¹ბს-820-786(კ-06) 5 აპრილი, 2007 წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ნუგზარ სხირტლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

მაია ვაჩაძე, ლალი ლაზარაშვილი

სხდომის მდივანი - გ. ილინა

კასატორები (მოპასუხეები) - გ. ქ-ე, წარმომადგენელი ვ. გ-ე (რწმუნებულება ¹1-9057, 05.09.06წ.);K ი. ხ-ე, წარმომადგენელი მ. ტ-ე (მინდობილობა ¹1-454, 14.03.07წ. ¹1-455 14.03.07წ.

მოწინააღმდეგე მხარე - თ. გ-ე

მოპასუხეები სარჩელზე - ქ. ბათუმის მერია, (საკასაციო სასამართლოს სხდომაზე წარმომადგენელი არ გამოცხადდა), ქ. ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველო (საკასაციო სასამართლოს სხდომაზე წარმომადგენელი არ გამოცხადდა)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება - ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 20.07.06წ. გადაწყვეტილება

დავის საგანი - უკანონო ნაგებობის აღება, მშენებლობის და მშენებლობის წარმოების ნებართვების ბათილად ცნობა, დავის საგნის გაზრდა.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

2004 წლის 6 ივლისს თ. გ-ემ სარჩელი აღძრა ბათუმის საქალაქო სასამართლოში გ. ქ-ის, ვ. ხ-ის, ბათუმის მერიის და არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიმართ და მოითხოვა ბათუმის მერიის ტექნიკური კომისიის გადაწყვეტილებებისა და ლოჯიების მიშენების შესახებ პროექტების გაუქმება, ასევე მიშენებული და მშენებარე ლოჯიების მოშლა. საქმის განილვის დროს მოსარჩელემ დააზუსტა მოთხოვნა და მოითხოვა ლოჯიების მიშენების შესახებ პროექტის გაუქმება და მიშენებული ლოჯიების მონგრევა.

მოსარჩელემ სასარჩელო განცხადებაში მიუთითა, რომ მოპასუხეებთან _ გ. ქ-თან და ვ. ხ-თან ერთად ცხოვრობს ქ. ბათუმში, ..... ქ. ¹8-ში, სამსართულიან, სამსადარბაზოიან სახლში, სადაც ცხოვრობს სულ 27 ოჯახი. შუა სადარბაზოს მობინადრეებმა, გ. ქ-ემ და ვ. ხ-ემ პირველ-მეორე სართულებზე, კანონის უხეში დარღვევით, მათ საცხოვრებელ ბინას მიაშენეს დაახლოებით 6 მეტრი სიგრძის ოთახები. კანონის მიხედვით მრავალბინიან სახლებში ასეთი მშენებლობისათვის საჭიროა სრულწლოვან მეზობელთა სანოტარო წესით დამოწმებული თანხმობა და მაცხოვრებლებთან მშენებლობის პროექტის შეთანხმება, რაც კონკრეტულ შემთხვევაში არ მომხდარა. მოპასუხეებმა მოსარჩელეს პროექტიც კი არ აჩვენეს. ,,მიწის რეგისტრაციის შესახებ" კანონით, საერთო საკუთრების ეზოში თითოეულ ოჯახს კუთვნილი წილი გააჩნია. მოსარჩელის მითითებით, მათი ეზო, ისედაც მცირეა და მოპასუხეთა მიერ მშენებლობის შედეგად მისაკუთრებული ნაკვეთი 15 ოჯახის წილს შეადგენს. მოსარჩელის განმარტებით, მათ ბინები პრივატიზებული აქვთ, ხოლო საერთო საკუთრების ეზოში საკუთრების უფლებით მოპასუხეთათვის მიწის წილი არ არის გამოყოფილი. ამიტომ გასარკვევია, როგორ დაამტკიცეს მოპასუხეებმა საერთო საკუთრების მიწაზე მიშენების პროექტი. მოსარჩელეს მიაჩნია, რომ მოპასუხეებმა დაარღვიეს ,,მიწის რეგისტრაციის შესახებ" კანონისა და ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის ნორმები.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 17.09.04წ. გადაწყვეტილებით თ. გ-ეს უარი ეთქვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე არასათანადო მოსარჩელეობის გამო.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 17.09.04წ. გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრდა თ. გ-ის მიერ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით შპს ,,ა-ის” მიერ შედგენილი პროექტის და შპს ,,კ-ის” მიერ შედგენილი პროექტის ბათილად ცნობა. ამასთან, ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიერ გაცემული მშენებლობის ნებართვის 59/04 და ქ. ბათუმის არქმშენინსპექციის მიერ გაცემული მშენებლობის წარმოების ნებართვის 59/04 გაუქმება, ვ. ხ-ისა და გ. ქ-ის მიერ აშენებული ლოჯიების დემონტაჟი და მოპასუხეებისთვის მარწმუნებლის მომსახურეობის თანხის 18 000 ლარის 4%-ის 720 ლარის სოლიდარულად დაკისრება.

