№ას-964-2023
14 მაისი, 2024 წელი
თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
გიორგი მიქაუტაძე (თავმჯდომარე),
რევაზ ნადარაია (მომხსენებელი), თამარ ზამბახიძე
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – შპს „ვ.ს–ი“ (მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – ნ.ს–ძე (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 24 მარტის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი – ზიანის ანაზღაურება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
1. ნ.ს–ძემ (შემდგომში - მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე) სარჩელი აღძრა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიაში შპს „ვ.ს–ისა“ (შემდეგში - მოპასუხე, კასატორი) დავ.ჩ–ძის მიმართ, ზიანის ანაზღაურების სახით, 2250 ლარის სოლიდარულად დაკისრების მოთხოვნით.
2. მოპასუხეებმა - შპს „ვ.ს–იმ“ დავ.ჩ–ძემ, წარმოდგენილი შესაგებლებით სარჩელი არ ცნეს.
3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილებით, ნ.ს–ძის სარჩელი დაკმაყოფილდა; მოპასუხეებს - შპს „ვ.ს–ისა“ დავ.ჩ–ძეს მოსარჩელის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ ზიანის ანაზღაურება - 2250 ლარის ოდენობით; მოპასუხეებს მოსარჩელის სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისრათ სახელმწიფო ბაჟის - 50 ლარისა და ექსპერტიზის ხარჯის - 270 ლარის ანაზღაურება.
4. პირველი ინსტანციის სასამართლოს ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხე შპს „ვ.ს–იმ“, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
5. გასაჩივრებული განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი:
5.1.თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 24 მარტის განჩინებით, შპს „ვ.ს–ის“ სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; მოცემულ საქმეზე უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილება.
6. სააპელაციო სასამართლოს განჩინების ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება:
6.1.სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია საქმის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
6.1.1. მოპასუხევ.ჩ–ძე 2017 წლის 03 ივლისიდან 2017 წლის 21 ნოემბრამდე მუშაობდა შპს „ვ.ს–ში“ ქუთაისის სტრუქტურული დანაყოფის ოპერატიული სამსახურის თანამშრომლად.
6.1.2. „Toyota Rav 4“ მარკის ავტომობილი სახელმწიფო ნომრით NN-........, 2015 წლიდან 2018 წლამდე ირიცხებოდა შპს „ვ.ს–ის“ საკუთრებად.
6.2. სააპელაციო პალატის მითითებით, განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელის მოთხოვნას წარმოადგენდა ავტოავარიის შედეგად მიყენებული ზიანის ანაზღაურება, როგორც ზიანის უშუალოდ მიმყენებელი პირის მიერ, ისე ავტომობილის მესაკუთრის მიერ. წარმოდგენილი სააპელაციო საჩივრით აპელანტი - შპს „ვ.ს–ი“ სადავოდ ხდიდა მოსარჩელის მიერ მოყვანილ ფაქტობრივ გარემოებებს, კერძოდ ავტოავარიის რეალურად არსებობის ფაქტს და მისი ბრალეულობის საკითხს.
6.3. სადავო საკითხთან მიმართებით, სააპელაციო პალატამ მიუთითა სამოქალაქო სამართალწარმოებაში მოქმედ მტკიცების ტვირთის განაწილების სტანდარტზე, მტკიცებულებათა შეფასების სტანდარტზე და განმარტა, რომ დელიქტური სამართალურთიერთობიდან გამომდინარე მოთხოვნისას, მოსარჩელის მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა დელიქტის შემადგენელი ელემენტების - ზიანი, მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული ქმედება და მიზეზობრივი კავშირი ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის - არსებობის დადასტურება.
6.4. განსახილველ შემთხვევაში, სააპელაციო პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოება მასზედ, რომ 2017 წლის 30 სექტემბერს „Toyota Rav 4“ მარკის ავტომანქანით (სახელმწიფო ნომერი .......) მოძრავივ.ჩ–ძე შეეჯახა მოსარჩელე ნ.ს–ძის კუთვნილ Nissan-ის მარკის ავტომანქანას (სახელმწიფო ნომრით .....) და აღნიშნულ ავტოავარიაში ბრალეულ პირს წარმოადგენდავ.ჩ–ძე.
