16 დეკემბერი 2024 წელი საქმე №ას-140-2024 თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
ამირან ძაბუნიძე
გოჩა ჯეირანაშვილი
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე
კასატორი - მ.ჭ–ძე
მოწინააღმდეგე მხარე - თ.ჯ–ია
გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 06 დეკემბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება
დავის საგანი - თანხის დაკისრება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
1. მ.ჭ–ძემ თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას სარჩელით მიმართა მოპასუხე - თ.ჯ–იას მიმართ, 110 085 ევროსა და 54 000 აშშ დოლარის (ეკვივალენტი ლარის) ანაზღაურების მოთხოვნით.
2. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო.
3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 27 ივნისის გადაწყვეტილებით, სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2020 წლის 6 იანვრის განჩინება, რომლითაც სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით, მოპასუხეს აეკრძალა საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთების: (თბილისი, ...... ქუჩის მიმდებარედ (ს.კ. .......); ქ.თბილისი, ....... (ს.კ. ..........); ჩხოროწყუ, ......... (ს.კ. .........) და სატრანსპორტო საშუალებების: TOYOTA RAV4, სახ. ნომერი ........, საიდენტიფიკაციო ნომერი ........; MERCEDES BENZ VITO 110 DIESEL, ნომერი ........, საიდენტიფიკაციო ნომერი V.........; TEUPEN 25 VH/M400, სახ. ნომერი ........., საიდენტიფიკაციო ნომერი ..........; MAN ..., სახ. ნომერი ......., საიდენტიფიკაციო ნომერი .......; MANNESMAN N DEMAG SC40DS-1, სახ. ნომერი ........, საიდენტიფიკაციო ნომერი .......; VOLKSWAGEN CRAFTER, სახ. ნომერი ........., საიდენტიფიკაციო ნომერი .......; VAZ 2121, სახ. ნომერი ....., საიდენტიფიკაციო ნომერი .........; FIAT MULTIPLA, სახ. ნომერი ........, საიდენტიფიკაციო ნომერი .......; FIAT DUCATO DIESEL, სახ. ნომერი ............, საიდენტიფიკაციო ნომერი ........), გასხვისება და უფლებრივად დატვირთვა.
4. ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილებით, სარჩელის დაკმაყოფილება.
5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 06 დეკემბრის განჩინებით, სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება, შემდეგი ფაქტობრივსამართლებრივი საფუძვლებით:
5.1. მოსარჩელის საკუთრებაა უძრავი ქონება - 450 კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი, მდებარე: თბილისი, ........., რომელიც 2006 წლის 4 ოქტომბერს სახელმწიფოსაგან შეიძინა. 2018 წლის 11 სექტემბრამდე მის საკუთრებაშივე იყო 1062 კვ.მ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი, მდებარე თბილისში, ........ (ყოფილი ........ ქუჩა), რომელიც 2016 წლის 12 სექტემბერს შეიძინა ადგილობრივი თვითმმართველობისაგან აუქციონის წესით. ამ ნაკვეთებზე მდებარეობს მოსარჩელის/აპელანტის საცხოვრებელი სახლი (პირველ ნაკვეთზე) და დამხმარე შენობა-ნაგებობა. მიწის ნაკვეთის შეძენის მიზნით, მოსარჩელემ მოპასუხის სოლიდარული თავდებობით აიღო საბანკო კრედიტი. 2015 წლის 20 მაისს, ს.ს. „ბ.რ’’-სა და მოპასუხეს შორის გაფორმდა საკრედიტო პროდუქტებით მომსახურების შესახებ გენერალური ხელშეკრულება, რომლითაც საკრედიტო ლიმიტი განისაზღვრა 300 000 აშშ დოლარით ან ეკვივალენტი კონვერტირებადი ვალუტით. 2015 წლის 28 მაისის თავდებობის ხელშეკრულებით, მოსარჩელე თავდებად დაუდგა მოპასუხეს 2015 წლის 28 მაისის საკრედიტო ხელშეკრულების ფარგლებში, სადაც კრედიტის ზღვრული თანხა იყო 15 000 ევრო, ხოლო თავდებობის ზღვარი - 185000 ევრო. 2016 წლის 27 ივნისის თავდებობის ხელშეკრულებით, მოპასუხემ იკისრა ვალდებულება, თავდებად დასდგომოდა მოსარჩელეს 2016 წლის 27 ივნისის სესხის ხელშეკრულებაზე. კრედიტის მთლიანი მოცულობა შეადგენდა 28 688.57 აშშ დოლარს. 2017 წლის 05 აპრილის თავდებობის ხელშეკრულებით, მოსარჩელემ ს.ს. „ბ.რ–ის” წინაშე იკისრა ვალდებულება თავდებად დასდგომოდა მოპასუხეს. საკრედიტო ლიმიტი განისაზღვრა 53 000 ლარით. თავდებობის ზღვრული თანხა იყო 66 000 ლარი.
5.2. მოსარჩელემ საკუთრებაში არსებული 1062 კვ.მ. არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთიდან, მდებარე ქ. თბილისში, ......... (ყოფილი ...... ქუჩა), გამიჯნა 540 კვ.მ. (ს.კ. .......) და 2018 წლის 11 სექტემბერს მიჰყიდა მოპასუხეს. ნასყიდობის ფასი განისაზღვრა 3800 აშშ დოლარით.
5.3. მოპასუხე 2005 წლის 15 ნოემბრიდან რეგისტრირებულია ინდივიდუალურ მეწარმედ და მისი მისამართი იყო: თბილისი, ისნის რაიონი, ...... გასასვლელი 42-ე კორპუსი, ბინა N17. მისი საქმიანობის ძირითად საგანს წარმოადგენდა ავტომანქანის მეორეული საბურავების იმპორტი და რეალიზაცია. 2015 წლის იანვრიდან 2018 წლის ბოლომდე, მოპასუხე ამ საქმიანობას ახორციელებდა მოსარჩელის ზემოაღნიშნულ ტერიტორიაზე. მოპასუხე არის შ.პ.ს. „ფ.....’’-ის კაპიტალის 100% წილის მესაკუთრე და დირექტორი. საწარმოს რეგისტრაციის თარიღია 2013 წლის 12 თებერვალი.
5.4. მოსარჩელეს მოპასუხის საბანკო ანგარიშზე პირადი გადარიცხვის დანიშნულებით 2017 წლის 27 იანვრიდან 2018 წლის 06 დეკემბრის ჩათვლით ჩარიცხა: 2017 წლის 27 იანვარს - 1000 ევრო, 2017 წლის 30 იანვარს - 3000 ევრო, 2017 წლის 13 თებერვალს - 2500 ევრო, 2017 წლის 08 მაისს - 2500 ევრო, 2017 წლის 17 მაისს - 2000 ევრო, 2017 წლის 29 მაისს - 2000 ევრო, 2017 წლის 06 ივლისს - 1000 ევრო, 2017 წლის 10 ივლისს - 1000 ევრო, 2017 წლის 05 აგვისტოს - 1500 ევრო, 2017 წლის 15 აგვისტოს - 1000 ევრო, 2017 წლის 23 აგვისტოს -1500 ევრო, 2017 წლის 29 აგვისტოს - 2000 ევრო, 2017 წლის 07 სექტემბერს -1000 ევრო, 2017 წლის 13 სექტემბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 18 სექტემბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 21 სექტემბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 26 სექტემბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 09 ოქტომბერს - 4000 ევრო, 2017 წლის 17 ოქტომბერს - 2000 ევრო, 2017 წლის 19 ოქტომბერს - 2000 ევრო, 2017 წლის 26 ოქტომბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 31 ოქტომბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 04 ნოემბერს - 4500 ევრო, 2017 წლის 09 ნოემბერს - 1500 ევრო, 2017 წლის 13 ნოემბერს 1500 ევრო, 2017 წლის 18 ნოემბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 21 ნოემბერს - 8000 ევრო, 2017 წლის 29 ნოემბერს - 1000 ევრო, 2017 წლის 11 დეკემბერს - 2000 ევრო, 2017 წლის 29 დეკემბერს - 1000 ევრო, 2018 წლის 26 იანვარს - 1000 ევრო, 2018 წლის 26 აპრილს - 2200 ევრო, 2018 წლის 28 აპრილს - 800 ევრო, 2018 წლის 07 მაისს - 750 ევრო, 2018 წლის 10 მაისს - 1250 ევრო, 2018 წლის 21 მაისს - 1735 ევრო, 2018 წლის 28 მაისს - 1600 ევრო, 2018 წლის 28 მაისს - 3400 ევრო, 2018 წლის 13 ივნისს - 2200 ევრო, 2018 წლის 15 ივნისს - 5000 ევრო, 2018 წლის 15 ივნისს - 1300 ევრო, 2018 წლის 21 ივნისს - 3000 ევრო, 2018 წლის 23 ივნისს - 1300 ევრო, 2018 წლის 19 ივლისს - 1400 ევრო, 2018 წლის 23 ივლისს - 2000 ევრო, 2018 წლის 01 აგვისტოს - 4000 ევრო, 2018 წლის 08 აგვისტოს - 1500 ევრო, 2018 წლის 13 აგვისტოს - 2250 ევრო, 2018 წლის 17 აგვისტოს - 3000 ევრო, 2018 წლის 20 აგვისტოს - 1200 ევრო, 2018 წლის 23 აგვისტოს - 1000 ევრო, 2018 წლის 29 აგვისტოს - 1200 ევრო, 2018 წლის 13 ნოემბერს - 10 000 ევრო, 2018 წლის 06 დეკემბერს - 10 000 ევრო. ჯამურად, მოსარჩელის მიერ მოპასუხის საბანკო ანგარიშზე 2017 წლის 27 იანვრიდან 2018 წლის 06 დეკემბრის ჩათვლით, ჩარიცხულია 119 585 ევრო.
