ბს-4-4 (კ-07) 27 ივნისი, 2007წ.

თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის

საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ლალი ლაზარაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მაია ვაჩაძე, ნუგზარ სხირტლაძე

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, შეამოწმა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ფოთის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 10 ნოემბრის განჩინებაზე

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2006 წლის 16 თებერვალს ფოთის საქალაქო სასამართლოს სასარჩელო განცხადებით მიმართა ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ” მოპასუხე ქ. ფოთის საგადასახადო ინსპექციისა და ლანჩხუთის რაიონის გადამხდელთა მომსახურების სამმართველოს მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა მის სახელზე უკანონოდ დარიცხული გადასახადის _ 10328,42 ლარისა და საურავის თანხის _ 11726,16 ლარის, სულ _ 22265,28 ლარის ჩამოწერა.

მოსარჩელის მითითებით, 2006 წლის 12 იანვარს ფოთის საგადასახადო ინსპექციიდან მიიღო ¹64 შეტყობინება-ბრძანება “ქონებაზე ყადაღის დადების შესახებ” და შეტყობინება “საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების შესახებ” რომლის თანახმად, გადასახდელად დაეკისრა 22265,28 ლარი. 22055 ლარი არის დღგ-ის დავალიანება, ამასთან 10328,42 ლარი არის ძირითადი თანხა და მასზე დარიცხული საურავი _ 11726,16 ლარი. მოსარჩელის განმარტებით, აღნიშნული დავალიანება ძირითადად წარმოშობილია 2002-2003 წლებში იმის გამო, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკიდან მიღებულ საქონელზე საგადასახადო ანგარიშფაქტურებში აღნიშნული ჩასათვლელი დღგ შეჩერებულია საგადასახადო დეპარტამენტის მიერ. 2006 წლის 3 თებერვლის ცნობის თანახმად, შპს “ლ.-ს,” რომელიც წარმოადგენდა შაქრისა და ფქვილის ძირითად მიმწოდებელს და რომლის ანგარიშფაქტურებში აღნიშნული დღგ-ს თანხა შეჩერებულია ბათუმის საგადასახადო ინსპექციაში, წარდგენილი აქვს მათთვის მოწოდებულ საქონელზე გამოწერილი ანგარიშ-ფაქტურების მე-4 ეგზემპლარი, გადახდილი აქვს გადასახადები კანონის სრული დაცვით და დავალიანება არ ერიცხება.

მოსარჩელის მითითებით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 247-ე მუხლის “დ" და “ე" ქვეპუნქტების თანახმად, დღგ-ს ჩათვლა არ წარმოებს მხოლოდ იმ საგადასახადო ანგარიშფაქტურებით, რომლებიც არ იძლევა მყიდველის იდენტიფიცირების საშუალებას, აგრეთვე იმ ანგარიშფქტურებით, რომლებიც არ არის წარდგენილი მყიდველის მიერ დღგ-ს საანგარიშო პერიოდის დამთავრებიდან არაუგვიანეს ორმოცდაათი დღისა. მის მიერ 2002-2004 წლებში წარდგენილია შემდეგი ანგარიშფაქტურები: აა-70 სერიის ¹080188, გაუქმებული დღგ-ის თანხა _ 382 ლარი; ¹084274 _ 492 ლარი; ¹084320 _ 324 ლარი; ¹081111 _ 172 ლარი; ¹078451 _ 592 ლარი; ¹078307 _ 172 ლარი; ¹078240 _ 418 ლარი; ¹078332 _ 590 ლარი; ¹074841 _ 421 ლარი; ¹079213 _ 63.80 ლარი; ¹079086 _ 40.30 ლარი; ¹079028 _ 504 ლარი; ¹071335 _ 258 ლარი; ¹071217 _ 254 ლარი; ¹071151 _ 170 ლარი; ¹068694 _ 170 ლარი; ¹068722 _ 126 ლარი; ¹080017 _ 328 ლარი; ¹080053 _ 510 ლარი; ¹080074 _ 174 ლარი; ¹082281 _ 328 ლარი; ¹056309 _ 120 ლარი; ¹056320 _ 126 ლარი; ¹056357 _ 240 ლარი; ¹054395 _ 344 ლარი; ¹054367 _ 160 ლარი; ¹056410 _ 80 ლარი; ¹059001 _ 164 ლარი; ¹054417 _ 86 ლარი; ¹054421 _ 166 ლარი; ¹059049 _ 328 ლარი; ¹048742 _ 174 ლარი; ¹052899 _ 86 ლარი; ¹052933 _ 86 ლარი; ¹048655 _ 160 ლარი; ¹052751 _ 166 ლარი; ¹048640 _ 240 ლარი; ¹044408 _ 92 ლარი; ¹044259 _ 92 ლარი; ¹044568 _ 189.84 ლარი; ¹044217 _ 276 ლარი; ¹033026 _ 104 ლარი; ¹068767 _ 506 ლარი; ¹077527 _ 109.20 ლარი; ¹056309 _ 120 ლარი; ¹058018 _ 164 ლარი;' აა-68 სერიის ¹017005 _ 151.50 ლარი (ს.ფ. 3-5);

ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 26 ივნისის გადაწყვეტილებით ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ის” სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა და ფოთის საგადასახადო ინსპექციას დაევალა მოსარჩელის მიერ 2002-2004 წლებში შესაბამისი დეკლარაციებით წარდგენილი და საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურებით გადახდილი 10176,92 ლარის ღირებულების დღგ-ის ჩათვლა, ხოლო დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლოს მითითებით, რამდენადაც ახალი საგადასახადო კოდექსის მოქმედება ამავე კოდექსის 282-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად მხოლოდ 2005 წლის 1 იანვრიდან დაწყებულ საგადასახადო პერიოდებზე ვრცელდება, აღძრული დავა კი 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდს მოიცავს, მოცემულ შემთხვევაში სამართალურთიერთობების მოსაწესრიგებლად გამოიყენება ადრე მოქმედი საგადასახადო კოდექსის შესაბამისი ნორმები. ამ კოდექსის 89.5 მუხლის თანახმად, დღგ არის არაპირდაპირი გადასახადი, რომელსაც მომხმარებელი იხდის ამ გადასახადით გაზრდილი ფასით საქონლის შეძენისას. დღგ-ის ბიუჯეტში შეტანის ვალდებულება ეკისრება საქონლის მიმწოდებელს. ამავე კოდექსის 115.2 მუხლის თანახმად, დღგ-ის გადახდევინების ფაქტი დასტურდება საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურებით, რომელიც დგება 4 ეგზემპლარად. ანგარიშფაქტურების მეოთხე პირი გამყიდველის მიერ წარედგინება საგადასახადო ორგანოს საგადასახადო კონტროლის განსახორციელებლად, მესამე ეგზემპლარს კი მყიდველი წარუდგენს საგადასახადო ორგანოს საგადასახადო ჩათვლის მისაღებად. აღნიშნული კოდექსის 114-ე მუხლით ჩასათვლელი დღგ-ის თანხა განისაზღვრება, როგორც გადასახადის თანხა, რომელიც დასაბეგრი ოპერაციის დროის მიხედვით გადახდილია საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურების შესაბამისად. დღგ-ის ჩათვლას ექვემდებარება დღგ, რომელიც გადახდილია საქართველოს ბიუჯეტში. ამდენად, მომხმარებლისა და მიმწოდებლის მიერ საგადასახადო ორგანოებში წარდგენილი საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურები წარმოადგენს კანონიერ მტკიცებულებებს დღგ-ის გადახდის თაობაზე, შესაბამისად, ანგარიშ-ფაქტურების წარდგენის შემდეგ საგადასახადო ორგანო ვალდებულია, განახორციელოს ამ ანგარიშფაქტურებით გადახდილი დღგ-ის ჩათვლა თუ დღგ გადახდილია სახელმწიფო ბიუჯეტში და თუ ანგარიშფაქტურები საგადასახადო კოდექსის 115-ე მუხლით დადგენილ მოთხოვნებს აკმაყოფილებს.

საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქმეში არსებული მტკიცებულებები ადასტურებდნენ მყიდველის მიერ გამყიდველისათვის დღგ-ის გადახდას და გამყიდველის მიერ დღგ-ის სახელმწიფო ბიუჯეტში შეტანის ფაქტს. მყიდველის _ ნ. ჩ.-ის მიერ გამყიდველისათვის დღგ-ის გადახდის ფაქტი, სასამართლოს მითითებით, დასტურდება სარჩელზე თანდართული საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურებით, სალაროს შემოსავლების ორდერებით და დღგ-ის ყოველთვიური დეკლარაციებით. დღგ-ის სახელმწიფო ბიუჯეტში შეტანის ფაქტი კი _ ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2006 წლის 17 მაისის ¹01-11/1423 ცნობით, რომლის თანახმად, მხოლოდ ერთი ანგარიშ-ფაქტურა არის აა-68 სერიის ¹017005, რაც არა შპს “ლ.-ს,” არამედ სხვა გამყიდველს აქვს გაწერილი. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, საქალაქო სასამართლომ დაასკვნა, რომ დღგ-ის ძირითად თანხას _ 10328,42 ლარს უნდა გამოაკლდეს 151.50 ლარი და საბოლოოდ მოსარჩელეს დღგ-ში გადახდილად დღგ-ის ძირითადი თანხა _ 10176,92 ლარი უნდა ჩაეთვალოს. ამასთან, რამდენადაც მოსარჩელემ თავისდროულად გადაიხადა დღგ, მას ეს გადასახადი გადახდილად უნდა ჩაეთვალოს ფოთის საგადასახადო ინსპექციის მიერ და იგი უნდა გათავისუფლდეს სანქცია-საურავების გადახდისაგან. ამდენად, სასამართლოს მითითებით, ვინაიდან გამოკვლეული ანგარიშ-ფაქტურები და დღგ-ის ყოველთვიური დეკლარაციები უდავოდ ადასტურებენ მყიდველის _ ნ. ჩ.-ის მიერ დღგ-ის გადახდას და გამყიდველის მიერ გადახდილი დღგ-ის სახელმწიფო ბიუჯეტში შეტანის ფაქტს, შესაბამისად, ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ის” მიერ გადახდილი 10328.42 ლარიდან 10176.92 ლარის ღირებულების დღგ, ექვემდებარება ჩათვლას და არ არსებობს მოსარჩელისათვის დღგ-ის ჩათვლაზე უარის თქმის კანონიერი საფუძველი. რაც შეეხება გადახდილი დღგ-ის გაუქმების კანონით გათვალისწინებულ რაიმე საფუძველს, მოპასუხის მიერ ასეთი არ წარმოდგენილა (ს.ფ. 92-96).

ფოთის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 26 ივნისის გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი შეიტანა ფოთის საგადასახადო ინსპექციამ, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ის” სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა.