6.5. პალატამ მიუთითა, რომ საკუთარი პოზიციის დასადასტურებლად, მოსარჩელეს საქმეში წარმოდგენილი ჰქონდა ავტოავარიაში მონაწილე პირის -ვ.ჩ–ძის ნოტარიულად დამოწმებული განცხადება, სადაც აღნიშნული იყო შემდეგი - „მე,ვ.ჩ–ძე, პ/ნ: ......, მოგახსენებთ, რომ 2017 წლიდან ვმუშაობდი შპს „ვ.ს–იში“. 2017 წლის 30 სექტემბერს, 19:12 საათზე, სამსახურეობრივი უფლებამოსილების შესრულების დროს, ვმოძრაობდი, ქ. ქუთაისში ......, რა დროსაც დავეჯახე ნ.ს–ძის (პ/ნ .........) კუთვნილ ავტომანქანას სახელმწიფო ნომრით LN657NL, რომელსაც მართავდა ლ.გ–ძე. ამასთან, ვადასტურებ, რომ აღნიშნული ავტომანქანა იყო გაჩერებულ მდგომარეობაში, პარკინგისთვის გამოყოფილ სპეციალურ ადგილზე. დამატებით განვმარტავ, რომ ინციდენტის შემდგომ, ადგილზე გამოცხადდა შპს „ვ.ს–ის“ წარმომადგენელი მ.ხ–ა. მას შემდგომ, რაც კომპანიის წარმომადგენელი გაერკვა საქმის გარემოებებში, ჩვენ ვაღიარეთ ლ.გ–ძის წინაშე ბრალი და ავიღეთ პასუხისმგებლობა და ვალდებულება, რომ ინციდენტით მიყენებულ ზიანს სრულად აანაზღაურებდა შპს „ვ.ს–ი“. სწორედ იმ გარემოების გამო, რომ მხარეებს არ სურდათ სიტუაციის გამწვავება, ერთობლივი შეთანხმებით, არ იქნა გამოძახებული საპატრულო პოლიცია“. სააპელაციო პალატამ ასევე, ყურადღება გაამახვილავ.ჩ–ძის მიერ პირველი ინსტანციის სასამართლოში წარდგენილ შესაგებელზე, სადაც მოპასუხე კვლავ ადასტურებდა იმავე ფაქტობრივ გარემოებებს და უთითებდა, რომ მუხრუჭის გაუმართაობის გამო, შეეჯახა და დააზიანა მოსარჩელის კუთვნილი ავტომობილი, რომელიც გაჩერებული იყო.
6.6. სააპელაციო პალატამ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლზე (ერთი მხარის მიერ ისეთი გარემოების არსებობის ან არარსებობის დადასტურება (აღიარება), რომელზედაც მეორე მხარე ამყარებს თავის მოთხოვნებსა თუ შესაგებელს, სასამართლომ შეიძლება საკმარის მტკიცებულებად ჩათვალოს და საფუძვლად დაუდოს სასამართლო გადაწყვეტილებას) და აღნიშნულ ნორმაზე დაყრდნობით განმარტა, რომ ვ.ჩ–ძის მხრიდან ადგილი ჰქონდა ავტოავარიის ფაქტისა და მისი ბრალეულობის აღიარებას, რაც სასამართლოს აძლევდა შესაძლებლობას მოპასუხის მიმართ დადგენილად მიეჩნია ხსენებული გარემოებები. რაც შეეხება ამ აღიარების შედეგების გავრცელებას შპს „ვ.ს–ის“ მიმართ, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ მართალია, რამდენიმე მოპასუხის მიმართ წარდგენილი სარჩელის შემთხვევაში, ერთ-ერთი მოპასუხის მიერ სარჩელის ცნობა, ან მასში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების აღიარება, იმავე სამართლებრივ შედეგებს ვერ გამოიწვევს სხვა მოპასუხეების მიმართ, თუმცა, თავის მხრივ, აღნიშნული გავლენას იქონიებს მხარეთა მტკიცების ტვირთის განაწილების პრინციპსა და მტკიცების სტანდარტზე. როდესაც ერთსა და იმავე ფაქტობრივ გარემოებასთან მიმართებით ერთი მოპასუხე ეთანხმება მოსარჩელეს, მეორე კი არა, აღნიშნული, საწინააღმდეგოს მტკიცების ტვირთს მეორე მოპასუხის მხარეს გადახრის.
6.7. განსახილველ შემთხვევასთან მიმართებით, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ გარდა მოპასუხევ.ჩ–ძის აღიარებისა, მოსარჩელეს საქმეში წარმოდგენილი ჰქონდა ექსპერტიზის დასკვნა, სადაც დათვლილი იყო მოსარჩელის კუთვნილი ავტომობილისთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა და ამასთან, წარმოდგენილი იყო დაზიანებული ავტომობილის ფოტოსურათები, რაც სრულ შესაბამისობაში იყო მოსარჩელის მიერ აღწერილი ავტოავარიის შედეგებთან. ეს მტკიცებულებები ერთობლიობაში შეფასებით, საბოლოო ჯამში ქმნიდა მოსარჩელის პოზიციის გაზიარების შესაძლებლობას. აღნიშნულის საწინააღმდეგოდ, აპელანტს პირველი ინსტანციის სასამართლოში არანაირი მტკიცებულება არ წარუდგენია. აპელანტის დაცვის პოზიცია სრულად დამყარებული იყო იმ გარემოებაზე, რომ მოსარჩელეს არ ჰქონდა საპატრულო პოლიციის მიერ გამოწერილი საჯარიმო ქვითარი, რის გარეშეც შეუძლებელი იყო მის მიერ მითითებული ფაქტების დადასტურებულად მიჩნევა. ამ პოზიციასთან მიმართებით, სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ კანონი არ ავალდებულებდა მოსარჩელეს, რომ დელიქტური ვალდებულების არსებობის დასადასტურებლად აუცილებლად წარმოედგინა სამართალდარღვევის აქტი. სამართალდარღვევის ჩადენისთვის გამოწერილი საჯარიმო ქვითარი წარმოადგენდა მტკიცებულების სახეს, რომელსაც შესაძლოა დაყრდნობოდა მოსარჩელე საკუთარი პოზიციის დასადასტურებლად და წარმოადგენდა საკმაოდ წონად მტკიცებულებას, თუმცა ქვითრის არარსებობა, არ შეიძლება აპრიორი მიჩნეულ ყოფილიყო მოსარჩელის განმარტებების უარყოფის საფუძვლად. საჯარიმო ქვითრის გარდა, მოსარჩელეს შეეძლო სხვა მრავალი საშუალებით დაედასტურებინა, რომ მას მოპასუხის მართლსაწინააღმდეგო და ბრალეული ქმედების შედეგად მიადგა ზიანი. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის ის არგუმენტაცია, რომ საჯარიმო ქვითრის არარსებობის პირობებში, სასამართლომ პირდაპირ უარი უნდა ეთქვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე.