5.5. მოსარჩელის დაკვეთით, შ.პ.ს. „უ–ს’’ მიერ 2019 წლის 24 ოქტომბერს მომზადებული უძრავი ქონების ქირავნობის შეფასების დასკვნის შესაბამისად, მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების, რომლის მისამართია: ......... (ყოფილი .....) ქუჩა N7, საკადასტრო კოდი .......; .........; ........, პირობითი ობიექტი N1, ქირავნობის საბაზრო ღირებულებამ შეადგინა 3800 ლარი. შ.პ.ს. „უ–ს’’ მიერ 2019 წლის 24 ოქტომბერს მომზადებული უძრავი ქონების ქირავნობის შეფასების დასკვნის შესაბამისად, მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთის, მდებარე:......... (ყოფილი .......) ქუჩა N7, საკადასტრო კოდი ........; .......; ........, პირობითი ობიექტი N2, ქირავნობის საბაზრო ღირებულებამ შეადგინა 2000 ლარი.
5.6. ს.ს.ი.პ. შემოსავლების სამსახურის მონაცემებით, 2014 წლის 1-ელი იანვრიდან 2018 წლის მაისის ჩათვლით მოსარჩელის მიღებული შემოსავლების შესახებ ინფორმაცია არ ფიქსირდებოდა. მოსარჩელის 2018 და 2019 წლების „საშემოსავლო გადასახადის წლიური დეკლარაციის’’ მიხედვით, 2018 წელს ერთობლივი შემოსავალი იყო 6363 ლარი, ხოლო კუთვნილი საშემოსავლო გადასახადი - 0 ლარი; 2019 წელს ერთობლივი შემოსავალი იყო 53 971 ლარი, კუთვნილი საშემოსავლო გადასახადი - 247.97 ლარი.
5.7. 2018 წლის 26 ოქტომბერს, ს.ს. „თ.ბ–სა’’ და მოსარჩელეს შორის დაიდო საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება. კრედიტის თანხა განისაზღვრა 120 000 ლარით, ხოლო კრედიტის გადახდის დასრულების თარიღი - 2022 წლის 17 ოქტომბრით. კრედიტის მიზნობრიობას წარმოადგენდა სხვა ბანკის ვალდებულებების რეფინანსირება (კრედიტის დაფარვა).
5.8. მოსარჩელეს საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთიდან (540 კვ.მ), მისამართი: თბილისი, ......... ქ. N7, 140 კვ.მ 2019 წლის 05 მაისის ხელშეკრულებით იჯარით აქვს გადაცემული შ.პ.ს. „ე–ის’’, ყოველთვიური საიჯარო ქირის - 4375 ლარის სანაცვლოდ, საშემოსავლო გადასახადის ჩათვლით.
5.9. აპელანტის განმარტებით, სასამართლომ არასწორად დაადგინა, რომ მხარეებს შორის ზეპირი ფორმით დაიდო ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულება, მაშინ, როდესაც არ დასტურდებოდა მოპასუხის მიერ მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული ტერიტორიით სარგებლობა, როგორც მოსარჩელის შენატანი. ეს უკანასკნელი არც მოპასუხის პარტნიორად ყოფილა რეგისტრირებული, არც თანამშრომლად გაფორმებულა და არც საწარმოს ყოველდღიური საქმიანობის მონაწილე ყოფილა. არასწორად იქნა დადგენილი, რომ მოსარჩელის მიერ მოპასუხის საბანკო ანგარიშზე ჩარიცხული თანხები წარმოადგენდა ერთობლივი საქმიანობიდან მიღებულ შემოსავალს და განხორციელებული ტრანზაქცია ემსახურებოდა ინდ. საწარმოს შემდგომ საქმიანობას. საქმეში წარმოდგენილია მოსარჩელის მიერ სესხის სახით ბანკიდან გამოტანილი თანხები, რაც ირიცხებოდა მოპასუხის ანგარიშზე მისი გერმანიაში ყოფნის პერიოდში. „საკანცელარიო რვეულებში“ ასახული ინფორმაციის მიხედვით, მოსარჩელის მონაწილეობა „ერთობლივ საქმიანობაში“ უსაფუძვლო იყო, მაშინ როდესაც, ექსპერტიზის დასკვნით უტყუარად არ დასტურდებოდა მოსარჩელის ხელმოწერა. სასამართლომ უსაფუძვლოდ გაიზიარა ექსპერტიზის ერთ-ერთი საეჭვო დასკვნა, რომელიც ხელმეორედ იქნა ჩატარებული არაოფიციალურ დოკუმენტზე - ე.წ. აღრიცხვის ჟურნალზე, რომელსაც მოსარჩელე არ აწარმოებდა. საქმეში არ მოიპოვება მტკიცებულება, რითაც დასტურდებოდა მოსარჩელის მიერ ფულადი თანხის მიღება ხელფასის ან სხვა სახით. შესაბამისად, სასამართლოს მიერ არასწორად იქნა დადგენილი, რომ მას ზიანი არ მიდგომია მოპასუხის მხრიდან მიუღებელი შემოსავლის სახით. გადაწყვეტილებაში არასწორად იქნა მითითებული მოსარჩელის პოზიცია, თითქოს მოპასუხეს უნდა დაებრუნებინა სესხი წლიური 10-15% სარგებლით უძრავი ქონების სანაცვლოდ და გადაეხადა ქირა, რაც ბუნდოვანია, რადგან მოსარჩელე აფიქსირებდა მოპასუხის უსაფუძვლო გამდიდრებას, რადგან მოპასუხე ზოგავდა საკუთარ ფინანსებს კომერციული საქმიანობის დროს სხვისი ქონების უსასყიდლო გამოყენებით, რამაც დააზარალა მოსარჩელე, რადგან უძრავი ქონების გაქირავებით მოსარჩელე მიიღებდა ყოველთვიურად მინიმუმ 1500 აშშ დოლარს.
