¹ ბს-190-179(კ-07) 19 სექტემბერი, 2007 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: ნინო ქადაგიძე
ნუგზარ სხირტლაძე
სხდომის მდივანი _ ქეთევან მაღრაძე
კასატორი (მოპასუხე) _ საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო
წარმომადგენლები _ ხ. ხ.-ა, მ. კ.-ი
მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) _ შპს ,,ა.-ი”
წარმომადგენლები _ ჯ. ლ.-ი, მ. ქ.-ე
მოპასუხე სარჩელში _ ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახური
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება
სარჩელის საგანი _ კანონისმიერი ვალდებულების შესრულება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
2005 წლის 4 ოქტომბერს შპს ,,ა.-მ” სასარჩელო განცხადებით მიმართა ფოთის საქალაქო სასამართლოს მოპასუხეების _ ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახურისა და საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს მიმართ.
სასარჩელო განცხადებაში აღნიშნული იყო, რომ მოსარჩელემ 2005 წლის 30 მაისს შპს ,,ფ.-თან” გააფორმა ხელშეკრულება ვალის მოთხოვნის უფლების დათმობაზე. 1998 წლის 1 აპრილს შპს ,,ფ.-სა” და ქ. ფოთის ლტოლვილთა კომიტეტს (უფლებამონაცვლე _ ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახური) შორის დაიდო ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც, შპს ,,ფ.-ს” უნდა მიეწოდებინა წყალი დევნილებისთვის. აღნიშნული ხელშეკრულების პირობები კი ზემოხსენებული კომიტეტის მიერ არ შესრულებულა, რის შედეგადაც წარმოშობილმა დავალიანებამ შეადგინა 1597956 ლარი. სამოქალაქო კოდექსის 199-ე მუხლის შესაბამისად, ვალის მოთხოვნის უფლება დაეთმო შპს ,,ა.-ს”.
მოსარჩელის განმარტებით, ზემოთ მითითებული ხელშეკრულების პირობების შეუსრულებლობის შედეგად შესაბამის მოპასუხეს შპს ,,ა.-ის” მიმართ გააჩნდა დავალიანება, ძირითადი თანხა _ 513164 ლარი, ხოლო დარიცხული საურავი _ 1084792 ლარი, სულ დავალიანება შეადგენდა 1597956 ლარს.
მოსარჩელის მტკიცებით, შესაბამის მოპასუხეს ხელშეკრულების შესრულების მიზნით, გადარიცხული ჰქონდა თანხები სხვადასხვა დროს, რაც გულისხმობდა ვალდებულების არსებობას. ამასთან ერთად, 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტიც ადასტურებდა არსებულ დავალიანებას შპს ,,ფ.-ის” მიმართ.
აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ მოითხოვა მოპასუხე ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახურისათვის 1597956 ლარის მის სასარგებლოდ გადახდის დაკისრება.
ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 15 მარტის განჩინებით მოცემულ საქმეში მესამე პირებად ჩაებნენ ქ. ფოთის მერია და ქ. ფოთის საკრებულო.
ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 3 აპრილის სხდომაზე მოსარჩელე შპს “ა.-ის” წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ მოსარჩელე თანხის ანაზღაურებას ედავებოდა არა ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახურს, არამედ თანხის გადახდას ითხოვდა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროსაგან.
ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილებით შპს ,,ა.-ის” სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს შპს “ა.-ის” სასარგებლოდ დაეკისრა 127680 ლარის გადახდა; სარჩელს დანარჩენ ნაწილში დაკმაყოფილებაზე უარი ეთქვა უსაფუძვლობისა და დაუსაბუთებლობის გამო.
აღნიშნული გადაწყვეტილება საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრომ სააპელაციო წესით გაასაჩივრა და მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით შპს ,,ა.-ის” სარჩელის დაკმაყოფილებაზე მთლიანად უარის თქმა.
ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 3 ივლისის გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი შეიტანა ასევე შპს ,,ა.-მ” და მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სასარჩელო მოთხოვნის სრულად დაკმაყოფილება.
სააპელაციო სასამართლოს 2006 წლის 19 დეკემბრის სხდომაზე შპს “ა.-ის” წარმომადგენელმა შეამცირა სასარჩელო მოთხოვნების ოდენობა, კერძოდ, უარი თქვა მოთხოვნაზე საურავის დაკისრების შესახებ და საბოლოოდ მოითხოვა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროსათვის მის სასარგებლოდ 458825,6 ლარის დაკისრება.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილებით საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; შპს “ა.-ის” სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა მთლიანად; შპს “ა.-ის” სარჩელი დაკმაყოფილდა; საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს შპს “ა.-ის” სასარგებლოდ დაეკისრა 458825,6 ლარის გადახდა.
სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2005 წლის 30 მაისს შპს ,,ფ.-სა" და შპს ,,ა.-ს" შორის გაფორმდა ხელშეკრულება ვალის მოთხოვნის უფლების დათმობაზე. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 199-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, მოთხოვნის უფლების დათმობის გამო, თავდაპირველი მფლობელის ადგილი დაიკავა მესამე პირმა _ შპს ,,ა.-მ".
სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ განსახილველ შემთხვევაში მხარეებს _ შპს ,,ფ.-სა" და საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს შორის არ ყოფილა დადებული ხელშეკრულება საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, თუმცა ,,საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ” საქართველოს კანონის 48-ე მუხლი ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს ავალდებულებდა ორგანიზებულად ჩასახლების ადგილებში განსახლებული დევნილებისათვის მომსახურე პერსონალის შრომის ანაზღაურებისათვის ერთ დევნილზე გაანგარიშებით თვეში 2 ლარის გადახდას (რაშიც შედიოდა მიწოდებული წყლისა და ჩასაშვები ფეკალური სითხის ღირებულება).
სააპელაციო სასამართლომ მოდავე მხარეებს შორის ვალდებულების წარმოშობის საფუძვლად მიიჩნია ,,სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ" საქართველოს კანონი, რასაც სადავოდ არც საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს წარმომადგენელი ხდიდა. აღნიშნული ასევე დასტურდებოდა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს მიერ სადავო პერიოდში (1999-2004 წლები) შესრულებული მოქმედებებით, კერძოდ, საქმის მასალებით დადასტურებული იყო, რომ 1999 წელს შპს ,,ფ.-ს" ხსენებული სამინისტროს მიერ ქ. ფოთის, ქ. სენაკისა და ხობის რაიონებში ორგანიზებულად ჩასახლებულ ლტოლვილთა მიერ მოხმარებული სასმელ-სამეურნეო წყლის ღირებულების დასაფარად ჩაერიცხა 100000 ლარი, 2000 წელს _ 20000 ლარი, 2001 წელს _ 10000 ლარი, 2002 წელს _ 21000 ლარი, 2004 წელს კი ჩარიცხვა მოხდა სამჯერ და სულ ჩაერიცხა 60338,4 ლარი.
სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს განსახილველ შემთხვევაში თავისი კანონისმიერი ვალდებულება შპს ,,ფ.-ის" წინაშე შესრულებული ჰქონდა არაჯეროვნად, ანუ მის მიერ არ იყო მომხდარი ქ. ფოთში, ქ. სენაკსა და ხობის რაიონში ორგანიზებულად ჩასახლებულ, იძულებით გადაადგილებულ პირთა მიერ 1999-2004 წლებში მოხმარებული სასმელ-სამეურნეო წყლის ღირებულების სრული დაფარვა, რაც ამ წლებში ჩარიცხული თანხების გამოკლებით შეადგენდა 458825,60 ლარს, რაც დასტურდებოდა საქმეში არსებული მტკიცებულებებით.
სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქართველოს კონტროლის პალატის 2003 წლის 9 ივნისის აქტით დასტურდებოდა, რომ შპს ,,ფ.-ი" წყლით მომსახურებას უწევდა, როგორც ქ. ფოთის, ასევე ქ. სენაკისა და ხობის რაიონის ობიექტებს, სადაც კომპაქტურად იყვნენ ჩასახლებული ლტოლვილები და ურთიერთშედარების შესაბამისი აქტებიდან გამომდინარე, 2003 წლის 1 აპრილისათვის საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს ძირითადი დავალიანება შეადგენდა 425293 ლარს. საქართველოს კონტროლის პალატის აღნიშნული აქტი არ გასაჩივრებულა და მოპასუხე სამინისტროს იგი სადავოდ არ გაუხდია. 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტით შპს ,,ფ.-სა" და ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივ სამსახურს შორის დასტურდებოდა, რომ 2005 წლის 1 იანვრისათვის ქ. ფოთში, ქ. სენაკსა და ხობის რაიონში ორგანიზებულად ჩასახლებულ, იძულებით გადაადგილებულ პირთა მიერ მოხმარებულმა წყლის დავალიანებამ შეადგინა 513164 ლარი. შემდგომში აღნიშნულ თანხას გამოაკლდა ზემოხსენებული სამინისტროს მიერ 2004 წლის 14 ივლისს ჩარიცხული 34020 ლარი, ხოლო 2004 წლის 12 ნოემბერს _ 20318,4 ლარი, რის შემდეგაც დარჩენილმა დავალიანებამ შეადგინა 458825,6 ლარი.
სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ, მართალია, ზემოაღნიშნული შედარების აქტი არ იყო შემდგარი შპს ,,ფ.-სა" და საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს შორის, რის გამოც სააპელაციო სასამართლო მას არ განიხილავდა, როგორც ვალდებული პირის აღიარებას, თუმცა იგი წარმოადგენდა ერთ-ერთ მტკიცებულებას, რომელიც ადასტურებდა მოსარჩელის მოთხოვნის საფუძვლიანობას.
სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ შპს “ფ.-ის” მიერ შედგენილი გაანგარიშებებით, რომლებიც მოიცავდა 1999-2004 წლებს, დეტალურად იყო აღწერილი, თუ ამ წლების განმავლობაში სულადობის მიხედვით, რამდენი იძულებით გადაადგილებული პირი ცხოვრობდა ქ. ფოთში, ქ. სენაკსა და ხობის რაიონში, რამდენი კუბური მეტრი წყალი იქნა მიწოდებული და რა ფასში, რამდენს შეადგენდა გაწეული მომსახურების ღირებულება, რა თანხა იქნა ჩარიცხული ამ წლებში და მითითებული იყო საბოლოოდ გადასახდელი თანხების ოდენობები.
სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, რომ ზემოხსენებული გაანგარიშებები იყო სარწმუნო და ემყარებოდა ობიექტურ მონაცემებს. საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო ამტკიცებდა, რომ ლტოლვილებზე მიწოდებული წყლის ღირებულების გადახდის ვალდებულება მას ეკისრებოდა მხოლოდ ქ. ფოთში განთავსებული იძულებით გადაადგილებული პირების მიერ მოხმარებულ წყალზე, რაც მთლიანად ჰქონდა შესრულებული, ხოლო ქ. სენაკსა და ქ. ფოთში განთავსებული იძულებით გადაადგილებული პირების მიერ მოხმარებული წყლის ღირებულების გადახდის ვალდებულება აღნიშნულ სამინისტროს არ გააჩნდა, მით უმეტეს, რომ სენაკისა და ხობის რაიონების საკრებულოების მიერ დადგენილი არ იყო 1 მ3 წყლის ტარიფის ღირებულება, რითაც ამ რაიონებში განთავსებულ იძულებით გადაადგილებულ პირებზე წყლის მიწოდება ამოვარდნილი იყო სამართლებრივი რეგულირებიდან, ხოლო ქ. ფოთში 1 მ3 (ტონა) სასმელი წყლის ღირებულება მოსახლეობისათვის შეადგენდა 35 თეთრს, ჩასაშვები ფეკალური მასის ღირებულება _ 25 თეთრს. საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს აღნიშნული მტკიცება იყო უსაფუძვლო, რადგან თანხების ზემოაღნიშნული გადარიცხვებით ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრომ დაადასტურა ვალდებულების არსებობა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 361-ე მუხლის შესაბამისად.
სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს მტკიცება იმის თაობაზე, რომ მოსარჩელის მოთხოვნა 1999-2002 წლებში წარმოშობილი დავალიანების ანაზღაურების შესახებ, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის თანახმად, იყო ხანდაზმული.
სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლი არეგულირებდა სახელშეკრულებო მოთხოვნათა ხანდაზმულობის ვადას, მოცემულ შემთხვევაში კი სახეზე იყო ვალდებულების წარმოშობის არა სახელშეკრულებო, არამედ კანონით (,,სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ" საქართველოს კანონი) გათვალისწინებული საფუძველი. იმავე კოდექსის 137-ე მუხლის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადის დენა წყდებოდა, თუ ვალდებული პირი უფლებამოსილი პირის წინაშე აღიარებდა მოთხოვნის არსებობას. ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო თანხების პერიოდულად ჩარიცხვით აღიარებდა მოთხოვნის არსებობას, რამაც გამოიწვია ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტა.
სააპელაციო სასამართლომ ასევე არ გაიზიარა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ, ვინაიდან მოსარჩელის მოთხოვნა მოიცავდა 1999-2004 წლებში არსებულ დავალიანებას, მასში არ უნდა შესულიყო 1999 წლამდე არსებული დავალიანება, რაც, მისი მტკიცებით, ნიშნავდა სასარჩელო მოთხოვნის ფარგლების გადაცილებას.
სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ 1999 წლის მდგომარეობით მოპასუხე სამინისტროს დავალიანება შპს ,,ფ.-ის" მიმართ შეადგენდა 146001 ლარს. აღნიშნული თანხა შედიოდა იმ 458825,6 ლარში, რაც საბოლოოდ მოითხოვა მოსარჩელემ. შესაბამისად, მოსარჩელე ითხოვდა, როგორც 1999 წლის ჩათვლით არსებული ვალის, ასევე მას შემდეგ _ 2004 წლამდე წარმოშობილი ვალის გადახდას.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრომ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად იმავე სასამართლოსთვის დაბრუნება მოითხოვა.
