საქმე№ას-1394-2023 12 დეკემბერი, 2025 წელი

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ნიკოლოზ მარსაგიშვილი (თავმჯდომარე)

ამირან ძაბუნიძე (მომხსენებელი),

ლაშა ქოჩიაშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი – შპს „გ.ლ–სი“ (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – სს „ფ–ი“ და შპს „ე.ჰ.“

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 16 მაისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება

დავის საგანი – სასაქონლო ნიშნის უკანონო გამოყენების აკრძალვა და თანხის დაკისრება

საკითხი, რომელზედაც მიღებულია განჩინება - საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

1. შპს „გ.ლ–სმა“ (შემდგომში - „მოსარჩელე“, „კასატორი“) სარჩელი აღძრა სასამართლოში სს „ფ–ისა“ და შპს „ე.ჰ–ის“ (შემდგომში - „მოპასუხეები“, მოწინააღმდეგე მხარეები“) მიმართ სასაქონლო ნიშნის უკანონო გამოყენების აკრძალვის, კონტრაფაქციული საქონლის განადგურებისა (ამ ნაწილში საქმის წარმოება შეწყდა დავის საგნის არარსებობის გამო იხ. ტომი I, ს.ფ 299) და თანხის დაკისრების თაობაზე.

2. სარჩელის საფუძვლები:

2.1. შპს „გ.ლ–სი“ წარმოადგენდა საქპატენტში რეგისტრირებული კომბინირებული სასაქონლო ნიშნის „სანტავიკის“ (რეგ. #20682) მფლობელს და ეწეოდა ამ სასაქონლო ნიშნით ნიშანდებული საქონლის (ლეიკოპლასტირის) იმპორტსა და რეალიზაციას საქართველოში.

2.2. სს „ფ–მა“, მის კუთვნილ მაღაზიათა ქსელის მეშვეობით, განახორციელა აღნიშნული სასაქონლო ნიშნის აღრევამდე მსგავსი ნიშნებით ნიშანდებული კონტრაფაქციული (ყალბი) საქონლის საქართველოში რეალიზაცია.

2.3. შპს „ე.ჰ–მა“ განახორციელა აღნიშნული სასაქონლო ნიშნის აღრევამდე მსგავსი ნიშნებით ნიშანდებული კონტრაფაქციული საქონლის საქართველოში რეალიზაცია.

3. მოპასუხის პოზიცია:

3.1. მოპასუხეებმა მოთხოვნის შემწყვეტი შესაგებლით სარჩელი არ ცნეს.

3.2. შპს „ე.ჰ–ის“ განმარტებით, არ არსებობდა საქონლის კონტრაფაქციულად მიჩნევისთვის კუმულაციურად სავალდებულო ელემენტები, ვინაიდან საქონლის კონტრაფაქციულად მიჩნევისთვის აუცილებელ პირობას წარმოადგენდა უფლების მფლობელის თანხმობის გარეშე, მისი კუთვნილი ნიშნის, სხვის მიერ წარმოებულ პროდუქტზე/შეფუთვაზე დატანა, ნიშანდება, სადავო საქონელი კი, კომპანიას ოფიციალურად ჰქონდა შემოტანილი, ხელშეკრულების საფუძველზე. შემოტანილი საქონელი არ იყო ყალბი, რაც გამორიცხავდა სხვისი სამარკო ნიშნის უნებართვო გამოყენებას. შესაგებელში ასევე აღნიშნულია, რომ კომპანია წარმოადგენდა მხოლოდ იმპორტიორს, ამასთან, საგულისხმო იყო ის გარემოებაც, რომ 13.08.2021 წლისთვის მას საკუთრებაში უკვე აღარ გააჩნდა სარჩელში მითითებული პროდუქცია. მოპასუხის მტკიცებით, არ არსებობდა, მისი ქმედებით, მოსარჩელისთვის ზიანის მიყენების ფაქტი, მით უფრო არ დასტურდებოდა მისი ოდენობა, რაც სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის წინაპირობა უნდა გამხდარიყო.