5.10. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის განმარტება, რომ მოსარჩელის/აპელანტის მიერ მოპასუხის ანგარიშზე ჩარიცხული თანხის მიზნობრიობას სესხი წარმოადგენდა იმ პირობით, რომ თუკი მოპასუხე შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებას ჩამოაყალიბებდა, რომლის ინტერესიც გააჩნდა მოსარჩელეს, მაშინ აღნიშნული თანხა ჩათვლილი იქნებოდა საზოგადოების შენატანად - წილად. ამასთან დაკავშირებით, პალატამ, უპირველესად მიუთითა, რომ სესხის სახელშეკრულებო ურთიერთობისას თანმიმდევრობით უნდა განხორციელებულიყო მოთხოვნის საფუძვლის განმაპირობებელი შემდეგი წინაპირობები: 1) სესხის ხელშეკრულება არის ქონების საკუთრებაში გადაცემის ტიპის ხელშეკრულება, თუმცა, იგი განსხვავდება ქონების საკუთრებაში გადაცემის ტიპის ისეთი ხელშეკრულებებისაგან, როგორიცაა ნასყიდობა, გაცვლა, ჩუქება, სამისდღეშიო რჩენა. 2) სესხის ხელშეკრულება არის ცალმხრივი ხელშეკრულება. ხელშეკრულებათა კლასიფიკაცია ცალმხრივ და ორმხრივ ხელშეკრულებებად დამოკიდებულია არა იმაზე, თუ რამდენი პირის ნებაა გამოვლენილი (რამეთუ ხელშეკრულება ზოგადად გულისხმობს ორი ან მეტი პირის ნების გამოვლენას), არამედ იმაზე, თუ როგორაა განაწილებული უფლება-მოვალეობები ხელშეკრულების მხარეებს შორის. სესხის ხელშეკრულებით გამსესხებელი უფლებამოსილია მოითხოვოს სესხად გადაცემულის დაბრუნება, ხოლო მსესხებელი კი, ვალდებულია დააბრუნოს უკან სესხად მიღებული იმავე სახის, ხარისხისა და რაოდენობის ნივთი. 3) სესხის ხელშეკრულება არის რეალური ხელშეკრულება. შესაბამისად, სესხის ხელშეკრულება დადებულად ითვლება, როცა გამსესხებელი საკუთრებაში გადასცემს მსესხებელს ხელშეკრულების საგანს. მარტო შეთანხმება სესხის თაობაზე ჯერ კიდევ არ ნიშნავს ხელშეკრულების დადებას. (ს.უ.ს.გ. №ას-560-2019 2021 წლის 27 ოქტომბერი).
5.11. სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 623-ე მუხლზე მიუთითა და განმარტა, რომ როგორც მოსარჩელე/აპელანტი მიუთითებდა, 2014 წლის ბოლოს, მოპასუხემ, როგორც ახლობელმა, თხოვნით მიმართა, რომ სურდა მოსარჩელის კუთვნილი უძრავი ქონების გამოყენება მანქანის საბურავების საცალო და საბითუმო ვაჭრობის, ხოლო მიწის ნაკვეთი - საბურავების დასაწყობებისათვის. სთხოვა სოლიდური თანხების სესხებაც ბიზნესისთვის, შემდეგი პირობებით: ამ ქონების გამოყენებისა და სესხის მიღების სანაცვლოდ, მოსარჩელე გახდებოდა მოპასუხის პარტნიორი და 50% წილის მესაკუთრე მოპასუხის მიერ დაფუძნებულ შპს-ში, რომელსაც ჩამოაყალიბებდა. მოსარჩელის მითითებით, მას აღებული ჰქონდა რამდენიმე საბანკო სესხი, ასევე, ჰქონდა დანაზოგი და სესხს სწორედ ამ თანხიდან გასცემდა.
5.12. საქმეში წარმოდგენილი მასალებით დასტურდებოდა, რომ 2015 წლის 20 მაისს, ს.ს. „ბ.რ–სა’’ და მოპასუხეს შორის გაფორმდა საკრედიტო პროდუქტებით მომსახურების შესახებ გენერალური ხელშეკრულება, რომლითაც საკრედიტო ლიმიტის ოდენობა განისაზღვრა 300 000 აშშ დოლარით ან ეკვივალენტი კონვერტირებადი ვალუტით. 2015 წლის 28 მაისის თავდებობის ხელშეკრულებით, მოსარჩელემ იკისრა ვალდებულება, თავდებად დასდგომოდა მოპასუხეს 2015 წლის 28 მაისის საკრედიტო ხელშეკრულების ფარგლებში, სადაც კრედიტის ზღვრული თანხა იყო 15 000 ევრო, ხოლო თავდებობის ზღვარი - 18 500 ევრო. 2016 წლის 27 ივნისის თავდებობის ხელშეკრულებით, მოპასუხემ იკისრა ვალდებულება თავდებად დასდგომოდა მოსარჩელეს 2016 წლის 27 ივნისის სესხის ხელშეკრულებაზე. კრედიტის მთლიანი მოცულობა შეადგენდა 28 688.57 აშშ დოლარს. 2017 წლის 05 აპრილის თავდებობის ხელშეკრულებით, მოპასუხემ ს.ს. „ბ.რ–ის” წინაშე იკისრა მოსარჩელის თავდებობა. საკრედიტო ლიმიტი განისაზღვრა 53 000 ლარით, თავდებობის ზღვრულ თანხას შეადგენდა 66 000 ლარი. 2018 წლის 26 ოქტომბერს, ს.ს. „თ.ბ–სა’’ და მოსარჩელეს შორის დაიდო საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება, კრედიტის თანხად განისაზღვრა 120 000 ლარი, კრედიტის გადახდის დასრულების თარიღად 2022 წლის 17 ოქტომბერი. კრედიტის მიზნობრიობას წარმოადგენდა სხვა ბანკის ვალდებულებების რეფინანსირება (კრედიტის დაფარვა).
5.13. საქმეში ასევე წარმოდგენილია, ს.ს.ი.პ. შემოსავლების სამსახურის მიერ გაცემული ცნობა, რომლის თანახმად, მოსარჩელეს 2014 წლის 1-ელი იანვრიდან 2018 წლის მაისის ჩათვლით მიღებული შემოსავლების შესახებ ინფორმაცია არ ფიქსირდებოდა, ანუ ამ პერიოდის განმავლობაში მას რაიმე დასაბეგრი შემოსავალი არ მიუღია. მოსარჩელის 2018 და 2019 წლების „საშემოსავლო გადასახადის წლიური დეკლარაციის’’ მიხედვით, 2018 წელს მიღებული ერთობლივი შემოსავალი შეადგენდა 6363 ლარს, ხოლო კუთვნილი საშემოსავლო გადასახადი - 0 ლარს; 2019 წელს მიღებული ერთობლივი შემოსავალი შეადგენდა 53 971 ლარს, კუთვნილი საშემოსავლო გადასახადი - 247.97 ლარს.
5.14. საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დადასტურდა, რომ მოპასუხე 2005 წლის 15 ნოემბრიდან რეგისტრირებულია ინდივიდუალურ მეწარმედ, მისი მისამართია: თბილისი, ისნის რაიონი, ............. გასასვლელი, კორპ 42, ბინა N17, ხოლო საქმიანობის ძირითადი საგანი - ავტომანქანის მეორეული საბურავების იმპორტი და რეალიზაცია. ამავდროულად, მოპასუხე შ.პ.ს. „ფ....’’-ის 100 % - იანი წილის მფლობელი და დირექტორია. საწარმოს რეგისტრაციის თარიღია 2013 წლის 12 თებერვალი.
5.15. მოპასუხეს 2013 წლიდან დაფუძნებული ჰქონდა შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება. შესაბამისად, აპელანტის მიერ მითითებული პირობის არსებობის შემთხვევაში, მოსარჩელეს შეეძლო მოეთხოვა, გამხდარიყო მოსარჩელის მიერ 100%-იანი წილობრივი მონაწილოებით დაფუძნებული შ.პ.ს-ს 50% წილის მესაკუთრე.