აპელანტმა აღნიშნა, რომ ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ” ანგარიშ-ფაქტურები წარუდგინა შესაბამის საგადასახადო ორგანოს ჩათვლის მისაღებად, მაგრამ საგადასახადო ორგანომ არ განახორციელა ჩათვლა საგადასახადო დეპარტამენტის წერილის საფუძველზე ვინაიდან დღგ წარმოადგენს საერთო-სახელმწიფოებრივ გადასახადს და გადახდილად ჩაითვლება, როცა დღგ-ის თანხა დასაბეგრი ოპერაციების დროის მიხედვით სახელმწიფო ბიუჯეტშია გადახდილი, რასაც ითვალისწინებს შესაბამისი პერიოდისათვის მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 114.1 მუხლის ბოლო აბზაცი: “დღგ-ს ჩათვლას დაექვემდებარება საქართველს ბიუჯეტში გადახდილი დღგ-ის თანხა,” ამასთან, ნაწარმოები ოპერაციის _ საქონლის მიწოდების დროს, როდესაც მოხდა დამატებითი ღირებულების გადასახადით დასაბეგრი ოპერაციის წარმოება, გადასახადის თანხის გადახდა სახელმწიფო ბუჯეტში განისაზღვრებოდა “საბიუჯეტო სისტემისა და საბიუჯეტო უფლებამოსილებათა შესახებ” და “სახელმწიფო გადასახადებიდან აფხაზეთისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკების და საქართველოს სხვა ტერიტორიული ერთეულების ბიუჯეტებში ანარიცხების გრძელვადიანი ეკონომიკური ნორმატივების შესახებ” საქართველოს კანონებით. “საბიუჯეტო სისტემისა და საბიუჯეტო უფლებამოსილებათა შესახებ” საქართველოს კანონის მე-9 მუხლის თანახმად, საბიუჯეტო სისტემის ყველა რგოლის შემოსავალი ფორმირდება საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობითა და ამ კანონით განსაზღვრული წესით. ბიუჯეტის ყველა შემოსავალი უნდა აისახოს ეროვნულ ბანკში გახსნილ სახაზინო ანგარიშზე. დაუშვებელია ბიუჯეტის შემოსავლების თანხების აღრიცხვა როგორც ხაზინის, ასევე გადამხდელების მომსახურე კომერციულ ბანკებში შესაბამის ანგარიშებზე მათი სრულფასოვანი ასახვის გარეშე. აღნიშნული, აპელანტის მითითებით, გულისხმობს, რომ საქართველოს ბიუჯეტში თანხა ჩარიცხულად ითვლება, თუ ის ასახვას ჰპოვებს ეროვნული ბანკის მიერ გახსნილ სახაზინო ანგარიშზე, წინააღმდეგ შემთხვევაში, საგადასახადო კოდექსით განსაზღვრული დღგ-ის ჩათვლის განხორციელება საქართველოს ბიუჯეტიდან თანხების დაბრუნების ტოლფასია, რაც პრაქტიკულად შეუძლებელს ხდის იმ თანხებზე ჩათვლების განხორციელებას, რომლებიც არ მოხვედრილა სახელმწიფო ბიუჯეტის ეროვნულ ბანკში გახსნილ სახაზინო ანგარიშზე. საგადასახადო კოდექსის 115.2 მუხლის თანახმად, საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურა წარმოადგენს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიერ დადგენილი ფორმის მკაცრი აღრიცხვის დოკუმენტს, რომლითაც დასტურდება დღგ-ს გადახდევინების ფაქტი, რაც ნიშნავს დასაბეგრ ოპერაციაზე გამყიდველის მიერ დღგ-ს თანხის გადახდევინებას და არა _ სახელმწიფო ბიუჯეტში გადასახადის შეტანას. შესაბამისად, აპელანტის მოსაზრებით, ფოთის საქალაქო სასამართლომ არასწორად მიიჩნია, რომ ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-სათვის” მიწოდებულ საქონელზე მიმწოდებლებს დღგ გადახდილი აქვთ (ს.ფ. 99-101).

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 10 ნოემბრის განჩინებით ფოთის საგადასახადო ინსპექციის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ” შეიძინა საქონელი შპს “ლ.-საგან,” რომელსაც ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის ცნობით, დღგ-ს დეკლარაციით დავალიანება არ ერიცხება, შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, აღნიშნულ ცნობაში მითითებულ ანგარიშ-ფაქტურებზე დღგ-ს თანხა ექვემდებარება ჩათვლას თანახმად 1997 წლის საგადასახადო კოდექსის 114-ე მუხლის პირველი ნაწილის ბოლო წინადადებისა, რომლის მიხედვით, დღგ-ს ჩათვლას ექვემდებარება სახელმწიფო ბიუჯეტში შეტანილი თანხა (ს.ფ. 134-137).

