საქმე №ას-1424-2023 7 მარტი, 2024 წელი,

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ამირან ძაბუნიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი,

თეა ძიმისტარაშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი – აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრო (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – შპს "ფ–ი" (მოპასუხე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 27 აპრილის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება

დავის საგანი – უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვა, ხელშეშლის აღკვეთა, ზიანის ანაზღაურება

საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

1. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრომ (შემდგომში - „მოსარჩელე“, „კასატორი“) შპს „ფ–ის“ (შემდგომში - „მოპასუხე“, „კასატორი“) მიმართ უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვის, ხელშეშლის აღკვეთისა და ზიანის ანაზღაურების თაობაზე სარჩელი აღძრა სასამართლოში.

2. სარჩელის საფუძვლები:

2.1. ქ. ბათუმში, ........ დასახლებაში მდებარე მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული არასასოფლო-სამეურნეო მიწის ნაკვეთის, 2274692 კვ.მ-ის (ახალი ს.კ. ......, ძველი ს.კ. .....), ნაწილი - 1258 კვ.მ და 17277 კვ.მ შპს „ფ–მა“ უკანონოდ დაიკავა.

2.2. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს 2014 წლის 26 თებერვლის N01-10/829 და 15 მაისის N01-10/2002 წერილებით, ასევე, 2019 წლის 25 ოქტომბრის N01-01-10/5241 და 2020 წლის 13 თებერვლის N01-01-10/673 წერილებით მოპასუხეს ეთხოვა, დაუყოვნებლივ გამოეთავისუფლებინა ქონება, მესაკუთრისათვის ჩაებარებინა ქონების არამართლზომიერად სარგებლობის საფასური გადაეხადა, თუმცა წერილები მოპასუხემ უყურადღებოდ დატოვა.

3. მოპასუხის პოზიცია:

3.1. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ სადავო მიწის ნაკვეთს კომპანია არ ფლობდა და მით უმეტეს, არ სარგებლობდა.

3.2. მოპასუხის განმარტებით, მართალია, კომპანია თავის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთს იყენებდა კომერციული საქმიანობისთვის, რომლის მომიჯნავედაც მდებარეობს სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთი, თუმცა ნაკვეთების მომიჯნავედ არსებობა არ შეიძლება მისი არამართლზომიერი ფლობის დადგენის საფუძველი გახდეს.

4. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

4.1. ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2022 წლის 2 მაისის გადაწყვეტილებით, აჭარის არ ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს სარჩელი დაკმაყოფილდა.

4.2. გადაწყვეტილებით დადგინდა მოპასუხე შპს „ფ–ის“ გამოსახლება აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული, ქალაქ ბათუმში, ...... დასახლებაში მდებარე 2274692 კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის (ს/კ .......) თვითნებურად დაკავებული ნაწილიდან (1258 კვ.მ და 17277 კვ.მ მიწის ნაკვეთებიდან), მასვე დაევალა აღნიშნული ფართის გამოთავისუფლება და მოსარჩელისთვის ჩაბარება.

4.3. ამავე გადაწყვეტილებით, შპს „ფ–ს“ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს სასარგებლოდ დაეკისრა თვითნებურად დაკავებული 1258 კვ.მ და 17277 კვ.მ მიწის ნაკვეთების არამართლზომიერად სარგებლობის შედეგად მიყენებული ზიანის ანაზღაურება: ა) 1258 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ნაწილში, 2010 წლის 16 სექტემბრიდან 2022 წლის 23 თებერვლის ჩათვლით 94587,81 ლარი, 2022 წლის 23 თებერვლიდან სადავო ქონების გამოთავისუფლებამდე და სამინისტროსთვის ჩაბარებამდე, ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე 31,02 ლარი; ბ) 17277 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ნაწილში, 2016 წლის 26 სექტემბრიდან 2022 წლის 23 თებერვლის ჩათვლით – 936806,06 ლარი და 2022 წლის 23 თებერვლიდან სადავო ქონების გამოთავისუფლებამდე და სამინისტროსთვის ჩაბარებამდე ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე 426,01 ლარი.

4.2. ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე შპს „ფ–მა“ წარადგინა სააპელაციო საჩივარი, რომლითაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით – სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

5. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და საფუძველი:

5.1. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლო სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 27 აპრილის გადაწყვეტილებით, შპს „ფ–ის“ სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა. გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2022 წლის 2 მაისის გადაწყვეტილება და, ახალი გადაწყვეტილებით, აჭარის ა/რ ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

5.2. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სამოქალაქო სამართალში არსებული მტკიცების ტვირთის სამართლიანი განაწილების პრინციპის მიხედვით, მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულებებით, ცალსახად ვერ დასტურდებოდა, სადგომზე განლაგებული ავტოსატრანსპორტო საშუალებები გაჩერდება სწორედ შპს „ფ–ის“ ნებართვითა და უშუალოდ მისი მითითებით და არა სხვა პირის ან თავად მძღოლის გადაწყვეტილებით. პალატის მიერ დადგენილი ეს გარემოება საყურადღებოა მით უფრო მაშინ, როდესაც საქმის მასალებში წარმოდგენილი ორთოფოტოდან დგინდებოდა, რომ ავტოსატრანსპორტო საშუალება შეიძლება მოხვდეს რამდენიმე შესასვლელის ან/და გასასვლელის მეშვეობით, რადგან ფოტოზევე ჩანს, რომ მიწის ნაკვეთს აქვს ცენტრალურ გზასთან ან/და სხვა სამეწარმეო სუბიექტის ტერიტორიასთან დამაკავშირებელი რამდენიმე ღია სივრცე.

