¹ბს-728-700(კ-08) 23 ოქტომბერი, 2008 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თავმჯდომარე: მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: მარიამ ცისკაძე
ნინო ქადაგიძე
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა ნ. გ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 25 მარტის განჩინების გაუქმების თაობაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
2007 წლის 16 აპრილს ნ. გ-ემ სასარჩელო განცხადებით მიმართა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს, მოპასუხე საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიმართ.
მოსარჩელის განმარტებით, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ მას წარუდგინა 2007 წლის 22 მარტის ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის თანახმადაც, მოსარჩელეს ბიუჯეტის სასარგებლოდ დამატებით დაერიცხა 10581 ლარი, მათ შორის, კუთვნილი გადასახადი _ 5249 ლარი, ჯარიმა _ 4312 ლარი და საურავი _ 1020 ლარი. აღნიშნული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მომზადებისა და გამოცემისას არსებითად დაირღვა კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნები. ხსენებული საგადასახადო მოთხოვნის თანახმად, ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 14 თებერვლის ¹629 ბრძანების შესაბამისად (საფუძველი _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანება), ი/მ ....” ჩატარდა საკონტროლო-გასვლითი საგადასახადო შემოწმება ბიუჯეტთან და სხვა სპეციალურ სახელმწიფო ფონდებთან ანგარიშსწორებისა და საგადასახადო კანონმდებლობის დაცვის თაობაზე. შემოწმება რეალურად დაიწყო ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის 2006 წლის 8 დეკემბრის ¹15-90 ბრძანების საფუძველზე გამოცემული ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 9 იანვრის ¹33 ბრძანებით, მაშინ, როდესაც მოსარჩელის მიერ კანონით დადგენილი წესით იყო გასაჩივრებული ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის 2006 წლის 8 დეკემბრის ¹15-90 ბრძანება. საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 213-ე მუხლის მე-14 ნაწილის თანახმად, მოსამართლის ბრძანების გასაჩივრებით, ჩერდებოდა მისი მოქმედება, ანუ მოსარჩელის შემოწმება რეალურად დაიწყო მაშინ, როდესაც შეჩერებული იყო მოსამართლის ბრძანების მოქმედება.
მოსარჩელის მტკიცებით, ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 22 მარტის ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნის მიხედვით, შემოწმება შეეხო 2004 წლის 20 ივლისიდან (რეგისტრაციიდან) 2007 წლის 1 დეკემბრამდე განვლილ პერიოდს. მოსამართლის შესაბამისი ბრძანების თანახმად კი, მოსარჩელის საფინანსო-სამეურნეო საქმიანობა უნდა შემოწმებულიყო 2005 წლის 1 იანვრიდან, რადგან ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანებით ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის შესაბამისი ბრძანება ამ ნაწილში უცვლელად დარჩა. ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის მიერ ბრძანების მოქმედების ვადა განისაზღვრა 15 დღით შემოწმების დაწყების დღიდან, რაც მოსარჩელის მიერ გასაჩივრდა და მისი საჩივარი დაკმაყოფილდა _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანებით გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის 2006 წლის 8 დეკემბრის ბრძანება შემოწმების დაწყების დღიდან ბრძანების მოქმედების ნაწილში და ი/მ ,,...” საფინანსო-სამეურნეო საქმიანობის შემოწმებისა და ბრძანების მოქმედების ვადა განისაზღვრა 15 დღით. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანება იყო საბოლოო, არ საჩივრდებოდა, გამოცხადებისთანავე შევიდა ძალაში და მისი მოქმედების ვადა განისაზღვრა გამოცემიდან 15 დღით, რა დროშიც უნდა დამთავრებულიყო მოსარჩელის საქმიანობის შემოწმება. აღნიშნულის შემდეგ ჩატარებული მოსარჩელის საქმიანობის შემოწმება კი იყო უკანონო. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანების მოქმედება რომც დაწყებულიყო მისი ჩაბარებიდან, ამ შემთხვევაშიც, დარღვეული იყო მოსარჩელის საქმიანობის შემოწმების კანონით დადგენილი წესი, რადგან მხარეებს ბრძანება ჩაჰბარდათ 2007 წლის 9 თებერვალს, მისი მოქმედება კი უნდა შეწყვეტილიყო იმავე წლის 24 თებერვალს, მას შემდეგ განხორციელებული შემოწმება კი, მით უმეტეს, უკანონო იქნებოდა. რეალურად კი, როგორც ეს ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 22 მარტის ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნაში იყო აღნიშნული, მოსარჩელის საქმიანობის შემოწმება ჩატარდა ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 14 თებერვლის ¹629 ბრძანების შესაბამისად, იგი დაიწყო 2007 წლის 15 თებერვალს და დასრულდა 2007 წლის 1 მარტს (როგორც ეს მითითებული იყო 2007 წლის 1 მარტის გასვლით საგადასახადო შემოწმების აქტში). 2007 წლის 24 თებერვლის შემდეგ მოსარჩელის საქმიანობის შემოწმება იყო უკანონო, რადგან შეწყვეტილი იყო მოსამართლის შესაბამისი ბრძანების მოქმედებისა და ბრძანებით განსაზღვრული მისი საქმიანობის შემოწმების ვადა.