3.3. შპს „ფ–ის“ შესაგებლის თანახმად, სს „ე.ჰ–ის“ მიერ მოწოდებული პროდუქციის სავარაუდო აღრევამდე მსგავსების თაობაზე მათთვის სააღსრულებო ფურცლით გახდა ცნობილი და სარჩელის აღძვრის დროისთვის კომპანიას მის კუთვნილ ქსელში უკვე შეწყვეტილი ჰქონდა საქონლის რეალიზაცია. მოპასუხის მტკიცებით, სადავო პროდუქტი წარმოადგენდა მსოფლიოში ცნობილ ერთ-ერთ ბრენდს, არაერთ საერთაშორისო ელექტრონულ ვებ. გვერდზე ფიქსირდებოდა აღნიშნული პროდუქტის ლათინური წარწერით „Santavik“ რეგისტრაცია. რეგისტრაციის თარიღის გათვალისწინებით ცხადია, რომ საწყის ეტაპზე დარეგისტრირდა ბრენდი „Santavik“, რომლის შემდგომ ქართული ასოებით რეგისტრაციაც განახორციელა მოსარჩელემ. მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია მტკიცებულება, რომ საერთაშორისო ბაზარზე არსებული სადავო ნებისმიერ ენაზე დატანილი სასაქონლო ნიშნით სარგებლობის ე.წ. ექსკლუზიური უფლებამოსილება მას გააჩნდა, რის გამოც სარჩელს მიიჩნევდა დაუსაბუთებლად. შესაგებელში ასევე აღნიშნულია, რომ შპს „ფ–ი“ არ წარმოადგენდა სადავო პროდუქციის მესაკუთრეს, რამეთუ იგი მხოლოდ პროდუქციის რეალიზაციას ახდენდა, ამიტომ მისთვის არ იყო და ვერც იქნებოდა ცნობილი, რომ პროდუქტი წარმოადგენდა საქართველოში ქართული სახელწოდებით რეგისტრირებული პროდუქციის აღრევამდე მსგავსი სასაქონლო ნიშნის მქონე პროდუქტის მსგავსს.

4. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

4.1. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 მაისის გადაწყვეტილებით შპს „გ.ლ–სის“ სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

4.2. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2022 წლის 31 მაისის გადაწყვეტილება, სააპელაციო წესით, გაასაჩივრა შპს „გ.ლ–სმა“, რომლითაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება.

5. სააპელაციო სასამართლოს განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი და საფუძველი:

5.1. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 16 მაისის განჩინებით, სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

5.2. სააპელაციო პალატამ მოიხმო „სასაქონლო ნიშნების შესახებ“ საქართველოს კანონი და განმარტა, რომ დავის სპეციფიკიდან გამომდინარე, სწორედ მოსარჩელის მტკიცების საგანს წარმოადგენდა მის მიერ ამა თუ იმ სასაქონლო ნიშნის რეგისტრაციის ფაქტის, მესამე პირის მხრიდან განსაკუთრებული უფლების მქონე პირის თანხმობის გარეშე, მსგავსი სასაქონლო ნიშნისა და მსგავსი საქონლის სამოქალაქო ბრუნვაში გამოყენებისა და ამ მსგავსების შედეგად მომხმარებლის შეცდომაში შეყვანის ფაქტების დადასტურება. ხოლო იმ შემთხვევაში, თუკი დადასტურდებოდა მითითებული უფლების დარღვევა და ამასთანავე კონტრაფაქციული საქონლისგან სადავო ნიშნის განცალკევება შეუძლებელი აღმოჩნდებოდა ამ შემთხვევაში კანონის ძალით, შესაძლებელი იქნებოდა სადავო საქონლის განადგურების მოთხოვნა.