6.8. რაც შეეხება მოპასუხე შპს „ვ.ს–ის“ ვალდებულებას საწინააღმდეგოს მტკიცების თაობაზე, სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ იმ პირობებში, როდესაც საქმეში წარმოდგენილი დოკუმენტებითა და მოპასუხევ.ჩ–ძის აღიარებით, მოსარჩელემ შექმნა დასაბუთებული ვარაუდი მის მიერ მითითებული ფაქტობრივი მოცემულობის რეალურობისა, აპელანტს შესაბამისი ძალისხმევის გამოჩენით, უნდა გაექარწყლებინა მოსარჩელის სასარგებლო მტკიცებულებები. პალატამ აღნიშნა, რომ სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოში გამართულ სხდომაზე, აპელანტის წარმომადგენელი ადასტურებდა, რომ აპელანტის კუთვნილი ავტომობილი 2017 წლის სექტემბრის პერიოდში ავარიაში საერთოდ არ მოყოლილა და არც რაიმე დაზიანება ჰქონია, თუმცა საქმეში აღნიშნულის დამადასტურებელი არანაირი მტკიცებულება არ იყო წარმოდგენილი, მაშინ როდესაც აპელანტს ძალიან მარტივად შეეძლო წარმოედგინა, მაგალითად, დაუზიანებელი ავტომობილის ფოტოსურათები. პალატის მითითებით, საკუთარი პოზიციის გასამყარებლად, აპელანტს ასევე შეეძლო პირველი ინსტანციის სასამართლოში წარედგინა მის მიერ დასაქმებული პირის -ვ.ჩ–ძის სამუშაო გრაფიკი და 2017 წლის 30 სექტემბერს ამ უკანასკნელის მიერ სამსახურებრივი მოვალეობების შესრულება/არშესრულების დამადასტურებელი მტკიცებულება; ასევე აპელანტს შეეძლო მოეთხოვა მოწმის სახით მ.ხ–ას დაკითხვა, რომელიც არაერთხელ იყო ნახსენები, როგორც ავტოავარიის ადგილზე შპს „ვ.ს–ის“ წარმომადგენლად გამოცხადებული პირი და ა.შ. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ აპელანტს, მისი პოზიციის ჭეშმარიტების შემთხვევაში, მრავალი საშუალება ჰქონდა, რომ მოსარჩელის არგუმენტაცია გაექარწყლებინა შესაბამისი მტკიცებულებების წარმოდგენით, რაც არ განახორციელა. აღნიშნულის საპირისპიროდ, აპელანტი შემოიფარგლა მხოლოდ მოსარჩელის მიერ მითითებული გარემოებების აბსტრაქტული უარყოფით, რაც საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებისა და მოპასუხევ.ჩ–ძის აღიარების პირობებში, ვერ გადაწონიდა მოსარჩელის მოთხოვნის საფუძვლიანობას. პალატამ ასევე მიზანშეწონილად მიიჩნია შეეფასებინა აპელანტის ის არგუმენტაცია, რომვ.ჩ–ძე და ნ.ს–ძე შეთანხმებულად მოქმედებენ შპს „ვ.ს–ისთვის“ ზიანის მისაყენებლად. აღსანიშნავია, რომ გარდა ზეპირი ახსნა-განმარტებისა, ხსენებული პოზიციის დამადასტურებელი რაიმე გარემობა, თუნდაც რომვ.ჩ–ძე და ნ.ს–ძე იცნობდნენ ერთმანეთს, საქმეში წარმოდგენილი არ იყო. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის ის სადავო პოზიციები, რაც არ იყო გამყარებული შესაბამისი მტკიცებულებებით.
