოთავისუფლებულ მდგომარეობაში გადაცემის შესახებ.
2. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო.
3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით - სარჩელი დაკმაყოფილდა. მოპასუხის უკანონო მფლობელობიდან, გამოთხოვილ იქნა მოსარჩელეთა თანასაკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება, მდებარე ქ. თბილისი, .......... (ყოფ. .........) ქუჩა N15-ში, ს/კ ........ და გამოთავისუფლებულ მდგომარეობაში გადაეცა მოსარჩელეებს. ამავე გადაწყვეტილებით მოსარჩელეების შუამდგომლობა, გადაწყვეტილების დაუყოვნებლივ აღსასრულებლად მიქცევის თაობაზე, დაკმაყოფილდა და თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 ოქტომბრის გადაწყვეტილება უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის ნაწილში მიექცა დაუყოვნებლივ აღსასრულებლად.
4. ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა მოპასუხემ, მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2022 წლის 15 მარტის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება, შემდეგ ფაქტობრივ-სამართლებრივ საფუძვლებზე მითითებით:
5.1. უძრავი ქონება მდებარე: ქ. თბილისი, ..... (ყოფ. .....) ქუჩა N15-ში, ს/კ ......... წარმოადგენს ი.ნ–ძის, მ.დ–ისა და ი.ღ–ის საკუთრებას. კერძოდ, ი.ნ–ძეს ეკუთვნის 2/3 ნაწილი - ნაგებობა №1, №6-ის (ლიტ „ა“) საერთო სასარგებლო ფართობით 103,04 კვ.მ. (მათ შორის საცხოვრებელი ფართობი 75,84 კვ.მ.), ნაგებობა №5-ის (ლიტ „ბ“) საერთო სასარგებლო ფართობით 45.07 კვ.მეტრი (მათ შორის საცხოვრებელი 25.06 კვ.მეტრი), ხოლო მ.დ–ისა და ი.ღ–ის საკუთრებაშია 1/3 ნაწილი - ნაგებობა №1, №6-ის (ლიტ „ა“) საერთო სასარგებლო ფართობით 103,04 კვ.მ. (მათ შორის საცხოვრებელი ფართობი 75,84 კვ.მ.)
5.3. მოპასუხე მოსარჩელეთა ნების საწინააღმდეგოდ ფლობს მათ საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს და არ ათავისუფლებს მას.
5.4. სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-172-ე, 168-ე, 183-ე, 311-ე და 312-ე მუხლებზე მიუთითა და აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილი იყო, რომ მოსარჩელეები წარმოადგენდნენ სადავო უძრავი ქონების მესაკუთრეებს, რაც დასტურდებოდა საქმეში წარმოდგენილი ამონაწერით საჯარო რეესტრიდან, რომლის მიმართაც, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლის თანახმად, მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, ე.ი. რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა. დადგენილი იყო ისიც, რომ აპელანტი იყო სადავო უძრავი ქონების მფლობელი, მან საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის და 102-ე მუხლის შესაბამისად, ვერ შეძლო თავისი წილი მტკიცების ტვირთის რეალიზება და სასამართლოსათვის იმ მტკიცებულებების წარდგენა, რომლითაც დადასტურდებოდა სადავო ნივთზე მისი მფლობელობის მართლზომიერება.
5.5. სააპელაციო პალატამ დასაბუთებულ სააპელაციო შედავებად ვერ მიიჩნია აპელანტის პრეტენზია, რომ ი.ნ–ძემ არაკანონიერად მოიპოვა საკუთრების უფლება უძრავ ნივთზე, ვინაიდან მის მიმართ არსებული ვალდებულებები აპელანტს სრულად ჰქონდა შესრულებული, და მიუთითა, რომ ამ დავის ფარგლებში აღნიშნული პრეტენზია სასამართლოს მსჯელობის საგანი ვერ იქნებოდა და მას სამართლებრივი მნიშვნელობა ვერ მიენიჭებოდა, რადგან სადავო ქონებაზე მოსარჩელეების საკუთრების უფლება პირდაპირი მტკიცებულებით - საჯარო რეესტრის ამონაწერით იყო დადასტურებული და საკუთრების წარმოშობის საფუძველი აპელანტის მიერ კანონით დადგენილი წესით არ იყო შედავებული. აღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასება, რომ აპელანტმა ვერ შეძლო მისი ტკიცების საგანში შემავალი გარემოების - ნივთის მართლზომიერად ფლობის ფაქტის დადასტურება.
