ბს-130-121 (კ-07) 11 ივლისი, 2007 წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ

შემადგენლობა:

ნინო ქადაგიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მოსამართლეები: მაია ვაჩაძე, ნუგზარ სხირტლაძე

სხდომის მდივანი – გ. ილინა

კასატორი – თ. ბ-ა; წარმომადგენელი – მ. ლ-ი

მოწინააღმდეგე მახარე – ქ. თბილისის ¹69 საჯარო სკოლა

გასაჩივრებული განჩინება - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 30 ოქტომბრის განჩინება

დავის საგანი – სამუშაოზე აღდგენა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2006 წლის 10 აპრილს მოსარჩელე თ. ბ-მ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას მოპასუხე თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის მიმართ და ითხოვდა მისთვის დისციპლინური სახდელის-საყვედურის გამოცხადების შესახებ თბილისის 69-ე საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 ბრძანების ბათილად ცნობას; მოსარჩელე ასევე ითხოვდა თბილისის გლდანი-ნაძალადევის შს სამმართველოს მე-2 განყოფილებიდან მასალების გამოთხოვას.

სარჩელში აღნიშნული იყო, რომ მოსარჩელე თ. ბ-ა 1991 წლიდან მუშაობდა თბილისის ¹69 საჯარო სკოლაში პედაგოგად, ხოლო 2005 წლის მარტიდან დირექტორის მოადგილედ სასწავლო აღმზრდელობით დარგში. ამ პერიოდის განმავლობაში მიღებული აქვს მადლობები, სკოლის კოლექტივის მიერ ხასიათდება დადებითად. თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის – თ. პ-ს 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 ბრძანებით დაედო დისციპლინური სასჯელი - საყვედური, რასაც უკანონოდ მიიჩნევს იმ მოტივით, რომ ¹69 საჯარო სკოლა ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 31-ე მუხლის თანახმად, წარმოადგენს საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს, სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის ¹39 ბრძანება ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 43-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, წარმოადგენს ინდივიდუალურ-სამართლებრივ აქტს, ამ მუხლისა და ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის ,,ა" პუნქტის შესაბამისად, აღნიშნული ბრძანების მიმართ გამოიყენება ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსი. მოსარჩელის მითითებით, ¹39 ბრძანება არ შეესაბამება ამ კოდექსის 52-ე მუხლში მითითებულ რეკვიზიტებს, კერძოდ: არ არის მითითებული ორგანო, რომელშიც შეიძლება მისი გასაჩივრება, მისამართი და გასაჩივრების ვადა. მოსარჩელის განცხადებით, სადავო ბრძანების გამოცემას საფუძვლად დაედო გ. კ-ის განცხადება, რომელშიც აღნიშნული იყო, რომ 2006 წლის 20 მარტს სკოლის განათლებისა და მეცნიერების პროფესიული კავშირის კრებაზე მან მიაყენა სიტყვიერი და ფიზიკური შეურაცხყოფა, რაც არ შეესაბამება სიმართლეს. თუმცა ¹39 ბრძანების გამოცემისას დირექტორის მოვალეობის შემსრულებელმა თ. პ-მ მოსარჩელის განმარტებით, სრულყოფილად არ გამოიკვლია ეს გარემოება, რითაც დაირღვა ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი, მე-4, მე-5 პუნქტები. გარდა ამისა, ბრძანებაში მითითებული არ არის იმ მტკიცებულებებზე, რაც დაადასტურებდა ფიზიკური შეურაცხყოფის ფაქტს. ¹39 ბრძანების გამოცემისას კანონი დაირღვა, რადგან არ იქნა სრულყოფილად გამოკვლეული ფაქტობრივი გარემოებები, რომლის გამორკვევის შემთხვევაში მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება, არ გამოიცემოდა ¹39 ბრძანება. მოსარჩელე აღნიშნავდა, რომ თბილისის გლდანი-ნაძალადევის შს სამმართველოს მე-2 განყოფილებისგან გ. კ-ს გაეგზავნა პასუხი, რომლის თანახმადაც თ. ბ-ა გაფრთხილებულ იქნა, რომ არ მიაყენებდა გ. კ-ს შეურაცხყოფას. ამ ფაქტთან დაკავშირებით დაიკითხნენ ¹69 საჯარო სკოლის პედაგოგები, რომლებიც არ ადასტურებენ შეურაცხყოფის ფაქტს, უფრო მეტიც შელაპარაკების შემდეგაც გ. კ-ე წყნარად ესაუბრა მას და არავითარი პრეტენზიები არ გამოუთქვამს. სხდომაზე წარმოდგენილი იყო პროფკომიტეტის წევრთა უმცირესობა, რომელიც, დებულების შესაბამისად, არ იყო უფლებამოსილი, ემსჯელა რაიმე საკითხზე და მიეღო გადაწყვეტილება. გადაწყვეტილების მიღებაში მონაწილეობის უფლება ასევე არ ჰქონდა განმცხადებელს, თუმცა მონაწილეობა, მაინც მიიღო. 2006 წლის 31 მარტს ჩატარდა თბილისის ¹69 სკოლის განათლებისა და მეცნიერების პროფკავშირის ,,სოლიდარობის" პირველადი ორგანიზაციების პროფკომიტეტის სხდომა, სადაც განხილულ იქნა და ბათილად გამოცხადდა 2006 წლის 23 მარტის ¹1 სხდომის ოქმი. აქედან გამომდინარე, მოსარჩელე მიიჩნევდა, რომ სადავო ¹39 ბრძანებას საფუძვლად დაედო ძალადაკარგული აქტი.