6.9. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ მოსარჩელემ შეძლო მისი მტკიცების ტვირთის რეალიზება, რისი გაქარწყლებაც მოპასუხე შპს „ვ.ს–ის“ არ განუხორციელებია. შესაბამისად, პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2017 წლის 30 სექტემბერს, „Toyota Rav 4“ მარკის ავტომანქანით (სახელმწიფო ნომერი ........) მოძრავივ.ჩ–ძე შეეჯახა მოსარჩელე ნ.ს–ძის კუთვნილ Nissan-ის მარკის ავტომანქანას (სახელმწიფო ნომრით ...) და აღნიშნულ ავტოავარიაში ბრალეულ პირს წარმოადგენდავ.ჩ–ძე. დამატებით პალატამ მიუთითა, რომ ვინაიდანვ.ჩ–ძე ავტოავარიის დროს მართავდა შპს „ვ.ს–ის“ კუთვნილ ავტომობილს, ამ უკანაკსნელის ნებართვით, სსკ-ის 999-ე მუხლის მე-4 ნაწილის საფუძველზე, სახეზე იყო ასევე შპს „ვ.ს–ის“ პასუხისმგებლობის წინაპირობა მიყენებული ზიანის ანაზღაურების მიმართ. პალატამ აქვე მიუთითა, რომ ამ დასკვნის საწინააღმდეგოდ, აპელანტს რაიმე დასაბუთებული პრეტენზია არ წარმოუდგენია.
6.10. რაც შეეხება მოპასუხეებისთვის სოლიდარულად დაკისრებული ზიანის ოდენობას, სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილებით, მოპასუხეებს მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრათ 2250 ლარის ანაზღაურება. სასამართლო ზიანის ოდენობის დადგენისას დაეყრდნო მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ სსიპ „ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს“ 2017 წლის 10 ნოემბრის დასკვნას. აღნიშნულ დასკვნასთან მიმართებით აპელანტის პრეტენზია მდგომარეობდა იმაში, რომ ავტომობილის ექსპერტიზაზე წარდგენა მოხდა ერთი თვის შემდეგ და შესაძლოა იგი არ ასახავდეს ავარიის შედეგად მიყენებულ ზიანს. ამ არგუმენტთან მიმართებით, პალატამ აღნიშნა, რომ ექპსერტიზის დასკვნას თან ერთვის წარდგენილი ავტომობილის ფოტოსურათები, საიდანაც ნათლად ჩანს, რომ ავტომობილს ძლიერი დაზიანება აქვს მიღებული უკანა მხარეს. ამასთან დასკვნის დანართი №1-ში ჩამოთვლილია ავტომობილის ის ნაწილები, რომელთა შეკეთების ღირებულებაც აქვს დათვლილი ექსპერტს და ყველა ეს ნაწილი წარმოადგენს ფოტოსურათებში აღბეჭდილი დაზიანების შედეგს. აქედან გამომდინარე სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ ექსპერტიზის დასკვნაში ეჭვის შეტანის საფუძველი სასამართლოს არ ჰქონდა. საწინააღმდეგოს დადასტურება კი აპელანტმა მხოლოდ საკუთარი ზოგადი, ზეპირი ახსნა-განმარტებით სცადა, რაც პალატის მიერ გაზიარებული ვერ იქნებოდა.
6.11. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატა დადგენილად მიიჩნია, რომ არ არსებობდა მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ექსპერტიზის დასკვნის გაზიარებაზე უარის თქმის საფუძველი, შესაბამისად დადგენილი იყო, რომ ავტოავარიით მოსარჩელისთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა შეადგენდა 2250 ლარს, რომლის ანაზღაურების ვალდებულებაც სოლიდარულად ეკუთვნოდათ მოპასუხე მხარეებს. აქედან გამომდინარეობდა ის დასკვნაც, რომ აპელანტის პრეტენზიები გასაჩივრებული გადაწყვეტილების მიმართ, არ დასტურდებოდა საქმის ფაქტობრივ-სამართლებრივი გარემოებებით, შესაბამისად არ არსებობდა მათი გაზიარების საფუძველი.
7. სააპელაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მოპასუხე შპს „ვ.ს–იმ“, რომელმაც გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.
8. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 06 ოქტომბრის განჩინებით, წარმოებაში იქნა მიღებული შპს „ვ.ს–ის“ საკასაციო საჩივარი სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.
9. საკასაციო მოთხოვნის ფაქტობრივ–სამართლებრივი დასაბუთება:
9.1. კასატორის მითითებით, ვერცერთი ფაქტობრივი გარემობით ვერ დგინდება ავტოავარიის ფაქტის არსებობა, ბრალეულობა და შპს „ვ.ს–ის“ პასუხისმგებლობა. კასატორის მოსაზრებით, მოცემული საქმის გადასაწყვეტად, მთავარი ამოსავალი წერტილი უნდა ყოფილიყო ის გარემოება, საერთოდ ჰქონდა თუ არა სადავო ფაქტს ადგილი. ამ საკითხის დადგენის შემდგომ, სასამართლოს უნდა გამოერკვია ბრალეულობა - ვისი ბრალით მოხდა სადავო ფაქტი; შემდგომ, ასრულებდა თუ არა ვ.ჩ–ძე სამსახურეობრივ მოვალეობას და უკვე ამის შემდგომ, შეეძლო ემსჯელა შპს „ვ.ს–ისათვის“ ბრალის გარეშე პასუხისმგებლობის დაკისრების შესაძლებლობაზე. ამ საკითხებს კი, სასამართლო გასცდა და პირდაპირ დაიწყო მსჯელობა პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძვლებზე. მეტიც, სასამართლომ მტკიცების ტვირთი გადმოიტანა კასატორზე და მოსარჩელის მიერ ფაქტის დამადასტურებელი მტკიცებულების წარმოუდგენლობაზე მსჯელობის ნაცვლად, კასატორს დაუწესა მტკიცების აბტრაქტულად მაღალი ტვირთი, მაშინ, როდესაც სსსკ-ს 102-ე მუხლი ადგენს, რომ თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამისდა მიუხედავად, კასატორს დააკისრა გაებათილებინა გარემოებები, რომლის არსებობასაც მოსარჩელე თავად ვერ ადასტურებს.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
10. საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
11. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილით გათვალისწინებული ნორმის დანაწესით, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ:
ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას;
ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია;
გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება;
დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან;
ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;
ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას ან/და მის დამატებით ოქმს/ოქმებს და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
12. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.