5.3. პალატამ მიუთითა, რომ განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელის სახელზე საქპატენტში რეგისტრირებულ კომბინირებული სასაქონლო ნიშანს „სანტავიკი“ ჰქონდა შემდეგი გამოსახულება: ზედხედი - ლურჯი ფერის, წყვეტილ მართკუთხედ ჩარჩოში განლაგებული თეთრ ფონით, რომლის მარცხენა მხარეს დატანილი იყო წვრილი ლურჯი ჰორიზონტალური ხაზები. თეთრი ფონის ცენტრში განთავსებული იყო წითელი ელიფსის ფორმის გამოსახულება, რომელშიც თეთრი ასოებით ჩაწერილი იყო სიტყვიერი აღნიშვნა; წითელი ელიფსის ორივე მხარეს განლაგებული იყო ლურჯ წერტილებიანი, ყვითელი ფერის ე.წ. "ლეიკოპლასტირი". პალატის მოსაზრებით, სასაქონლო ნიშნის გამოყენებისას, განმსაზღვრელი ფაქტორია პროდუქციის ინდივიდუალიზაცია ანუ უკავშირებს თუ არა მომხმარებელი წარმოებულ პროდუქციას კონკრეტულ საწარმოს ვინაიდან სასაქონლო ნიშნის რეგისტრაციის მიზანი არა მხოლოდ კერძო პირთა საკუთრების უფლების დაცვის უზრუნველყოფაში გამოიხატება, არამედ საჯარო ინტერესშიც, რომ მომხმარებელთა არა მხოლოდ კონკრეტული წრე, არამედ პოტენციური მომხმარებელიც დაცული იყოს საქონლის თვისების, ხარისხის, გეოგრაფიული წარმოშობის ან სხვა მახასიათებლების შესახებ შეცდომაში შემყვანი, არასწორი ინფორმაციისაგან.

5.4. სააპელაციო პალატის აზრით, მოსარჩელე, რომელიც უთითებდა, რომ მოპასუხის მიერ გამოყენებული სასაქონლო ნიშანი მსგავსი იყო მის მიერ საქპატენტში რეგისტრირებული ნიშნისა, ვალდებული იყო აღნიშნულის დამადასტურებელი მტკიცებულებები წარმოედგინა, რაც მოცემულ შემთხვევაში ვერ განხორციელდა.

5.5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2023 წლის 16 მაისის განჩინება, საკასაციო წესით, გაასაჩივრა შპს „გ.ლ–სმა“, რომლითაც ითხოვს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებასა და სარჩელის სრულად დაკმაყოფილებას.

6. კასატორის მოთხოვნა და საფუძვლები:

6.1. კასატორი მიიჩნევს, რომ გასაჩივრებული განჩინება მიღებულია მტკიცების სტანდარტის სრული უგულებელყოფით და იგი ლახავს კასატორის ფუნდამენტურ უფლებებს. მხარე ამტკიცებს, რომ გასაჩივრებული განჩინება ეწინააღმდეგება, როგორც საქართველოში ბოლო 25 წლის განმავლობაში ჩამოყალიბებულ სასამართლო პრაქტიკას. კასატორი ამტკიცებს, რომ გასაჩივრებული განჩინებით იქმნება პრეცედენტი, რომლის დანერგვის შემთხვევაშიც, სასაქონლო ნიშნების მსგავსების დასადასტურებლად სავალდებულო იქნება ექსპერტიზის დასკვნის წარმოდგენა, რაც ეწინააღმდეგება არა მხოლოდ ქართულ, არამედ საერთაშორისოდ დადგენილ სტანდარტებს. ამასთან, თუ სასამართლო მიიჩნევდა, რომ საქმეზე გადაწყვეტილების მიღება შეუძლებელი იყო საექსპერტო დასკვნის გარეშე, მას უნდა ეხელმძღვანელა საპროცესო კოდექსის 162-ე მუხლით.

6.2. კასატორი ასევე უთითებს, რომ გასაჩივრებული განჩინება ეწინააღმდეგება იმავე პალატის მიერ წარსულში მიღებულ გადაწყვეტილებებს, სადაც სასამართლომ იმსჯელა იდენტურ საკითხზე ისე, რომ საქმის მასალებში არ ყოფილა წარმოდგენილი ექსპერტიზის დასკვნა და მიიღო კიდეც გადაწყვეტილება, რომელიც მოგვიანებით ძალაში დარჩა ზემდგომი ინსტანციის სასამართლოს მიერ.