2006 წლის 26 აპრილს მოსარჩელე თ. ბ-მ სარჩელი აღძრა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში მოპასუხე თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის მიმართ და ითხოვდა მისი სამსახურიდან დათხოვნის თაობაზე თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანების ბათილად ცნობას.

2006 წლის 8 მაისს თ. ბ-ს წარმომადგენლებმა - გ. ვ-მ და შ. კ-მ დააზუსტეს სასარჩელო განცხადება და მოითხოვეს თ. ბ-ს სამსახურიდან გათავისუფლების თაობაზე თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანების ბათილად ცნობა.

სარჩელში აღნიშნული იყო, რომ თ. ბ-ა ათეული წლების განმავლობაში მუშაობდა თბილისის ¹69 საჯარო სკოლაში პედაგოგად, ხოლო 2005 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანებით დაედო ადმინისტრაციული სასჯელი - სამსახურიდან გათავისუფლება, რაც უკანონოა იმ მოტივით, რომ სადავო ¹47 ბრძანება არ შეესაბამება საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 52-ე მუხლის მოთხოვნებს, კერძოდ, არ არის მითითებული ორგანო, რომელშიც შეიძლება მისი გასაჩივრება, მისამართი და გასაჩივრების ვადა. მისთვის გაუგებარია ¹47 ბრძანების საფუძველი, პედაგოგების ახსნა-განმარტებები, როდესაც მათი ახსნა-განმარტებებიდან არ დასტურდება თ. ბ-ს მხრიდან გაკვეთილების გაცდენა. აქედან გამომდინარე გასაჩივრებული ბრძანების გამოცემისას არ იქნა სრულყოფილად გამოკვლეული გარემოებები, რითაც, მოსარჩელის მითითებით, დაირღვა ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი და მე-5 პუნქტები. გასაჩივრებული ბრძანება ეყრდნობა საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 34-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,გ" პუნქტს, რაც მოსარჩელეს არასწორად მიაჩნია იმ საფუძვლით, რომ სკოლის პედაგოგებზე ვრცელდება,,საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონი და არა ,,შრომის კანონთა კოდექსი", თუმცა მიიჩნევს, რომ აღნიშნული კანონის დარღვევაც მოხდა, რაც გამოიხატა იმაში, რომ ¹69 საჯარო სკოლაში არსებობს პროფკავშირი და ,,შრომის კანონთა კოდექსის" 37-ე მუხლის თანახმად დაუშვებელია მუშაკის სამსახურიდან გათავისუფლება პროფკავშირების თანხმობის გარეშე, ასეთი თანხმობა მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობდა. პედაგოგიური მოღვაწეობის პერიოდში მას გამოცხადებული აქვს მადლობები, სკოლის კოლექტივის მხრიდან ხასიათდება დადებითად, რაც არ ყოფილა გათვალისწინებული გასაჩივრებული ¹47 ბრძანების გამოცემისას და გამოყენებულ იქნა შეუსაბამოდ მკაცრი დისციპლინური სასჯელი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 5 ივნისის განჩინებით დაკმაყოფილდა მოსარჩელე თ. ბ-ს წარმომადგენლის შუამდგომლობა და საქმის უფრო სწრაფად და სწორად განხილვის მიზნით, თ. ბ-ს სარჩელი ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 ბრძანების ბათილად ცნობის თაობაზე და თ. ბ-ს სარჩელი მოპასუხე თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანების ბათილად ცნობის თაობაზე გაერთიანდა ერთ წარმოებად.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინიტსრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 14 ივნისის გადაწყვეტილებით თ. ბ-ს სარჩელი მოპასუხე თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 ბრძანებისა და 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანებების ბათილად ცნობის თაობაზე არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა თ. ბ-მ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 30 ოქტომბრის განჩინებით თ. ბ-ს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 14 ივნისის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლის – თ. პ-ს 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 ბრძანებით დაედო დისციპლინური სასჯელი - საყვედური სასწავლო-აღმზრდელობით დარგში დირექტორის მოადგილეს თ. ბ-ს, საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 135-ე მუხლის I ნაწილის ,,ბ" პუნქტის, ამავე კანონის 135¹ მუხლის I ნაწილისა და ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის მე-20 მუხლის შესაბამისად, 2006 წლის 3 აპრილიდან. საფუძველი: საქართველოს შკკ-ის 135-ე მუხლის I ნაწილის ,,ბ" პუნქტი; საქართველოს შკკ-ის 135¹ მუხლის I ნაწილი; ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის მე-20 მუხლი; თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის გეოგრაფიის მასწავლებლის - გ. კ-ის განცხადება; ქ. თბილისის გლდანი-ნაძალადევის შსს მე-2 განყოფილების მიმართვა გ. კ-ის მიმართ (29.03.2006წ. ¹53/23-3/6); ¹69 საჯარო სკოლის განათლებისა და მეცნიერების პროფკომიტეტის სხდომის ოქმი ¹1 (23.03.2006.), აქტი 31.03.2006წ, სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლის განკარგულება. კონტროლი ბრძანების შესრულებაზე დაევალა დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებელს – თ. პ-ს.

თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლის – თ. პ-ს 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანებით თბილისის ¹69-ე საჯარო სკოლის დირექტორის I მოადგილეს სასწავლო აღმზრდელობით დარგში თ. ბ-ს შეუწყდა შრომის ხელშეკრულება და გათავისუფლდა დაკავებული თანამდებობიდან 2006 წლის 25 აპრილიდან შრომის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობებისა და შინაგანაწესის სისტემატური შეუსრულებლობის გამო, ,,საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 34-ე მუხლის I ნაწილის ,,გ" პუნქტისა და ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 43-ე მუხლის I ნაწილის ,,ზ პუნქტის საფუძველზე.

სააპელაციო სასამართლო მიუთითებდა, რომ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2005 წლის 6 დეკემბრის გადაწყვეტილების (საქმეზე ¹ბს-1230-805კ-5) განმარტების თანახმად, საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონის საფუძველზე 2005 წლის 15 ივლისიდან ამოქმედებული საკანონმდებლო ცვლილებების შედეგად, აგრეთვე ,,საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონის 127-ე მუხლისა და მასზე დამატებული მე-2¹ და მე-2² პუნქტების თანახმად, სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ადმინისტრაციული ორგანოს ბრძანება არის ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 2.1 ,,დ" მუხლის და ამავე კოდექსის მე-4 თავით რეგლამენტირებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი და სამსახურებრივ საკითხებთან დაკავშირებით დავების განხილვისას უნდა შემოწმდეს ამ საკითხებზე გამოცემული ადმინისტრაციული აქტის შესაბამისობა ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-4 თავთან, ,,საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონთან და საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის ნორმებით დადგენილ მოთხოვნებთან.