5.3. სააპელაციო პალატამ მოიხმო საქართველოს ადმინისტრაციული სამართალდარღვევათა კოდექსის 239-ე და 240-ე მუხლები და განმარტა, რომ მოსარჩელეს არ გამოუყენებია მოხმობილი კანონით მინიჭებული უფლება და უკანონო მფლობელობის შესახებ ადმინისტრაციული ოქმი არ შეუდგენია, რაც მოპასუხის მიერ ქონების არამართლზომიერად დაკავებას 2010 წლიდან ნაკლებ სავარაუდოს ხდიდა.

5.4. სააპელაციო პალატამ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების შეფასების შედეგად დაასკვნა, რომ მოსარჩელემ უტყუარი მტკიცებულებებით ვერ უზრუნველყო იმ ფაქტობრივი გარემოების დადასტურება, რომ მის კუთვნილ მიწის ნაკვეთს არამართლზომიერად ფლობს შპს „ფ–ი“, რაც პალატის აზრით, გამორიცხავდა უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვისა და უსაფუძვლო გამდიდრებიდან გამომდინარე, ზიანის ანაზღაურების თაობაზე სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებას.

5.5. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე საკასაციო საჩივარი წარადგინა აჭარის ა/რ ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრომ, რომლითაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილებით, სარჩელის დაკმაყოფილება.

6. კასატორის მოთხოვნა და საფუძვლები:

6.1. კასატორის მტკიცებით, სააპელაციო პალატამ სამართლებრივად არასწორად შეაფასა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები და არასწორი გადაწყვეტილება მიიღო, რადგან ყურადღება არ მიაქცია საქმის მასალებში განთავსებულ არაერთ მტკიცებულებას (როგორებიცაა, სამინისტროს ქონების მართვისა და პრივატიზების სამსახურის მოხსენებითი ბარათები, სამინისტროს სხვადასხვა დროით დათარიღებული წერილები, კომისიის ადგილზე დათვალიერების ოქმები, აუდიტორული დასკვნები და ორთოფოტოები), რომლებიც უდავოდ ადასტურებდა მოპასუხის მიერ მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (1258 კვ.მ და 17277 კვ.მ) არამართლზომიერად ფლობის ფაქტს. აღნიშნულის საპირწონედ კასატორი აცხადებს, რომ მოპასუხეს არ წარმოუდგენია არცერთი მტკიცებულება, რომელიც მოხმობილ მტკიცებულებებს გააქარწყლებდა.

6.2. კასატორი მიიჩნევს, რომ ნებისმიერ პირს, მათ შორის სასამართლოს, შეუძლია გუგლის პროგრამით დაათვალიეროს შპს „ფ–ის“ მიერ დაკავებული მიწის ნაკვეთები (წლების მიხედვით) და დარწმუნდეს, კომპანიას ნამდვილად უნებართვოდ აქვს დაკავებული მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთები, სადაც დგანან ე.წ. მაღალი გამავლობის ავტოსატრანსპორტო საშუალებები და იღებს სოლიდურ შემოსავალს. კასატორის მტკიცებით, ამას ადასტურებს ის ფაქტიც, რომ კომპანია ჩართულია ავტოსატრანსპორტო საშუალებების რიგების მართვის ელექტრონულ სისტემაში.

6.3. კასატორი ამტკიცებს, რომ 2014, 2019-2020 წლებში მოპასუხეს ნამდვილად ეგზავნებოდა წერილები, რომლითაც სამინისტრო სთხოვდა დაკავებული ფართის განთავისუფლებას და თანხის გადახდას, თუმცა კასატორი არ იზიარებს სააპელაციო პალატის მითითებას, თითქოს ამ წერილების საპასუხოდ კომპანია აცხადებდა, რომ სახელმწიფო საკუთრების არამართლზომიერად ფლობა არ ვლინდებოდა. მეტიც, კასატორის აზრით, ის ფაქტი, რომ კომპანია სადავოდ ხდიდა ქონების შეფასების ღირებულებას, იმთავითვე ადასტურებდა შპს „ფ–ის“ მიერ სადავო უძრავი ქონების არამართლზომიერი დაუფლებას და წლების განმავლობაში გამოყენებას. კასატორის აზრით, საქმეში განთავსებული ორთოფოტოებით დასტურდება, რომ სადავო უძრავი ქონება ამ კომპანიას აქვს შეღობილი და მას სხვა მისასვლელი, როგორც ამას სააპელაციო პალატა აცხადებს, არ გააჩნია. მეტიც, კასატორის მტკიცებით, სადავო უძრავ ქონებაში მაღალი გამავლობის ავტოსატრანსპორტო საშუალების მოხვედრა მხოლოდ შპს „ფ–ის“ მიწის ნაკვეთიდან შეიძლება, რადგან ცენტრალური გზის მხრიდან დიდი ხეებია, ხოლო სხვა მხრიდან დაყრილი იყო მიწა, რომელიც 2023 წელს თავად მოპასუხემ გაასწორა.

