ბს-202-197(კ-08) 10 დეკემბერი, 2008 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ

შემდეგი შემადგენლობით:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მაია ვაჩაძე, ლევან მურუსიძე

სხდომის მდივანი _ ქეთევან მაღრაძე

კასატორი(მოსარჩელე) _ ა. ა.-ი, წამომადგენელი _ გ. თ.-ე (საადვოკატო საქმიანობის უფლებამოსილების დამადასტურებელი მოწმობა ¹..., რწმუნებულება 15.02.08წ., ¹...).

მოწინააღმდეგე მხარე(მოპასუხეები) _ თ. თ.-ი, ჟ. თ.-ი, წარმომადგენელი ო. ქ.-ე (საადვოკატო საქმიანობის უფლებამოსილების დამადასტურებელი მოწმობა ¹0686, მინდობილობა 03.11.08წ., ¹...), ქ. თბილისის მერია, წარმომადგენელი გ. ჭ.-ა (მინდობილობა 05.11.08წ., ¹...)

მესამე პირები _ საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო, წარმომადგენელი გ. გ.-ე (მინდობილობა 05.11.08წ., ¹...), შპს “ა.-ი”, წარმომადგენელი საკასაციო პალატის სხდომაზე არ გამოცხადდა, თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობა, წარმომადგენელი საკასაციო პალატის სხდომაზე არ გამოცხადდა

დავის საგანი _ ადმინისტრაციული აქტების გაუქმება და ბინიდან გამოსახლება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

ა. ა.-მა საბურთალოს რაიონის სასამართლოში სარჩელი აღძრა თ. და ჟ. თ.-ების წინააღმდეგ და მიუთითა, რომ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 25.02.1994წ. ¹487 დადგენილების საფუძველზე დამტკიცებული იქნა საპრივატიზებო ნუსხა თბილისის ტერიტორიაზე განთავსებული მუნიციპალურ საწარმოთა პრივატიზების შესახებ. აღნიშნულ ნუსხაში 42-ე ნომრად განისაზღვრა ფართი, მდებარე ქ. თბილისში, ...-ის ქ. ¹3-ში, რომელიც იმ დროისათვის წარმოადგენდა ...-ის ¹... მაღაზიას. პრივატიზების შედეგად ფართი შეიძინა შპს “ჯ.-მ”. 19.04.96წ. ქ. თბილისის სახელმწიფო ქონების მართვისა და პრივატიზების სამმართველოს მიერ ქ. თბილისში, ...-ის ქ. ¹3-ში მდებარე 370-კვ.მ ფართზე გაცემული იქნა ¹... საკუთრების მოწმობა შპს ,,ჯ.-ის” სახელზე. ამ უკანასკნელმა ნასყიდობის ხეშეკრულება გააფორმა ა. ა.-თან, რომლის საფუძველზეც მოსარჩელე გახდა ფართის მესაკუთრე. ა. ა.-მა 20 000 ლარის საფასურად საკუთრების უფლება შეიძინა ქ. თბილისში, ...-ის ქ. ¹3-ში მდებარე 370 კვ.მ არასაცხოვრებელ ფართზე. მოსარჩელემ განმარტა, რომ მოპასუხეებმა დაიკავეს მის საკუთრებაში არსებული 370 კვ.მ ფართიდან 107 კვ.მ ფართი. მოპასუხეებმა წარუდგინეს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12.23.681 დადგენილება და 25.09.97წ. ¹19.20.1141 დადგენილების 8.1 პუნქტი და აღნიშნული სამართლებრივი აქტების საფუძველზე დადებული პრივატიზების ხელშეკრულებები. მოპასუხეების სახელზე გაცემული იყო ბინის ორდერები. მოსარჩელემ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12,23.681 დადგენილებისა და 25.09.97წ. ¹19.20.1141 დადგენილების 8.1 პუნქტის ბათილად ცნობა, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის მიერ გაცემული ¹... და ¹... ორდერების გაუქმება, ადგილობრივი ორგანოს მიერ საბინაო საექსპლოატაციო ორგანიზაციის წარმომადგენელსა და მოპასუხეებს – შორის გაფორმებული პრივატიზების ხელშეკრულების გაუქმება და მოპასუხეების სადავო ფართიდან გამოსახლება მოითხოვა.