5.16. სააპელაციო პალატამ აპელანტის მიერ მითითებულ პირობასთან მიმართებით საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 90-ე, 91-ე, 92-ე და 93-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილები განმარტა და აღნიშნა შემდეგი: მოცემულ შემთხვევაში, აპელანტი მიუთითებდა, რომ თანხა მოპასუხეს იმ პირობით ასესხა, რომ ეს უკანასკნელი ,,სოლიდური თანხების დაგროვებისთანავე“ დააფუძნებდა შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებას და 50% წილს საკუთრებაში გადასცემდა, თუმცა მოსარჩელემ ვერ მიუთითა, თუ რამდენი შეიძლება მიჩნეულიყო ,,სოლიდურ თანხებად“ მის მიერ მითითებულ მხარეთა შეთანხმებაში, აღნიშნული კი, მნიშვნელოვანი იყო იმდენად, რამდენადაც სწორედ ,,სოლიდური თანხების დაგროვების“ მომენტს უკავშირდებოდა მოსარჩელის განმარტებით, მოპასუხესთან ერთად შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების პარტნიორობის სახით ბიზნესსაქმიანობის გაგრძელება. უდავო იყო, რომ ,,სოლიდური თანხების დაგროვების“ პირობა შეუსრულებელი იყო, შესაბამისად, პირობა ბათილი იყო. ამასთან, ბათილი იყო მასზე დამოკიდებული მეორე პირობაც, მოპასუხის მიერ შ.პ.ს.-ს დაფუძნებისა და შემდგომ ამ საწარმოს 50% წილის მოსარჩელისათვის საკუთრებაში გადაცემის თაობაზე. აღნიშნული ბათილი იყო იმ საფუძვლითაც, რომ ამ პირობის დადგომა, როგორც შ.პ.ს-ს დაფუძნება, ისე - შემდგომში მისი წილის გასხვისება, დამოკიდებული იქნებოდა მთლიანად მოპასუხის ნებაზე. ამის გათვალისწინებით, პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის განმარტება, რომ მოპასუხის ანგარიშზე ჩარიცხული თანხის მიზნობრიობას სესხი წარმოადგენდა იმ პირობით, რომ თუკი მოპასუხე შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებას ჩამოაყალიბებდა, რომლის ინტერესიც მოსარჩელეს ჰქონდა, მაშინ ეს თანხა ჩაითვლებოდა საზოგადოების შენატანად - წილად.
5.17. აპელანტის განმარტებით, არასწორად იქნა დადგენილი, რომ მოსარჩელის მიერ მოპასუხის საბანკო ანგარიშზე ჩარიცხული თანხა წარმოადგენდა ერთობლივი საქმიანობიდან მიღებულ შემოსავალს და ტრანზაქცია ემსახურებოდა ინდ. საწარმოს შემდგომ საქმიანობას, მაშინ, როდესაც, საქმეში წარმოდგენილია მოსარჩელის მიერ სესხის სახით ბანკიდან გამოტანილი თანხები, რაც ირიცხებოდა მოპასუხის ანგარიშზე მისი გერმანიაში ყოფნის პერიოდში. აღნიშნულთან დაკავშირებით პალატამ მიუთითა მოპასუხის შესაგებელსა და ახსნა-განმარტებაზე, რომლის მიხედვით, წლების განმავლობაში, მხარეები ეწეოდნენ ერთობლივ საქმიანობას და ამით მიღებული მთლიანი შემოსავალი ინახებოდა მოსარჩელესთან, რომელიც ამ თანხის ნაწილს რიცხავდა მოპასუხის საბანკო ანგარიშზე საზღვარგარეთ მეორეული საბურავების შესაძენად, ხოლო ნაწილს - განკარგავდა საკუთარი შეხედულებით. ამის დასტურად მოპასუხემ წარმოადგინა ორი, მათემატიკის საკანცელარიო A4 ფორმატის რვეული, სადაც, მოპასუხის განმარტებით, ასახულია მოსარჩელის საკუთრებაში არსებულ, სარჩელში მითითებულ მიწის ნაკვეთზე საბურავების რეალიზაციიდან მხარეთა მიერ მიღებული შემოსავლისა და გასავლის ხარჯები 2016-2018 წლებში. აქედან 2017 წლის მარტიდან აგვისტოს ჩათვლით, წარმოდგენილია დედანი რვეული, ხოლო მომდევნო პერიოდზე - რვეული ფოტოასლის სახით, რომლებზე არსებული დედანი ხელმოწერა და ხელნაწერები, მოპასუხის განმარტებით, ეკუთვნოდა მოსარჩელეს, რაც ადასტურებდა დასახელებულ გარემოებებს.
5.18. ვინაიდან მოსარჩელე არცერთ სხდომაზე არ ცხადდებოდა, ხოლო მისმა წარმომადგენლებმა სადავო გახადეს ხელნაწერები და განმარტეს, რომ მოსარჩელეს მოპასუხის საქმიანობასთან არაფერი აკავშირებდა, ამ ჟურნალების არსებობის თაობაზე არაფერი იცოდა და არც ხელნაწერები არ ეკუთვნოდა მას, ხელნაწერების კუთვნილების დადგენის მიზნით, სასამართლოს განჩინებების საფუძველზე, დაინიშნა 2 კალიგრაფიული ექსპერტიზა.
5.19. ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2020 წლის 30 დეკემბრის ექსპერტის N007917220 დასკვნით დადგინდა შემდეგი: გადაწყვეტა საკითხისა, ტექსტობრივი და ციფრობრივი ჩანაწერები, განლაგებული: რვეულის (დათარიღებული 2017 წ.) წინა ყდის გარე (ყვითელი ფერის სანიშნ ფურცლებზე) და შიდა მხარეს, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „2017 მარტიდან..............სექტემბრამდის“, „2017............ჯამი 229.475“; ამავე რვეულის 30-ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „მარტი..........’’ ...........51.24“; 58-ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „აპრილი........’’ ......საშალო“; 89-ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „მაისი......’’ ........45.53ლ“; 119-ე გვერდზე, - რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „ივნისი......’’ .........41.25ლ“; 150-ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „ივლისი.......“..........საშალო“; 166- ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „თანხა............საშუალო _427“; 176-ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „თანხა აქამდის......’’ „......26- ის ჩათვლით“; 181-ე გვერდზე, რომელიც იწყება და მთავრდება სიტყვებით: „აგვისტო.............. 39.435 ლ“, ქვედა მხარეებზე და 176-ე გვერდზე მარჯვენა არეში, შესრულებულია თუ არა მოსარჩელის მიერ შეუძლებელია გამოვლენილი ინფორმაციული ნიშნებისა და წარმოდგენილი თავისუფალი ნიმუშების სიმცირის გამო (ტ. 2. ს.ფ.-ები 16-22).
5.20. საქმეში მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ,,გრ. რობაქიძის სახელობის უნივერსიტეტის“ პროფესორის გ.დ–ის 2021 წლის 26 იანვრის N100/20/2-დ დასკვნის თანახმად, A4 ფორმატის სიდიდის უჯრიან მრავალფურცლიან ჟურნალში, რომლის ყდაზე ლურჯ ფონზე გამოსახულია ეიფელის კოშკი, დანომრილ გვერდებზე 30,58, 89, 119, 150, 166, 176, 181 ქვემოთ არსებული მინაწერები არ არის შესრულებული მოსარჩელის მიერ.
5.21. სასამართლოს მიერ კალიგრაფიული ექსპერტიზა დაინიშნა და ჩატარდა ასევე საქმეში წარმოდგენილ მეორე, მათემატიკის საკანცელარიო A4 ფორმატის რვეულის ფოტოასლზე შესრულებულ დედან ხელნაწერებზე (ტ.2. ს.ფ.81).
