ბს-266-259(კ-08) 22 მაისი, 2008 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის
საქმეთა პალატა
შემადგენლობა: მარიამ ცისკაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
მაია ვაჩაძე, ლევან მურუსიძე (მოსამართლეები)
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობა (მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – კ. მ-ა (მოსარჩელე)
დავის საგანი – სამუშაოზე აღდგენა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება
გასაჩივრებული სასამართლოს განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 20 ნოემბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახალი განხილვისათვის დაბრუნება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი
კ. მ-ამ 2007 წლის იანვარში სასარჩელო განცხადებით მიმართა სასამართლოს მოპასუხე ქ.თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის მიმართ და მოითხოვა ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-03 განკარგულების გაუქმება, სამუშაოზე ადგენა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება. მან სასარჩელო მოთხოვნა იმით დაასაბუთა, რომ 2003 წლის 5 მარტიდან 2005 წლის 13 აპრილამდე მუშაობდა ქ. თბილისის ვაკე-საბურთლოს რაიონის გამგეობაში მთავარ სპეციალისტად და ....... განყოფილების გამგის მოადგილედ. 2005 წლის 13 მაისს თბილისის მერიაში ჩატარებული რეორგანიზაციის საფუძვლით გაანთავისუფლეს სამსახურიდან. 2005 წლის 13 მაისს სარჩელით მიმართა სასამართლოს მოპასუხე ქ.თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის მიმართ სამუშაოზე აღდგენისა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების შესახებ. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციული საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილებით მისი სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი 2005 წლის 13 აპრილის თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგებლის ¹240/1-03 განკარგულება მისი განთავისუფლების ნაწილში და გამგეობას დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოების გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ ახალი ადმინისტრაციული აქტის გამოცემა. გამგეობამ აღნიშნული გადაწყვეტილება გაასაჩივრა ზემდგომი ინსტანციის სასამართლოებში. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2006 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით აღადგინეს სამსახურში, რაც არ იქნა გათვალისწინებული გამგეობის მიერ. მოსარჩელის მითითებით, მან საკრებულოს და მერიის საგამოცდო საატესტაციო ტესტირება გაიარა და გამგებლის მოადგილის თანამდებობაზე ჩააბარა გამოცდა.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 1 ივნისის გადაწყვეტილებით კ. მ-ას სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. საქართველოს ადმინისტრაციულ საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის შესაბამისად სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-03 განკარგულება და ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობას დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ ახალი ადმინისტრაციული აქტის გამოცემა. პირველი ინსტანციის სასამართლომ მიუთითა, რომ მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად, მოსამსახურის სამსახურიდან განთავისუფლება შეიძლება მხოლოდ კანონიერი საფუძვლის არსებობისას და უფლებამოსილი პირის გადაწყვეტილებით. სამსახურიდან განთავისუფლება ფორმდება შესაბამისი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით _ ბრძანებით, ვინაიდან, ბრძანების სამართლებრივი შედეგია შრომითი სამართლებრივი ურთიერთობის შეწყვეტა, ამიტომ ადმინისტრაციული ორგანოს ბრძანება მუშაკის თანამდებობიდან განთავისუფლების შესახებ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის “დ” ქვეპუნქტის თანახმად, წარმოადგენს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციული კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს, რომელიც აწესებს, ცვლის, წყვეტს ან ადასტურებს პირის ან პირთა შეზღუდული წრის უფლებებსა და მოვალეობებს. ამავე მუხლის თანახმად, ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტად ჩაითვლება, აგრეთვე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება, რომელსაც შეიძლება მოყვეს