15.06.02წ. სასამართლო სხდომაზე მოპასუხე მხარის წარმომადგენლის შუამდგომლობის საფუძველზე განსახილველ საქმესთან გაერთიანდა სამეურნეობათაშორისო ექსპერიმენტალური ქარხანა ,,...-ის” დამხმარე მეურნეობა ,,ა.-ის” სარჩელი, რომლითაც მოსარჩელე მოითხოვდა ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12.23.681 დადგენილებისა და 25.09.97წ. ¹19.20.1141 დადგენილების უკანონოდ ცნობას. დაზუსტებული სასარჩელო განცხადებით მოსარჩელემ მოითხოვა აგრეთვე სადავო სამართლებრივი აქტების საფუძველზე გაფორმებული ხელშეკრულებების გაუქმება იმ მოტივით, რომ დარღვეული იყო 07.07.1990წ. საიჯარო ხელშეკრულებიდან გამომდინარე კანონმდებლობით გათვალისწინებული მოთხოვნები, რითაც შეილახა მისი კანონიერი უფლებები და ინტერესები.

ქ. თბილისის კრწანისი-მთაწმინდის რაიონული სასამართლოს 25.09.03წ. გადაწყვეტილებით ა. ა.-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12.23.681 დადგენილება და თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 25.09.97წ. ¹19.301.141 დადგენილების 8.1 პუნქტი, გაუქმდა თბილისის მუნიციპალიტეტის მიერ ჟ. თ.-ის სახელზე და თ. თ.-ის სახელზე გაცემული ორდერები, თბილისის მერიას და თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობას სოლიდარულად დაევალათ თ. თ.-ისა და ჟ. თ.-სთვის მათ მიერ დაკავებული ბინების შესაბამისი ბინების შეძენა და ბინიდან გადასვლის ხარჯების ანაზღაურება, თბილისის მერიასა და თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობას დაევალათ თ. და ჟ. თ.-ების გამოსახლება სადაო ფართიდან თანმხლებ პირებთან ერთად. სამეურნეობათაშორისო ექსპერიმენტალური ქარხანა ,,...-ის” დამხმარე მეურნეობა ,,ა.-ის” სარჩელი არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობის გამო.