13. სსსკ-ის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება.
14. საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 404-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად, საკასაციო სასამართლო გადაწყვეტილებას ამოწმებს საკასაციო საჩივრის ფარგლებში, ხოლო, ამავე კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლო გადაწყვეტილებებსა და სხდომის ოქმებში. გარდა ამისა, გასათვალისწინებელია ამ კოდექსის 396-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები. შესაბამისად, წინამდებარე განჩინებით, საკასაციო პალატის შეფასების საგანი იქნება კასატორის შედავების საფუძვლიანობა.
15. განსახილველ შეთხვევაში, დავის საგანს წარმოადგენს ავტოსაგზაო შემთხვევის შედეგად გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება. სარჩელი მიმართულია ერთდროულად, როგორც ავტოსატრანსპორტო საშუალების იურიდიული მფლობელის, ისე უშუალოდ ავტოსატრანსპორტო საშუალებით მოსარგებლე პირის მიმართ, დელიქტური ზიანის ანაზღაურების სოლიდარულად დაკისრების თაობაზე.
16. აღსანიშნავია, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილება, რომლითაც მოპასუხეებს - შპს „ვ.ს–ისა“ დავ.ჩ–ძეს მოსარჩელის სასარგებლოდ, სოლიდარულად, ზიანის ანაზღაურების სახით 2250 ლარის გადახდა დაეკისრათ და ასევე, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 24 მარტის განჩინება, რომლითაც მოცემულ საქმეზე, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილება, სააპელაციო და საკასაციო წესით მხოლოდ ავტოსატრანსპორტო საშუალების იურიდიულმა მფლობელმა გაასაჩივრა, რაც სამართლებრივი შეფასების კუთხით იმაზე მეტყველებს, რომ ავტოსატრანსპორტო საშუალებით მოსარგებლე პირი დაეთანხმა მის მიმართ სასამართლოს მიერ დაკისრებული ზიანის ანაზღაურების პასუხისმგებლობასა და მის მოცულობას. აღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა მოსარგებლის ნაწილში, სამოქალაქო კანონმდებლობით მისთვის დადგენილ პასუხისმგებლობის სტანდარტზე ფართოდ აღარ განავრცობს მსჯელობას და მხოლოდ იმის აღნიშვნით შემოიფარგლება, რომ მოსარგებლისათვის ზიანის ანაზღაურების დაკისრების მავალებულებელ შემადგენლობას საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლი ქმნის.
17. რაც შეეხება კასატორის - ავტოსატრანსპორტო საშუალების მფლობელის იურიდიული პასუხისმგებლობის საფუძვლიანობას, მის მიმართ ზიანის ანაზღაურების მავალდებულებელი საკანონმდებლო დანაწესი საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 999-ე მუხლის პირველ ნაწილშია რეგლამენტირებული, რომელიც მიუხედავად ბრალეულობისა, ტრანსპორტის მესაკუთრეს პასუხისმგებლობას აკისრებს მომეტებული საფრთხის წყაროს (ავტოსატრანსპორტო საშუალების) ექსპლუატაციით გამოწვეული ზიანისათვის. კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 999-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, მგზავრების გადაყვანისა და ტვირთების გადაზიდვისთვის გათვალისწინებული სატრანსპორტო საშუალების მფლობელი, თუ მისი სატრანსპორტო საშუალების ექსპლუატაციას მოჰყვა ადამიანის სიკვდილი, დასახიჩრება ან ჯანმრთელობის მოშლა, ან/და ნივთის დაზიანება, ვალდებულია დაზარალებულს აუნაზღაუროს აქედან წარმოშობილი ზიანი. მოხმობილი ნორმა ადგენს სატრანსპორტო საშუალების მფლობელის ვალდებულებას, ნორმაში ჩამოთვლილ სიკეთეთა ხელყოფის შემთხვევაში, ბრალის მიუხედავად აგოს პასუხი.