საკასაციო საჩივარში აღნიშნულია, რომ სასამართლომ საქართველოს კონტროლის პალატის 2003 წლის 9 ივნისის აქტს წინასწარ ისე მიანიჭა მტკიცებულების ძალა, რომ არ გამოურკვევია ამ აქტის სამართლებრივი საფუძველი, მიუთითა მხოლოდ იმაზე, რომ აღნიშნული აქტი არ გასაჩივრებულა, თუმცა ხსენებული არგუმენტი არ წარმოადგენს აქტისთვის შესაბამისი გამოკვლევის გარეშე მტკიცებულებითი ძალის მინიჭების საფუძველს, ვინაიდან საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, სასამართლოსთვის არავითარ მტკიცებულებას არ აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა და ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია აღნიშნული მუხლის მოთხოვნები. სააპელაციო სასამართლომ ასევე დადასტურებულად მიიჩნია, რომ 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტი, რომელიც შედგა შპს ,,ფ.-ისა" და ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივი სამსახურის მიერ, შპს ,,ფ.-ს" გაფორმებული აქვს არაუფლებამოსილ, არავალდებულ პირთან, ვინაიდან მხოლოდ აღნიშნული სამინისტროა უფლებამოსილი, შესაბამის ფიზიკურ თუ იურიდიულ პირებთან დადოს ხელშეკრულებები და გააფორმოს შედარების აქტები (ამასთან, ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივი სამსახური არ წარმოადგენს მის სისტემაში შემავალ სტრუქტურულ ერთეულს). ამდენად, ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივი სამსახური არ შეიძლება განხილულ იქნეს მოცემული ურთიერთობის სუბიექტად და შესაბამისად, არც მის მიერ გაფორმებულ და ხელმოწერილ შედარების აქტს უნდა მიენიჭოს მტკიცებულების ძალა. ხსენებული მოსაზრება ნაწილობრივ სააპელაციო სასამართლომაც გაიზიარა, როდესაც განმარტა, რომ, მართალია, ზემოთ აღნიშნული შედარების აქტი არ იყო შემდგარი შპს ,,ფ.-სა" და საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს შორის, რის გამოც მას სააპელაციო სასამართლო არ განიხილავდა, როგორც ვალდებული პირის აღიარებას ვალის არსებობის შესახებ, თუმცა მიიჩნია, რომ შედარების აქტი წარმოადგენდა ერთ-ერთ მტკიცებულებას, რომელიც ადასტურებდა მოსარჩელის მოთხოვნის საფუძვლიანობას. ზემოთქმულიდან ნათლად ჩანს, რომ სააპელაციო სასამართლო საკუთარ თავთან მოვიდა წინააღმდეგობაში, რადგან ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივი სამსახური აღიარა არაუფლებამოსილ პირად, თუმცა მის მიერ ხელმოწერილ დოკუმენტს მიანიჭა მტკიცებულებითი მნიშვნელობა.
კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლო ყოველგვარი გამოკვლევისა და მისი სამართლიანობის შემოწმების გარეშე დაეყრდნო შპს ,,ფ.-ის" მიერ წარმოდგენილ გაანგარიშებას დევნილთა სულადობის შესახებ, რომლის საფუძველზეც, საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს პოზიციის იგნორირებით, დადასტურებულად ჩათვალა წარმოდგენილი სიები და წყლის მიწოდებისა და გადახდის გრაფიკი, მიიჩნია რა, რომ, თითქოს იგი სამინისტროს მიერ სადავოდ გამხდარი არ ყოფილა, მაშინ, როდესაც საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო არასდროს ეთანხმებოდა შპს ,,ფ.-ის" მიერ წარმოდგენილ გაანგარიშებას, ვინაიდან იგი არ არის სრულყოფილი და ვერც იქნება, რადგან დევნილთა სიების დადგენა და მათი კომპაქტურად განსახლება ხორციელდება მხოლოდ საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს მიერ და ამდენად, შპს ,,ფ.-ი" არ არის უფლებამოსილი, აღრიცხოს დევნილთა სულადობა და შესაბამისად, არც სასამართლო უნდა დაყრდნობოდა მის მიერ წარმოდგენილ გაანგარიშებას.