სააპელაციო სასამართლო მიუთითებდა იმ გარემოებაზე, რომ თბილისის ¹69 საჯარო სკოლა ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 31-ე მუხლის თანახმად, წარმოადგენს საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს და ამ სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 და 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანებები ,,საჯარო სამართლის იურიდიული პირის შესახებ" საქართველოს კანონის 3.2 მუხლის, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის ,,დ" პუნქტის, ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 31-ე, 43.2 მუხლების თანახმად, არის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ საჯარო სკოლის მოსამსახურეებთან დაკავშირებული შრომითი ურთიერთობები არ ექცევა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონის რეგულირების ფარგლებში. არ აკმაყოფილებს აღნიშნული კანონის 1-ლი, მე-3, მე-4, მე-5, მე-6 მუხლების მოთხოვნებს და საჯარო სკოლის თანამშრომლები არ წარმოადგენენ საჯარო მოხელეებს. ამასთანავე, საჯარო სკოლის დირექტორის მოადგილის თანამდებობა შეტანილი არ არის საქართველოს პრეზიდენტის 2001 წლის 21 ივლისის ¹286 ბრძანებულებით დამტკიცებულ ,,საჯარო სამსახურის თანამდებობათა რეესტრში", რის გამოც სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ განსახილველი დავის გადაწყვეტისას სასამართლოს უნდა გამოეყენებინა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის დებულებანი და არა შრომის კანონთა კოდექსის ნორმები.

სააპელაციო სასამართლო ასევე მიუთითებდა, რომ ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის მე-19.1 მუხლით სასკოლო დისციპლინა დაცული უნდა იქნეს იმ მეთოდების მეშვეობით, რომლებიც ეფუძნება მოსწავლისა და მასწავლებლის თავისუფლებასა და ღირსებას. ამ მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, სკოლის შინაგანაწესით დადგენილი მოთხოვნები, დისციპლინური დევნა და სახდელი უნდა იყოს გონივრული, დასაბუთებული და თანაზომადი, ხოლო მე-20 მუხლის თანახმად, დაუშვებელია სკოლაში ძალადობა მოსწავლის ან სხვა ნებისმიერი სხვა პირის მიმართ. ფიზიკური ან/და სიტყვიერი შეურაცხყოფის შემთხვევაში სკოლა ვალდებულია, დაუყოვნებლივ მოახდინოს სათანადო რეაგირება კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესით.

სააპელაციო პალატამ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებების შესაბამისად, დადასტურებულად მიიჩნია თ. ბ-ს მიერ დისციპლინური გადაცდომის ჩადენის ფაქტი, რაც გამოიხატა მისივე კოლეგის მიმართ არაკორექტულ (ფიზიკური და სიტყვიერი შეურაცხყოფის მიყენებაში) დამოკიდებულებაში და მიიჩნევა სააღმზრდელო საქმიანობისათვის შეუფერებელ ქმედებად.

სააპელაციო პალატის მოსაზრებით საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-6, ,,ზოგადი განათლების შესახებ საქართველოს კანონის მე-19, მე-20, 31.1, 35-ე, 43-ე, საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 135-ე, 135¹-ე მუხლებით მინიჭებული დისკრეციული უფლებამოსილების თანახმად, ქალაქ თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებელი უფლებამოსილი იყო მიეღო გადაწყვეტილება დისციპლინური გადაცდომის დროს სკოლის პედაგოგისათვის დისციპლინური სახდელის ,,საყვედური" გამოეყენებინა. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ უსაფუძვლობის გამო, ვერ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება აღნიშნულზე.

,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 43-ე მუხლის I ნაწილის ,,ა" პუნქტის მიხედვით, სკოლის დირექტორი ახორციელებს სკოლის მართვას, ხოლო ამ მუხლის I ნაწილის ,,ზ" პუნქტის თანახმად კი უფლებამოსილია, ვადამდე შეუწყვიტოს მასწავლებელს შრომითი ხელშეკრულება, ხელშეკრულების პირობების დარღვევის, სააღმზრდელო საქმიანობისათვის შეუფერებელი ქმედების ჩადენის ან კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესით არაკვალიფიციურობის დადასტურების შემთხვევაში და ამ ნორმის ,,ლ" პუნქტის შესაბამისად, ზედამხედველობდეს სკოლაში მიმდინარე სასწავლო-სააღმზრდელო პროცესს. ამასთანავე, საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 34.1 ,,გ" მუხლით საწარმოს, დაწესებულებისა და ორგანიზაციის ადმინისტრაციას შეუძლია ვადამდე მოითხოვოს შრომის ხელშეკრულების (კონტრაქტის) შეწყვეტა მუშაკის მიერ შრომის ხელშეკრულების (კონტრაქტის) ან შრომის შინაგანაწესის სისტემატური შეუსრულებლობის ან მის მიერ სამუშაოს არასაპატიო მიზეზით გაცდენის გამო, თუ მუშაკის მიმართ ადრე გამოყენებული იყო დისციპლინური ზემოქმედების ღონისძიება.