5.22. ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2021 წლის 16 დეკემბრის ექსპერტის დასკვნის N008699821 თანახმად, 1. ხელმოწერა მოსარჩელის სახელით, განლაგებული ხარჯებისა და შემოსავლის აღრიცხვის ჟურნალის ქსეროასლზე, 30-ე გვერდზე, შუაში შესრულებულია მოსარჩელის მიერ; 2. ციფრობრივი და ტექსტობრივი ჩანაწერები განლაგებული ხარჯებისა და შემოსავლის აღრიცხვის ჟურნალის ქსეროასლზე - პირველ გვერდზე: „ძირითადი“, მეხუთე გვერდზე, შუაში - „აქედან.“; მეშვიდე გვერდზე ჩამაგრებული ე.წ. სტიკერი (ყვითელი ფერის) წარწერით „სწორია.“ და „პირადად ბინის ქირა შემოსავალი 4 მარტის“; ოცდამეცხრე გვერდზე „ჯამი გასავლის სულ მთლიანად ჯამი გასავლის’’ და ოცდამეათე გვერდზე, მარცხენა მხარეს - „ამ დროისთვის ნახევარი გასტ. სულ დასაფარი იყო, 36 x 520 € =18.720 € ე.ი 9.360 € x 2.9 კურსი = 27000 ლ. შემოსავალი რომ დაიმატე ლარებში არ ვიცი? ანგარიში, 2018 წლის 1 აგვისტომდის.“ შესრულებულია მოსარჩელის მიერ; 3. მოკლე ტექსტობრივი ჩანაწერები განლაგებული ხარჯებისა და შემოსავლის აღრიცხვის ჟურნალის ქსეროასლზე - „ ოცდამესამე და ოცდამეოთხე გვერდებზე ჩანაწერები: „გასავალი“ და ტექსტობრივი და ციფრობრივი ჩანაწერები, განლაგებული - ოცდამეათე გვერდზე, მარცხენა მხარეს რომელიც იწყება და მთავრდება ჩანაწერებით: „ჯამი“ და „ ჩემი ვალი - 33,647 + 6?" და ოცდამეათე გვერდის უკანა მხარეს ჩანაწერები „თენგოს“ სავარაუდოა, რომ შესრულებულია მოსარჩელის მიერ. კატეგორიული ფორმით პასუხის გაცემა ვერ მოხერხდა გამოსაკვლევი ჩანაწერების, გამოვლენილი ინფორმაციული ნიშნების სიმცირის გამო. არ იქნა წარმოდგენილი ხელწერის თავისუფალი ნიმუშები; 4. ციფრობრივი და ტექსტობრივი ჩანაწერები განლაგებული ხარჯებისა და შემოსავლის აღრიცხვის ჟურნალის ქსეროასლზე, ოცდამეათე გვერდის მეორე მხარეს" რომელიც იწყება და მთავრდება ჩანაწერებით: „რვეულო...“, „..868275“ და “... 903 182“, „.....წაღებული 51523ლ.“ სავარაუდოა, რომ შესრულებულია არა მოსრჩელის, არამედ - სხვა პირის მიერ. კატეგორიული ფორმით პასუხის გაცემა ვერ მოხერხდა გამოვლენილი ინფორმაციული ნიშნებისა და ნიმუშების სიმცირის გამო, არ იქნა წარმოდგენილი ხელწერის თავისუფალი ნიმუშები; 5. გადაწყვეტა საკითხისა ციფრობრივი და ტექსტობრივი ჩანაწერები განლაგებული ხარჯებისა და შემოსავლის აღრიცხვის ჟურნალის ქსეროასლზე. პირველ გვერდზე ციფრი - „2" და ჩანაწერი - „ხარჯი“; მეათე გვერდზე - „ჯამი“; მეთოთხმეტე გვერდზე ჩანაწერი - „ლარი“; ოცდამეშვიდე და ოცდამერვე გვერდებზე ჩანაწერები; - „ჯამი“ შესრულებულია თუ არა მოსარჩელის მიერ შეუძლებელია გამოსაკვლევი ჩანაწერების, გამოვლენილი ინფორმაციული ნიშნებისა და ნიმუშების სიმცირის გამო, არ იქნა წარმოდგენილი ხელწერის თავისუფალი ნიმუშები. ამავე დასკვნაში, ექსპერტი ყველა დასმული კითხვის კვლევით ნაწილში მიუთითებდა, რომ კატეგორიული ფორმით პასუხის გაცემა ზოგჯერ ვერ მოხერხდა გამოსაკვლევი ჩანაწერების, გამოვლენილი ინფორმაციული ნიშნებისა და ნიმუშების სიმცირის გამო. დამატებით არ იქნა წარმოდგენილი ხელწერის თავისუფალი ნიმუშები, ხოლო ექსპერიმენტული ნიმუშები არის დახატული, შესრულებული განზრახ ხელის შეცვლის მცდელობით და დაკარგულია საიდენტიფიკაციო წერითი ნიშნები, რის გამოც ექსპერიმენტული ნიმუშები არ იქნა გამოყენებული შედარებითი კვლევისთვის (ტ.2. ს.ფ. 201-202).
5.23. მოსარჩელის დაკვეთით შესრულებული დასკვნის თანახმად, 1. მოსარჩელის ხელმოწერის ექსპერიმენტული ნიმუშების კერძო ნიშნების თავისებურებების განსხვავებებიდან გამომდინარე, შესაძლებელია ითქვას, რომ სადავო დოკუმენტის ქსეროასლებზე არსებული ხელმოწერა შესრულებული წითელი ფერის საღებავიანი საწერი საშუალებით, შესაძლებელია არ იყოს შესრულებული მოსარჩელის მიერ არამედ - შესრულებული იყოს თავდებობის ხელშეკრულება N000768530 არსებულ ხელმოწერებთან მიმსგავსების მიზნით. 2. საკვლევ სადავო დოკუმენტის ქსეროასლებზე დატანილი ტექსტურ ციფრობრივი ჩანაწერები წითელი და ლურჯი ფერის საღებავიანი საწერი საშუალებით შესრულებული წარწერები) ზოგადი და კერძო ნიშნების ანალიზით და მათი შედარებით განსხვავდება მოსარჩელის მიერ შესრულებული თავისუფალი და ექსპერიმენტული ხელნაწერების ნიმუშებში არსებული ნაწერებისაგან და არ არის შესრულებული მოსარჩელის მიერ.
5.24. ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2021 წლის 16 დეკემბრის დასკვნით, სადავო ხელნაწერების მოსარჩელისადმი კუთვნილების შესახებ სასამართლოს კითხვებზე, მხოლოდ ნაწილზეა გაცემული კატეგორიული ფორმით დადებითი პასუხი, ხოლო დანარჩენ ნაწილში - სავარაუდო, რის მიზეზადაც ექსპერტი მიუთითებს რომ მოსარჩელემ ხელწერის ექსპერიმენტული ნიმუშები (იხ. ტ.2. ს.ფ.-ები: 188-193) შეასრულა განზრახ ხელის შეცვლით, რითაც ამ ნიმუშებს დაეკარგა საიდენტიფიკაციო წერითი ნიშნები იმდაგვარად, რომ ვერ იქნა გამოყენებული შედარებითი კვლევისათვის, ხოლო თავისუფალი ნიმუშები მოსარჩელემ ამჯერადაც არ წარადგინა საკმარისი რაოდენობით.
5.25. სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლი მოიხმო და განმარტა, რომ სასამართლოს მიერ ექსპერტიზის დასკვნის შეფასება გულისხმობს თავდაპირველად ექსპერტიზის დასკვნის შინაარსის სრულყოფილ შესწავლა-ანალიზს, ხოლო შემდეგ მისი იურიდიული ძალის (დამაჯერებლობის, სარწმუნოობის) შემოწმებას (ს.უ.ს.გ. საქმე №ას-535-501-2017). ამასთან, ექსპერტიზის დასკვნის შეფასებისას (იმდენად, რამდენადაც იგი სპეციალური ცოდნით აღჭურვილი პირის კომპეტენციას ეფუძნება), ყურადღება უნდა მიექცეს რამდენიმე გარემოებას, მათ შორის: გამოსაკვლევად მიწოდებულ მასალას, მის კვლევით ნაწილს, რადგან სწორედ კვლევითი ნაწილია ასახული საბოლოო დასკვნაში (ს.უ.ს.გ. საქმე №ას-406-383-2014). ამასთანავე, ექსპერტის დასკვნა კრიტიკულად უნდა შეფასდეს, როგორც ცალკე აღებული, ასევე - საქმეზე მოპოვებულ ყველა სხვა მტკიცებულებასთან ერთობლივად (ს.უ.ს.გ. საქმე №ას-633-966-07). ზოგადად, ექსპერტიზის დასკვნა შეიძლება იყოს კატეგორიული - როცა ექსპერტი, ერთმნიშვნელოვნად (ცალსახად) პასუხობს მის წინაშე დასმულ საკითხებზე, სავარაუდო - როცა ექსპერტი არ გამორიცხავს საკითხის სხვანაირად გადაწყვეტის შესაძლებლობას და ბოლოს - საკითხის გადაწყვეტის შეუძლებლობის შესახებ. „ექსპერტის დასკვნა, ესაა მტკიცებულების ერთ-ერთი სახე, რომელიც შესაძლებელია გამოყენებული იქნეს საქმის გარემოებათა დასადგენად. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 162-ე მუხლის ნორმატიული გაგებით, მტკიცების ამ საშუალებით შესაძლებელია საქმისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტის დადგენა, ხოლო ამგვარი მტკიცებულების გარეშე, ზოგიერთ შემთხვევაში, საქმეზე გადაწყვეტილების გამოტანა შეუძლებელია. ამასთან, ექსპერტი პროცესის მონაწილე სუბიექტია, რომელიც ფლობს სპეციალურ ცოდნას. მის მიერ შედგენილ დასკვნაში გადმოცემულია გამოკვლევის შინაარსი, შედეგები და პასუხი მის წინაშე დასმულ კითხვებზე. ექსპერტის დასკვნა უნდა შეესაბამებოდეს კანონის ნორმებს, შეიცავდეს გამოკვლევის ობიექტურობას, მყარ არგუმენტაციას დასმულ კითხვებზე, მეცნიერულად დასაბუთებულ პასუხებს. საბოლოოდ, სასამართლო განსაზღვრავს ექსპერტის დასკვნის იურიდიულ ძალას და ამ მტკიცებულების შეფასების შედეგად ადგენს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივ გარემოებებს (ს.უ.ს.გ. №ას940-2021, 01 დეკემბერი, 2021).