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტმა, რომელმაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა შემდეგი მოტივებით:

კასატორის მითითებით, ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ” შეიძინა სხვადასხვა საქონელი ბათუმის საგადასახადო ინსპექციაში რეგისტრირებული გადამხდელებისაგან. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-2 მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, გადასახადებით დაბეგვრისათვის გამოიყენება საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის ოფიციალურად გამოქვეყნებული და ძალაში შესული ის ნორმატიული აქტები, რომლებიც საგადასახადო ვალდებულების წარმოშობის დღისათვის მოქმედებს. შესაბამისი პერიოდისათვის მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 96.2 მუხლის სამართლებრივი შინაარსიდან გამომდინარე, მითითებულმა პირებმა ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-სთან” მიმართებით განახორციელეს დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციები. გადასახადის დაბეგვრის მიზნებისათვის მეწარმე სუბიექტებმა შესაბამის პერიოდში მოქმედი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 115-ე მუხლის თანახმად, ერთი მხრივ საქონლის მომწოდებელმა _ წარადგინა ანგარიშ-ფაქტურების მე-4 პირები კონტროლის განხორციელების მიზნით ბათუმის საგადასახადო ინსპექციაში, ხოლო მეორე მხრივ _ საქონლის მყიდველმა, ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ," ანგარიშ-ფაქტურების მე-3 პირები წარუდგინა ფოთის საგადასახადო ინსპექციას ჩათვლის მისაღებად, რაც არ იქნა განხორციელებული საგადასახადო დეპარტამენტის წერილის საფუძველზე.

კასატორის განმარტებით, საგადასახადო დეპარტამენტის მხრიდან აღნიშნული წერილის გამოცემის სამართლებრივ საფუძველს, ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53.3 მუხლის თანახმად, წარმოადგენს შესაბამისი პერიოდისათვის მოქმედი საგადასახადო კოდექსის მე-2, მე-6, 114-ე, 115-ე და 118-ე მუხლები, კერძოდ: საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-2 მუხლის თანახმად, საგადასახადო სისტემა მოიცავს საგადასახადო კოდექსით გათვალისწინებული გადასახადების გადახდევინების პრინციპებს, ფორმებსა და მეთოდებს, საგადასახადო ორგანოებისა და საგადასახადო კონტროლის, აგრეთვე, საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის პასუხისმგებლობის სახეების ერთობლიობას. ამავე კოდექსის მე-6 მუხლის თანახმად, საქართველოში მოქმედებს საერთო-სახელმწიფობრივი და ადგილობრივი გადასახადები. დღგ წარმოადგენს საერთო-სახელმწიფოებრივ გადასახადს და ის გადახდილად ჩაითვლება, როცა დღგ-ის თანხა დასაბეგრი ოპერაციის დროის მიხედვით გადახდილია სახელმწიფო ბიუჯეტში. აღნიშნულ ნორმას ითვალისწინებდა შესაბამისი პერიოდისათვის მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 114.1 მუხლის ბოლო აბზაცი, კერძოდ: “დღგ-ის ჩათვლას დაექვემდებარება სახელმწიფო ბიუჯეტში გადახდილი დღგ-ის თანხა.”