6.3. კასატორი მიიჩნევს, რომ ვინაიდან დავის განხილვის არცერთ ეტაპზე, სადავოდ არ გამხდარა ის გარემოება, რომ კასატორმა ე.წ. „ლეიკოპლასტირი“ შეიძინა სს „ფ–ში“, ასევე არ გამხდარა სადავო არც ის გარემოება, რომ სს „ფ–ს“ სადავო საქონელს აწვდიდა შპს „ე.ჰ–ი“, ერთადერთი გამოსაკვლევი საკითხი იყო პროდუქციაზე დატანილი სასაქონლო ნიშნების აღრევამდე მსგავსების დადგენა, რადგან თუ ნიშნები აღრევამდე მსგავსია, ეს თავისთავად იწვევს ნიშნების მსგავსების შედეგად მომხმარებლის შეცდომაში შეყვანის ალბათობას.

6.4. კასატორი სასაქონლო ნიშნების აღრევამდე მსგავსების დადგენის მიზნებისთვის მოიხმობს საქპატენტის მიერ მიღებულ სასაქონლო ნიშნის ექსპერტიზის სახელმძღვანელოს, სადაც სადავო საკითხი სამართლის და არა ფაქტების სფეროსაა მიკუთვნებული. ამავე მიზნით ყურადღებას ამახვილებს სსიპ საქპატენტის თავმჯდომარის 2014 წლის 19 აგვისტოს N05 ბრძანებით დამტკიცებული „სასაქონლო ნიშანზე განაცხადის წარდგენისა და რეგისტრაციასთან დაკავშირებული პროცედურების შესახებ“ ინსტრუქციაზე, სადაც მითითებულია, რომ შედარების დროს სიმბოლოების მსგავსების დადგენის ძირითადი კრიტერიუმი შეიძლება იყოს სიმბოლოების სმენითი, აზრობრივი და მხედველობითი მსგავსება, სიმბოლოების შედარებისას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება საერთო შთაბეჭდილებას.

6.5. გარდა ზემოაღნიშნულისა, კასატორი მოიხმობს სადავო პროდუქციის სურათებს და მიიჩნევს, რომ მათი აღრევამდე მსგავსება ეჭვგარეშეა, ისინი ვიზუალურად თითქმის იდენტურია, ფონეტიკური თვალსაზრისით ერთნაირად გამოითქმის და შინაარსობრივადაც მსგავსია, რის გამოც ისინი პრაქტიკულად იდენტური სიმბოლოებია.

6.6. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2023 წლის 10 ნოემბრის განჩინებით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით შპს „გ.ლ–სის“ საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

7. საკასაციო სასამართლომ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ დაუშვებელია შემდეგ გარემოებათა გამო:

8. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას ან/და მის დამატებით ოქმს/ოქმებს და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

9. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძვლით.

10. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია. დასაბუთებული პრეტენზია გულისხმობს მითითებას იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება - დადგენა, მატერიალურსამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება.

11. საკასაციო პალატის განსჯით, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით, კასატორს არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება), რის გამოც დადგენილად მიიჩნევა შემდეგი:

- საქართველოს ინტელექტუალური საკუთრების ეროვნულ ცენტრ - საქპატენტის მიერ გაიცა მოწმობა კომბინირებული სასაქონლო ნიშნის რეგისტრაციის თაობაზე, რეგისტრაციის ნომრით 20682, რეგისტრაციის თარიღი - 2010-08-10, რეგისტრაციის ვადის გასვლის თარიღი - 2030-08-19, მფლობელი - შპს „გ.ლ–სი“ (შემდგომში „მოსარჩელე“); სტატუსი - ნიშანი რეგისტრირებულია; ნიშნის სიტყვიერი ნაწილი - სანტავიკი ერთჯერადი ლეიკოპლასტირი; საქონლის და/ან მომსახურების კლასები (ნიცის კლასიფიკაცია) – 05 ; საქონლის ჩამონათვალი: 05 - ლეიკოპლასტირი;