6.4. კასატორი მიიჩნევს, რომ სააპელაციო პალატამ გადაწყვეტილების მიღებისას, არ გაითვალისწინა ანალოგიურ საქმეზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება (საქმე Nას-197-186-2017) და არ შეაფასა, მოპასუხეს რა მტკიცებულებები ჰქონდა წარდგენილი, რამაც საქმეზე არასწორი სამართლებრივი შედეგი გამოიწვია.

6.5. კასატორი მიიჩნევს, რომ არამართებულია სააპელაციო სასამართლოს დასკვნა, მასზე, რომ ამდენი წლის მანძილზე მოსარჩელეს არცერთი სამართალდარღვევის ოქმი არ შეუდგენია, რაც დარღვევის არსებობის პრეზუმფციას შექმნიდა. კასატორის მტკიცებით, სადავო უძრავი ქონება განიკარგება „აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ქონების მართვისა და განკარგვის შესახებ“ საქართველოს კანონით, რომელიც სამართალდარღვევის აქტის შედგენის შესაძლებლობას არ ქმნის.

6.6. კასატორი არ იზიარებს სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილად ცნობილ იმ გარემოებას, რომ მოსარჩელის ნაკვეთს ესაზღვრება ანალოგიური საქმიანობის მიზნით შექმნილი სხვადასხვა სამეწარმეო სუბიექტი. კასატორის აზრით, შემოსავლების სამსახურის ვებგვერდიდან ამობეჭდილ მტკიცებულებაში, მართალია, ჩანს სასამართლოს მიერ მოხმობილი კომპანიების სახელები, მაგრამ არცერთ მტკიცებულებაში არაა მითითებული მათი ადგილმდებარეობა. გარდა ამისა, კასატორის აზრით, მათ მიერ წარდგენილი მტკიცებულებით, მხოლოდ ის ირკვევა, რომ მოსარჩელე ეწევა კომერციულ საქმიანობას - ე.წ. „ტირპარკირებას“, რისთვისაც შემოსავლების სამსახურში წარდგენილი ინფორმაციით უნდა ჰქონდეს 348 ადგილი, რაც ფაქტობრივად არ გააჩნია, თუ იგი არ გამოიყენებს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებულ მიწას, რაც სასამართლოს არ გაუზიარებია.

6.7. კასატორი არ იზიარებს სააპელაციო პალატის მიერ დადგენილ იმ ფაქტობრივ გარემოებასაც, რომ ცალსახად ვერ დგინდებოდა ავტოსატრანსპორტო საშუალებების სადავო მიწაზე მოპასუხის მითითებით გაჩერების ფაქტი. კასატორი ამტკიცებს, რომ შპს „ფ–ის“ მიწის მომიჯნავედ მხოლოდ სს „ვ.პ.ჯ–ის“ მიწის ნაკვეთია, სადაც ბენზინგასამართი სადგურია და პატარა კაფე, ხოლო მეორე მომიჯნავე მიწის ნაკვეთი ისევ შპს „ფ–ისაა,“ რაც გამორიცხავს სხვა გარეშე კომპანიის მითითებით სადავო მიწის ნაკვეთზე ავტოსატრანსპორტო საშუალების გაჩერების შესაძლებლობას. ამასთანავე, კასატორი უთითებს, რომ მოპასუხეს უნდა ემტკიცებინა ქონების გამოუყენებლობის ფაქტი, რაც მის მიერ წარდგენილი არცერთი მტკიცებულებით არ დადგენილა.

6.8. კასატორი ითხოვს, გაუქმდეს სააპელაციო სასამართლოს 2023 წლის 27 აპრილის სასამართლო სხდომაზე მიღებული გადაწყვეტილება, რითიც მტკიცებულების სახით არ იქნა მიღებული 2023 წლის 19 აპრილის შუამდგომლობით წარდგენილი მტკიცებულებები, ვინაიდან სასამართლოს წინაშე იყო ისეთი დოკუმენტაცია, რომლის წარდგენაც პირველი ინსტანციის სასამართლოში შეუძლებელი იყო.

6.9. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2023 წლის 20 ნოემბრის განჩინებით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

7. საკასაციო სასამართლომ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ დაუშვებელია შემდეგ გარემოებათა გამო

8. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას ან/და მის დამატებით ოქმს/ოქმებს და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

9. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.

10. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება - დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება.

11. საკასაციო პალატის განსჯით, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, კასატორს არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება), რის გამოც დადგენილად მიიჩნევა საქმის გადაწყვეტისთვის მნიშვნელოვანი შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

- 09.06.2014 წელს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს წარმომადგენელმა სარჩელით მიმართა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხე შპს „ფ–ის“ მიმართ, უსაფუძვლო გამდიდრებიდან გამომდინარე, თანხის დაკისრების მოთხოვნით (საქმე №2-2448);

- 05.03.2020 წელს აჭარის ა.რ ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს წარმომადგენელმა სარჩელით მიმართა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხე შპს „ფ–ის“ მიმართ, უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვის, ხელშეშლის აღკვეთის, უსაფუძვლო გამდიდრებიდან გამომდინარე, თანხის დაკისრების მოთხოვნით (საქმე №2-757);

- ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2021 წლის 22 სექტემბრის საოქმო განჩინებით, აღნიშნული სამოქალაქო საქმეები გაერთიანდა ერთ წარმოებად და მიენიჭა სარეგისტრაციო ნომერი №2-2748/21 (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 1-15; ტომი 2, ს.ფ. 1-23, 88-92);

- ქალაქ ბათუმში, ...... დასახლებაში მდებარე 2 274 692 კვ.მ (მათ შორის სადავო 1258 კვ.მ და 17277 კვ.მ მიწის ნაკვეთი) არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი და მასზე განლაგებული №1, №2, №3 შენობა-ნაგებობები (უძრავი ქონების საკადასტრო კოდი-ახალი ......, ძველი - ს.კ. .....), საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად, 2010 წლის 19 სექტემბრიდან წარმოადგენს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებას (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 16; ტომი 2, ს.ფ. 24-25; პირველი ინსტანციის სასამართლო გადაწყვეტილების 3.1.3 პუნქტი);

- აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს 02.04.2014 წლის №ს-157 ბრძანებით შექმნილმა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების არამართლზომიერად დაკავების ფაქტის, დამკავებლის ვინაობის, დაკავების ვადისა და არამართლზომიერად დაკავებული ფართობის დამდგენმა კომისიამ 24.04.2014 წელს შეადგინა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების დათვალიერების №29 აქტი, სადაც მითითებულია, რომ „24.04.2014 წელს ადგილზე გასვლით შეისწავლეს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება, მდებარე: ქ. ბათუმი, ახალსოფლის დასახლება (ს.კ. ......). კომისიის მიერ ადგილზე გასვლით შესწავლილი და დადგენილი იქნა შემდეგი: 1) აღნიშნული უძრავი ქონების არამართლზომიერ მოსარგებლეს წარმოადგენს შპს „ფ–ი“ (დირექტორი ჯ.ჭ–ა); 2) ქონების მოსარგებლეს არ გააჩნია მართლზომიერად ფლობის დამადასტურებელი დოკუმენტი; 3) ქონების მოსარგებლე ეწევა კომერციულ საქმიანობას (ტერიტორია წარმოადგენს შპს-ს ეზოს ნაწილს, ნაწილში განლაგებულია მრავალწლიანი ნარგავები, ტრანსფორმატორი, ასევე, გამოიყენებოდა (დროგამოშვებით) ავტოსადგომად; 4) ქონების მოსარგებლეს დაკავებული აქვს 1258 კვ.მ. არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი; 5) ქონების არამართლზომიერი დაკავების თარიღი - 2010 წლის 16 სექტემბრიდან; 6) დამსწრე პირები - ჯ.ჭ–ა (შპს „ფ–ის“ დირექტორი), რომელიც ასევე ხელს აწერს დათვალიერების აქტს“ (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 23-26; ტომი 2, ს.ფ. 53- 55);

- აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს 23.07.2019 წლის №01-01-6/96 ბრძანებით შექმნილმა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების ადგილზე დათვალიერებისა და აღწერის სამუშაო ჯგუფმა 17.10.2019 წელს შეადგინა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების დათვალიერების №21 აქტი, სადაც მითითებულია, რომ - "17.10.2019წ. ადგილზე გასვლით დაათვალიერეს აჭარის ა.რ. საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.ბათუმი, დასახელება ...... მდებარე 2274992 კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის (ს.კ. .....) ნაწილი - 18535 კვ.მ სამუშაო ჯგუფის მიერ ადგილზე გასვლით შესწავლილ და დადგენილ იქნა შემდეგი: 1) ქონების არამართლზომიერ მოსარგებლეს დაკავებული აქვს 18535 კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი; 2) ზემოთ ხსენებული მიწის ნაკვეთი დაკავებულია შპს „ფ–ის“ მიერ და გამოიყენება კომერციული საქმიანობისათვის, კერძოდ: ნაკვეთზე დგანან მაღალი გამავლობის ავტომობილები და მოწყობილია პარკინგი, მოსწორებულია, გამოყოფილია დანარჩენი მიწის ნაკვეთისაგან და მისვლა შესაძლებელია შპს „ფ–ის“ საკუთრებაში არსებული ნაკვეთიდან; 3) ზემოთ ხსენებულ ნაკვეთზე მოწყობილია ავტოპარკი, რომელშიც დათვალიერების დროსაც განთავსებულია სატრანზიტო ავტომობილები; 4) ქონების დათვალიერებით დადგინდა, რომ ნაკვეთი დაკავებულია თვითნებურად, ორთოფოტოზე დაყრდნობით აღნიშნულ ნაკვეთზე სარგებლობა და ნაკვეთის მოსწორება დგინდება 2016 წლის 26 სექტემბრის ვითარებით, ხოლო ზემოთ ხსენებული 18535 კვ.მ ნაკვეთიდან ნაწილი - 1258 კვ.მ მიწის ნაკვეთი თვითნებურად დაკავებულია 2010 წლის 16 სექტემბრიდან, რაზედაც მიმდინარეობდა სასამართლო დავა.“ დათვალიერების აქტს, მართალია, ხელს აწერს შპს „ფ–ის“ დირექტორი ჯ.ჭ–ა, თუმცა შენიშვნის სახით აღინიშნა, რომ ზემოთ აღნიშნულ აქტში მითითებული უძრავი ქონების თვითნებურად დაკავებას არ ეთანხმებოდა (იხ. ტომი 2, ს.ფ. 27-28);

- 2014, 2019-2020 წლებში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრო წერილობით მიმართავდა შპს „ფ–ს“ მათ საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის ნაწილის (1258 კვ.მ. და 18535 კვ.მ) სარგებლობის შეწყვეტისა და საიჯარო ქირის გადახდის თაობაზე, თუმცა შპს „ფ–ი“ საპასუხო წერილებით უარყოფდა სადავო მიწის ნაკვეთით სარგებლობას და უთითებდა, რომ იგი ფლობდა მხოლოდ მის საზღვრებში რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთს (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 17-21, 34-37; ტომი 2, ს.ფ. 37, 48-49, 81-82);

- საქმეში წარმოდგენილი ორთოფოტოებით დგინდება, რომ სადავო მიწის ნაკვეთს აქვს ორი ღია სივრცე (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 38; ტომი 2, ს.ფ. 29-35; ტომი 3, ს.ფ. 77-84, 117, 136), საიდანაც შესაძლებელია ცენტრალური გზიდან შესვლა როგორც შპს „ფ–ის“, ასევე – სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიაში;

12. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნა - მოპასუხის უკანონო მფლობელობიდან მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (მდებარე ქ. ბათუმში, ........ დასახლებაში 2274692 კვ.მ-ის (ახალი ს.კ. ......., ძველი ს.კ. .......) ნაწილი, კერძოდ, 1258 კვ.მ. და 17277 კვ.მ), გამოთხოვა, ეფუძნება სამოქალაქო კოდექსის 172.1 მუხლს, რომლის თანახმად, მესაკუთრეს შეუძლია, მფლობელს მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მფლობელს ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება. შესაბამისად, ვინდიკაციური სარჩელის დაკმაყოფილებისათვის უნდა არსებობდეს შემდეგი წინაპირობები: ა) მოსარჩელე უნდა იყოს მესაკუთრე; ბ) მოპასუხე უნდა იყოს ნივთის მფლობელი; გ) მოპასუხეს არ უნდა ჰქონდეს ამ ნივთის ფლობის უფლება, ხოლო მოთხოვნის მე-2 ნაწილი - ხელშეშლის აღკვეთისა და ზიანის ანაზღაურების თაობაზე, ამავე კოდექსის 172-ე (მესაკუთრეს შეუძლია მფლობელს მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მფლობელს ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება. თუ საკუთრების ხელყოფა ან სხვაგვარი ხელშეშლა ხდება ნივთის ამოღების ან მისი ჩამორთმევის გარეშე, მაშინ მესაკუთრეს შეუძლია ხელის შემშლელს მოსთხოვოს ამ მოქმედების აღკვეთა. თუ ამგვარი ხელშეშლა კვლავ გაგრძელდება, მესაკუთრეს შეუძლია, მოითხოვოს მოქმედების აღკვეთა სასამართლოში სარჩელის შეტანის გზით) და 982.1 (პირი, რომელიც ხელყოფს მეორე პირის სამართლებრივ სიკეთეს მისი თანხმობის გარეშე განკარგვის, დახარჯვის, სარგებლობის, შეერთების, შერევის, გადამუშავების ან სხვა საშუალებით, მოვალეა, აუნაზღაუროს უფლებამოსილ პირს ამით მიყენებული ზიანი) მუხლებიდან გამომდინარეობს, როგორც ეს სააპელაციო პალატამ სრულიად მართებულად განსაზღვრა.