აჭარის ა/რ უმაღლესი სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005 წლის 31 იანვრის განჩინებით თ. გ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა არსებითად განსახილველად დაუბრუნდა სასამართლოს სხვა შემადგენლობას.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გასაჩივრდა თ. გ-ის მიერ, რომელმაც მოითხოვა განჩინების იმ ნაწილის გაუქმება, რომლითაც საქმე არსებითად ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 19.09.06წ. განჩინებით თ. გ-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გაუქმდა აჭარის ა/რ უმაღლესი სასამართლოს 31.01.05წ. განჩინება და საქმე არსებითად განსახილველად დაუბრუნდა სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა პალატას.

საკასაციო პალატამ აღნიშნა, რომ სააპელაციო სასამართლო პროცესუალურად არ არის შეზღუდული და სსკ 372-ე მუხლის თანახმად, უფლებამოსილია, თავად გამოითხოვოს სათანადო მტკიცებულებები და დაადგინოს ახალი ფაქტობრივი გარემოებები, ასევე შეუძლია საჭიროების შემთხვევაში თვითონვე დანიშნოს სამშენებლო-საინჟინრო ექსპერტიზა და განახორციელოს ყველა ის პროცესუალური მოქმედებანი, რასაც იგი მიუთითებდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს საქმის ხელახლა არსებითად განსახილველად დაბრუნების დროს. მათ შორის უფლებამოსილია იმსჯელოს დავის საგნის შეცვლა ან გადიდებაზე.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 20.07.06წ. გადაწყვეტილებით თ. გ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 17.09.04წ. გადაწყვეტილება, თ. გ-ეს სარჩელი დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი ქ. ბათუმის არქმშენისნპექციის მიერ გაცემული მშენებლობის წარმოების ნებართვა ¹59/04, არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიერ გაცემული მშენებლობის ნებართვა 59/04, დადგინდა ვ. ხ-ისა და ვ. ქ-ის მიერ უკანონოდ აშენებული ლოჯიების მოშლა.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია შემდგი ფაქტობრივი გარემოებები: მოსარჩელე თ. გიორგაძე ცხოვრობს ქ. ბათუმში, .... ქუჩა 8-ში მდებარე სამ სართულიან, სამ სადარბაზოიან სახლში, სადაც ცხოვრობს სულ 27 კაცი. მათ შორის მოპასუხე გ. ქ-ე ცხოვრობს მეორე სართულზე, რომელსაც თ. გ-თან აკავშირებს ერთიანი საზიარო კედელი, ხოლო აწ გარდაცვლილი ვერა ხელაძე ცხოვრობს პირველ სართულზე. ვ. ხ-ემ და გ. ქ-ემ მშენებლობა დაიწყეს ყოფილი აღმასკომის 23.08.89წ. ¹557 გადაწყვეტილების ,,ზოგიერთ კომუნალურ კოოოპერატიული და საუწყებო მფლობელობის მრავალსართულიანი საცხოვრებელი სახლების მოდერინაზიის, ლოჯიების და აივნების მიშენების შესახებ” საფუძველზე, თუმცა აღნიშნული გადაწყვეტილება ლოჯიების მიშენებაზე ნებას რთავდა .... ქუჩა ¹6-ში მდებარე ორ სართულიან სახლის მაცხოვრებლებს ლოჯიების მიშენებაზე და არა .... ქუჩა ¹8-ში მაცხოვრებლებს. საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 12.02.92წ. ¹1020 დადგენილებით შეწყდა სახელმწიფო, კოოპერატიულ და ინდივიდუალურ მენაშენეთა მრავალბინიან საცხოვრებელ სახლებზე მიშენება, დაშენების ახალი ნებართვების გაცემა. ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ყოფილი აღმსკომის 23.08.89წ. ¹557 გადაწყვეტილება მართალია გამოცემის დროისათვის წარმოადგენდა აღმჭურველ ადმინისტრაციულ აქტს, მაგრამ იგი უნდა ჩაითვალოს ძალადაკარგულად ქვეყანაში სამართლებრივი საფუძვლის შეცვლის გამო. ამასთან, აქტი, რომც არ ყოფილიყო ძალადაკარგული იგი არ ეხებოდა .... ქუჩა ¹8-ში მცხოვრებ მობინადრეებს. შესაბამისად, აღნიშნული აქტის საფუძველზე განხორციელებული მშენებლობა მოკლებულია სამართლებრივ საფუძველს.