5.6. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის პრეტენზია, რომ ანალოგიურ მოთხოვნაზე, ი.ნ–ძის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 28 ივლისის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილება წინამდებარე დავაზე წარმოების შეწყვეტის საფუძველი იყო. აღნიშნულთან დაკავშირებით პალატამ განმარტა, რომ აპელანტის მიერ მითითებულ გადაწყვეტილებაში მხარეებს წარმოადგენდნენ ი.ნ–ძე და ნ.ხ–ი, ხოლო განსახილველ საქმეში კი მოსარჩელეებად გვევლინებიან ი.ღ–ი, მ.დ–ი და ი.ნ–ძე, შესაბამისად, ვინაიდან სახეზე არ იყო საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 272-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის წინაპირობები და იმავე მხარეებს შორის დავა იმავე საფუძვლით არ განხილულა, აღნიშნული საქმის წარმოების შეწყვეტის თაობაზე აპელანტის პრეტენზიის გაზიარებაზე უარის თქმის საფუძველს წარმოადგენდა.
5.7. პალატამ დამატებით მიუთითა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკაზე, ადამიანის უფლებათა და თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და საქართველოს კონსტიტუციაზე და განმარტა, რომ აპელანტის მიერ მითითებული გარემოებები ვერ გახდებოდა ისეთი უფლების ხელყოფის საფუძველი, როგორიცაა საქართველოს კონსტიტუციითა და საერთაშორისო კონვენციებით აღიარებული საკუთრების უფლება.
6. სააპელაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით - სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, შემდეგი საფუძვლებით:
6.1. კასატორის მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ მხარეებს შორის მტკიცების ტვირთი არასწორად გადაანაწილა და მას დაავალა ემტკიცებინა, რომელი მესაკუთრის ფართში ცხოვრობდა, მაშინ როდესაც ამ გარემოების მტკიცება მოსარჩელის ტვირთია. ამასთან, კასატორი მიუთითებს, რომ საქმის წარმოების შეწყვეტის საფუძველი არსებობს, რადგან, თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 28 ივლისის გადაწყვეტილებით ი.ნ–ძეს უარი ეთქვა სადავო უძრავი ქონებიდან, კასატორის გამოსახლების თაობაზე, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე, იმ საფუძვლით, რომ არ დასტურდებოდა კონკრეტულად რომელ ფართს ფლობდა მოსარჩელე და აღნიშნული გადაწყვეტილება კანონიერ ძალაშია შესული.
6.2. კასატორის მითითებით, გადაწყვეტილება გამოტანილია საქმის გარემოებების სრულად შესწავლის გარეშე. გადაწყვეტილებაში არსებული ჩანაწერი რომ „ნ.ხ–ის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვილ უნდა იქნას ი.ღ–ის და მ.დ–ის საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთი“ არ შეესაბამება სინამდვილეს, რადგან კასატორი თავის ოჯახის წევრებთან ერთად არ ცხოვრობს ი.ხ–სა და მ.დ–ის საკურებაში არსებულ ფართში, ის ცხოვრობს ი.ნ–ძის სახელზე რიცხულ საცხოვრებელ ფართში, რომელიც ადრე მის შვილიშვილ - ლ.კ–იას ეკუთვნოდა.
6.3. კასატორის მოსაზრებით, სასამართლოს არ უმსჯელია საქმის ფაქტობრივ გარემოებებზე სრულად. გადაწყვეტილებაში არ არის მითითებული რომ კასატორთან ერთად მისი შვილიშვილი - ლ.კ–ია და მზრუნველი - ლ.მ–ძე ცხოვრობენ, რაც გადაწყვეტილების აღსრულების - მათი გამოსახლების ხელისშემშლელ გარემოებას წარმოადგენს. ამასთან, სადავო უძრავი ქონებიდან კასატორის გამოსახლება დაუშვებელია იმ გარემოების გათვალისწინებით, რომ ის არის პენსიონერი, ავადმყოფი და უმწეო მოხუცი.
7. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის მიერ საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც ის დაუშვებელია:
8. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.
9. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).
10. უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვის თაობაზე მოთხოვნის სამართლებრივი საფუძველია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლის პირველი ნაწილი. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა ყველა ის ფაქტობრივი წანამძღვარი, რომელიც მითითებული ნორმით გათვალისწინებული სამართლებრივი შედეგის განმაპირობებელია. სავინდიკაციო სარჩელი ეფუძნება იმ მოცემულობას, რომ მესაკუთრეს, რომელსაც ჩამოერთვა მფლობელობა, შეუძლია ნივთი მოითხოვოს მფლობელისაგან, რომელიც არაკეთილსინდისიერად აკავებს ნივთს. საკუთრების უფლებამ ნივთზე სრული ბატონობა უნდა უზრუნველყოს, მათ შორის ფაქტობრივი ბატონობა - მფლობელობის სახით. ცხადია, მესაკუთრეს სხვა უფლებამოსილებებთან ერთად აქვს მფლობელობის უფლებაც და თუკი მოხდება საკუთრების მფლობელობის ჩამორთმევა, მას შეუძლია არაუფლებამოსილ მფლობელს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება (იხ.: თამარ ზარანდია, სანივთო სამართალი, გამომცემლობა „მერიდიანი“, მეორე შევსებული გამოცემა, 2019წ., გვ. 245; სუსგ №ას-457-2021, 05.10.2021წ.)
11. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, მესაკუთრეს შეუძლია, კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას. ამავე კოდექსის 172-ე მუხლის პირველი ნაწილით, მესაკუთრეს შეუძლია მფლობელს მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მფლობელს ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება.
შესაბამისად, მესაკუთრის მიერ უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის მართლზომიერებისთვის უნდა არსებობდეს შემდეგი წინაპირობები: ა) მოსარჩელე უნდა იყოს მესაკუთრე, ბ) მოპასუხე უნდა იყოს ნივთის მფლობელი და გ) მოპასუხეს არ უნდა ჰქონდეს ამ ნივთის ფლობის უფლება (სუსგ. Nას-914-2019, 25.07.2019წ.; სუსგ. Nას-246-246-2018; 20.03.2018წ.).
12. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით, საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, რეესტრის მონაცემების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, ე.ი. რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა.
13. საქმეში წარმოდგენილი საჯარო რეესტრის ამონაწერით დადგენილია, რომ მოსარჩელეთა თანასაკუთრებაშია სადავო უძრავი ქონება, რომელსაც ფლობს მოპასუხე.
14. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ კანონით გათვალისწინებული შემთხვევების გარდა, რომელიც ადგენს მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთის განაწილების სპეციფიკურ წესს, მოსარჩელეს ევალება სასარჩელო განცხადებაში ასახული ფაქტების მტკიცება, ხოლო მოპასუხე მოვალეა, სარჩელისაგან თავდაცვის მიზნით, ქმედითად უარყოს მოსარჩელის არგუმენტები, წარადგინოს იმგვარი მტკიცებულებები, რომლებიც გააქარწყლებს მოსარჩელის მიერ დასახელებულ ფაქტებს. წინააღმდეგ შემთხვევაში, მხოლოდ მოპასუხის ზეპირი განმარტება მოსარჩელის პოზიციას ვერ გადაწონის და მხარისათვის არახელსაყრელ მატერიალურსამართლებრივ შედეგს გამოიწვევს (სუსგ. Nას-1579-2019, 17.12.2019წ.).
15. განსახილველ შემთხვევაში, კასატორმა სათანადო მტკიცებულებებზე მითითებით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 და 102-ე მუხლების შესაბამისად, ვერ შეძლო იმ გარემოების დამტკიცება, რომ ის მართლზომიერად ფლობს სადავო უძრავ ქონებას, ხოლო ის გარემოებები, რაც საკასაციო საჩივარშია მითითებული, საკასაციო სასამართლოს არარელევანტურად მიაჩნია მოპასუხის მხრიდან სადავო უძრავი ქონების ფლობის მართლზომიერების სამტკიცებლად და არ არსებობს მოპასუხის უკანონო მფლობელობიდან აღნიშნული ქონების გამოთხოვის რაიმე დამაბრკოლებელი გარემოება.
16. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 168-ე მუხლის თანახმად, მესაკუთრის პრეტენზიის გამო, ნივთის მფლობელობა წყდება, თუ მესაკუთრე მფლობელს წაუყენებს დასაბუთებულ პრეტენზიას. რადგან განხორციელებულია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული სამართლებრივი შედეგის განმაპირობებელი ყველა ფაქტობრივი წინაპირობა, მოსარჩელეს უფლება აქვს, მფლობელობის შეწყვეტა და ნივთის გადაცემა მოითხოვოს (სუსგ Nას-887-2019, 27.12.2019წ.).