ქ. თბილისის კრწანისი-მთაწმინდის რაიონული სასამართლოს 25.09.03წ. გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ქ. თბილისის საბინაო მეურნეობის რეაბილიტაციისა და განვითარების ხელშეწყობის ცენტრმა, თ. თ.-მა, თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობამ. დადგენილ ვადაში ხარვეზის შეუვსებლობის გამო სააპელაციო პალატის 29.01.04წ. განჩინებით ქ. თბილისის საბინაო მეურნეობის რეაბილიტაციისა და განვითარების ხელშეწყობის ცენტრის სააპელაციო საჩივარი დარჩა განუხილველი, ამასთანავე, ამ უკანასკნელის ლიკვიდაციის გამო საქმეში ჩაერთო ქალაქ თბილისის მერია.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 07.03.07წ. გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივრები დაკმაყოფილდა, გაუქმდა რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილების 1-4 პუნქტები და მიღებული იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც ა. ა.-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, დანარჩენ ნაწილში გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, რაიონული სასამართლოს მიერ არ იქნა გათვალისწინებული, რომ გასაჩივრებული აქტები, თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12.23.681 დადგენილება და 25.09.97წ. ¹19.301.141 დადგენილება წარმოადგენდა აღმჭურველ ადმინისტრაციულ აქტებს, რადგანაც საბოლოო ჯამში მათ საფუძველზე მოპასუხეებს წარმოეშვათ სარგებლობის უფლება თბილისში, ...-ის ქ. ¹3-ში მდებარე ფართზე, რომელიც შემდგომ, 31.10.97წ. ¹250 და 04.04.98წ. ¹217 ხელშეკრულებებით პრივატიზებული იქნა თ. და ჟ. თ.-ებზე. შესაბამისად ამ აქტების საფუძველზე განხორციელდა იურიდიული მნიშვნელობის მქონე მოქმედება. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 218-ე მუხლის თანახმად არ დაიშვება 2000 წლამდე გამოცემული აღმჭურველი ადმინისტრაციული აქტების გაუქმება, რომლის საფუძველზეც მხარის მიერ შესრულებულია რაიმე იურიდიული მნიშვნელობის მქონე მოქმედება. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოპასუხეთა მიერ განხორციელებული იყო იურიდიული მნიშვნელობის მქონე მოქმედება პრივატიზაციის ხელშეკრულების სახით. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ თბილისის მერიისა და თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობის მიერ თ. და ჟ. თ.-სათვის მათ მიერ დაკავებული ფართობის შესაბამისი ბინების შეძენისა და გადასვლის ხარჯების ანაზღაურების დავალდებულება არ წარმოადგენდა დავის საგანს, შესაბამისად, უსაფუძვლოა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების მე-3 პუნქტი ხსენებული ვალდებულების დაკისრების შესახებ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 07.03.07წ. გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ა. ა.-მ. კასატორმა აღნიშნა, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა ზაკ-ის 218-ე მუხლი და არ გაითვალისწინა, რომ ამავე მუხლში მითითებულია დათქმა “გარდა ამ კოდექსის მე-60 მუხლის I ნაწილის ,,ბ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა”. ზაკ-ის მე-60 მუხლის 1-ლი ნაწილის ,,ბ” ქვეპუნქტის თანახმად, არაუფლებამოსილი ორგანოს მიერ გამოცემული აქტი არარა აქტია და გამოცემისთანავე ითვლება არარად. კასატორის განცხადებით, სადავო აქტები არარა აქტებია. საბურთალოს რაიონის სასამართლოში საქმის განხილვისას ქ. თბილისის მერიის წარმომადგენელი ცნობდა სარჩელს, ანუ აღიარებდა, რომ მერიის მიერ განიკარგა ფართი, რომელიც წარმოადგენდა შპს ,,ჯ.-ის” საკუთრებას. ქ. თბილისის მერიას პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება არ გაუსაჩივრებია და ამდენად, გადაწყვეტილება მის მიმართ შესულია კანონიერ ძალაში. სადავო არ არის ის გარემოება, რომ თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის მიერ განიკარგა ქონება, რომელზეც შპს ,,ჯ.-ს” საკუთრების უფლება წარმოექმნა 05.03.96წ. ჩატარებული აუქციონის საფუძველზე. წინააღმდეგ შემთხვევაში სასამართლოს სარჩელი დაუშველად უნდა ეცნო. მოსარჩელის მიერ გასაჩივრებული აქტები წარმოადგენენ არაუფლებამოსილი ორგანოს მიერ გამოცემულ აქტებს რადგან მუნიციპალიტეტის კაბინეტმა განკარგა კერძო საკუთრებაში არსებული ქონება. კასატორმა აღნიშნა, რომ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების შედეგად სადავო ქონების რეგისტრირებული მესაკუთრე დარჩა ქონების გარეშე ისე, რომ ძალაში დარჩა საკუთრების უფლების წარმომშობი დოკუმენტი. მოსარჩელეს წაერთვა საკუთრება, რომელზე უფლებაც აღიარებული და უზრუნველყოფილია საქართველოს კონსტიტუციით. საქართველოს პარლამენტის 27.12.01წ. დადგენილებით რატიფიცირებული ,,ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისებურებათა დაცვის ევროპის კონვენციის” პირველი ოქმი პირდაპირ განამტკიცებს ადამიანის საყოველთაო უფლებას – ფლობდეს საკუთრებას. ოქმის თანახმად, აღნიშნული უფლების დაცვის გარანტიაა სახელმწიფო და მოქმედი კანონმდებლობა. თანამედროვე საერთაშორისო ურთიერთობებში არსებული მტკიცე პოლტიკური ვალდებულებები სწორედ საკუთრების გარანტირებულ, დაცულ უფლებას უკავშირდება. კასატორმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საკასაციო პალატის მიერ საქმეზე არსებითი გადაწყვეტილების გამოტანა მოითხოვა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 15.10.08წ. განჩინებით ა. ა.-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნა დასაშვებად.