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით საქმეში არსებულ არქიტექტურულ-გეგმარებით დავალებას საფუძვლად არ უდევს ,,არქიტექტურული საქმიანობის შესახებ” საქართველოს კანონის მესამე მუხლის მე-3 და მე-4 პუქნტები, რომლის თანახმად, ,,არქიტექტურულ გეგმარებითი დავალების გაცემის საფუძველია დამკვეთის განაცხადი და მიწის ნაკვეთზე მისი საკუთრების დამადასტურებელი საბუთი”. საქმის მასალებში არ მოიპოვება არც დამკვეთის განცხადება და არც მიწის ნაკვეთზე ვ. ხ-ისა და გ. ქ-ის საკუთრების უფლების დამადასტურებელი საბუთი. საქმეში არსებული საპროექტო დავალება არ არის რეგისტრირებული აჭარსპეცპროექტის მიერ, არ არის განცხადების წარდგენის თარიღი. არარეგისტრირებული საპროექტო დავალება და სამართლებრივ საფუძველს მოკლებული არქიტექტურულ გეგმარებითი დავალება ვერ გახდება აჭარსპეცპროექტის მიერ .... ქუჩა ¹8 სახლზე ლოჯიების მიშენების პროექტის კანონიერი საფუძველი. ამასთან, საქმეში არსებულ პროექტს არა აქვს გავლილი ექსპერტიზა და არ არსებობს ექსპერტის დასკვნა, რაც სავალდებულოა საქართველოს ურბანიზაციისა და მშნებლობის მინისტრის 13.02.01წ ¹5 ბრძანებით და მშენებლობის მინისტრის 10.08.01წ. ¹52 ბრძანებით. არქიტექტორ ვ. გ-ას მიერ 24.10.04წ. გაცემულ მშენებლობის ნებართვას საფუძვლად არ უდევს ,,მშენებლობის ნებართვის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის მოთხოვნები, კერძოდ, ადგილობრივი მმართველობის ორგანოს შესაბამის სამსახურთან შეთანხმებითი არქიტექტურული პროექტი, მიწის საკადასტრო რუკა, სათანადო საექსპერტო დასკვნა. სააპელაციო პალატის მოსაზრებით უკანონოა ვ. ხ-ესა და გ. ქ-ეზე არქმშენინსპექციის უფროსის გ. ს-ის მიერ 24.06.04წ გაცემული მშენებლობის ნებართვა 59/04, რისი გაცემის უფლებაც მას არ გააჩნდა ,,სამეწარმეო საქმიანობის ლიცენზიისა და ნებართვის გაცემის შესახებ” კანონიდან გამომდინარე.