მოსარჩელემ მიუთითა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლზე და აღნიშნა, რომ, ვინაიდან მისი საქმიანობის შემოწმება ჩატარდა კანონით დადგენილი წესის დარღვევით, რის საფუძველზეც მას დაეკისრა 10581 ლარის გადახდა, შეილახა მოსარჩელის კანონიერი უფლება და ინტერესი, რადგან მისთვის ასეთი წესით თანხის დაკისრება. იყო უკანონო.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, მოითხოვა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 22 მარტის ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობა 2007 წლის 1 მარტის გასვლით საგადასახადო შემოწმების აქტთან ერთად.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 11 მაისის განჩინებით სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით, შეჩერდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 22 მარტის ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნის მოქმედება სადავო თანხის, მასზე დარიცხული საურავისა და ჯარიმის ნაწილში საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე; დარიცხულ თანხებზე საურავის დარიცხვის შეჩერებაზე უარი ითქვა უსაფუძვლობის გამო.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 2 აგვისტოს სხდომაზე მოსარჩელემ დამატებით მოითხოვა საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობის შესახებ ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 3 აპრილის ¹081-95 შეტყობინებისა და ქონებაზე ყადაღის დადების შესახებ 2007 წლის 10 ივლისის ¹081-865/1-4467 შეტყობინების ბათილად ცნობა.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 7 აგვისტოს გადაწყვეტილებით ნ. გ-ეს სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარი ეთქვა უსაფუძვლობის გამო.
საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ ი/მ ,,....” რეგისტრირებულ იქნა 2004 წლის 20 ივლისს. ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ 2006 წლის 8 დეკემბერს ბათუმის საქალაქო სასამართლოსაგან მიიღო ¹15-90 ბრძანება ი/მ ,,....” სამეწარმეო საქმიანობის შემოწმების თაობაზე. ხსენებული ბრძანებით შემოწმების ვადად განსაზღვრული იყო შემოწმების ფაქტობრივი დაწყებიდან 15 დღე. დასახელებული ბრძანება გასაჩივრებულ იქნა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოში, რომელმაც საჩივარი ნაწილობრივ დააკმაყოფილა, კერძოდ, ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ¹15-90 ბრძანებაში, საქმიანობის შემოწმების ვადის ნაწილში, შეტანილ იქნა ცვლილება და გაუქმდა შემოწმების ვადად ფაქტობრივი შემოწმების დაწყების დღეზე მითითება. შესაბამისი ბრძანება მხარეებს ჩაჰბარდათ 2007 წლის 9 თებერვალს. 2007 წლის 14 თებერვალს ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის უფროსმა მიიღო ბრძანება ი/მ “....” საქმიანობის შემოწმების თაობაზე. 2007 წლის 1 მარტს შედგენილ იქნა გასვლითი საგადასახადო შემოწმების აქტი, რომლის საფუძველზეც, მოსარჩელეს გაეგზავნა ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნა. ამ მოთხოვნის მიხედვით, ი/მ “....” დაერიცხა კუთვნილი გადასახადი _ 5249 ლარი, ჯარიმა _ 4312 ლარი და საურავი _ 1020 ლარი.