5.26. „მტკიცებულებათა სახეები, რომელიც შეიძლება გამოიყენოს სასამართლომ საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების დასადგენად, ამომწურავადაა განსაზღვრული სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-2 ნაწილით. არცერთ მტკიცებულებას არ გააჩნია რაიმე უპირატესობა სხვა მტკიცებულებასთან შედარებით, აგრეთვე, არცერთ მტკიცებულებას არა აქვს, წინასწარ დადგენილი ძალა სასამართლოსათვის, რაც იმას ნიშნავს, რომ ამა თუ იმ მტკიცებულების მნიშვნელობა წინასწარ არ არის განსაზღვრული და მისი ძალა და მნიშვნელობა სასამართლოს შეფასებაზეა დამოკიდებული. მტკიცებულებათა შეფასების დროს მხარეებს უფლება აქვთ, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მტკიცებულებების სარწმუნოობა. მათი უტყუარობისა თუ სიყალბის შესახებ მოსაზრებები შეიძლება გამოთქვან არა მარტო მხარეებმა, არამედ მესამე პირებმა, აგრეთვე, სპეციალისტებმა და ექსპერტებმა, თუ ისინი მონაწილეობენ პროცესში. საბოლოოდ კი, წარმოდგენილ მტკიცებულებებს აფასებს სასამართლო. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 162-ე მუხლის შინაარსიდან გამომდინარე ექსპერტის დასკვნა სპეციალური ცოდნით აღჭურვილი პირის მიერ მოკვლეული საკითხის ირგვლივ გაკეთებული შეფასებაა. ექსპერტის დასკვნის შეფასებისას (იმდენად, რამდენადაც დასკვნა სპეციალური ცოდნით აღჭურვილი პირის კომპეტენციას ეფუძნება), ყურადღება უნდა მიექცეს რამდენიმე გარემოებას, მათ შორის: გამოსაკვლევად მიწოდებულ მასალას, მის კვლევით ნაწილს, რადგან სწორედ კვლევითი ნაწილის შედეგი აისახება საბოლოო დასკვნაში“... (საქმე N ას-459-438-15, 07.10.2015 წელი).
5.27. ვინაიდან მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2021 წლის 16 დეკემბრის დასკვნაში აღნიშნული გარემოების საპირისპირო და გამაქარწყლებელი რაიმე მტკიცებულება, პალატამ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ სწორად გაიზიარა ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასახელებული დასკვნა იმის შესახებ, რომ მოპასუხის მიერ წარმოდგენილ მათემატიკის საკანცელარიო A4 ფორმატის რვეულის ფოტოასლსა და მასში ჩამაგრებულ ყვითელ სანიშნ ფურცელზე შესრულებულ დედან ხელნაწერებზე (ტ.2. ს.ფ.81), ამ ექსპერტიზის დასკვნით, გამოკვლეული როგორც ხელმოწერა, ისე - ტექსტური და ციფრობრივი ხელნაწერები შესრულებულია მოსარჩელის მიერ. შესაბამისად, არადამაჯერებელი იყო მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი, სასამართლოსაგან დამოუკიდებლად ჩატარებული ექსპერტიზის დასკვნა.
5.28. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2021 წლის 16 დეკემბრის დასკვნისა და საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების ერთობლივი ანალიზის შედეგად, პალატამ დადგენილად მიიჩნია მხარეთა შორის ზეპირი ფორმით დადებული ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულების არსებობის თაობაზე მოპასუხის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოება.
5.29. სააპელაციო სასამართლომ დამატებით მიუთითა, რომ სამოქალაქო კოდექსის 930-ე მუხლის თანახმად, ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) ხელშეკრულებით ორი ან რამდენიმე პირი კისრულობს, ერთობლივად იმოქმედოს საერთო სამეურნეო ან სხვა მიზნების მისაღწევად ხელშეკრულებით განსაზღვრული საშუალებებით, იურიდიული პირის შეუქმნელად, ხოლო 932-ე მუხლის თანახმად, მონაწილეებმა უნდა შეიტანონ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული შესატანები. ამავე კოდექსის 935-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ხელშეკრულება სხვა რამეს არ ითვალისწინებს, შემოსავლები მონაწილეებს შორის ნაწილდება მათი წილის შესაბამისად.
5.30. ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) ხელშეკრულებისთვის დამახასიათებელია შემდეგი: ამხანაგობის მონაწილე უნდა იყოს არა ნაკლებ ორი პირი, რომლებიც მოქმედებენ ერთობლივად, შესაბამისად, ერთმანეთის მიმართ არ წარმოეშობათ დაპირისპირებული ინტერესები, როგორც მოვალესა და კრედიტორს. ხელშეკრულების ინტერესებიდან გამომდინარე, მის მონაწილეებს შორის შეიძლება მოხდეს უფლებამოვალეობების გადანაწილება, თუმცა ეს ხორციელდება არა როგორც დამოუკიდებელ პირთა შორის, რომელთაც ერთმანეთის საწინააღმდეგო ინტერესები და მოვალეობები აქვთ, არამედ, როგორც სუბიექტებს შორის, რომელთა შორის უფლებამოვალეობების გადანაწილება ხდება ამხანაგობის ხელშეკრულების პირობების შესრულების მიზნით. ამხანაგობის მონაწილეთა შეთანხმება და ერთიანობის გამოვლენა უნდა მოხდეს საერთო სამეურნეო ან სხვა მიზნის მისაღწევად, რაც გარიგების მთავარ წინაპირობას წარმოადგენს. მონაწილეები ერთობლივი მიზნის მისაღწევად მოქმედებენ ხელშეკრულებით განსაზღვრული საშუალებებით მათ მიერ განხორცილებული შენატანების საფუძველზე და იურიდიული პირის შეუქმნელად. ამასთან, ერთობლივი საქმიანობის მართვა ყველა მონაწილის მიერ ერთობლივად ხორციელდება, რაც ამ საქმიანობასთან დაკავშირებული გადაწყვეტილებების ყველა მონაწილის თანხმობით მიღებას გულისხმობს. ამავდროულად, გადაწყვეტილებათა განხორციელება შეიძლება ერთ-ერთ მონაწილეს ან სხვა მესამე პირსაც დაევალოს, რაც გარიგების შინაარსს არ ცვლის. ამხანაგობის საქმიანობიდან მიღებული სარგებელი და ზიანი მონაწილეთა მიერ განხორციელებული წილების შესაბამისად გადანაწილდება, რისთვისაც რაიმე მნიშვნელობა არა აქვს შენატანი ქონებით თუ მომსახურების გაწევით იქნა განხორციელებული. ამდენად, საერთო საქმიანობის (ამხანაგობის) წევრების ინტერესები მიმართულია საერთო მიზნის მიღწევისაკენ, მაგრამ ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ერთმანეთის მიმართ ისინი არ შეიძლება გამოდიოდნენ როგორც კრედიტორი და მოვალე. მონაწილეებს, ხელშეკრულებით გათვალისწინებული უფლება-მოვალეობების საფუძველზე, პასუხისმგებლობა წარმოეშობათ როგორც მესამე პირებთან, ასევე, ერთმანეთთან მიმართებით. აღნიშნულს ადასტურებს სამოქალაქო კოდექსის 937-ე მუხლის პირველი ნაწილი, რომლის ძალითაც, ხელშეკრულების მონაწილეები ერთობლივი საქმიანობიდან წარმოშობილი ვალებისათვის პასუხს აგებენ სოლიდარულად. ერთმანეთთან ურთიერთობაში პასუხისმგებლობის ოდენობა განისაზღვრება მონაწილეთა წილის შესაბამისად, თუ ხელშეკრულება სხვა რამეს არ ითვალისწინებს. მოცემულ შემთხვევაში, მოდავე მხარეთა შორის არსებობდა ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულება მოგების მიღების მიზნით გარკვეული მოქმედებების განხორციელებაზე, რისთვისაც მოსარჩელის შენატანს წარმოადგენდა ამხანაგობის მიერ უძრავი ქონებით სარგებლობა, ხოლო მოსარჩელის მიერ მოპასუხის ანგარიშზე ჩარიცხული თანხები იყო ამ საქმიანობით მიღებული შემოსავალი, განკუთვნილი ისევ ერთობლივი საქმიანობის მიზნებისათვის - სარეალიზაციო საქონლის, კერძოდ, ავტომანქანის მეორეული საბურავების საზღვარგარეთ შეძენისათვის (ს.უ.ს.გ. ას-839-890-2011).