კასატორის მტკიცებით, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია, რაც საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე და 394-ე მუხლების შესაბამისად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძველია.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 9 მარტის განჩინებით, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს საკასაციო საჩივარი; მხარეებს მიეცათ უფლება, 2007 წლის 9 მარტის განჩინების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში წარმოედგინათ მოსაზრება, თუ რამდენად იყო დასაშვები განსახილველად საკასაციო საჩივარი ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით; ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვებობის შემოწმება განისაზღვრა 2007 წლის 10 მაისამდე.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 10 მაისის განჩინებით საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნა დასაშვებად ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის “ა” ქვეპუნქტით და მისი განხილვა მხარეთა დასწრებით დაინიშნა 2007 წლის 4 ივლისს, 12.00 საათზე.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო გაეცნო საქმის მასალებს, მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებები, შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობა, საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს მოცემული საქმის მასალებში მოყვანილ შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებზე: 1998 წლის 1 აპრილს ქ. ფოთის ადგილობრივი მუნიციპალიტეტის საწარმო ,,წ.-მ” (უფლებამონაცვლე _ შპს “ფ.-ი”) ხელშეკრულება დადო ქ. ფოთის ლტოლვილთა კომიტეტთან (უფლებამონაცვლე _ ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახური), რომლის საფუძველზეც შპს ,,ფ.-ი” მიაწვდიდა წყალს დევნილებს და მოსახლეობისათვის 1 მ3 სასმელი წყლის ღირებულება განისაზღვრა 0,35 ლარით (ტ. 1, ს.ფ. 7). 2005 წლის 30 მაისს შპს ,,ფ.-სა" და შპს ,,ა.-ს" შორის გაფორმდა ხელშეკრულება ვალის მოთხოვნის უფლების დათმობაზე. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 199-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, მოთხოვნის უფლების დათმობის გამო, თავდაპირველი მფლობელის ადგილი დაიკავა მესამე პირმა _ შპს ,,ა.-მ", კერძოდ, განხორციელდა შპს ,,ფ.-ის" მიერ ქ. ფოთის მერიის ლტოლვილთა და განსახლების განყოფილებასთან 1999-2004 წლებში გაფორმებულ ხელშეკრულებათა შეუსრულებლობის შედეგად წარმოშობილი ამოუღებელი დავალიანების _ 513164 ლარის შპს “ა.-სათვის” გადაცემა ვალის მოთხოვნის უფლების დათმობით (ტ. 1, ს.ფ. 4). ვალის მოთხოვნის უფლების დათმობის თაობაზე შპს ,,ფ.-მა" 2005 წლის 8 მაისის ¹71 წერილით აცნობა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროსა და ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახურს (ს.ფ. 5), ხოლო აღნიშნული ხელშეკრულება, შედარების აქტი და გაანგარიშებები გადაუგზავნა შპს “ა.-ს” (ტ. 1, ს.ფ. 6-17). საქართველოს კონტროლის პალატის 2003 წლის 9 ივნისის აქტის მიხედვით, შპს ,,ფ.-ი" წყლით მომსახურებას უწევდა, როგორც ქ. ფოთის, ასევე ქ. სენაკისა და ხობის რაიონის რიგ ობიექტებს, სადაც კომპაქტურად იყვნენ ჩასახლებული დევნილები. ამავე აქტში მითითებულია, რომ ქ. ფოთის საკრებულოს 1999 წლის 8 სექტემბრის ¹12/22 გადაწყვეტილებით ქ. ფოთში 1 ლიტრი სასმელი წყლის ღირებულება ერთ სულ მოსახლეზე განისაზღვრა 0,35 ლარით დღგ-ს გარეშე, ხოლო ფეკალური სითხის ღირებულება _ 0,25 ლარით. ანალოგიური სატარიფო განაკვეთები იყო სენაკსა და ხობში, ურთიერთშედარებების შესაბამისი აქტებიდან გამომდინარე კი, 2003 წლის 1 აპრილისათვის საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს ძირითადი დავალიანება შეადგენდა 425293 ლარს (ტ. 1, ს.ფ. 63-66). შპს ,,ფ.-სა" და ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივ სამსახურს შორის 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტისა და მასზე დართული გაანგარიშების მიხედვით, 2005 წლის 1 იანვრისათვის ქ. ფოთში, ქ. სენაკსა და ხობის რაიონში ორგანიზებულად ჩასახლებულ, იძულებით გადაადგილებულ პირთა მიერ მოხმარებული წყლის დავალიანებამ შეადგინა 513164 ლარი (ტ. 1, ს.ფ. 8-9).
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ, როგორც სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს ამ შემთხვევაში თავისი კანონისმიერი ვალდებულება შპს ,,ფ.-ის" წინაშე შესრულებული ჰქონდა არაჯეროვნად, ანუ მის მიერ არ მომხდარა ქ. ფოთში, ქ. სენაკსა და ხობის რაიონში ორგანიზებულად ჩასახლებულ, იძულებით გადაადგილებულ პირთა მიერ 1999-2004 წლებში მოხმარებული სასმელ-სამეურნეო წყლის ღირებულების სრული დაფარვა, რაც ამ წლებში ჩარიცხული თანხების გამოკლებით შეადგენდა 458825,60 ლარს, ამასთან, სააპელაციო სასამართლო დაეყრდნო საქმეში არსებულ მტკიცებულებას, კერძოდ, 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტს, გაფორმებულს შპს ,,ფ.-სა" და ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივ სამსახურს შორის.
საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის “ზ” ქვეპუნქტზე, რომლის თანახმად, ადმინისტრაციული ხელშეკრულება არის ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ საჯარო უფლებამოსილების განხორციელების მიზნით, ფიზიკურ ან იურიდიულ პირთან, აგრეთვე, სხვა ადმინისტრაციულ ორგანოსთან დადებული სამოქალაქო-სამართლებრივი ხელშეკრულება. აღნიშნული კოდექსის მე-5 მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, ადმინისტრაციულ ორგანოს უფლება არა აქვს კანონმდებლობის მოთხოვნების საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე ქმედება. ამდენად, იმავე კოდექსის 66-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების თანახმად, ადმინისტრაციული ხელშეკრულების დადებისას ადმინისტრაციული ორგანო მოქმედებს მხოლოდ კანონით მისთვის მინიჭებულ უფლებამოსილებათა ფარგლებში, ხოლო ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ დადებული ადმინისტრაციული ხელშეკრულება არ უნდა ეწინააღმდეგებოდეს საქართველოს კონსტიტუციასა და კანონმდებლობას.
საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანოები, თავიანთ საქმიანობას წარმართავენ კანონიერების პრინციპზე დაყრდნობით, რაც ითვალისწინებს უფლებამოსილების განხორციელებას მხოლოდ კანონის საფუძველზე და კანონით დადგენილ ფარგლებში, ანუ ადმინისტრაციული ორგანოს საქმიანობა მხოლოდ კანონით მინიჭებული უფლებამოსილებით განისაზღვრება და შემოიფარგლება, რაც ვრცელდება ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ საჯარო უფლებამოსილების განხორციელების მიზნით, ფიზიკურ ან იურიდიულ პირთან, აგრეთვე, სხვა ადმინისტრაციულ ორგანოსთან დადებულ ადმინისტრაციულ ხელშეკრულებაზეც.
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტი წარმოადგენს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის “ზ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ ადმინისტრაციულ ხელშეკრულებას, ვინაიდან აღნიშნული აქტით შპს ,,ფ.-მა" და ქ. ფოთის ლტოლვილთა და დევნილთა ადგილობრივმა სამსახურმა გამოხატეს ორმხრივი ნება, რითაც აღიარეს შესაბამისი ვალდებულებითი ურთიერთობის არსებობა.
საკასაციო სასამართლო ასევე მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 341-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის მიხედვით, იმ ხელშეკრულების ნამდვილობისათვის, რომლითაც აღიარებულ იქნა ვალდებულებითი ურთიერთობის არსებობა (ვალის არსებობის აღიარება), აუცილებელია წერილობითი აღიარება. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ამ ნორმის საფუძველზე ვალდებულების არსებობის აღიარების უფლება აქვს მხოლოდ იმ მოვალეს, რომელსაც კანონისმიერი თუ სახელშეკრულებო ვალდებულების ძალით, ეკისრება შესრულების მოვალეობა, ანუ ვალის არსებობის აღიარების უფლება აქვს მხოლოდ შესაბამის უფლებამოსილ პირს _ მოვალეს, რომელსაც იმავდროულად შეუძლია იკისროს კიდეც ვალის გადახდის მოვალეობაც.
“იძულებით გადაადგილებულ პირთა – დევნილთა შესახებ” საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, დროებით საცხოვრებელ ადგილზე დევნილის უფლებების განხორციელებას უზრუნველყოფს საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო აღმასრულებელი ხელისუფლებისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის შესაბამის ორგანოებთან ერთად. საქართველოს მთავრობის 2004 წლის 29 მაისის ¹43 დადგენილებით დამტკიცებული “საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს დებულების” მე-4 მუხლის “ა” და “ზ” ქვეპუნქტების თანახმად, სამინისტრო უფლებამოსილია შეიმუშავოს სამინისტროს საქმიანობის გეგმები და მათი შესრულებისათვის უზრუნველყოს საჭირო ფულადი და სხვა სახსრების გაცემა, დასახულ ამოცანათა გადაწყვეტისათვის გაანაწილოს მიზნობრივად გამოყოფილი ფინანსური სახსრები და მატერიალური საშუალებები.