სააპელაციო პალატამ მიუთითა იმ გარემოებაზე, რომ თ. ბ-ს, როგორც დირექტორის I მოადგილეს სასწავლო აღმზრდელობით დარგში, 2005 წლის 25 სექტემბრის ¹420 ბრძანებით დავალებული ჰქონდა მასწავლებელთა ხელფასების ტაბელის წარმოების უზრუნველყოფა, გაცდენილი და შეცვლილი გაკვეთილების შესახებ ჟურნალის და ანგარიშის წარმოება, ტარიფიკაციის შედგენა და ა.შ. საქმის მასალებით დასტურდება, რომ სადავო 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანების გამოცემას საფუძვლად დაედო აპელანტის მიერ სამსახურებრივი მოვალეობის დარღვევა, კერძოდ, პედაგოგთა შრომისუუნარობის ფურცელზე ყოფნის დროს მათი საათობრივი დატვირთვის არასწორი გადანაწილება სხვა პედაგოგებზე. შემცვლელი პედაგოგების მიერ გაკვეთილების სისტემატური ჩაუტარებლობა, თვითნებური გადანაცვლებები ან გაცდენები, აგრეთვე ჩატარებული გაკვეთილების დაფიქსირებისა და უწყისის გარეშე ხელფასის სახით თანხის გაცემა. ამრიგად, სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-6, ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 43-ე, საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 34.1 ,,გ" 135-ე, 135¹-ე მუხლების დებულებებიდან გამომდინარე, მისთვის მინიჭებული დისკრეციული უფლებამოსილების თანახმად, ქალაქ თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებელი უფლებამოსილი გახლდათ მიეღო გადაწყვეტილება დისციპლინური გადაცდომის დროს სკოლის პედაგოგისათვის დისციპლინური სახდელი - ,,დათხოვნა" გამოეყენებინა. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ უსაფუძვლობის გამო არ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება აღნიშნულზე.

საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-6 მუხლის, ,,ზოგადი განათლების შესახებ" საქართველოს კანონის 2 ,,ჯ" მე-19, 31.1, 35-ე, 43-ე, საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 34.1 ,,გ" 135-ე, 135¹-ე მუხლების თანახმად, დისციპლინური გადაცდომის გამო სკოლის მოსამსახურის მიმართ დისციპლინური სახდელის გამოყენება (საყვედურის და ,,დათხოვნის" სახით) წარმოადგენს საჯარო სკოლის დირექტორის (მოცემულ შემთხვევაში დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლის) დისკრეციულ უფლებამოსილებას.

სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, 2006 წლის 3 აპრილის ¹39 და 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 სადავო ბრძანებები არის კანონშესაბამისი, გამოცემულია მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილ ფარგლებში, ხოლო ის გარემოება, რომ ადმინისტრაციული აქტები არ შეიცავს სავალდებულო რეკვიზიტებს, ანუ არ არის მითითებული ორგანო, რომელშიც შეიძლება მისი გასაჩივრება, მისამართი და გასაჩივრების ვადა, სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, არ წარმოადგენს კანონის (საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 52-53-ე მუხლების) ისეთ არსებით დარღვევას, რომლის არარსებობის შემთხვევაში, მოცემულ საკითხზე მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება, თანახმად საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-60¹ მუხლის I და II პუნქტებისა. ამრიგად, სააპელაციო პალატამ უსაფუძვლობის გამო არ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება აღნიშნულზე და მიიჩნია, რომ განსახილველი დავის შემთხვევაში არ არსებობდა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლით განსაზღვრული ადმინისტრაციული აქტების ბათილად ცნობის სამართლებრივი საფუძვლები.

სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, რაიონულმა სასამართლომ დავა არსებითად სწორად გადაწყვიტა, არ არსებობდა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო საჩივრით გაასაჩივრა თ. ბ-მ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

კასატორი აღნიშნავდა, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ არ იქნა გამოყენებული შრომის კანონთა კოდექსის 37-ე მუხლი, რომლის თანახმადაც, იმ საწარმოში, დაწესებულებასა და ორგანიზაციაში, სადაც არსებობს პროფკავშირი, დაუშვებელია ადმინისტრაციის ინიციატივით შრომის ხელშეკრულების მოშლა.

კასატორის მითითებით, სააპელაციო სასამართლოს უნდა ემსჯელა, თუ რამდენად იყო დაცული გასაჩივრებული ¹47 ბრძანების გამოცემისათვის წარმოების წესები და გამოეკვლია, სამართლებრივად რამდენად შეესაბამებოდა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მუხლებს, რომლის 52-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, წერილობითი ფორმით გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში უნდა მიეთითოს ის ორგანო, რომელშიც შეიძლება ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გასაჩივრება, მისი მისამართი და საჩივრის წარდგენის ვადა. ასევე, არ იქნა გამოკვლეული, დარღვეული იყო თუ არა გასაჩივრებული ბრძანების გამოცემის, მისი მომზადების კანონით დადგენილი მოთხოვნები, რაც, კასატორის აღნიშვნით, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 60.1 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ბრძანების ბათილად ცნობის საფუძველია.

კასატორი ასევე მიუთითებდა, რომ სააპელაციო სასამართლოს არ უნდა ეხელმძღვანელა მოწმეთა ჩვენებებით და არ უნდა დაყრდნობოდა მათ ახსნა-განმარტებებს. მას უნდა ემსჯელა, რამდენად იყო დაცული ადმინისტრაციული აქტის გამოცემისათვის დადგენილი წარმოების წესები.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი თ. ბ-ა ითხოვდა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 30 ოქტომბრის განჩინების გაუქმებას და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებას.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, საკასაციო საჩივრის საფუძვლების შესწავლისა და გასაჩივრებული განჩინების კანონიერების შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ თ. ბ-ს საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, შემდეგ გარემოებათა გამო:

საკასაციო სასამართლო დადგენილად მიიჩნევს შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს: თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის დროებითი მოვალეობის შემსრულებლის თ. პ-ს 2006 წლის 03 აპრილის ¹39 ბრძანებით, დისციპლინური სასჯელი, საყვედური, დაედო სასწავლო-აღმზრდელობით დარგში დირექტორის მოადგილეს კასატორს _ თ. ბ-ს. ბრძანებას სამართლებრივ საფუძვლად დაედო, საქართველოს შკკ-ის 135-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ბ” პუნქტი; საქართველოს შკკ-ის 135¹ მუხლის პირველი ნაწილი; ,,ზოგადი განათლების შესახებ” საქართველოს კანონის მე-20 მუხლი; თბილისის ¹69 საჯარო სკოლის გეოგრაფიის მასწავლებლის გ. კ-ის განცხადება; ქ. თბილისის გლდანი-ნაძალადევის შსს მე-2 განყოფილების მიმართვა გ. კ-ის მიმართ; ¹69 საჯარო სკოლის განათლების და მეცნიერების პროფკომიტეტის სხდომის ოქმი ¹1.

დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის 2006 წლის 25 აპრილის ¹47 ბრძანებით ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის პირველ მოადგილეს სასწავლო-აღმზრდელობით დარგში თ. ბ-ს შეუწყდა შრომის ხელშეკრულება და გათავისუფლდა დაკავებული თანამდებობიდან 2006 წლის 25 აპრილიდან შრომის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობისა და შინაგანაწესის სისტემატიური შეუსრულებლობის გამო ,,საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის” 34-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,გ” პუნქტისა და ,,ზოგადი განათლების შესახებ” საქართველოს კანონის 43-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ზ” პუნქტის საფუძველზე.