საკასაციო პალატის 26.11.08წ. განჩინებით, საქართველოს მთავრობის 30.07.08წ. ¹161 დადგენილებისა და სსკ-ის 92.1 მუხლის საფუძველზე საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს ტერიტორიული ორგანოს – ქ. თბილისის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს უფლებამონაცვლედ დადგენილ იქნა საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო.

საკასაციო პალატის სხდომაზე მოსარჩელის წარმომადგენელმა მხარი დაუჭირა საკასაციო საჩივარს და ითხოვა მისი დაკმაყოფილება. მოწინააღმდეგე მხარე – თ. და ჟ. თ.-ების და ქ. თბილისის მერიის წარმომადგენლებმა საკასაციო საჩივრის საფუძვლები არ ცნეს და ითხოვეს სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება. მესამე პირმა – საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრომ მხარი დაუჭირა საკასაციო საჩივარს. შპს “ა.-ი” და ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის წარმომადგენლები საკასაციო პალატის სხდომაზე არ გამოცხადდნენ, სხდომის ჩატარების შესახებ მათი პროცესუალური კანონმდებლობით დადგენილი წესით გაფრთხილების მიუხედავად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, მხარეთა ახსნა-განმარტების მოსმენის, საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობისა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერების შემოწმების შედეგად თვლის, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ შემდეგ გარემოებათა გამო:

მართებულია სააპელაციო სასამართლოს მითითება იმის შესახებ, რომ მოსარჩელეს სასარჩელო განცხადებით არ მოუთხოვია თბილისის მერიისათვის და ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობისათვის ბინების შეძენის დავალდებულება თ. და ჟ. თ.-ებისათვის, აგრეთვე მათთვის გადასვლის ხარჯების ანაზღაურება. სსკ-ის 248-ე მუხლის თანახმად, სასამართლო საქმეს იხილავს და გადაწყვეტილება გამოაქვს სასარჩელო მოთხოვნის ფარგლებში. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებით მართებულად დაკმაყოფილდა ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის სააპელაციო საჩივარი და გაუქმდა პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების ის ნაწილი, რომლითაც ქ. თბილისის მერიას და ვაკე-საბურთალოს გამგეობას სოლიდარულად დაევალა თ. თ.-ის და ჟ. თ.-ის სასარგებლოდ ბინების შეძენა და გადასვლის ხარჯების ანაზღაურება. ამასთანავე, კასატორის წარმომადგენელმა საქმის განხილვისას დააზუსტა, რომ საკასაციო საჩივარი არ მოიცავს სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების ამ ნაწილს, რის გამო სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილების ეს ნაწილი ძალაში უნდა დარჩეს.

საკასაციო პალატა არ იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას იმის თაობაზე, რომ ზაკ-ის 218.2 მუხლის თანახმად, სადავო აღმჭურველი ადმინისტრაციული აქტების ბათილად ცნობა დაუშვებელია.

ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 218-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, “არ შეიძლება ამ კოდექსის ამოქმედებამდე გამოცემული ან დადასტურებული აღმჭურველი ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ან ძალადაკარგულად გამოცხადება, თუ პირმა განახორციელა იურიდიული მნიშვნელობის რაიმე ქმედება ამ აქტის საფუძველზე, გარდა ამ კოდექსის მე-60 მუხლის პირველი ნაწილის “ბ” ქვეპუნქტით და 61-ე მუხლის მე-2 ნაწილის “ა”, “ბ” და “გ” ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა”. ამავე კოდექსის მე-60 მუხლის პირველი ნაწილის “ბ” ქვეპუნქტის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი გამოცემისთანავე ითვლება არარად, თუ გამოცემულია არაუფლებამოსილი ორგანოს ან არაუფლებამოსილი პირის მიერ. განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს შეადგენს ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12,23.681 დადგენილება და 25.09.97წ. ¹19.20.1141 დადგენილების 8.1 პუნქტი, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის მიერ გაცემული ¹... და ¹... ორდერები, ადგილობრივი ორგანოს მიერ საბინაო-საექსპლოატაციო ორგანიზაციის წარმომადგენელსა და მოპასუხეებს შორის გაფორმებული პრივატიზების ხელშეკრულება და მოპასუხეების სადავო ფართიდან გამოსახლება. ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტის 17.06.97წ. ¹12.23.681 დადგენილებისა და 25.09.97წ. ¹19.20.1141 დადგენილების 8.1 პუნქტის ბათილად ცნობას მოსარჩელე ითხოვდა იმ საფუძვლით, რომ მის საკუთრებაში მყოფი უძრავი ქონება განკარგა არაუფლებამოსილმა პირმა, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის კაბინეტმა. მითითებული გარემოება ზაკ-ის 218.2 მუხლის შესაბამისად, აღმჭურველი ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის საფუძველია.

