ბს-718-684(კ-07) 31 ოქტომბერი, 2007 წ.
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ
შემადგენლობა:
ნინო ქადაგიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მაია ვაჩაძე, ნუგზარ სხირტლაძე
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა შპს ,,....“ დირექტორის – ვ. ც-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 21 მარტის განჩინებაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
2005 წლის 18 მაისს შპს ,,....” სარჩელით მიმართა გორის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხეების - გორის საგადასახადო ინსპექციისა და გორის რაიონის გამგეობის მიმართ და დარიცხული გადასახადის (75 000 ლარის) უკანონოდ ცნობა მოითხოვა.
მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ 2000 წლის 30 მაისს გორის რაიონის გამგეობის ¹137 დადგენილების საფუძველზე მოიჯარე გორის რაიონის გამგეობასა და შპს ,,....” შორის გაფორმდა საიჯარო ხელშეკრულება 89,35 ჰა სასოფლო-სამეურნეო მიწის ფართობზე, 49 წლის ვადით. იჯარა აღრიცხული იქნა საჯარო რეესტრში, მაგრამ ფაქტობრივ მფლობელობაში მიწის ნაკვეთი მეიჯარეს არ გადასცემია, რადგან იგი გაცემული იყო ფიზიკურ პირებზე ქვეიჯარის სახით. იჯარით გათვალისწინებული მიწის ნაკვეთი 89,35 ჰა მას რეალურად გადაეცა 2004 წლის ოქტომბერში.
მოსარჩელე აღნიშნავდა, რომ სახელმწიფო ქონების მართვის გორის სამმართველო 2000 წლის 28 დეკემბერს ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე ვალდებული იყო, მის ბალანსზე რიცხული ქონება ჩაებარებინა საზოგადოების საწესდებო კაპიტალის წილის ახალი მფლობელ-პატრონისა და საზოგადოების ახალი ხელმძღვანელისათვის 2001 წლის 11 იანვრამდე, რაც მხოლოდ 2003 წლის 31 მარტს მოხერხდა.
მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ საგადასახადო კოდექსის 2733-ე მუხლის შესაბამისად, გორის საგადასახადო ინსპექციის მიერ არასწორად იქნა მათზე დარიცხული 75000 ლარი ბიუჯეტის სასარგებლოდ და ითხოვდა აღნიშნული დავალიანების არაკანონიერად ცნობას.
გორის რაიონული სასამართლოს 2005 წლის 27 მაისის გადაწყვეტილებით შპს ,,...” სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი გორის საგადასახადო ინსპექციის აქტი, რომლითაც შპს ,,....” დაერიცხა 75000 ლარის გადახდა ბიუჯეტის სასარგებლოდ.
აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა გორის საგადასახადო ინსპექციამ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 21 მარტის განჩინებით გორის საგადასახადო ინსპექციის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა გორის რაიონული სასამართლოს 2005 წლის 27 მაისის გადაწყვეტილება და ახალი გადაწყვეტილებით შპს ,,....” სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
სააპელაციო სასამართლო მიუთითებდა, რომ საგადასახადო კოდექსის 157-ე მუხლის თანახმად, მიწის გადასახადი ეკისრება მიწით მოსარგებლეს, სარგებლობის უფლების წარმოშობის მომენტიდან. შესაბამისად, შპს ,,....” ეს მოვალეობა წარმოეშვა იჯარის ხელშეკრულების დადებიდან – 2001 წლის 28 სექტემბრიდან. ფიზიკურ პირებთან დადებული ქვეიჯარის ხელშეკრულებებით, მხარედ მითითებულია რ. სიდამონიძე, არა როგორც ფიზიკური პირი, არამედ, როგორც შპს ,,....” დირექტორი.
სააპელაციო სასამართლო აღნიშნავდა, რომ შპს ,,....” მიწის გადასახადის დარიცხვა მოხდა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 156-ე მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე, გორის რაიონის მიწის მართვის სამმართველოდან გადაცემული სიით. აღნიშნული სადავოდ არ გამხდარა, რითაც დასტურდება ის გარემოება, რომ 89,35 ჰა მიწის ნაკვეთის მართლზომიერ მფლობელობას თვით მოსარჩელეც არ მიიჩნევდა საეჭვოდ.
სააპელაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით გორის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 31 იანვრის ცნობის შესაბამისად, გადასახადები წარმოშობილია 2001 წლამდე, ანუ იმ პერიოდში, როდესაც არ ვრცელდებოდა დასაბეგრი ოპერაციების მოცულობის მიხედვით, გადასახადების გადახდისაგან გათავისუფლების საგადასახადო კოდექსის 273-ე მუხლის 46-ე ნაწილით დადგენილი საშეღავათო რეჟიმი.
სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო საჩივრით გაასაჩივრა შპს ,,....” დირექტორმა ვ. ც-ემ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება.
კასატორი მიუთითებდა, რომ შპს ,,....”, მართალია, გაუფორმდა საიჯარო ხელშეკრულება 2001 წლის 28 სექტემბერს, მაგრამ ხელშეკრულების ობიექტი – 89,35 ჰა, სასოფლო-სამეურნეო მიწის ნაკვეთი მოიჯარეს არ გადასცემია. აღნიშნულ ფართობს არამართლზომიერად ფლობდა და სარგებლობდა შპს ,,....” ყოფილი დირექტორი რ. ს-ე, რომელიც ხელშეკრულების გაფორმების მომენტისათვის აღარ იყო შპს ,,...” დირექტორი, იგი ერთპიროვნულად ფლობდა როგორც მიწის ნაკვეთს, ასევე შპს ,,....” სხვა ქონებას, ბეჭედს და დოკუმენტაციას, რითაც ხელს უშლიდა შპს-ს მფლობელს და დირექტორს განეხორციელებინათ კანონით მინიჭებული უფლებამოსილება. შპს ,,....” არ უსარგებლია მასზე რიცხული მიწის ფართობით 2001-2004 წლებში.
კასატორის აღნიშვნით, შპს ,,....” ვერ იქნებოდა გადასახადები დარიცხული 2001 წლის იანვრამდე, რადგან 2000 წლის 17 ნოემბერს სახელმწიფო ქონების მართვის გორის სამმართველოს მიერ გამოცხადებულ კომერციულ კონკურსზე, სადაც საპრივატიზებოდ გატანილ იქნა შპს ,,....” 100%-იანი წილი, მასზე არანაირი დავალიანება არ არიცხებოდა. დავალიანების არსებობის შემთხვევაში, საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 1999 წლის 31 მარტის ¹1-3/151 ბრძანებით დამტკიცებული დებულების (პრივატიზაციის შესახებ) თანახმად, საპრივატიზებო ობიექტის კრედიტორული დავალიანება გამოქვეყნებული უნდა ყოფილიყო პრივატიზებისას. მესაკუთრემ აუქციონზე შეიძინა ქონება ყოველგვარი დავალიანების გარეშე.
შპს ,,...”, კასატორის მითითებით, იმ წლების მანძილზე არანაირი სამეწარმეო საქმიანობა არ განუხორციელებია. შესაბამისად, გათავისუფლებული იყო გადასახადების გადახდისაგან დასაბეგრი ოპერაციების მოცულობის მიხედვით.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ითხოვდა სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმებასა და საქმის ხელახლა განსახილველად იმავე სასამართლოში დაბრუნებას.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო გაეცნო გასაჩივრებულ განჩინებას, შპს ,,....” დირექტორის – ვ. ც-ის საკასაციო საჩივარს, შეამოწმა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკა მოცემულ საქმესთან მიმართებაში და მიაჩნია, რომ შპს ,,...” დირექტორის – ვ. ც-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს.
საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემული საქმე არ არის მნიშვნელოვანი სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის, სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება არ განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან და სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა პროცესუალური დარღვევის გარეშე.
საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოყენებული საპროცესო და მატერიალური სამართლის ნორმების განმარტებისა და სამართლის განვითარების მიზნით საკასაციო სასამართლოს მიერ ზოგადი მნიშვნელობის მქონე (კონკრეტულთან ერთად) სახელმძღვანელოსა და სარეკომენდაციო გადაწყვეტილების გამოტანის ფაქტობრივი საჭიროება.
საკასაციო სასამართლოს მოსაზრებით, მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.
აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს შპს ,,...” დირექტორის – ვ. ც-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც უარი უნდა ეთქვას აღნიშნულ საკასაციო საჩივარს განსახილველად დაშვებაზე.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. შპს ,,...” დირექტორის – ვ. ც-ის საკასაციო საჩივარს უარი ეთქვას განსახილველად დაშვებაზე;
2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
¹