17. საქმისწარმოების შეწყვეტის შესახებ კასატორის პრეტენზიასთან დაკავშირებით, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ აღნიშნულზე მხარეს დასაბუთებული შედავება არ წარმოუდგენია. პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 272-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საქმისწარმოების შეწყვეტის წინაპირობები განსახილველ საქმეზე არ იკვეთება. კასატორის მიერ მითითებული კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილება არ ეხება იმავე მხარეებს შორის დავას იმავე საფუძვლით, რადგან მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელები არიან ი.ღ–ი, მ.დ–ი და ი.ნ–ძე, რომლებიც ითხოვენ თანასაკუთრებაში არსებული ქონების მოპასუხის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვას.
18. კასატორის მითითება, რომ ის თავის ოჯახის წევრებთან ერთად არ ცხოვრობს ი.ხ–სა და მ.დ–ის საკურებაში არსებულ ფართში და აღნიშნული ჩანაწერი არასწორია, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძველი ვერ გახდება, რადგან საჯარო რეესტრის ამონაწერით დადგენილია, რომ სადავო უძრავი ქონება არის ი.ნ–ძის, მ.დ–ისა და ი.ღ–ის საკუთრება, აღნიშნულ უძრავ ქონებას მესაკუთრეთა ნების საწინააღმდეგოდ ფლობს კასატორი, რომელმაც ვერ წარმოადგინა ქონების მართლზომიერად ფლობის დამადასტურებელი მტკიცებულება. კასატორის საწინააღმდეგო მოსაზრება, რომელიც არ არის დადასტურებული შესაბამისი მტკიცებულებებით, ვერ შეაფერხებს სასარჩელო მოთხოვნის წარმატებულობას.
19. საკასაციო პალატის მოსაზრებით, გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების საფუძველი ვერც ის გარემოება გახდება, რომ სადავო ქონებას მოპასუხესთან ერთად ფლობენ შვილიშვილი და მზრუნველი. ამ თვალსაზრისით, პალატა მიუთითებს „სააღსრულებო წარმოებათა“ შესახებ საქართველოს კანონის 84-ე მუხლის მე-2 პუნქტზე და აღნიშნავს, რომ მოვალეთა გამოსახლება უძრავი ქონებიდან ხდება მათთან მყოფ პირებთან ერთად, შესაბამისად, აღნიშნული გარემოება ვინდიკაციური სარჩელის დაკმაყოფილებას არ გამორიცხავს (სუსგ №ას-881-2019, 25.07.2019). ამასთან, პალატა განმარტავს, რომ კასატორის მითითება, ხანდაზმულობასა და ავადმყოფობაზე, ვერ მიიჩნევა იმგვარ საკასაციო შედავებად, რაც სადავო ქონებაზე მართლზომიერ მფლობელობას გაამართლებდა და გამორიცხავდა ვინდიკაციური სარჩელის დაკმაყოფილების შესაძლებლობას.
20. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტების ფარგლებში, რაც სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლი), კასატორმა ვერ შეძლო დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზიის წარმოდგენა, რითაც ვერ დაძლია გასაჩივრებული განჩინების ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება და ვერ შეძლო მისი გაბათილება სარწმუნო მტკიცებულებებით. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. ასეთ საფუძველზე ვერც კასატორი ვერ მიუთითებს (შდრ. სუსგ-ები: №ას-292-2020, 16.12.2020წ.; №ას-731-2019, 28.06.2019წ.; №ას-434-2019, 30.01.2020წ.; № ას-1032-952-2017, 17.10.2017წ.; № ას-1082-1039-2016, 14.02.2017წ.; № ას-3-3-2016, 09.03.2016წ.).
21. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.
22. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401.4 მუხლის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. ვინაიდან, საკასაციო საჩივარი დაუშვებელია, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 150 ლარის 70% – 105 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე, 284-ე, 285-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ნ.ხ–ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.
2. ნ.ხ–ს (პ/ნ ......) დაუბრუნდეს ვ.კ–ნის (პ/ნ ......) მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის – 150 ლარის (საგადახდო დავალება №17181897528, გადახდის თარიღი: 22.05.2023წ, გადამხდელის ბანკი - ს.ს. „საქართველოს ბანკი“) 70% – 105 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150.
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი
ამირან ძაბუნიძე
თეა ძიმისტარაშვილი