5.31. სააპელაციო სასამართლომ ასევე არ გაიზიარა აპელანტის განმარტება, რომ მოპასუხე ზოგავდა საკუთარ ფინანსებს კომერციული საქმიანობის პერიოდში სხვისი ქონების უსასყიდლო გამოყენებით, რამაც დააზარალა მოსარჩელე, რადგან უძრავი ქონების გაქირავებით მოსარჩელეს უნდა მიეღო 54000 აშშ დოლარი. პალატის მითითებით, მოსარჩელის განმარტებით მოთხოვნილი ე.წ ზიანი ემყარება სხვისი სიკეთით სამართლებრივი საფუძვლის გარეშე სარგებლობას, რომლის შედეგადაც, მოსარგებლემ დაზოგა ქირა, ამ ქირის პროპორციულად გაიზარდა მისი მატერიალური მდგომარეობა და ამავე პროპორციით შემცირდა ნივთის მესაკუთრის ქონება. ამ ვითარებაში მოთხოვნის დამფუძნებელი ნორმაა სამოქალაქო კოდექსის 982-ე მუხლის პირველი ნაწილი. მოცემული ნორმა ხელყოფის კონდიქციის სპეციალურ სახეს წარმოადგენს და შეიცავს მისი გამოყენების წინაპირობების ჩამონათვალს: მოვალემ, კრედიტორის თანხმობის გარეშე, სამართლებრივი საფუძვლის გარეშე უნდა ხელყოს სხვისი სიკეთე. ჩამოთვლილთაგან რომელიმე ელემენტის არარსებობა მოთხოვნის უარყოფის საფუძველია. მოსარჩელე მოთხოვნის ფაქტობრივ საფუძვლად მიუთითებს მოსარჩელის სახელზე რიცხული უძრავი ქონების მოპასუხის მიერ ფლობაზე. ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში, საქმეში წარმოდგენილი მასალებით დადასტურდა, რომ მხარეთა შორის არსებობდა არა სესხის, არამედ - ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულება, სადაც უძრავი ქონებით სარგებლობა მოსარჩელის შენატანად იქნა მიჩნეული, სააპელაციო სასამართლომ უსაფუძვლოდ მიიჩნია უძრავი ქონების სარგებლობისათვის მიუღებელი შემოსავლის სახით ზიანის ანაზღაურების თაობაზე აპელანტის მოთხოვნა.
6. სააპელაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და, საქმის ხელახლა განსახილველად სააპელაციო სასამართლოსთვის დაბრუნება. კასატორის მტკიცებით, სააპელაციო სასამართლომ არასწორად და არასრულად შეაფასა საქმეში არსებული მტკიცებულებები და დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მოთხოვნები. არასწორად იქნა დადგენილი, რომ მხარეებს შორის არსებობდა ერთობლივი საქმიანობის ზეპირი ხელშეკრულება, მოსარჩელის ქონება წარმოადგენდა მის შენატანს, ხოლო თანხების გადარიცხვა უნდა შეფასებულიყო როგორც სესხი. კასატორი ასევე მიუთითებს, რომ სასამართლოებმა არ დაადგინეს მოპასუხის უსაფუძვლო გამდიდრება მოსარჩელის ხარჯზე, არ იმსჯელეს ქონების უსასყიდლო გამოყენებით მიღებულ სარგებელზე და არასწორად მიიჩნიეს, რომ გადარიცხული თანხები არ ექვემდებარებოდა დაბრუნებას.
7. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის მიერ საკასაციო საჩივარი მიღებული იქნა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
8. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას ან/და მის დამატებით ოქმს/ოქმებს და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
9. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.
10. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, არ წარუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).
11. წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის ფარგლებში, საკასაციო სასამართლოს შეფასების საგანია, გადარიცხული თანხების სამართლებრივი ბუნება (სესხი თუ ერთობლივი საქმიანობის ფარგლებში განხორციელებული გადახდები), აგრეთვე, მოპასუხის მიერ მოსარჩელის ქონებით სარგებლობის სამართლებრივი საფუძველი და უსაფუძვლო გამდიდრების არსებობა.
12. განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მოსარჩელემ 2017–2018 წლებში მოპასუხის საბანკო ანგარიშზე მრავალჯერადად განახორციელა თანხების გადარიცხვა, ხოლო მოპასუხე იმავე პერიოდში საქმიანობას ეწეოდა მოსარჩელის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე. მხარეებს შორის წერილობითი ხელშეკრულება არ არსებობდა. ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნით დადგენილია, რომ აღრიცხვის რვეულებში არსებული ჩანაწერების ნაწილი შესრულებულია მოსარჩელის მიერ, რაც ადასტურებს მის მონაწილეობას საქმიანობის ფინანსურ პროცესში, ხოლო მოსარჩელის დაკვეთით შესრულებული ექსპერტიზის დასკვნა აღნიშნულ გარემოებას არ გამორიცხავს.
13. საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოსარჩელემ სამოქალაქო საპროცესო სამართალში მოქმედი სადავო გარემოებების მტკიცების სტანდარტის დაცვით, ვერ უზრუნველყო თავისი მტკიცების საგანში შემავალი გარემოების - სადავო თანხების სესხად გადაცემის ფაქტობრივი გარემოების დადასტურება.
14. სესხის ხელშეკრულების ნამდვილობის დადასტურების ტვირთი აკისრია მოსარჩელეს (გამსესხებელს). საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ფულადი თანხის სესხების სამართალურთიერთობის არსებობისთვის აუცილებელია ორ ელემენტის კუმულატიურად არსებობა: 1. თანხის გადაცემა და 2. მსესხებლის მხრიდან მიღებული თანხის დაბრუნების ვალდებულების კისრება. სადავოობისას როგორც თანხის გადაცემის ფაქტის, ისე მსესხებლის მხრიდან მიღებულის დაბრუნების ვალდებულების აღების დამტკიცების ტვირთი ეკისრება გამსესხებელს.