- 2020 წლის 1-ელ მარტს დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე, შპს „ე.ჰ–მა“ SVOBODA SERVICE TRADINT CO LIMITED-სგან (როგორც გამყიდველი) შეიძინა 1200 ერთეული წებოვანი სახვევი (სანტავიკი);

- შპს „ე.ჰ–ი“ შეძენილ წებოვან სახვევს (სანტავიკი) აწვდიდა სს „ფ–ს“. პირველი მიწოდება განხორციელდა 2020 წლის 12 ოქტომბერს, ხოლო ბოლო მიწოდება - 2021 წლის 15 ივნისს. აღნიშნულ პერიოდში, სს „ფ–ის“ სავაჭრო ქსელში მიღებული იყო ჯამში 12 510 ცალი ლეიკოპლასტირი. ერთეული ლეიკოპლასტირის შესყიდვის ფასი შეადგენდა 0,31 ლარს, ხოლო სრულად შესყიდული საქონლის ღირებულება იყო 3064,95 ლარი. სს „ფ–ის“ მიერ რეალიზებული პროდუქციის საერთო რაოდენობამ შეადგინა 6811 ლარს;

- შპს „გ.ლ–სის“ მიერ განხორციელდა სს „ფ–ის“ კუთვნილ მაღაზიაში საქონლის-ლეიკოპლასტირის, (რომელზეც დატანილია სიტყვიერი აღნიშვნა „Santavik“) შეძენა, რაზეც მოხდა ფაქტის კონსტატაცია;

- სასამართლოში დავის დაწყებამდე შპს „გ.ლ–სს“ საქართველოს შემოსავლების სამსახურის საბაჟო დეპარტამენტში შემოსავლების სამსახურის ინტელექტუალური საკუთრების ობიექტების რეესტრში დარეგისტრირებული არ ჰქონდა საქპატენტში მის სახელზე რეგისტრირებული განსაკუთრებული სასაქონლო ნიშანი, რეგისტრაცია განახორციელა 2021 წლის 5 აგვისტოს;

12. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ წინამდებარე საქმეში სააპელაციო სასამართლოს საქმის გადასაწყვეტად სამართლებრივად მნიშვნელოვანი ყველა გარემოება აქვს გამოკვლეული.

13. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით. საქმის გარემოებანი, რომლებიც კანონის თანახმად, უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით.

14. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სასამართლოსათვის არავითარ მტკიცებულებას არა აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ, ხოლო მე-3 ნაწილის თანახმად, მოსაზრებები, რომლებიც საფუძვლად უდევს სასამართლოს შინაგან რწმენას უნდა აისახოს გადაწყვეტილებაში.

15. ამავე კოდექსის 172-ე მუხლის შესაბამისად, ექსპერტის დასკვნა სასამართლოსათვის სავალდებულო არ არის და მისი შეფასება ხდება 105-ე მუხლით დადგენილი წესით, მაგრამ სასამართლოს უარი დასკვნის მიღებაზე დასაბუთებულ უნდა იქნეს საქმეზე გამოტანილ გადაწყვეტილებაში ან განჩინებაში.