18. უზენაესი სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული ერთგვაროვანი პრაქტიკის თანახმად, სამოქალაქო კოდექსის 999-ე მუხლით გათვალისწინებულ გამონაკლისს საფუძვლად უდევს ის გარემოება, რომ სატრანსპორტო საშუალება პოტენციური საფრთხის წყაროა და მისი მოხმარება განაპირობებს შედარებით მაღალი ხარისხით საზიანო შედეგების მიღების შესაძლებლობას, ვიდრე სხვა ჩვეულებრივი საქმიანობისას. ავტოსატრანსპორტო საშუალების ამგვარი თვისების გამო იგი მომეტებული საფრთხის წყაროდაა მიჩნეული და მიუხედავად იმისა, რომ მისი მოხმარება სამართლებრივად ნებადართულია, პასუხისმგებლობა მომეტებული საფრთხის წყაროდან მომდინარე ზიანისათვის, ჩვეულებრივ, სამოქალაქოსამართლებრივ პასუხისმგებლობასთან შედარებით უფრო მკაცრია - ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება მომეტებული საფრთხის წყაროს მფლობელს ბრალის მიუხედავად ეკისრება (იხ. სუსგ საქმეზე №ას-494-463-2010, 9 ნოემბერი, 2010 წელი). აღნიშნული გამოწვეულია იმ მატერიალური ობიექტების ფლობითა და სარგებლობით (ექსპლუატაციით ან ნებისმიერი ფორმით მისი გამოყენებით), რომელსაც განსაკუთრებული ხარისხობრივი თვისება აქვთ და ადამიანის მხრიდან მასზე სრული კონტროლის დამყარება შეუძლებელია, შედეგად, ბრალის მიუხედავად, დგება მომეტებული საფრთხის წყაროს მფლობელის პასუხისმგებლობის საკითხი, თუ ზიანი მოჰყვა მისი სატრანსპორტო საშუალების ექსპლუატაციას. დასახელებული ნორმის მიზანია ასეთი ნივთის (მომეტებული საფრთხის წყაროს) იურიდიული მფლობელები აიძულოს, განსაკუთრებული სიფრთხილით მოეკიდნონ თავიანთ საკუთრებაში არსებული საფრთხის შემცველი საშუალების გამოყენებიდან გამომდინარე შესაძლო ნეგატიურ შედეგებს.
19. განსახილველ შემთხვევაში, ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა დადგენილად მიიჩნიეს, რომ ზიანი სწორედ კასატორის იურიდიულ მფლობელობაში მყოფი ავტომანქანის ექსპლუატაციას მოჰყვა. ამასთან, ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოების მიერ, დადგენილად იქნა მიჩნეული ავტოსატრანსპორტო საშუალებით მოსარგებლე პირის -ვ.ჩ–ძის ბრალეულობა და მიზეზ-შედეგობრივი კავშირი მომხდარ ავარიასთან მიმართებით, რასაც არ იზიარებს კასატორი და შედავება წარმოადგინა იმ თვალსაზრისით, რომ წინამდებარე დავაზე, ვერცერთი ფაქტობრივი გარემოებით ვერ დგინდებოდა, ვერც ავტოავარიის ფაქტის არსებობა, ვერც ავტოსატრანსპორტო საშუალებით მოსარგებლე პირის ბრალეულობა და ვერც შპს „ვ.ს–ის“ პასუხისმგებლობა.
20. საკასაციო პალატა ვერ გაიზიარებს კასატორის ზემოაღნიშნულ შედავებას და პირველ რიგში მიუთითებს, რომ სადავო გარემოებათა არსებობა-არარსებობის დადგენისას, სასამართლო ინდივიდუალურად და ერთობლივად აფასებს საქმეში არსებულ მტკიცებულებებს, რის შედეგად აყალიბებს თავის შინაგან რწმენას გამოსაკვლევი საკითხის მიმართ (შდრ. სუსგ №ას-589-896-09, 22 იანვარი, 2010 წელი). ამასთან, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლი ადგენს სასამართლოს მხრიდან მხარეთა მიერ მითითებული გარემოებების შეფასების პირობებს, კერძოდ, სასამართლოსათვის არავითარ მტკიცებულებას არა აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა. სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. მოსაზრებები, რომლებიც საფუძვლად უდევს სასამართლოს შინაგან რწმენას, უნდა აისახოს გადაწყვეტილებაში.
21. მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ ავტოავარიის არსებობის ფაქტის, მომხდარ ავტოავარიასთან მიმართებით ბრალეული პირის დასადასტურებლად და შპს „ვ.ს–ის“ პასუხისმგებლობის განსასაზღვრად, სააპელაციო პალატამ მართებულად შეაფასა საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები და საპროცესო ნორმების დარღვევის გარეშე დაადგინა სადავო საკითხის გადაწყვეტისათვის სამართლებრივად მნიშვნელოვანი ფაქტობრივი გარემოებები. კერძოდ, ის გარემოება, რომ 2017 წლის 30 სექტემბერს „Toyota Rav 4“ მარკის ავტომანქანით (სახელმწიფო ნომერი ........) მოძრავივ.ჩ–ძე შეეჯახა მოსარჩელე ნ.ს–ძის კუთვნილ Nissan-ის მარკის ავტომანქანას (სახელმწიფო ნომრით ....) და აღნიშნულ ავტოავარიაში ბრალეულ პირს წარმოადგენდავ.ჩ–ძე, დადასტურებულია თავად ვ.ჩ–ძის ნოტარიულად დამოწმებული განცხადებითა (ს.ფ. 28-29) და მის მიერვე წარმოდგენილი შესაგებლით, სადაც იგი აღიარებს, ავტოსაგზაო შემთხვევაში მის ბრალეულობას (იხ. შესაგებელი ს ფ. 125-134), რაც საკასაციო პალატის შეფასებითაც, წარმოადგენს საკმარის მტკიცებულებას საიმისოდ, რომ ავტოსაგზაო შემთხვევის დროს დადგინდეს პირის ბრალეულობა, რაზედაც სააპელაციო პალატამ თავადაც ვრცლად იმსჯელა გასაჩივრებულ განჩინებაში (იხ. ამ განჩინების 6.5.-6.6. აბზაცები); ის გარემოება, რომ „Toyota Rav 4“ მარკის ავტომობილი სახელმწიფო ნომრით ....., 2015 წლიდან 2018 წლამდე ირიცხებოდა შპს „ვ.ს–ის“ საკუთრებად, დასტურდება საქმეში წარმოდგენილი შსს მომსახურების სააგენტოს ცნობით (ს.ფ.49-50). თავის მხრივ, ზიანის რეალურად არსებობის ფაქტი, დადასტურებულია საქმეში მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი სსიპ „ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს“ 2017 წლის 10 ნოემბრის დასკვნით (N006593517), რომლის თანახმად, ავტოავარიის შედეგად მოსარჩელის კუთვნილი ავტომანქანისათვის მიყენებულმა ზიანმა შეადგინა - 2250 ლარი. დასახელებული ფაქტობრივი გარემოებების ურთიერთშეჯერების შედეგად, საკასაციო პალატა იზიარებს ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნას მასზედ, რომ არსებობდა დელიქტური ვალდებულებიდან გამომდინარე პასუხისმგებლობის ყველა წინაპირობა, როგორც ავტომობილის მესაკუთრის - შპს „ვ.ს–ის“, ასევე მოსარგებლის -ვ.ჩ–ძის მიმართ. აღსანიშნავია, რომ კასატორმა ვერ მიუთითა ვერცერთ ისეთ გარემოებაზე და ვერ წარმოადგინა ვერანაირი რელევანტური მტკიცებულება, რაც საკასაციო პალატას სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებებისა და გამოტანილი დასკვნების სისწორეში/სანდოობაში ეჭვის შეტანის საფუძველს გაუჩენდა.
22. დელიქტური ვალდებულებიდან გამომდინარე, შპს „ვ.ს–ს“ პასუხისმგებლობის გამოსარიცხად, საკასაციო პალატა ვერ გაიზიარებს კასატორის შედავებას მასზედ, რომ სასამართლოს უნდა გამოეკვლია, ავტოსაგზაო შემთხვევისას,ვ.ჩ–ძე ასრულებდა თუ არა სამსახურეობრივ მოვალეობას. აღნიშნული არგუმენტის საპასუხოდ, საკასაციო პალატა ყურადღებას მიაპყრობს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 999-ე მუხლის მე-4 ნაწილს, რომლის თანახმად, თუ პირი სატრანსპორტო საშუალებას იყენებს მფლობელის ნებართვის გარეშე, იგი ვალდებულია მფლობელის ნაცვლად აანაზღაუროს ზიანი. ამასთან, მფლობელი ვალდებულია აანაზღაუროს მიყენებული ზიანი, თუ სატრანსპორტო საშუალების გამოყენება შესაძლებელი გახდა მისი ბრალის გამო. ამ ნაწილის პირველი წინადადება არ გამოიყენება, თუ მოსარგებლე მფლობელის მიერ დანიშნულია სატრანსპორტო საშუალების სამართავად, ან თუ ეს სატრანსპორტო საშუალება მას გადაცემული ჰქონდა მფლობელისაგან. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ სამოქალაქო კოდექსის 999-ე მუხლის მიზნებიდან გამომდინარე, სატრანსპორტო საშუალების მფლობელად მიიჩნევა პირი, რომელიც იურიდიული საფუძვლით ახორციელებს ნივთზე ფაქტობრივ ბატონობას. მითითებული ნორმის თანახმად, მფლობელის პასუხისმგებლობა წარმოიშობა, თუ იგი სატრანსპორტო საშუალებას გადასცემს სხვა პირს ან, თუ მოსარგებლე მფლობელის მიერ დანიშნულია ავტომანქანის სამართავად, ანდა, მფლობელის ბრალის გამო, შესაძლებელი გახდა მისი ავტოსატრანსპორტო საშუალების გამოყენება. აქედან გამომდინარე, მფლობელის ზიანის ანაზღაურების ვალდებულება (სამოქალაქო პასუხისმგებლობა) წარმოიშობა, თუ ზიანი მოჰყვა მისი სატრანსპორტო საშუალების გამოყენებას, ე.ი. არა აქვს გადამწყვეტი მნიშვნელობა, ვინ მართავს სატრანსპორტო საშუალებას. სატრანსპორტო საშუალების მფლობელის პასუხისმგებლობა არ დადგება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ სატრანსპორტო საშუალება გამოვიდა მისი მფლობელობიდან მისი ნებართვის გარეშე (სატრანსპორტო საშუალება გამოვიდა მისი მფლობელობიდან სხვა პირის მართლსაწინააღმდეგო მოქმედებით). აქედან გამომდინარე, პასუხისმგებლობის სუბიექტის განსაზღვრა ეფუძნება იურიდიულ და არა ფიზიკურ მფლობელობას (საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2016 წლის 04 მარტის განჩინება საქმეზე №ას-811-762-2015).