კასატორის მოსაზრებით, ქუთაისის სააპელაციო სასამართლომ უსაფუძვლოდ არ გაითვალისწინა საგადასახადო დეპარტამენტის შუამდგომლობა ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ის” სარჩელის ხანდაზმულობის ვადის გასვლისა და ამ საფუძვლით ფოთის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქების შესახებ. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 161-ე მუხლით დადგენილია, რომ გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო აგენტის ან სხვა უფლებამოსილი პირის მიერ სასამართლოში წარდგენილი საჩივარი განიხილება და გადაწყვეტილება მიღება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კანონმდებლობით დადგენილი წესით. საქმის მასალების თანახმად, ფოთის საგადასახადო ინსპექციის ¹64 “ქონებაზე ყადაღის დადების” და “საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობის შესახებ” შეტყობინებები, რომლებიც წარმოადგენენ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის “დ" პუნქტის თანახმად, ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ს” 2006 წლის 12 იანვარს ჩაბარდა. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 54-ე მუხლი აწესებს ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ძალაში შესვლის წესს. ამ მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად: თუ კანონმდებლობით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ძალაში შედის მხარისათვის კანონით დადგენილი წესით გაცნობისთანავე ან გამოქვეყნების დღეს. საქმეში არსებული მასალების თანახმად, ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ” 2006 წლის 16 თებერვალს სასარჩელო განცხადებით მიმართა ლანჩხუთის რაიონულ სასამართლოს და მოითხოვა გაუქმებული დღგ-ის ჩათვლების აღდგენა და დარიცხული საურავების გაუქმება.'საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლი აწესებს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის ან ძადაკარგულად გამოცხადების თაობაზე სარჩელის აღძვრის სამართლებრივ წინამძღვრებს, რომლის მე-3 ნაწილის თანახმად, სარჩელი სასამართლოს უნდა წარედგინოს შესაბამისად _ ინდვიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ან ადმინისტრაციულ საჩივართან დაკავშირებული გადაწყვეტილების გაცნობიდან ერთი თვის ვადაში. აღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორის აზრით, ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-მ" გაუშვა კანონდებლობით დადგენილი სასარჩელო ხანდაზმულობს ვადა, რომლის გაგრძელება არ შეიძლება და იგი იწყება ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-სათვის” ფოთის საგადასახადო ინსპექციის ¹64 “ქონებაზე ყადაღის დადების” და “საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობის შესახებ” შეტყობინებების ჩაბარების მომენტიდან ანუ 12 თებერვლიდან ერთი თვის შემდეგ (ს.ფ.149-152).

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 23 თებერვლის განჩინებით საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ფოთის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა მიღებული დასაშვებობის შესამოწმებლად და მხარეებს განესაზღვრათ საპროცესო ვადა დასაშვებობასთან დაკავშირებით მოსაზრებათა წარმოსადგენად.

კასატორის მიერ წარმოდგენილი მოსაზრების თანახმად, საკასაციო საჩივარი დასაშვებია, ვინაიდან საქმე განხილულ იქნა მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, კერძოდ: სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა საგადასახადო დეპარტემენტის შუამდგომლობა ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ის” სარჩელის ხანდაზმულობის ვადის გასვლის და ამ საფუძვლით ფოთის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების შესახებ, ამასთან, სააპელაციო სასამართლომ საერთოდ არ იმსჯელა ფოთის საგადასახადო ინსპექციის მიერ გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებზე: “ქონების ყადაღის დადებისაა” და “საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობის შესახებ,” რომლებიც კვლავაც რჩება კანონიერ ძალაში.

ინდმეწარმე “ნ. ჩ.-ის” მიერ წარმოდგენილი მოსაზრების თანახმად, საკასაციო საჩივარი არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, ვინაიდან არც მისი და არც საქონლის მომწოდებლის მხრიდან არ დარღვეულა სადავო პერიოდისათვის მოქმედი საგადასახადო კოდექსის მოთხოვნები, გამყიდველმა მყიდველს გადაახდევინა კანონმდებლობით დადგენილი დღგ-ის თანხა. ხოლო რაც შეეხება ხანდაზმულობის ვადას, გადასახადის გადამხდელს უფლება ჰქონდა საგადასახადო პერიოდის დამთავრებიდან 6 წლის განმავლობაში მოეთხოვა გადახდილი გადასახადის უკან დაბრუნება ან ჩათვლა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ფოთის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას, შემდეგ გარემოებათა გამო:

ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების ამომწურავ პირობებს, როგორიცაა: ა. საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ. სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის შედეგზე.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რამაც არსებითად იმოქმედა საქმის შედეგზე და განაპირობა არასწორი გადაწყვეტილების გამოტანა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც მოცემული კატეგორიის დავებზე სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ფოთის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ფოთის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 10 ნოემბრის განჩინებაზე მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.