საქართველოს პრეზიდენტის 1997 წლის 17 ნოემბრის ¹667 ბრძანებულებით დამტკიცებული “საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს დებულების” თანახმადაც (ძალადაკარგულად გამოცხადდა საქართველოს პრეზიდენტის 2004 წლის 24 მაისის ¹180 ბრძანებულებით), იძულებით გადაადგილებულ პირთა – დევნილთა სოციალური და სამართლებრივი დაცვის სფეროს ხელმძღვანელობის უფლებამოსილება სახელმწიფოს მიერ მინდობილი ჰქონდა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს. იმავე დებულების მე-9 მუხლის “ბ” ქვეპუნქტის მიხედვით, ხსენებულ სამინისტროს ევალებოდა დევნილთა სოციალურ-სამართლებრივი უფლებების დაცვა და ამავე სამინისტროს უფლებამოსილების სფეროს განეკუთვნებოდა მიზნობრივად გამოყოფილი ფინანსური სახსრებისა და მატერიალური საშუალებების განაწილება.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო განმარტავს და სააპელაციო სასამართლოს ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებაზე, რომ “იძულებით გადაადგილებულ პირთა – დევნილთა შესახებ” საქართველოს 1996 წლის 28 ივნისის კანონისა და საქართველოს მთავრობის 2004 წლის 29 მაისის ¹43 დადგენილებით დამტკიცებული “საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს დებულების” მიხედვით, ლტოლვილთა მომსახურების დავალიანების დასაფარავად გამოყოფილი თანხების განკარგვისა და განაწილების უფლებამოსილება მინიჭებული აქვს მხოლოდ საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს. რაც შეეხება ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახურს, მას ასეთი უფლებამოსილება არ გააჩნია. ქალაქ ფოთის მთავრობამ ფოთის საქალაქო სასამართლოში წარდგენილ შესაგებელში მიუთითა, რომ ქ. ფოთის საკრებულოს 2005 წლის 23 თებერვლის ¹6/17 გადაწყვეტილებით ადგილობრივი თვითმმართველობის დევნილთა და ლტოლვილთა სამსახური წარმოადგენდა ქალაქ ფოთის მთავრობის სტრუქტურულ ერთეულს, რომლის ხელმძღვანელსაც არ ჰქონდა უფლება, მთავრობის სახელით ეღიარებინა რაიმე ვალდებულება (ტ. 1, ს.ფ. 178-179). ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 18 იანვრის სხდომაზე მოპასუხე ქ. ფოთის ადგილობრივი თვითმმართველობის ლტოლვილთა და დევნილთა სამსახურმა სარჩელი არ ცნო და აღნიშნა, რომ აღნიშნული სამსახური არ იყო პასუხისმგებელი ზემოხსენებული ხელშეკრულების შესრულებაზე, რადგან მის შესასრულებლად თანხებს რიცხავდა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო და სწორედ ხსენებული სამინისტრო იყო მოპასუხე (ტ. 1, ს.ფ. 53). სააპელაციო სასამართლოს 2006 წლის 18 დეკემბრის სხდომაზე საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ აღნიშნული სამინისტრო 2001 წლამდე შპს ,,ფ.-სათვის" თანხების ჩარიცხვას აწარმოებდა შუალედური რგოლების მეშვეობით, ხოლო მას შემდეგ მოხმარებული წყლის საფასურის გადარიცხვა სამინისტროს მიერ ხდებოდა პირდაპირ შპს ,,ფ.-ის" ანგარიშზე (ტ. 2, ს.ფ. 50). სააპელაციო სასამართლომ კი განმარტა, რომ განსახილველ შემთხვევაში მხარეებს _ შპს ,,ფ.-სა" და საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს შორის არ ყოფილა დადებული ხელშეკრულება საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, თუმცა ,,საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ” საქართველოს კანონის 48-ე მუხლი ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს ავალდებულებდა ორგანიზებულად ჩასახლების ადგილებში განსახლებული დევნილებისათვის მომსახურე პერსონალის შრომის ანაზღაურებისათვის ერთ დევნილზე გაანგარიშებით თვეში 2 ლარის მიმართვას (რაშიც შედიოდა მიწოდებული წყლისა და ჩასაშვები ფეკალური სითხის ღირებულება). საკასაციო სასამართლოს 2007 წლის 4 ივლისის სხდომაზე საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ “სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ” საქართველოს 1998 წლის კანონის მიხედვით, შესაბამისი ხელშეკრულებაც და შედარების აქტიც უნდა გაეფორმებინა ხსენებულ სამინისტროს.