23. ზემოაღნიშნული მსჯელობის გათვალისწინებით, დელიქტური ვალდებულებიდან გამომდინარე, შპს „ვ.ს–ს“ პასუხისმგებლობის გამოსარიცხად, კასატორის მტკიცების საგანში შემავალ გარემოებას წარმოადგენდა სარწმუნო და შეუდავებელი მტკიცებულებების წარმოდგენის გზით ემტკიცებინა, რომ მოსარგებლე პირი -ვ.ჩ–ძე, ავტოსატრანსპორტო შემთხვევის დროს, კომპანიის ავტომანქანას არამართლზომიერად მართავდა. აღნიშნულის საპირისპიროდ, საქმის მასალებში, მტკიცებულების სახით წარმოდგენილია შპს „ვ.ს–ის“ ცნობა (ს.ფ. 75), რომლითაც დასტურდება, რომ ვ.ჩ–ძე ავტოავარიის დროს კასატორთან შრომითსამართლებრივ ურთიერთობაში იმყოფებოდა. ამასთან, სადავო გარემოებას არ წარმოადგენს, რომ ვ.ჩ–ძეს სატრანსპორტო საშუალება სამართავად შპს „ვ.ს–ისაგან“ ნამდვილი ნების საფუძველზე ჰქონდა გადაცემული და მძღოლის მიერ, ავტომანქანის თვითნებურ გატაცებას, დაუკითხავად გასაღების აღებას ან/და სხვა გარემოებას, რომელიც მას არამართლზომიერ მფლობელად აქცევდა, ადგილი არ ჰქონია. შესაბამისად, შპს „ვ.ს–ის“ საკუთრებაში არსებული ავტომობილით მოსარგებლე პირის -ვ.ჩ–ძის ბრალეულობა ავტოსაგზაო შემთხვევაში, იმისდა მიუხედავად, ასრულებდა თუ არა იგი სამსახურეობრივ უფლებამოსილებას, კასატორი კომპანიის პასუხისმგებლობაზე გავლენას ახდენს და სამოქალაქო კოდექსის 992-ე, 998-ე და 999-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, კომპანიისათვის დელიქტური ვალდებულებიდან გამომდინარე პასუხისმგებლობის დაკისრების საკმარისი საფუძველია.
24. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ მტკიცების ტვირთის მართებულად გადანაწილებით, მხარეთათვის უზრუნველყოფილ იქნა თანასწორობისა და შეჯიბრებითობის კონსტიტუციურ პრინციპზე დაყრდნობით საქმის გამოკვლევა და შესწავლა. დადგინდა, რომ არ არსებობდა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 999-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის პირველი წინადადებით გათვალისწინებული ავტოსატრანსპორტო საშუალების მფლობელის პასუხისმგებლობის გამორიცხვის წინაპირობები, შესაბამისად, კასატორი, მიუხედავად ავტოსაგზაო შემთხვევის მიმართ პირადად მისი არაბრალეული ქმედებისა, მოსარგებელესთან ერთად სოლიდარულად აგებს პასუხს მოსარჩელის წინაშე ავტოსატრანსპორტო საშუალების ექსპლუატაციის შედეგად დამდგარი ზიანისათვის.
25. ამდენად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია; ამასთან, არ წარუდგენია არც ერთი არგუმენტი და დასაბუთებული შედავება, თუ რა საფუძვლით უნდა იქნეს დასაშვებად ცნობილი წარმოდგენილი საკასაციო განაცხადი.
26. სააპელაციო სასამართლომ სწორად გადაწყვიტა საქმეში არსებული სადავო საკითხი; ამასთან, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი მატერიალური ან/და საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
27. კასატორმა ვერ დაასაბუთა, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიღებული განჩინება წინააღმდეგობაში მოდის მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასთან ან/და მის დამატებით ოქმთან/ოქმებთან და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან.
28. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით და არც იმ საფუძვლით, რომ საკასაციო სასამართლოს მსგავს საკითხზე ჯერ არ უმსჯელია და გადაწყვეტილება არ მიუღია. შესაბამისად, მოცემულ საქმეზე არ არსებობს ვარაუდი, რომ საკასაციო საჩივრის განხილვის შემთხვევაში მოსალოდნელია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს უკვე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება.
29. ამავდროულად, გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საკასაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი პრაქტიკისაგან, რომელთა ნაწილიც ასახულია წინამდებარე განჩინებაში.
30. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სსსკ-ის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
31. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. შესაბამისად, შპს „ვ.ს–ის“ უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 150 ლარის 70% – 105 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 399-ე, 372-ე, 264.3-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. შპს „ვ.ს–ის“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველი დაუშვებლობის გამო.
2. შპს „ვ.ს–ის“ (..........) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 150 ლარის (საგადახდო დავალება N1691663724, გადახდის თარიღი 10.08.2023) 70% – 105 ლარი;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე გიორგი მიქაუტაძე
მოსამართლეები: რევაზ ნადარაია
თამარ ზამბახიძე