თავისი არსით დავა ეხება არა აქტის ბათილად ცნობას, არამედ არარად აღიარებას. მხედველობაშია მისაღები ის გარემოება, რომ სარჩელის აღძვრის დროს მოქმედი კანონმდებლობა არ ითვალისწინებდა აქტის არარად ცნობას. ვინაიდან სააპელაციო პალატის მიერ საქმის განხილვის მომენტისათვის მოქმედი კანონმდებლობა ითვალისწინებდა აქტის არარად გამოცხადების შესაძლებლობას, საკასაციო პალატა თვლის, რომ ასკ-ის 28¹ მუხლის საფუძველზე, მოთხოვნის არსიდან გამომდინარე, შესაძლებელი იყო სარჩელის ტრანსფორმირება. ვინაიდან დავა ეხება სადავო აქტების არაუფლებამოსილი ორგანოების მიერ გამოცემას, შესაბამისად მოთხოვნა ემყარება ზაკ-ის მე-60 მუხლის “ბ” ქვეპუნქტს, რომელიც ზაკ-ის 218-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შინაარსის თანახმად, არის 218-ე მუხლის გამოყენების შესაძლებლობის გამომრიცხველი. ამდენად, დაუსაბუთებელია ზაკ-ის 218-ე მუხლზე მითითებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა. ზაკ-ის 218-ე მუხლი ამავე კოდექსის მე-60 მუხლის “ბ” ქვეპუნქტს უთითებს, როგორც აქტის ბათილობის გამომრიცხველ გარემოებას, მაშინ, როდესაც აღნიშნული მუხლი სადღეისოდ ეხება აქტის არა ბათილობას, არამედ არარად გამოცხადების საფუძველს. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ გადაწყვეტილება კანონის დარღვევითაა მიღებული(სსკ-ის 394-ე მუხ.), კერძოდ სასამართლომ არასწორად გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო პალატის მიერ არ იქნა დადგენილი განსახილველი დავის გადაწყვეტისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოება. სააპელაციო სასამართლო შემოიფარგლა რა სზაკ-ის 218-ე მუხლზე მითითებით, არ დაადგინა საქმის გადასაწყვეტად საჭირო ფაქტობრივი გარემოება, კერძოდ, გაურკვეველი დარჩა საკითხი იმის შესახებ თუ ვის საკუთრებაში იმყოფებოდა სადავო ფართი, განიკარგა თუ არა მუნიციპალიტეტის მიერ ის ფართი, რომელზედაც შპს “ჯ.-ს” წარმოეშვა საკუთრების უფლება 05.03.96წ. ჩატარებული აუქციონის შედეგად. იმის გასარკვევად იყო თუ არა მუნიციპალიტეტის კაბინეტი უფლებამოსილი განეკარგა ქონება, უნდა დადგინდეს განკარგვის მომენტში ქონების მესაკუთრე, ფართის კერძო საკუთრებაში ყოფნა. მართალია მოპასუხეებს არ დაუსვიათ პრივატიზების, ა. ა.-ის მიერ ქონების შეძენის გაუქმების მოთხოვნა, მაგრამ მოსარჩელე ა. ა.-ის მოთხოვნის დაკმაყოფილების საფუძვლების არსებობა თავისთავად გულისხმობს მის მიერ შეძენილი ფართის და შესაბამისად შპს “ჯ.-ის” მიერ პრივატიზებული ფართის თანაფარდობის, მათ შორის საზღვრების დადგენას. კასატორის მითითება იმ გარემოაბაზე, რომ რაიონულ სასამართლოში საქმის განხილვისას ქ. თბილისის მერიის წარმომადგენელი აღიარებდა მერიის მიერ იმ ფართობის განკარგვას, რომელიც წარმოადგენდა შპს “ჯ.-ის” საკუთრებას, ადმინისტრაციული სამართალწარმოების ინკვიზიციური საწყისების გამო, არ გამორიცხავს ხსენებული საკითხების სასამართლოს მიერ გარკვევის საჭიროებას. საკასაციო პალატა თვლის, რომ დავის კანონიერი გადაჭრისათვის გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს სადავო ფართის შპს “ჯ.-ის” მიერ 19.04.96წ. ხელშეკრულებით შეძენის ფაქტის გარკვევას. სააპელაციო სასამართლომ მითითებული ფაქტობრივი გარემოების დადგენის მიზნით უნდა გამოიკვლიოს საქმის მასალებში დაცული მტკიცებულებები და ასევე გამოითხოვოს დამატებითი მტკიცებულებები. პრივატიზებულ ფართთან დაკავშირებით საქმის მასალებში დაცულია ურთიერთსაწინააღმდეგო მონაცემები. საქმეში დაცული საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს თბილისის სახელმწიფო ქონების მართვის სამმართველოსა და შპს “ჯ.-ს” შორის 16.04.96წ. გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების თანახმად, ხელშეკრულების საგანს შეადგენს ...-ის ქ. ¹3-ში განთავსებული მუნიციპალური საწარმო ...-ის ქონება – საცხოვრებელი სახლის პირველი სართული, 370 კვ.მ. (ტ. I, ს.ფ. 5-7). ქ. თბილისის სახელმწიფო ქონების მართვისა და პრივატიზების დეპარტამენტის 19.04.96წ. გაცემული ¹... საკუთრების მოწმობის თანახმად, შპს “ჯ.-ს” საკუთრებაში გადაეცა მუნიციპალური საწარმო “...-ის” ძირითადი საშუალებები და არასაცხოვრებელი ფართი 370 კვ.მ., მდებარე ქ. თბილისში, საბურთალოს რაიონში, ...-ის ქ. ¹3-ში(ტ. I, ს.ფ 4). არასაცხოვრებელი სადგომის (ნაგებობის) დაქირავების შესახებ 01.07.93წ. ¹119 საბინაო- საექსპლუატაციო უბნისა და ...-ის მაღაზია “...” შორის დადებული ხელშეკრულება, რომლის თანახმად, ხელშეკრულების საგანია ...-ის ¹3-ში მდებარე არასაცხოვრებელი ფართობი, ძირითადი ფართი _ 220 კვ.მ, ხოლო სარდაფი _ 150 კვ.მ., საიჯარო ქირის განაკვეთიც მითითებულია ცალ-ცალკე: ძირითად ფართსა და სარდაფზე (ტ. I ს.ფ. 147). საყურადღებოა, რომ მითითებული ძირითადი ფართობისა და სარდაფის საერთო ჯამი 370 კვ.მ. შეადგენს. სსკ-ის 105.2 მუხლის მოთხოვნის დარღვევით სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილება გამოიტანა ხსენებული მტკიცებულებების გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე. ამდენად გარკვევას საჭიროებს საცხოვრებელი კორპუსის პირველ სართულზე არსებული ფართის ოდენობა, შპს “ჯ.-ის” მიერ პრივატიზების შედეგად შეძენილი ფართის ადგილმდებარეობა, საცხოვრებელი კორპუსის პირველ სართულზე შესყიდული ფართის ოდენობა, მისი ურთიერთკავშირი მოპასუხეებისათვის გამოყოფილ და ამჟამად მათ მიერ პრივატიზებულ ფართთან. პრივატიზებული ფართის ოდენობის და ფარგლების დადგენის, მისი ზუსტი იდენტიფიცირების მიზნით მიზანშეწონილი იქნებოდა პრივატიზებული ობიექტის საპრივატიზაციო საქმის გამოთხოვა, მასში არსებული საპრივატიზებო მასალების შესწავლა.