აქედან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ მოცემულ საქმეზე მთავარი ფაქტობრივი გარემოება ვალის ოდენობის შესახებ დაადგინა და დასკვნები გააკეთა 2005 წლის 5 იანვრის შედარების აქტთან მიმართებაში, ანუ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების მთელი მოტივაცია აგებულია დასახელებული აქტით დადგენილად მიჩნეულ ფაქტობრივ გარემოებებსა და მონაცემებზე, რის გამოც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილს გამოეცალა სამართლებრივი საფუძველი. სააპელაციო სასამართლომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დაამყარა იმ მტკიცებულებაზე, რომელსაც არ შეუძლია წარმოშვას რაიმე სამართლებრივი შედეგი, შესაბამისად, მოცემულ საქმეზე არ არის დადგენილი მთავარი ფაქტობრივი გარემოება, კერძოდ, გარემოება იმის შესახებ, თუ დროის შესაბამის პერიოდში რამდენი იყო დევნილთათვის მიწოდებული წყლის ღირებულება და დარჩენილი დავალიანება, რომელიც უნდა აენაზღაურებინა საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს. ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ მოცემული საქმის ხელახლა განხილვისას უნდა დაადგინოს აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოება, რომლის გარეშეც შეუძლებელია წინამდებარე დავის გადაწყვეტა და მას არსებითი მნიშვნელობა აქვს ამ საქმეზე სწორი გადაწყვეტილების მისაღებად. აღნიშნულ გარემოებასთან დაკავშირებით, კასატორი პირდაპირ მიუთითებს, რომ სააპელაციო სასამართლო ყოველგვარი გამოკვლევის გარეშე დაეყრდნო შპს ,,ფ.-ის" მიერ წარმოდგენილ გაანგარიშებას დევნილთა სულადობის შესახებ, რომლის საფუძველზეც, საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს პოზიციის იგნორირებით, დადასტურებულად ჩათვალა წარმოდგენილი სიები და წყლის მიწოდებისა და გადახდის გრაფიკი, მიიჩნია რა, რომ, თითქოს იგი სამინისტროს მიერ სადავოდ გამხდარი არ ყოფილა, მაშინ, როდესაც საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრო არასდროს ეთანხმებოდა შპს ,,ფ.-ის" მიერ წარმოდგენილ გაანგარიშებას, ვინაიდან იგი არ არის სრულყოფილი და ვერც იქნება, რადგან დევნილთა სიების დადგენა და მათი კომპაქტურად განსახლება ხორციელდება მხოლოდ საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს მიერ და ამდენად, შპს ,,ფ.-ი" არ არის უფლებამოსილი, აღრიცხოს დევნილთა სულადობა და შესაბამისად, არც სასამართლო უნდა დაყრდნობოდა მის მიერ წარმოდგენილ გაანგარიშებას.
რაც შეეხება სასარჩელო ხანდაზმულობის საკითხს, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ 1999-2002 წლებში წარმოშობილი დავალიანების ანაზღაურების შესახებ მოსარჩელის მოთხოვნის მიმართ ვერ იქნება გამოყენებული საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლი, ვინაიდან აღნიშნული მუხლი არეგულირებს სახელშეკრულებო მოთხოვნათა ხანდაზმულობის ვადას, მოცემულ შემთხვევაში კი სახეზეა ვალდებულების წარმოშობის არა სახელშეკრულებო, არამედ კანონით გათვალისწინებული საფუძველი. ამასთან დაკავშირებით, საკასაციო სასამართლოს 2007 წლის 4 ივლისის სხდომაზე შპს “ა.-ის” წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლი არეგულირებს სახელშეკრულებო მოთხოვნათა ხანდაზმულობის ვადას, ხოლო მოცემულ შემთხვევაში კი სახეზეა ვალდებულების წარმოშობის არა სახელშეკრულებო, არამედ კანონით გათვალისწინებული საფუძველი, იმავე კოდექსის 137-ე მუხლის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადის დენა წყდება, თუ ვალდებული პირი უფლებამოსილი პირის წინაშე აღიარებს მოთხოვნის არსებობას, საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტრომ კი, თანხების პერიოდულად ჩარიცხვით აღიარა მოთხოვნის არსებობა. საკასაციო სასამართლო დამატებით მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 361-ე მუხლზე (ვალდებულების არსებობის პრეზუმფცია), რომლის მიხედვითაც, ყოველი შესრულება გულისხმობს ვალდებულების არსებობას, ხოლო ვალდებულება უნდა შესრულდეს ჯეროვნად, კეთილსინდისიერად, დათქმულ დროსა და ადგილას.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს სასამართლო სხდომაზე მათს ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილის იმპერატიული მოთხოვნა.
აქედან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სახეზეა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე1” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტური საფუძველი _ ხსენებული გადაწყვეტილების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია, რის გამოც საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს, გაუქმდეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება და მოცემული საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
საქართველოს ლტოლვილთა და განსახლების სამინისტროს საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს; გაუქმდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება და მოცემული საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;3. სახელმწიფო ბაჟის საკითხი გადაწყდეს საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