საქალაქო სასამართლომ მიუთითა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-80 მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, ,,საგადასახადო მოთხოვნა” იყო საგადასახადო ორგანოს ადმინისტრაციული აქტი, რომელიც წარედგინებოდა გადასახადის გადამხდელს/საგადასახადო აგენტს ან სხვა ვალდებულ პირს. ,,საგადასახადო მოთხოვნის” შესრულება სავალდებულო იყო ამ კოდექსით განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით. იმავე მუხლის მე-4 ნაწილის ,,ა” ქვეპუნქტის მიხედვით, ,,საგადასახადო მოთხოვნის” წარდგენის საფუძველი იყო იმ გადასახადების დარიცხვის ვალდებულება, რომელთა გაანგარიშებაც ეკისრებოდა საგადასახადო ორგანოს. ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის გაანგარიშებით, 2007 წლის 22 მარტის მდგომარეობით, მოსარჩელეს ბიუჯეტთან მიმართებაში გააჩნდა დაგროვილი კუთვნილი გადასახადი _ 5249 ლარი, ჯარიმა _ 4312 ლარი და საურავი _ 1020 ლარი, რაც გახდა ზემოხსენებული საგადასახადო მოთხოვნის მიღების საფუძველი. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 82-ე მუხლის თანახმად, გადასახადის გადამხდელს/საგადასახადო აგენტს ან სხვა ვალდებულ პირს ,,საგადასახადო მოთხოვნა” უნდა შეესრულებინა მისი მიღებიდან 20 კალენდარული დღის განმავლობაში, თუ ამ კოდექსით სხვა ვადა არ იყო დადგენილი. ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექცია აღნიშნულ დასკვნამდე მივიდა გასვლითი თემატური შემოწმების საფუძველზე, რომელიც განხორციელდა 2007 წლის 14 თებერვლიდან 1 მარტამდე პერიოდში.
საქალაქო სასამართლომ უსაფუძვლოდ მიიჩნია მოსარჩელის მითითება იმ გარემოებაზე, რომ საგადასახადო ინსპექციის მუშაკები მის შემოწმებას ახორციელებდნენ მაშინ, როცა გასაჩივრების შედეგად შესაბამისი ბრძანების მოქმედება შეჩერებული იყო. საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ი/მ ,,....” სამეწარმეო საქმიანობის შემოწმება დაიწყო ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ¹15-90 ბრძანების საფუძველზე და მისი შემოწმება შეწყდა, როცა გაირკვა შესაბამისი ბრძანების გასაჩივრების შესახებ. ამასთან, თემატური შემოწმების აქტი ნაწარმოები იყო არა დასახელებულ, არამედ _ 2007 წლის 14 თებერვლიდან 1 მარტამდე პერიოდში.
საქალაქო სასამართლომ საფუძვლიანად მიიჩნია მოსარჩელის არგუმენტი იმის თაობაზე, რომ შემოწმება არ უნდა შეხებოდა 2004 წლის 20 ივლისიდან 2006 წლის 1 დეკემბრამდე პერიოდს. მოსამართლის შესაბამისი ბრძანებით შემოწმება უნდა შეხებოდა 2005 წლის 1 იანვრიდან 2006 წლის 1 დეკემბრამდე პერიოდს. მოსარჩელის მითითება საფუძვლიანი იყო შემოწმების ვადის თაობაზეც, კერძოდ, შემოწმების საფუძველს წარმოადგენდა მოსამართლის ბრძანება, რომელიც მიღებულ იქნა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მიერ 2006 წლის 8 დეკემბერს და რომელშიც ცვლილება შევიდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს მიერ 2007 წლის 25 იანვარს. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს მიერ შეცვლილ იქნა ზუსტად ის პუნქტი, რომელიც განსაზღვრავდა შემოწმების ვადას _ ფაქტობრივი დაწყებიდან 15 დღეს. ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ იმოქმედა იმდაგვარად, რომ შემოწმების ვადა აითვალა მისი ფაქტობრივი დაწყებიდან, რაც არ იყო მართებული, რადგან მას შემოწმება უნდა ეწარმოებინა ბრძანების მიღებიდან 15 დღეში. როგორც წესი, ბრძანება ძალაში იყო მისი მიღებიდან და მოქმედებდა მასში მითითებული ვადით, მაგრამ გასათვალისწინებელი იყო ის გარემოება, რომ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს მიერ ბრძანება მიღებულ იქნა დახურულ სასამართლო სხდომაზე და მის შესახებ მხარეებმა არ იცოდნენ მანამ, სანამ არ მიიღეს ამ ბრძანების შესახებ შესაბამისი საპროცესო აქტი. ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ ბრძანება მიიღო 2007 წლის 9 თებერვალს და შემოწმების ვადაც უნდა აეთვალა ამ პერიოდიდან.
საქალაქო სასამართლომ მიუთითა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60 მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე და მიიჩნია, რომ საკითხის სწორად გადაწყვეტისათვის, შესაფასებელი იყო ის გარემოება, თუ რამდენად არსებითი იყო ისეთი დარღვევა, როგორიც იყო შემოწმების აქტში 2004 წლის 20 ივლისიდან 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდის მითითება და შემოწმების წარმოება 2007 წლის 25 თებერვლიდან 1 მარტამდე.
საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოსარჩელეზე დარიცხული თანხები არ მოიცავდა 2004 წლის 20 ივლისიდან 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდს და რომ არ ყოფილიყო ისეთი დარღვევა, როგორიც იყო შემოწმების აქტში 2004 წლის 20 ივლისიდან 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდის მითითება და რომ არ შემოწმებულიყო დასახელებული პერიოდი, სხვა გადაწყვეტილება არ იქნებოდა მიღებული, რადგან იმ პერიოდისათვის მოსარჩელეს თანხა არ დარიცხვია და სხვა გადაწყვეტილების მიღების ალბათობა არ არსებობდა. მოსარჩელე არ დავობდა თანხების დარიცხვის უკანონობაზე და არ მიუთითებდა დარიცხული თანხების სიზუსტეზე. საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მის მიერ არ გამოვლენილა ისეთი გარემოება, რაც ეჭვს გამოიწვევდა მოსარჩელეზე თანხების დარიცხვის კანონიერებაში. მიუხედავად იმისა, რომ შემოწმების პერიოდს გადასცდა 4 დღე, საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მისი არარსებობის შემთხვევაში, ხსენებულ აქტს არ ექნებოდა სხვა სახე. დასახელებული დარღვევა არ იყო არსებითი სახის დარღვევა და მისი არარსებობის შემთხვევაში, მოცემულ საკითხზე მიღებული იქნებოდა იგივე გადაწყვეტილება. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, არ არსებობდა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60 მუხლით გათვალისწინებული, გასაჩივრებული აქტის ბათილად ცნობის საფუძველი _ მისი მომზადების, მიღებისა და გამოცემისას დაშვებული დარღვევები არ იყო არსებითი, რის გამოც მოსარჩელეს უარი უნდა თქმოდა მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 7 აგვისტოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ნ. გ-ემ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 25 მარტის განჩინებით ნ. გ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 2 აგვისტოს გადაწყვეტილება.
სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები იმის შესახებ, რომ ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციას ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანება იმავე წლის 9 თებერვალს ჩაჰბარდა, ხოლო ამ თარიღიდან 15 დღის განმავლობაში უნდა ჩატარებულიყო ი/მ ,,....” საგადასახადო შემოწმება და შედგენილიყო შესაბამისი აქტი. ამასთან, ბათუმის საქალაქო სასამართლოს შესაბამისი ბრძანება ეხებოდა 2006 წლის 1 დეკემბრამდე პერიოდს (საქალაქო სასამართლოს ბრძანების ხსენებული ნაწილი ზემდგომი სასამართლოს მიერ არ შეცვლილა). მიუხედავად ზემოაღნიშნულისა, ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის უფროსის მოადგილის 2007 წლის 14 თებერვლის ბრძანებით ი/მ ,,....” საგადასახადო შემოწმების თარიღად განისაზღვრა 2007 წლის 14 თებერვლიდან 1 მარტამდე პერიოდი. ამ ბრძანების შესაბამისად, იმავე საგადასახადო ინსპექციის თანამშრომლებმა განახორციელეს ი/მ ,,....” შემოწმება. ნიშანდობლივი იყო, რომ მოსარჩელე (აპელანტი) ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის უფროსის მოადგილის 2007 წლის 14 თებერვლის ¹629 ბრძანებას არ ასაჩივრებდა და მის ბათილად ცნობას არ ითხოვდა. თემატური შემოწმების აქტის მიხედვით, ი/მ ,,....” შემოწმება ნაწარმოები იყო 2007 წლის 14 თებერვლიდან 1 მარტამდე და ხსენებული აქტი გასაჩივრებული იყო საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად, ხოლო შემოწმების განხორციელება ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 8 დეკემბრის ბრძანების გასაჩივრების პერიოდში, არ დასტურდებოდა.
სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-80 მუხლის მე-4 ნაწილის ,,ა” ქვეპუნქტზე და აღნიშნა, რომ საქმის სააპელაციო წესით განხილვისას გამოკვლეულ იქნა ის გარემოება, თუ რა ხერხით, მეთოდითა და საშუალებებით იქნა ჩატარებული ი/მ ,,....” შემოწმება საგადასახადო ინსპექციის მუშაკების მიერ. მოწინააღმდეგე მხარის დეტალური გამოკითხვით გაირკვა, რომ საგადასახადო შემოწმებისათვის საჭირო დოკუმენტაცია და გაანგარიშებები ამ საგადასახადო ინსპექციის მუშაკებს გააჩნდათ 2007 წლის 24 თებერვლამდე, ხოლო აქტი შედგენილ იქნა მათი უშუალო ხელმძღვანელის მიერ გამოცემულ ბრძანებაში მითითებულ შემოწმების დამთავრების დღეს.
სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ ი/მ ,,....” საგადასახადო შემოწმება 2005 წლის 1 იანვრიდან 2006 წლის 1 დეკემბრამდე პერიოდს უნდა შეხებოდა. ამ გარემოებასთან დაკავშირებით, საქმის სააპელაციო წესით განხილვისას, დეტალურად იქნა შესწავლილი და გაანალიზებული საგადასახადო შემოწმების 2007 წლის 1 მარტის აქტი, რა დროსაც დადგინდა, რომ ბიუჯეტსა და სახელმწიფო ფონდებთან ი/მ ,,....” ანგარიშსწორების საკითხი, ფაქტობრივად, ეხებოდა 2005 წლიდან 2006 წლის დეკემბრამდე პერიოდს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მართებული იყო საქალაქო სასამართლოს მსჯელობა იმის შესახებ, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60 მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების შესაბამისად, კონკრეტულ შემთხვევაში, ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მხრიდან არსებული დარღვევებისა და ხარვეზების ხასიათისა და ხარისხის გათვალისწინებით, შემოწმებისას სხვა გადაწყვეტილება ვერ იქნებოდა მიღებული. ამდენად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება იყო არსებითად სწორი და მისი გაუქმების ან შეცვლის საფუძველი არ არსებობდა.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 25 მარტის განჩინება საკასაციო წესით იმავე საფუძვლებით გაასაჩივრა ნ. გ-ემ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.
კასატორის განმარტებით, გასაჩივრებული განჩინება მიღებულია კანონის დარღვევით. ნ. გ-ე სააპელაციო საჩივრით მოითხოვდა, ამ საქმიდან ამოღებულიყო 2007 წლის 1 მარტის საგადასახადო შემოწმების აქტი, რომელსაც ეყრდნობოდა ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2007 წლის 22 მარტის ¹597/38 საგადასახადო მოთხოვნა. კასატორის სამეწარმეო საქმიანობის შემოწმება ჩატარდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანების საფუძველზე. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს მოსამართლის მიერ შეცვლილ იქნა სწორედ ის პუნქტი, რომელიც განსაზღვრავდა შემოწმების ვადას, შემოწმების ფაქტობრივი დაწყებიდან 15 დღით და კასატორის საფინანსო-სამეურნეო საქმიანობის შემოწმებისა და ბრძანების მოქმედების ვადა განისაზღვრა 15 დღით. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლის 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანება ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციას ჩაჰბარდა 2007 წლის 9 თებერვალს. მიუხედავად ამისა, ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ არ გაითვალისწინა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 2007 წლის 25 იანვრის ბრძანების მოთხოვნა და კასატორის სამეწარმეო საქმიანობის შემოწმება დაიწყო 2007 წლის 15 თებერვალს და დაასრულა იმავე წლის 1 მარტს, რა დროსაც შედგა 2007 წლის 1 მარტის გასვლითი საგადასახადო შემოწმების აქტი. ამ პერიოდისათვის კი, გასული იყო ბრძანების მოქმედებისა და კასატორის საფინანსო-სამეურნეო საქმიანობის შემოწმების ვადა.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორის მტკიცებით, სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა _ კანონით დადგენილი წესის დარღვევით მიღებული მტკიცებულება არ ამოიღო საქმიდან, მასზე დაყრდნობით მიღებული აქტი კი არ გააბათილა. ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციას კასატორის საქმიანობის შემოწმების დროს ჰქონდა სხვა დარღვევებიც. შემოწმება რეალურად დაიწყო ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის 2006 წლის 8 დეკემბრის ¹15-90 ბრძანების საფუძველზე, ქ. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიერ 2007 წლის 9 იანვარს გამოცემული ¹33 ბრძანებით, მაშინ, როდესაც კასატორის მიერ გასაჩივრებული იყო ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის ბრძანება.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2008 წლის 8 სექტემბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი; მხარეებს მიეცათ უფლება, 2008 წლის 8 სექტემბრის განჩინების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში წარმოედგინათ მოსაზრება, თუ რამდენად იყო დასაშვები განსახილველად საკასაციო საჩივარი საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით; საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვებობის შემოწმება განისაზღვრა 2008 წლის 23 ოქტომბრამდე.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, როგორიცაა: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით და არსებობს ვარაუდი, რომ მას შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ამ კატეგორიის დავებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებულ პრაქტიკას.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
გარდა ამისა, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ, ვინაიდან ნ. გ-ეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი აქვს სახელმწიფო ბაჟი 529,05 ლარის ოდენობით, ამიტომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, მას უნდა დაუბრუნდეს მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 370,36 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. ნ. გ-ის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 25 მარტის განჩინება;
3. ნ. გ-ეს დაუბრუნდეს მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი _ 370,36 ლარი;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.