ის გარემოება, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება არ გასაჩივრებულა ქ. თბილისის მერიის მიერ, არ ადასტურებს მერიის მიმართ გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლას. ამ მიმართებით საკასაციო საჩივარში მოყვანილი მოსაზრება არ არის დასაბუთებული, ვინაიდან გადაწყვეტილება გასაჩივრდა თ. თ.-ის მიერ, რომელსაც გააჩნია აღმჭურველი მუნიციპალიტეტის აქტების ძალაში ყოფნის ინტერესი.

საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ საქმეში არ არის ჩაბმული სადავო სამართალურთიერთობის ყველა მონაწილე, რაც სსკ-ის 394-ე მუხლის “ბ” ქვეპუნქტის თანახმად, გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტურ საფუძველს ქმნის. საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ მოსარჩელის ა. ა.-ის ერთ-ერთ მოთხოვნას შეადგენს თ. და ჟ. თ.-ების გამოსახლება სადავო ფართიდან თანმხლებ პირებთან ერთად. მიუხედავად აღნიშნულისა, საქმეში მხარეებად ჩართული იქნენ მხოლოდ თ. და ჟ. თ.-ები, სასამართლოს მხარედ არ მოუწვევია სადავო ფართში მცხოვრები მათი ოჯახის წევრები. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სადავო ფართში მუდმივად მცხოვრებ თ. და ჟ. თ.-ების ოჯახის ყველა წევრს იურიდიული ინტერესი გააჩნიათ განსახილველი დავის მიმართ, რადგან სასამართლოს გადაწყვეტილება ზემოქმედებას მოახდენს მათ უფლება-მოვალეობებზე. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვისას სასამართლო საქმეში უნდა ჩააბას თ. და ჟ. თ.-ების ოჯახის წევრები.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა თვლის, რომ საჭიროა სასარჩელო მოთხოვნის ტრანსფორმირება, საქმეში ყველა მხარის ჩართვა, დავის გადასაწყვეტად საჭირო მტკიცებულებათა დამატებითი გამოკვლევა, რაც სსკ-ის 412-ე მუხლის თანახმად გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებისა და საქმის ხელახალი განხილვისათვის დაბრუნების საფუძველს ქმნის.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 390-ე, 399-ე, 412-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ა. ა.-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინიტსრაციულ საქმეთა პალატის 07.03.07წ. გადაწყვეტილება იმ ნაწილში, რომლითაც გაუქმდა ქ. თბილისის კრწანისი-მთაწმინდის რაიონული სასამართლოს 25.09.03წ. გადაწყვეტილების 1,2,4 პუნქტები და მიღებული ახალი გადაწყვეტილებით ა. ა.-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. აღნიშნულ ნაწილში საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;

2. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 07.03.07წ. გადაწყვეტილება დანარჩენ ნაწილში დარჩეს უცვლელად;

3. სახელმწიფო ბაჟის დაკისრების საკითხი გადაწყდეს საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას;

4. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.