სამართლებრივი შედეგი. სასამართლომ ჩათვალა, რომ ვინაიდან, ბრძანების სამართლებრივი შედეგია შრომითი სამართლებრივი ურთიერთობის შეწყვეტა, ამიტომ ადმინისტრაციული ორგანოს ბრძანება მუშაკის განთავისუფლების შესახებ არის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომელიც მიმართულია შრომითი სამართალურთიერთობის შეწყვეტისაკენ. სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოსარჩელე კ. მ-ა 2003 წლის 5 მარტიდან 2005 წლის 13 აპრილამდე მუშაობდა ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობაში მთავარი სპეციალისტის თანამდებობაზე ....... განყოფილებაში, საიდანაც იგი განთავისუფლებულ იქნა რეორგანიზაციის საფუძვლით. ამასთან, საქმის გარემოებებით დადგენილია, რომ ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის 2003 წლის 13 თებერვლის ¹11 ბრძანებით გამგეობის სტრუქტურაში ......... განყოფილების შექმნისა და მასთან დაკავშირებით მოქალაქეთა სამხედრო აღრიცხვაზე აყვანის და სამხედრო სავალდებულო სამსახურის გაწვევის ღონისძიების ეფექტურად განხორციელების უზრუნველყოფის მიზნით მოსარჩელეს, როგორც განყოფილების უფროსის მოადგილეს, დაევალა საშუალო და უმაღლეს სასწავლებლებთან და წარმოება-დაწესებულებებთან ურთიერთობის საკითხები. სასამართლომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებების შესაბამისად დადგენილად მიიჩნია, რომ “ქ. თბილისის მერიის მმართველობითი სისტემის რეორგანიზაციისა და ცალკეული სამსახურების ლიკვიდაციის ღონისძიებათა შესახებ" ქ. თბილისის მერიის 2005 წლის 7 მარტის ¹22 განკარგულების ქ. თბილისის მერის 2004 წლის 4 მარტის ¹21 განკარგულებაში ცვლილებებისა და დამატებების შეტანის შესახებ თანახმად, ქ. თბილისის პრემიერს დაევალა ერთი კვირის ვადაში უზრუნველეყო ქ. თბილისის მერიის საქალაქო სამსახურების მოსამსახურეთა გაფრთხილება სამსახურების ლიკვიდაციის გამო სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ. მოსარჩელე აღნიშნული მოსალოდნელი განთავისუფლების შესახებ გაფრთხილებულ იქნა 2005 წლის 10 მარტს. 2005 წლის 12 აპრილის ქ. თბილისის მერის ¹10 ბრძანებით დამტკიცებულ იქნა ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის სტრუქტურა და საშტატო ნუსხა, რომლის მიხედვით ....... განყოფილება განისაზღვრა 5 საშტატო ერთეულით, აქედან 1 განყოფილების უფროსის, ხოლო 4 წამყვანი სპეციალისტის შტატით. გამგეობაში მომხდარ რეორგანიზაციამდე ....... განყოფილებაში საშტატო რიცხოვნობა განისაზღვრებოდა 15 საშტატო ერთეულით. ამასთან, მთავარი სპეციალისტის 3 საშტატო ერთეულით, ხოლო რეორგანიზაციის შემდეგ ახალი საშტატო განრიგით ........ განყოფილებაში დარჩა 5 საშტატო ერთეული, ანუ მოცემულ განყოფილებაში განხორციელებული რეორგანიზაციის შედეგად შემცირდა 10 საშტატო ერთეულით. 2005 წლის 12 აპრილის ქ. თბილისის მერის ¹10 ბრძანებით დამტკიცებული ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის სტრუქტურისა და საშტატო ნუსხის შესაბამისად, 2005 წლის 13 აპრილის ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგებლის ¹240/1-03 განკარგულების საფუძველზე მოსარჩელე განთავისუფლებულ იქნა მთავარი სპეციალისტის თანამდებობიდან, რომელიც არ შეიცავდა რაიმე მითითებას მოსარჩელის, როგორც განყოფილების უფროსის მოადგილის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ. აღნიშნული განკარგულება მოსარჩელის მიერ გასაჩივრებულ იქნა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში. ამავე სასამართლოს 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილებით სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგებლის 2005 წლის 13 აპრილის ¹240/1-03 განკარგულება მოსარჩელის სამუშაოდან გათავისუფლების ნაწილში და ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობას დაევალა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა. სასამართლომ მიუთითა, რომ ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის 2005 წლის 13 აპრილის ¹240/1-03 განკარგულების ბათილად ცნობას საფუძვლად დაედო ის გარემოება, რომ კ. მ-ას შტატების შემცირების მოტივით სამუშაოდან დათხოვნისას არ შესთავაზებია სხვა თანამდებობაზე დანიშვნა, აგრეთვე არ იყო მიღებული მხედველობაში საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 36-ე მუხლით გათვალისწინებული სამუშაოზე დარჩენის უპირატესი უფლება. აღნიშნულის