16. „სასაქონლო ნიშნების შესახებ“ საქართველოს კანონის 6.1 მუხლის თანახმად, რეგისტრაციით დაცულ სასაქონლო ნიშანზე მფლობელის განსაკუთრებული უფლება წარმოიშობა ამ ნიშნის რეგისტრაციის დღიდან. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, განსაკუთრებული უფლების მქონე პირს შეუძლია აუკრძალოს მესამე პირს, მისი თანხმობის გარეშე სამოქალაქო ბრუნვაში გამოიყენოს ისეთი ნიშანი, რომელიც განსაკუთრებული უფლების მქონე პირის დაცული სასაქონლო ნიშნის იდენტურია და საქონელიც იდენტური, ხოლო „დ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, იდენტური ან მსგავსია და დაცულია სასაქონლო ნიშნის საქართველოში კარგი რეპუტაციის გამო, ამ ნიშნის გამოყენება მესამე პირს დაუმსახურებლად უქმნის ხელსაყრელ პირობებს, ან ზიანს აყენებს სასაქონლო ნიშნის რეპუტაციას ან მის განმასხვავებელუნარიანობას. მე-6 მუხლის ძალით, სასაქონლო ნიშანზე უფლების შეძენისას, ნიშნის მფლობელი იძენს განსაკუთრებულ უფლებას, გამოიყენოს სასაქონლო ნიშანი დაცული პროდუქტების/მომსახურებისათვის. ეს დაცვა მოქმედებს პრიორიტეტის პრინციპის მიხედვით უფრო ახალ სასაქონლო ნიშნებთან მიმართებით და დროის პრიორიტეტის მიუხედავად დაცულ სასაქონლო ნიშნებთან მიმართებით. კანონი განსაზღვრავს უფლების დარღვევის შემადგენლობას და ადგენს განსაკუთრებული უფლების მქონე პირის უფლებას, აუკრძალოს მესამე პირს, მისი თანხმობის გარეშე სამოქალაქო ბრუნვაში გამოიყენოს ისეთი ნიშანი, რომელიც მისი დაცული სასაქონლო ნიშნის მსგავსია.

17. სასაქონლო ნიშნის სარგებლობასთან დაკავშირებული სამართლებრივი საკითხები რეგლამენტირებულია ასევე 1994 წლის 14 აპრილს დადებული საერთაშორისო შეთანხმებით „ინტელექტუალური საკუთრების უფლების ვაჭრობასთან დაკავშირებული ასპექტების შესახებ“, რომლის მე-15 მუხლის შესაბამისად, „სასაქონლო ნიშანს შეიძლება წარმოადგენდეს ნებისმიერი სიმბოლო ან სიმბოლოთა ერთობლიობა, რომელსაც უნარი შესწევს ერთი საწარმოს საქონელი და მომსახურება სხვა საწარმოს საქონლისა და მომსახურებისაგან განასხვაოს“. ამავე შეთანხმების მე-16 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად კი, რეგისტრირებული სასაქონლო ნიშნის მფლობელს აქვს განსაკუთრებული უფლება აუკრძალოს ყველა მესამე პირს მისი თანხმობის გარეშე ვაჭრობის პროცესში იდენტური ამ მსგავსი ნიშნის გამოყენება ისეთი საქონელთან ან მომსახურებასთან დაკავშირებით, რომელთა მიმართაც რეგისტრირებულია სასაქონლო ნიშანი და როდესაც ასეთმა გამოყენებამ შეიძლება წარმოქმნას აღრევის ალბათობა. აღრევის ალბათობა მტკიცდება მაშინ, როდესაც იდენტური ნიშნის გამოყენება ხდება საქონელთან ან მომსახურებასთან დაკავშირებით.

18. სამრეწველო საკუთრების დაცვის პარიზის კონვენციის მე-2 მუხლის შესაბამისად, სასაქონლო ნიშნის მფლობელს ენიჭება ერთგვაროვან ან მსგავს საქონელზე ამ ნიშნის ან მისი ვარიანტების გამოყენების განსაკუთრებული უფლება. ამავე კონვენციის მე-6 მუხლის თანახმად კი, სასაქონლო ნიშნებზე განსაკუთრებული უფლებების მოპოვებისა და დამცავი დოკუმენტების ძალაში შენარჩუნების წესებს არეგულირებს მხოლოდ ეროვნული კანონმდებლობა. სამოქალაქო საქმეთა პალატა აღნიშნავს, რომ საქართველოს კანონმდებლობიდან და საერთაშორისო აქტების შინაარსიდან გამომდინარე, სასაქონლო ნიშნის მთავარი დანიშნულებაა განასხვაოს საქონელი სხვა საქონლის ან მომსახურებისაგან ან განასხვაოს ერთი მეწარმე მეორე მეწარმისაგან. იგივე კონვენციის მე-10bis მუხლის თანახმად „(1) კავშირის ქვეყნები ვალდებული არიან უზრუნველყონ კავშირის ქვეყნების მოქალაქეები არაკეთილსინდისიერი კონკურენციისაგან ეფექტიანი დაცვით. (2) არაკეთილსინდისიერი კონკურენციის აქტს შეადგენს კონკურენციის ნებისმიერი აქტი, რომელიც ეწინააღმდეგება სამეწარმეო ან კომერციული საქმიანობის პატიოსან ჩვევებს. (3) კერძოდ, აკრძალულია: 1. ისეთი ხასიათის მქონე ყველა ქმედება, რომელსაც შეუძლია რაიმე გზით გამოიწვიოს აღრევა კონკურენტის დაწესებულების, საქონლის, სამეწარმეო ან კომერციული საქმიანობის მიმართ; 2. კომერციული საქმიანობისას ისეთი ხასიათის ყალბი განცხადებების გაკეთება, რომლებიც იწვევს კონკურენტის დაწესებულების, საქონლის, სამეწარმეო ან კომერციულ საქმიანობის დისკრედიტაციას; 3. ისეთი აღნიშვნების გამოყენება ან განცხადებების გაკეთება, რამაც კომერციული საქმიანობისას შეიძლება შეცდომაში შეიყვანოს საზოგადოება საქონლის გვარეობის, დამზადების ხერხის, მახასიათებლების, დანიშნულებით გამოსაყენებლად ვარგისიანობის შესაბამისობის, ან რაოდენობის მიმართ“.