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების ანალიზისა და საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2007 წლის 10 ივლისის გადაწყვეტილებაზე დაყრდნობით მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 და 26-ე მუხლები, ასევე საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-11 მუხლით დადგენილი განსჯადობის წესები, ვინაიდან თ. ბ-ს სასარჩელო განცხადებასთან დაკავშირებული საქმე ექვემდებარებოდა განხილვას სამოქალაქო სამართალწარმოების წესით.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლს და აღნიშნავს, მითითებული მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ამ კოდექსით დადგენილი წესით საერთო სასამართლოში განიხილება დავა იმ სამართლებრივ ურთიერთობებთან დაკავშირებით, რომლებიც გამომდინარეობს ადმინისტრაციული სამართლის კანონმდებლობიდან. ამდენად, ამა თუ იმ დავის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი კატეგორიის დავად მიჩნევისათვის არსებითი და გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლის პირველ ნაწილში მითითებული ნორმატიული ელემენტის არსებობას, კერძოდ, დავა უნდა გამომდინარეობდეს ადმინისტრაციული სამართლის კანონმდებლობიდან. მოცემულ შემთხვევაში თ. ბ-სა და ¹69 საჯარო სკოლას შორის დავა არ გამომდინარეობს ადმინისტრაციული სამართლის კანონმდებლობიდან, ვინაიდან საყვედურის გამოცხადებისა და დაკავებული თანამდებობიდან კასატორის გათავისუფლების შესახებ ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის ბრძანების სამართლებრივ საფუძველს წარმოადგენს საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსი.

საკასაციო სასამართლო ასევე ყურადღებას მიაქცევს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის “დ” ქვეპუნქტზე, რომლითაც რეგლამენტირებულია ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ცნება, კერძოდ, ხსენებული ქვეპუნქტის მიხედვით, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი არის ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციული კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემული ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი, რომელიც აწესებს, ცვლის, წყვეტს ან ადასტურებს პირის ან პირთა შეზღუდული წრის უფლებებსა და მოვალეობებს.

ზემოაღნიშნული მუხლის საფუძველზე საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ¹69 საჯარო სკოლის დირექტორის მიერ გამოცემული სადავო აქტები არ ჩაითვლება ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტად.

აქვე საკასაციო სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს ,, საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-2 მუხლზე, რომლითაც რეგლამენტირებულია სახაზინო (საბიუჯეტო) დაწესებულების ცნება და მოცემულია იმ სახელმწიფო დაწესებულებათა ამომწურავი ჩამონათვალი, რომლებში საქმიანობაც ითვლება საჯარო სამსახურად, აღნიშნულ ჩამონათვალში საჯარო სამართლის იურიდიული პირი ნახსენები არ არის. საჯარო სამართლის იურიდიული პირის თანამშრომელზე, როგორც საჯარო სამსახურის ფარგლებში საჯარო სამსახურის განმახორციელებელ სუბიექტზე მითითებას არ შეიცავს ასევე საქართველოს პრეზიდენტის 2001 წლის 21 ივლისის ¹286 ბრძანებულებით დამტკიცებულ “საჯარო სამსახურის თანამდებობათა რეესტრი”.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ კასატორი არ წარმოადგენს საჯარო მოსამსახურეს და მასზე ვრცელდება არა “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონი, არამედ იმჟამად მოქმედი საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსი. ამასთან, საგულისხმოა, რომ იგი დაკავებული თანამდებობიდან გათავისუფლდა სკოლის დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის ბრძანებით, საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 34-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,გ” პუნქტის საფუძველზე, რის გამოც ხსენებული ბრძანება წარმოადგენს კერძო სამართლის კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემულ, სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ სამართლებრივ აქტს, რომლის კანონიერებაც უნდა შემოწმდეს სამოქალაქო სამართალწარმოების ფარგლებში და გამოყენებულ იქნეს სწორედ კერძო სამართლის შესაბამისი საკანონმდებლო აქტი.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ მოცემული საქმე წარმოადგენს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-11 მუხლის პირველი ნაწილის “ა” ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შრომის-სამართლებრივი ურთიერთობიდან წარმოშობილ დავას, რის გამოც თ. ბ-ს საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის გასაჩივრებული განჩინება და მოცემული საქმე განსახილველად გადაეცეს განსჯად სასამართლოს _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატას

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საქართველოს უზენაესმა სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, მე-2 და 26-ე მუხლებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-11, 391¹-ე მუხლებით, 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. თ. ბ-ს საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 30 ოქტომბრის განჩინება საქმე განსახილველად გადაეცეს განსჯად სასამართლოს _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატას;

3. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.