გარდა, გამგეობამ კ. მ-ას სამუშაოდან გათავისუფლების საკითხი არ შეათანხმა პროფკავშირის კომიტეტთან, რითაც დაარღვია საქართველოს შრომის კანონთა კოდექსის 37-ე მუხლის მოთხოვნები. სასამართლომ მიიჩნია, რომ ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო გადაწყვეტილება მიეღო საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. სასამართლომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით დადასტურებულად ჩათვალა, რომ მოსარჩელე არის ოჯახის ერთადერთი მარჩენალი, რომლის კმაყოფაზეა მეორე ჯგუფის ინვალიდი მოხუცებული დედა, უმუშევარი და მცირეწლოვანი შვილი. მოპასუხეს არ წარმოუდგენია და საქმეში არ მოიპოვება მტკიცებულება იმის შესახებ, რომ სადავო თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობის 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-03 განკარგულების _ სამართლებრივი აქტების მიღების დროს შესწავლილი იყო საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატამ ჩათვალა, რომ დარღვეულია ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 პუნქტის მოთხოვნა, რომლის მიხედვითაც ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, არგუმენტებზე, რომლებიც არ არის სათანადოდ გამოკვლეული და შესწავლილი. სასამართლომ ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის პირველი და მესამე ნაწილის თანახმად მიიჩნია, რომ სადავო თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობის 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-03 განკარგულება გამოცემულია ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოების გამოკვლევისა და შესწავლის გარეშე. კერძოდ, სადავო აქტით სასამართლოს გადაწყვეტილების შესრულების მიზნით ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობამ ცნობად მიიღო ის გარემოება, რომ თბილისის საქალაქო საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციული საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილებით ბათილად არის ცნობილი ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგებლის 2005 წლს 13 აპრილის ¹240/1-03 განკარგულება, კ. მ-ამ უარი განაცხადა შეთავაზებულ თანამდებობაზე _ ........ განყოფილების სპეციალისტად დანიშვნაზე და ასევე ის გარემოება, რომ სასამართლოს გადაწყვეტილებით გამგეობას არ დაკისრებია კ. მ-თვის იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება და მიუთითა გასაჩივრების წესი და ვადა. ამდენად, მოპასუხემ სადავო განკარგულებით იმსჯელა სასამართლოს გადაწყვეტილების შესრულებაზე, მაგრამ იგი ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად ვალდებული იყო ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოკვლეული საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე მიეღო გადაწყვეტილება, რასაც განსახილველ შემთხვევაში ადგილი არ ჰქონია. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელეს აქვს სადავო ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის გადაუდებელი კანონიერი ინტერესი.
საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობამ.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 20 ნოემბრის განჩინებით ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა მოცემულ საქმეზე თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 1 ივნისის გადაწყვეტილება. სააპელაციო პალატა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 390-ე მუხლის მესამე ნაწილის “გ” პუნქტის შესაბამისად, დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს შეფასებებს და დასკვნებს საქმის ფაქტობრივ და სამართლებრივ საკითხებთან დაკავშირებით და დამატებით საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლისა და 22-ე მუხლის პირველი ნაწილზე მითითებით ჩათვალა, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიამ სადავო საკითხის გადაწყვეტისას მართებულად გამოიყენა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მეხუთე ნაწილი, რომლის თანახმადაც ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, რომლებიც არ არის სათანადოდ გამოკვლეული და შესწავლილი. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ ამავე კოდექსის 96-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმადაც, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე.
სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ ასევე მართებულად გამოიყენა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17 მუხლის მე-2 ნაწილი. სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობამ თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილების აღსრულების მიზნით გამოსცა 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-03 განკარგულება, თუმცა აღნიშნული აქტით გამგეობას, კ. მ-ას სამსახურიდან განთავისუფლების შესახებ სასამართლოს მიერ ბათილად ცნობილი ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობის 2005 წლის 13 აპრილის ¹240/1-03 განკარგულების პირობებში, არ უმსჯელია მისი სამსახურიდან განთავისუფლების ან ახალ თანამდებობაზე დანიშვნის თაობაზე, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-6 მუხლით მინიჭებული დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში იმ მიზნით, რომლის მისაღწევადაც მას მინიჭებული ჰქონდა ეს უფლებამოსილება. ნაცვლად ამისა სასამართლო გადაწყვეტილების შესრულების მიზნით, ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობამ ცნობად მიიღო ის გარემოება, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგებლის 2005 წლის 13 აპრილის ¹240/1-03 განკარგულება; კ. მ-ამ უარი განაცხადა შეთავაზებულ თანამდებობაზე _ ....... განყოფილების სპეციალისტად დანიშვნაზე და ასევე ის გარემოება, რომ სასამართლოს გადაწყვეტილებით გამგეობას არ დაკისრებია კ. მ-თვის იძულებით განაცდურის ანაზღაურება და მიუთითა გასაჩივრების წესი და ვადა.
სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილების აღსრულების მიზნით 2006 წლის 20 დეკემბრის ოქმის თანახმად, კ. მ-ას მართლაც შეეთავაზა გამგეობის ......... განყოფილებაში სპეციალისტის თანამდებობა, რომლის საშტატო ერთეული შემოღებულ იქნებოდა 2007 წლის იანვრიდან. სააპელაციო პალატამ ასევე დადგენილად მიიჩნია, რომ ქ. თბილისის მერიის 2006 წლის 27 დეკემბრის ¹88 განკარგულებით დამტკიცდა ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის საშტატო ნუსხა, დანართის თანახმად, რომლის ძალაში შესვლის თარიღად განისაზღვრა 2007 წლის 3 იანვარი. აღნიშნულის გათვალისწინებით სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ კ. მ-ას 2006 წლის 20 დეკემბერს შეეთავაზა რეალურად არარსებული თანამდებობა, რაც გამგეობამ სადავო 2006 წლის 21 დეკემბრის განკარგულების მე-2 პუნქტის თანახმად, ცნობად მიიღო და მიუთითა, რომ კ. მ-ამ უარი განაცხადა შეთავაზებულ თანამდებობაზე, ანუ იმ თანამდებობაზე, რომელიც განკარგულების გამოცემის დროისათვის ჯერ კიდევ არ არსებობდა. ამასთან, აპელანტის მიერ ასევე არ გარკვეულა საკითხი იყო თუ არა კ. მ-ა პროფესიული კავშირის წევრი. მითითებული გარემოებების გათვალისწინებით სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიამ სადავო საკითხის გადაწყვეტისას მართებულად გამოიყენა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მეოთხე ნაწილი. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სადავო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 601-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, გამოცემულ იქნა კანონმდებლობის მოთხოვნათა, კერძოდ, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე, 96-98-ე მუხლების დაუცველად საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების შესწავლისა და გამოკვლევის გარეშე. სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ ადმინისტრაციულმა ორგანომ კ. მ-ას შრომითი მოწყობის ან სამუშაოდან განთავისუფლების საკითხზე უნდა იმსჯელოს “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის, საქართველოს შრომის კოდექსის და საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის ნორმებით. სააპელაციო პალატამ ასევე მიუთითა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ ნაწილობრივ დააკამყოფილა კ. მ-ას სარჩელი, რითაც ფაქტობრივად უარი ეთქვა მოსარჩელეს იძულებითი განაცდურის ანაზღაურებაზე და რაც სააპელაციო წესით არ გაუსაჩივრებია კ. მ-ას.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 20 ნოემბრის განჩინებაზე საკასაციო საჩივარი შეიტანა ქ.თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობამ, რომლითაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახალი განხილვისათვის იმავე სასამართლოში დაბრუნება. კასატორის მითითებით, ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობა ვერ გაიზიარებს სასამართლოს პოზიციას იმის შესახებ, რომ მოპასუხეს არ წარმოუდგენია და საქმეში არ მოიპოვება მტკიცებულება იმის შესახებ, რომ სადავო ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს გამგეობის 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-3 განკარგულების _ სამართლებრივ აქტების მიღების დროს შესწავლილი იყო საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები, შესაბამისად ვაკე-საბურთალოს გამგეობა ვერ დაეთანხმება სასამართლოს მსჯელობას იმის შესახებ, რომ სადავო ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტის გამოცემის დროს დაირღვა ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5 პუნქტის მოთხოვნა, რომლის მიხედვითაც ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, არგუმენტებზე, რომლებიც არ არის სათანადოდ გამოკვლეული და შესწავლილი. ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის მიერ სასამართლოში წარმოდგენილია კ. მ-ას პირადი საქმე, ქ. თბილისის მერიის “ქ. თბილისის მერიის მმართველობითი სისტემის რეორგანიზაციისა და ცალკეული სამსახურების ლიკვიდაციის ღონისძიებათა შესახებ" თბილისის მერის 2004 წლის 4 მარტის ¹21 განკარგულებაში ცვლილებებისა და დამატებების შეტანის შესახებ, თბილისის მერის ¹10 ბრძანება, რომლითაც დამტკიცდა ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის სტრუქტურა და საშტატო ნუსხა, აგრეთვე 2006 წლის 20 დეკემბრის ოქმი, რომლითაც თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილების აღსრულების მიზნით, ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგებლის ბატონ დ. ი-ის დავალებით, კ. მ-ას შეეთავაზა გამგეობის ...... განყოფილებაში სპეციალისტის თანამდებობაზე დანიშვნა, რომლის საშტატო ერთეული შემოღებული იქნებოდა 2007 წლის იანვრიდან. აღნიშნულ ოქმზე არსებული შენიშვნით ირკვევა, რომ კ. მ-ამ უარი განაცხადა შეთავაზებულ თანამდებობაზე და მოითხოვა მინიმუმ მთავარ სპეციალისტად დანიშვნა განყოფილების გამგის მოადგილედ. კასატორმა ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზეც, რომ მოპასუხის მიერ მოთხოვილი თანამდებობა გაუქმებული იყო თბილისის მერის ზემოთმითითებული ¹10 ბრძანებით.
კასატორმა ვერ გაიზიარა სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა იმის შესახებ, რომ ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის 2005 წლის 13 აპრილის ¹240/1-03 განკარგულება მოსარჩელის სამუშაოდან განთავისუფლების ნაწილში არ შეიცავდა კ. მ-ას, როგორც განყოფილების უფროსის მოადგილის, სამსახურიდან განთავისუფლებას. კასატორის მითითებით, სინამდვილეს არ შეესაბამება თბილისის ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 1 ივნისის გადაწყვეტილებაში არსებული მსჯელობა, თითქოს კ. მ-ას შტატების შემცირების მოტივით სამუშაოდან დათხოვნისას არ შეთავაზებია სხვა თანამდებობაზე დანიშვნა. როგორც პირველი ინსტანციის, ასევე სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობა იმის შესახებ თითქოს 2006 წლის 21 დეკემბრის ¹614/1-03 განკარგულების მიღების დროს შესწავლილი არ იყო საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებები და დარღვეულია ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილის მოთხოვნა, არ შეესაბამება სიმართლეს, რასაც ადასტურებს საქმის მასალებში წარმოდგენილი საბუთები.
კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლო საქმის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლების გამოკვლევის გარეშე დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობას, რაც მას უკანონოდ მიაჩნია. ამდენად, კასატორის მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლოს 2007 წლის 20 ნოემბრის განჩინება იურიდიულად არ არის დასაბუთებული და მოკლებულია სამართლებრივ საფუძველს.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2008 წლის 1 აპრილის განჩინებით ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვებობის შესამოწმებლად; მხარეებს განესაზღვრა ამ განჩინების ასლის ჩაბარებიდან 10 დღის ვადა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობებთან დაკავშირებით მოსაზრებების წარმოსადგენად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო პალატა საქმის მასალების შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად თვლის, რომ ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დაიშვება, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით და არსებობს ვარაუდი, რომ მას შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
მოცემულ შემთხვევაში საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ დამკვიდრებული პრაქტიკა გაზიარებულია სააპელაციო სასამართლოს მიერ.
კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, რამაც არსებითად იმოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარი ამ საფუძვლით დასაშვები არ არის.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებულ პრაქტიკას.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. ქ. თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონის გამგეობის საკასაციო საჩივარი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 20 ნოემბრის განჩინებაზე მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.