19. განსახილველი საქმის მთავარ სამართლებრივ საკითხს წარმოადგენს სასაქონლო ნიშნებს შორის მსგავსების არსებობის დადგენის შემთხვევაში მოპასუხის სასაქონლო ნიშნის აკრძალვის მართლზომიერება.

20. საკასაციო პალატა მიუთითებს სსიპ საქართველოს ინტელექტუალური საკუთრების ეროვნული ცენტრის - საქპატენტის თავმჯდომარის 2014 წლის 19 აგვისტოს #05 ბრძანებით დამტკიცებული „სასაქონლო ნიშანზე განაცხადის წარდგენისა და რეგისტრაციასთან დაკავშირებული პროცედურების შესახებ“ ინსტრუქციის მე-15 მუხლის მე-5 პუნქტზე, რომლის თანახმად, ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული შედარების დროს, სიმბოლოების მსგავსების დადგენის ძირითადი კრიტერიუმი შეიძლება იყოს სიმბოლოების სმენითი (ფონეტიკა, მუსიკალური ჟღერადობა), მხედველობითი (გრაფიკა, ფერთა შეხამება), აზრობრივი (სემანტიკა, არსი) მსგავსება. სიმბოლოების შედარებისას გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება საერთო შთაბეჭდილებას. თუმცა, პალატა აქვე განმარტავს, რომ მოსარჩელეს საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებებით (მაგალითად: ექსპერტის დასკვნა, ფოტო-სურათები, „საქპატენტთან“ არსებული სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილება ან/და სხვა) (შდრ. იხ. სუსგ. საქმეზე N1502-2023) უცილობლად არ დაუდასტურებია, რომ შესადარებელი სასაქონლო ნიშნები ხასიათდება ისეთი სახის მსგავსებით, რაც განაპირობებდა მომხმარებლის შეცდომაში შეყვანას, ამგვარი საკითხის გამოკვლევის სპეციალური ცოდნა კი, სასამართლოს არ გააჩნია. გარდა ამისა, საკასაციო პალატა დასძენს, რომ საქართველოს ინტელექტუალური საკუთრების ეროვნულ ცენტრ - საქპატენტის მიერ გაცემულ მოწმობა N20682, რომლის მფლობელიც - შპს „გ.ლ–სია“ რეგისტრირებულია მხოლოდ სადავო ნიშნის სიტყვიერი ნაწილი, აღნიშნული კიდევ ერთხელ ცხადყოფს, რომ სასაქონლო ნიშნის აღრევამდე მსგავსების დადგენა, მხოლოდ სასამართლოს კომპეტენციას მიკუთვნებული საკითხი ვერ იქნება, ვინაიდან ერთ-ერთ საქმეზე უზენაესმა სასამართლომ განმარტა, რომ „მართალია, სიტყვებს შორის შესაძლებელია არსებობდეს დაბალი დონის მსგავსება, თუმცა არა ისეთი სახით, რაც ობიექტური დამკვირვებლის თვალში გამოიწვევდა ნიშნების აღრევას. ასეთი ხარისხის ნაწილობრივი ფონეტიკური მსგავსება სავსებით შესაძლებელია არსებობდეს სხვა ორ სიტყვას შორისაც, წინააღმდეგ შემთხვევაში გამოდის, რომ, თუნდაც ასეთი მცირედი მსგავსებების გამო, იქმნება დაუსაბუთებელი სასარჩელო მოთხოვნების დაყენების შესაძლებლობა“ (შდრ. იხ. სუსგ. საქმეზე N1502-2023).