13. საკასაციო სასამართლო აქვე განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო ნორმების თანახმად, საქმისწარმოება მხარეთა შეჯიბრებითობის პრინციპის საფუძველზე ხორციელდება (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 4.1. მუხლი: სამართალწარმოება მიმდინარეობს შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები. მხარეები თვითონვე განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაედოს საფუძვლად მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები). აღნიშნული პრინციპის რეალიზება მოდავე მხარეებს შორის მტკიცების ტვირთის სწორი განაწილების პირობებშია შესაძლებელი.

14. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. მტკიცების ტვირთი - ესაა მოპასუხეებისათვის სამოქალაქო სამართალწარმოებაში საქმის სწორად გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტების დამტკიცების მოვალეობის დაკისრება, რომლის შესრულება უზრუნველყოფილია მატერიალურსამართლებრივი თვალსაზრისით არახელსაყრელი გადაწყვეტილების გამოტანით იმ მხარის მიმართ, რომელმაც ეს მოვალეობა არ (ვერ) შეასრულა. მხარეთა მტკიცებითი საქმიანობის საბოლოო მიზანი - ესაა სასამართლოს დარწმუნება საქმის სწორად გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობაში. სასამართლოს დაურწმუნებლობა კი მხარისათვის არახელსაყრელ შედეგს იწვევს (იხ. სუსგ. საქმეზე Nას-296-2023, 2023-12-28 წ, ასევე, საქმეზე Nას-1252-2022, 2023-11-15 წ.).

15. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკის თანახმად, უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის შესახებ სარჩელის შემთხვევაში, მტკიცების საგანში შემავალი სამი ელემენტიდან (მოსარჩელის საკუთრების უფლების არსებობა ნივთზე; ამ ნივთის მოპასუხის მფლობელობაში ყოფნა; მოპასუხის მიერ ნივთის არამართლზომიერი ფლობა) პირველი ორის დადასტურების ვალდებულება მოსარჩელეს ეკისრება, ხოლო მესამე ელემენტზე – მითითების ვალდებულება (იხ. სუსგ. საქმე Nას-351-2022, 2022-09-29 წ, ასევე იხ. საქმე Nას-942-2021, 2022-03-11 წ.).

16. საკასაციო პალატის განსჯით, საკასაციო საჩივრის ის ვრცელი ნაწილი სადაც მხარე აპელირებს მოსარჩელის საკუთრების უფლებაზე და მოპასუხის მიერ სამეწარმეო საქმიანობის წარმოების შესახებ, არარელევანტურია, ვინაიდან საქმის განხილვის არცერთ ეტაპზე მოსარჩელის საკუთრების უფლების არსებობა ან/და მოპასუხის სამეწარმეო საქმიანობა სადავოდ არ გამხდარა. საქმის მასალებით დგინდება, რომ მოსარჩელემ საჯარო რეესტრის ამონაწერი წარადგინა, რომლითაც მისი საკუთრების უფლებაა გარანტირებული, თუმცა მოპასუხემ კვალიფიციური შესაგებლით სადავო გახადა ნივთზე მოპასუხის მფლობელობა, შესაბამისად, ვერ იქნება კასატორის პოზიცია გაზიარებული მტკიცების ტვირთის მოპასუხის მხარეს გადასვლასთან დაკავშირებით, ვინაიდან მტკიცების საგანში შემავალ მესამე ელემენტზე (მართლზომიერი ფლობის დადასტურება) გადასვლამდე, მოსარჩელეს მოპასუხის მიერ სადავო ნივთის ფლობის ფაქტი უნდა დაედასტურებინა.

17. საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო პალატის დასკვნას, რომ განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელე მხარემ ვერ წარმოადგინა ისეთი რელევანტური მტკიცებულებები, რომლებიც სასამართლოს მოპასუხის მიერ სწორედ მოსარჩელის კუთვნილი 1258 კვ.მ და 17277 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ფლობის რწმენას შეუქმნიდა. ამ დასკვნის საწინააღმდეგოდ კასატორი უთითებს მის მიერ წარდგენილ მტკიცებულებებზე, კერძოდ განმარტავს, რომ სამინისტროს ქონების მართვისა და პრივატიზების სამსახურის მოხსენებითი ბარათებით, სამინისტროს სხვადასხვა დროით დათარიღებული წერილებით, კომისიის ადგილზე დათვალიერების ოქმებით, აუდიტორული დასკვნებითა და ორთოფოტოებით დგინდება, რომ მოპასუხე მხარეს არამართლზომიერად აქვს დაკავებული მოსარჩელის საკუთრება და მას სამეწარმეო საქმიანობისთვის იყენებს. საკასაციო პალატა სრულად იზიარებს ამ მტკიცებულებების შესახებ სააპელაციო პალატის მიერ განვითარებულ მსჯელობას და მიიჩნევს, რომ მოსარჩელის მიერ შექმნილი კომისიის შედგენილი დათვალიერების ორი აქტი, საიდანაც მხოლოდ ერთს (2014 წ.), ყოველგვარი შენიშვნის გარეშე, ხელს აწერს კომპანიის დირექტორი, ხოლო მეორეზე (2019 წ.) შენიშვნის სახით მითითებული აქვს, რომ უძრავი ქონების თვითნებურად დაკავებას არ ეთანხმება, არ წარმოადგენს დავის გადასაწყვეტად საჭირო წონად და განკუთვნად მტკიცებულებას, რადგან ერთ-ერთი მხარის ახსნა-განმარტება ან მისი სურვილით შექმნილი მტკიცებულება, თუ მას არ ეთანხმება მოწინააღმდეგე მხარე, მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეიძლება ჩაითვალოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ მტკიცებულებად, თუ იგი საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების ყოველმხრივი, სრული და ობიექტური განხილვის შედეგად დასტურდება. ხსენებულ ოქმებზე დართული ფოტოსურათებით კი, შეუძლებელია, დადგინდეს რომელი ადგილი დათვალიერდა ან ის, თუ როგორ განასხვავეს ოქმის შემდგენელმა პირებმა საჯარო რეესტრში არსებული სასაზღვრო მიჯნები, ასევე – ფოტოების უხარისხობის გამო შეუძლებელია, გაირკვეს კონკრეტულად რომელ ადგილზე დგას ეს ავტოსატრანსპორტო საშუალებები ან ვისი მითითებით დააყენეს ამ ტერიტორიაზე.