15. საკასაციო პალატა იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ მოცემულ შემთხვევაში, არ დადასტურდა სესხის სამართლებრივი ურთიერთობისათვის აუცილებელი ელემენტის - თანხის დაბრუნების ვალდებულების აღება მოპასუხის მხრიდან, ასევე, არ დასტურდება არც სესხის ვადა, სარგებელი და სხვა პირობები, რაც სესხის სამართლებრივ ურთიერთობას ახასიათებს. შესაბამისად, ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა გადარიცხული თანხები სწორად შეაფასეს როგორც ერთობლივი საქმიანობის ფარგლებში განხორციელებული შენატანი და არა როგორც - სესხი.
16. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) ხელშეკრულებით ორი ან რამდენიმე პირი კისრულობს ერთობლივად იმოქმედოს საერთო სამეურნეო ან სხვა მიზნების მისაღწევად ხელშეკრულებით განსაზღვრული საშუალებებით, იურიდიული პირის შეუქმნელად (საქართველოს სამოქალაქო კოდექის 930-ე მუხლი). ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულება შეიძლება დაიდოს წერილობით ან ზეპირად. თუ ხელშეკრულება დადებულია წერილობით, მაშინ იგი უნდა შეიცავდეს: ა) მონაწილეთა დასახელებასა და მისამართს; ბ) მონაცემებს ერთობლივი საქმიანობის სახეობისა და მიზნის შესახებ; გ) მონაწილეთა უფლებებსა და მოვალეობებს; დ) მართვის ორგანოთა სტრუქტურასა და ფუნქციებს; ე) მონაწილეთა შორის შემოსავლებისა და ზიანის განაწილების წესსა და პირობებს; ვ) ხელშეკრულებიდან გასვლის წესს; ზ) საქმიანობის ხანგრძლივობას; თ) ხელშეკრულების მოშლისა და დარჩენილი ქონების განაწილების წესს (სამოქალაქო კოდექსის 931-ე მუხლი).
17. სამოქალაქო კოდექსის 930-ე მუხლის შინაარსიდან გამომდინარე, ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულების თავისებურებას წარმოადგენს მხარეთა სურვილი, საკუთარი ქონების, გამოცდილებისა თუ პროფესიული უნარ-ჩვევების გაერთიანებით ერთობლივად იმოქმედონ გარკვეული მიზნების მისაღწევად. ამასთან, ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულების აუცილებელი წინაპირობაა, რომ ამხანაგობა ყალიბდება იურიდიული პირის შეუქმნელად. ნიშანდობლივია, რომ სამოქალაქო კოდექსი არ აკონკრეტებს ხელშეკრულების ამ ტიპისათვის განსაზღვრული მიზნის შინაარსს, ამდენად, გარიგების მხარეთა ინტერესს, შესაძლებელია, წარმოადგენდეს კანონმდებლობით დაშვებული ნებისმიერი მიზანი, მათ შორის, გარკვეული მოგების მიღების სურვილი. საერთო მიზნის არსებობა გარიგების მთავარ წინაპირობას წარმოადგენს, ამიტომ ამხანაგობის თითოეული წევრი მონაწილეობს, როგორც გარიგების დამოუკიდებელი მხარე (ს.უ.ს.გ. №ას-866-808-2017, 17 ოქტომბერი, 2017 წელი).
18. საკასაციო სასამართლოს განსჯით, მხარეთა ურთიერთობას ახასიათებდა ერთობლივი საქმიანობისათვის დამახასიათებელი ნიშნები - საერთო ეკონომიკური მიზანი, მოსარჩელის ქონებით სარგებლობა და მის მიერ განხორციელებული ფინანსური მონაწილეობა. კასატორის მითითება, რომ იგი არ მონაწილეობდა საქმიანობაში და ქონება არ წარმოადგენდა მის შენატანს, დაუსაბუთებელია. საქმეში არსებული მტკიცებულებები, მათ შორის - საბანკო ამონაწერები, აღრიცხვის რვეულები და ექსპერტიზის დასკვნა, ადასტურებს მის ჩართულობას და ქონებით სარგებლობას, როგორც საერთო მიზნის რეალიზაციის ფორმას, რაც ამხანაგობის სამართლებრივ მოდელს შეესაბამება. აღნიშნული გარემოებები ადასტურებს ზეპირი ფორმით დადებული ერთობლივი საქმიანობის ურთიერთობის არსებობას.
19. ამრიგად, საკასაციო პალატას მართებულად მიაჩნია ქვემდგომი ინსტანციების სასამართლოების დასკვნა, რომ მხარეებს შორის ურთიერთობა წარმოადგენდა ერთობლივი საქმიანობის შეთანხმებას, რომლის ფარგლებშიც მოსარჩელის შენატანი იყო საკუთრებაში არსებული ქონებით სარგებლობის მიცემა, ხოლო მოპასუხის მიერ მიღებული თანხები გამოიყენებოდა საერთო საქმის ბრუნვისთვის.
20. რაც შეეხება კასატორის მითითებას მოპასუხის უსაფუძვლო გამდიდრებაზე, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ იმ პირობებში, როდესაც, მხარეებს შორის არსებობდა ზეპირი ფორმით დადებული ერთობლივი საქმიანობის ამხანაგობის ურთიერთობა, ქონებით სარგებლობას ჰქონდა სამართლებრივი საფუძველი და ის წარმოადგენდა მოსარჩელის შენატანს საერთო საქმეში, არ იკვეთება უსაფუძვლო გამდიდრების ფაქტი, ვინაიდან მოპასუხის მიერ ქონებით სარგებლობა არ იყო სამართლებრივ საფუძველს მოკლებული. ქირის ეკვივალენტური ზიანის მოთხოვნაც დაუსაბუთებელია, რადგან ამხანაგობის ფარგლებში ქონებით სარგებლობას არ გააჩნია ქირავნობის სამართლებრივი ბუნება და ამ ურთიერთობაში მიღებული სარგებელი ნაწილდება წილობრივად.
21. დაუსაბუთებელია კასატორის პრეტენზია მტკიცებულებათა არასრულყოფილად შეფასების თაობაზე. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ საქმეში არსებული მტკიცებულებები შეაფასა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით დადგენილი წესით. სასამართლომ დეტალურად განიხილა საქმეში წარმოდგენილი ექსპერტიზის დასკვნები და დაასაბუთა, თუ რატომ დაეყრდნო ს.ს.ი.პ. ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ბიუროს დასკვნას. სახელდობრ, აღნიშნულ დასკვნაზე დაყრდნობით სააპელაციო პალატამ დაადგინა, რომ აღრიცხვის რვეულებზე არსებული ჩანაწერების ნაწილი შესრულებულია მოსარჩელის მიერ, რაც ადასტურებს მის მონაწილეობას ერთობლივ საქმიანობაში, კერძო ექსპერტიზის დასკვნა კი, არ შეიცავს საწინააღმდეგო დასაბუთებას. ამდენად, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ არ იკვეთება მტკიცებულებათა შეფასების წესის დარღვევა, რომელიც გავლენას მოახდენდა დავის სამართლებრივ შედეგზე.
22. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტების ფარგლებში, რაც სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლი), კასატორმა ვერ შეძლო დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზიის წარმოდგენა, რითაც ვერ დაძლია გასაჩივრებული განჩინების ფაქტობრივსამართლებრივი დასაბუთება და ვერ შეძლო მისი გაბათილება სარწმუნო მტკიცებულებებით. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. ასეთ საფუძველზე ვერც კასატორი მიუთითებს.
23. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება კანონიერია, ხოლო საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობები არ არსებობს, რაც მისი არსებითად განსახილველად დაუშვებლად ცნობის სამართლებრივი საფუძველია.
24. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401.4 მუხლის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. ვინაიდან, საკასაციო საჩივარი დაუშვებელია, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70% – 4200 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე, 284-ე, 285-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. მ.ჭ–ძის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.
2. მ.ჭ–ძეს (პ/ნ .....) დაუბრუნდეს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის – 6000 ლარის (საგადასახადო დავალება № 4808, გადახდის თარიღი: 11.03.2024წ, გადამხდელის ბანკი: ს.ს. „თ.ბ–ი“) 70% – 4200 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150.
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
მოსამართლეები: ლაშა ქოჩიაშვილი
ამირან ძაბუნიძე
გოჩა ჯეირანაშვილი