21. გარდა ყოველივე ზემოაღნიშნულისა, საკასაციო პალატა დამატებით ყურადღებას მიაპყრობს იმ გარემოებას, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე დადგენილია, რომ მოპასუხე შპს „ფ–მა“ „ე.ჰ–ისგან“, ხოლო ამ უკანასკნელმა საერთაშორისო სავაჭრო ელექტრონულ პლატფორმაზე, კანონიერად შეიძინა სადავო პროდუქცია. ამასთან, საკასაციო პალატა ყურადღებას გაამახვილებს მასზედ, რომ ხსენებული გარემოება სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა საქმეში წარდგენილი ყველა მტკიცებულების, მათ შორის, ხელშეკრულების, ინვოისებისების და სხვათა შესწავლის შედეგად (იხ. ტომი I, ს.ფ 167-173, 227-237, 242-249, 291, 383-396). კასატორს კი, არ აქვს წარმოდგენილი დასაბუთებული პრეტენზია, რაც სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის ფაქტობრივი გარემოებების კანონმდებლობის დარღვევით დადგენაზე მიუთითებდა. შესაბამისად, მოპასუხემ უზრუნველყო სათანადო მტკიცებულებების წარმოდგენით საქონლის კონტრაფაქციულად მიჩნევის გამორიცხვა, რის გამოც სარჩელი მართებულად არ დაკმაყოფილდა (იხ. სუსგ. საქმეზე №ას-286-2021 და ამავე სასამართლოს განჩინება Nას-311-2023).

22. მოხმობილი მსჯელობის შესაბამისად, საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებების/მხარეთა ახსნა-განმარტებების ურთიერთშეჯერებისა და საქმეზე გამორკვეული გარემოებების გაანალიზების შედეგად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ მოსარჩელემ წინამდებარე დავის ფარგლებში ვერ უზრუნველყო მისი მტკიცების სფეროს განკუთვნადი არსებითი მნიშვნელობის გარემოებების დამტკიცება, რაც სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის სამართლებრივი შედეგის განმაპირობებელი იყო.

23. ამდენად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი მატერიალური ან/და საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი ვერ მიუთითებს რაიმე ისეთ დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

24. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით და არც იმ საფუძვლით, რომ საკასაციო სასამართლოს მსგავს საკითხზე ჯერ არ უმსჯელია და გადაწყვეტილება არ მიუღია. შესაბამისად, მოცემულ საქმეზე არ არსებობს ვარაუდი, რომ საკასაციო საჩივრის განხილვის შემთხვევაში მოსალოდნელია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს უკვე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება.

25. ამავდროულად, გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საკასაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი პრაქტიკისაგან. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

26. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის შემთხვევაში პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა

შპს „გ.ლ–სის“ საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად; შპს „გ.ლ–სს“ სახელმწიფო ბიუჯეტიდან დაუბრუნდეს მის მიერ 22/06/2023წ. N15794 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარი და მის მიერვე 27/06/2023.წ №15834 საგადახდო დავალებით გადახდილი 200 ლარიდან 350 ლარი (სულ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის - 500 ლარის 70% – 350 ლარი) შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150; საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე: ნიკოლოზ მარსაგიშვილი

მოსამართლეები: ამირან ძაბუნიძე

ლაშა ქოჩიაშვილი