18. გარდა ამისა, საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო პალატის მოსაზრებას მასზე, რომ საქმეში წარმოდგენილი ორთოფოტოებით სადავო მიწის ნაკვეთთან მდებარე ორი ღია სივრცე ფიქსირდება (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 38; ტომი 2, ს.ფ. 29-35; ტომი 3, ს.ფ. 77-84, 117, 136), საიდანაც შესაძლებელია ცენტრალური გზიდან შესვლა, როგორც შპს „ფ–ის,“ ასევე სახელმწიფოს საკუთრებაში არსებულ ტერიტორიაში. ამ დასკვნის საწინააღმდეგოდ კასატორი განმარტავს, რომ ასეთი ღია სივრცე არ არსებობს, გზის მხარეს არის მაღალი ხეები, ხოლო მომიჯნავე ტერიტორიაზე ქვიშის გროვა, რაზეც ავტომანქანა ვერ გადავა, თუმცა მხარის ეს ახსნა-განმარტება საქმეში წარმოდგენილი არცერთი ობიექტური და განკუთვნადი მტკიცებულებით გამყარებული არ არის, მარტოოდენ საქმის შედეგით დაინტერესებული პირის ახსნა-განმარტება კი, როგორც პალატამ უკვე აღნიშნა, სადავო ფაქტობრივი გარემოების დადგენილად ცნობას და მით უფრო გადაწყვეტილების მიღებას, საფუძვლად ვერ დაედება. ამ არგუმენტის მსგავსად დაუსაბუთებელია კასატორის ის მოსაზრებაც, რომ სააპელაციო პალატამ არასწორად შეაფასა მტკიცებულება, როდესაც გადაწყვეტილებაში სხვადასხვა კომპანია შპს „ფ–ის“ მომიჯნავე კომპანიებად მიიჩნია. საკასაციო პალატა მხარეს განუმარტავს, რომ, თუნდაც კასატორის ეს არგუმენტი დასაბუთებული იყოს, იგი საქმის შედეგზე გავლენას ვერ იქონიებს, რადგან საქმის მასალებში წარმოდგენილი ორთოფოტოდან (იხ. ტომი 3, ს.ფ. 77-84, 117, 136) ნათლად ჩანს, რომ სადავო მიწის ნაკვეთის ირგვლივ არაერთი საკადასტრო კოდია მონიშნული, ანუ მომიჯნავე მიწებს სხვა მესაკუთრეები ჰყავს, შესაბამისად, მტკიცებულებათა ლოგიკური შეფასებიდან გამომდინარეობს სააპელაციო პალატის ის დასკვნა, რომ სახელმწიფოს კუთვნილ უძრავ ქონებაში ავტომანქანების განთავსება თავისთავად შპს „ფ–ის“ მიერ ამ მიწის ნაკვეთის არამართლზომიერ მფლობელობას არ გულისხმობს, ვინაიდან საქმეში არსებული მტკიცებულებებით არ არის გამორიცხული მეზობელი მიწის ნაკვეთებიდან თვითნებურად ან თუნდაც სხვა მიწის ნაკვეთის მესაკუთრესთან შეთანხმებით, სადავო ტერიტორიაზე ავტოსატრანსპორტო საშუალებების განთავსების ფაქტი. საკასაციო პალატის განსჯით, აღნიშნული მტკიცება კასატორს (მოსარჩელეს) ევალებოდა, ვინაიდან კანონმდებლობა სწორედ მას ავალდებულებს უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის შესახებ სარჩელის შემთხვევაში, მტკიცების საგანში შემავალი სამი ელემენტიდან (მოსარჩელის საკუთრების უფლების არსებობა ნივთზე; ამ ნივთის მოპასუხის მფლობელობაში ყოფნა; მოპასუხის მიერ ნივთის არამართლზომიერი ფლობა) ორის დადასტურების ვალდებულებას, რაც განსახილველ შემთხვევაში შესრულებული არ არის. შესაბამისად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სასარჩელო მოთხოვნა მართებულად არ დაკმაყოფილდა და არამართლზომიერი ფლობის ფაქტის დადასტურების გარეშე ასევე შეუძლებელი იყო სასარჩელო მოთხოვნის დარჩენილი ნაწილის (ნეგატორული მოთხოვნები) დასაბუთებულობის შემოწმება.

19. საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორის იმ აპელირებასაც, რომ სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება უზენაესი სასამართლოს მიერ დამკვიდრებულ ერთგვაროვან პრაქტიკას. როგორც აღინიშნა, განსახილველ დავაში სადავოდაა გამხდარი მოპასუხის მიერ სადავო ქონების ფლობის ფაქტი, კასატორის მიერ მითითებულ საქმეში (საქმე Nას-197-186-2017), მოსარჩელის მიერ ვინდიკაციური მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად საჭირო ყველა ელემენტი დადასტურებულია, კერძოდ, დადასტურებული იყო, რომ მოპასუხე წლების განმავლობაში არამართლზომიერად ფლობდა სამინისტროს უძრავ ქონებას მან დაზოგა საკუთარი ფულადი სახსრები, რადგანაც არ იხდიდა ფართით სარგებლობის საფასურს, ანუ გამდიდრდა მოსარჩელის ხარჯზე. შესაბამისად, კასატორის მიერ მითითებულ საქმეზე უზენაესი პალატის მსჯელობის საგანი ზიანის ანაზღაურება იყო, მაშინ, როდესაც მოცემულ დავაზე უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვისთვის საჭირო სამართლებრივი წინამძღვრების დადგენაა შედავებული.

20. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორის არც იმ პრეტენზიას აქვს ვარგისი საპროცესოსამართლებრივი საფუძველი, რომლის მიხედვითაც საქმეში საპირისპირო შინაარსის მტკიცებულებების არსებობის გამო, სააპელაციო სასამართლოს თავად უნდა დაენიშნა ადგილზე დათვალიერება ან აუდიტორული შემოწმება ან სულ მცირე, 2023 წლის 27 აპრილის სხდომაზე დაეკმაყოფილებინა სამინისტროს მიერ დამატებითი მტკიცებულებების თაობაზე წარდგენილი შუამდგომლობა. საკასაციო პალატა მხარეს განუმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 103-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საქმის მოსამზადებელი ეტაპის დასრულებამდე წარდგენილი მტკიცებულებები საქმეს დაერთვება და მათ განიხილავს და შეამოწმებს სასამართლო ამავე კოდექსის 225-ე მუხლით დადგენილი წესით. საქმის მოსამზადებელი ეტაპის დასრულების შემდეგ, წარმოდგენილი მტკიცებულებების მიღების საკითხს სასამართლო განიხილავს მხარეთა მოსაზრებების გათვალისწინებით, ზეპირი მოსმენით. მოცემულ შემთხვევაში, საქმის მასალებიდან არ იკვეთება, მოსარჩელეს რა პატივსადები მიზეზი ჰქონდა დამატებითი მტკიცებულებების სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოში წარმოსადგენად, რის გამოც სააპელაციო პალატის განჩინება კანონშესაბამისია, ხოლო კასატორის არგუმენტები კი, დაუსაბუთებელი. გარდა ამისა, საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ განსახილველ შემთხვევაში, საკითხი დგას შემდეგნაირად: სასარჩელო მოთხოვნაში დაყენებული მოთხოვნების მართებულობა, კერძოდ, მოპასუხის მიერ სადავო ქონების ფლობის ფაქტი ვერ დასტურდება, ასეთ დროს სასამართლოს ინიციატივით ადგილზე დათვალიერება, მხარის ადვოკატირებას ემსგავსება და არა ისეთი საკითხების გამოკვლევას, რომელზეც სასამართლოს სპეციალური ცოდნა არ აქვს.

21. ამდენად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი მატერიალური ან/და საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი ვერ მიუთითებს რაიმე ისეთ დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

22. კასატორმა ვერ დაასაბუთა, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს ეწინააღმდეგება.

23. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით და არც იმ საფუძვლით, რომ საკასაციო სასამართლოს მსგავს საკითხზე ჯერ არ უმსჯელია და გადაწყვეტილება არ მიუღია. შესაბამისად, მოცემულ საქმეზე არ არსებობს ვარაუდი, რომ საკასაციო საჩივრის განხილვის შემთხვევაში მოსალოდნელია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს უკვე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება.

24. ამავდროულად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ განსხვავდება საკასაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი პრაქტიკისაგან, ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

25. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა

1. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ამირან ძაბუნიძე

მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი

თეა ძიმისტარაშვილი