სააპელაციო პალატის მითითებით საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულება მთავარი არქმშენინსპექციის 17.11.04წ. ¹ო-532/11 წერილით დასტურდება, რომ მთავარი არქმშენინსპექციის მიერ შესწავლილი იქნა ქ. ბათუმში, .... ქუჩა ¹8-ში მიმდინარე ლოჯიების მშენებლობის დოკუმენტაცია. შემოწმებით დადგინდა, რომ ლოჯიების მიშენების მშენებლობის ნებართვა ¹59/04 ქ. ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიერ გაცემულია საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 20.12.01წ, ¹72 ბრძანებით დამტკიცებული ,,მშენებლობის ნებართვისა და მშენებლობის წარმოების ნებართვის გაცმის დროებითი წესის” დანართი ¹3-ის დარღვევით, კერძოდ, დოკუმენტაციას არ ახლავს მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემები. ამასთან, აშკარა შეუსაბამობაა ნებართვის გაცემის 24.10.04წ. და ნებართვის მოქმედების 24.06.04წ. თარიღებში. აღნიშნულიდან გამომდინარე სააპელაციო პალატის განმარტებით, ვინაიდან, არ არსებობდა მიწის ნაკვეთის საკადასტრო დოკუმენტაცია, ქ. ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს არ უნდა მოეთხოვა ქობულეთის არქმშენინსპექციისგან მშენებლობის წარმოების ნებართვა და არ უნდა გაეცა მშენებლობის ნებართვა.

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით დარღვეულია ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 18.09.01წ. ¹57 ბრძანება, რომელიც ითავლისწინებს მეზობლის წერილობით თანხმობას მშენებლობის წარმოების დროს. დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ ვ. ხ-ესა და გ. ქ-ეს მოსარჩელე თ. გ-ის თანხმობა არ გააჩნიათ.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მსჯელობა მოცეულ საქმეში თ. გიორგაძის არასათანადო მოსარჩელედ ცნობის თაობაზე. სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ თ. გ-ე ცხოვრობს ქ. ბათუმში, .... ქუჩა ¹8-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლში. ვ. ხ-ე ცხოვრობდა ამავე სახლში პირველ სართულზე, ხოლო გ. ქ-ე ცხოვრობს იმავე ბინაში მეორე სართულზე, რომელსაც თ. გ-თან საზიარო კედელი აქვს, ამდენად, ვ. ხ-ისა და გ. ქ-ის მიერ საცხოვრებელ ბინებზე ლოჯიების მიშენება პირდაპირ და უშუალო გავლენას ახდენს მის საცხოვრებელ პირობებზე, შესაბამისად ის წარმოადგენს დაინტერსებულ პირს, რომელსაც აქვს კანონით მინიჭებული უფლება გაასაჩივროს ადმინისტრაციული აქტები, რომლებიც პირდაპირ და უშუალო გავლენას ახდენენ მასზე. ამასთან, სსკ-ის 208-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, მიწის ნაკვეთი, რომელზეც ლოჯიების მიშენება აწარმოეს ვ. ხ-ემ და გ. ქ-ემ, არ წარმოადგენს მათ ინდივიდუალურ საკუთრებას, ის ითვლება მობინადრეთა საერთო, მათ შორის თ. გ-ის საკუთრებად. ამდენად მას სრული უფლება ჰქონდა გაესაჩივრებინა ვ. ხ-ისა და გ. ქ-ის მოქმედება. შესაბამისად, თ. გ-ე წარმოადგენს სათანადო მოსარჩელეს.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს 20.07.06წ. გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გასაჩივრდა ნ. და ი. ხ-ების და გ. ქ-ის მიერ.

კასატორის გ. ქ-ის მითითებით, სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად ცნო, რომ ვ. ხ-ისა და გ. ქ-ის მიერ საცხოვრებელ ბინებზე ლოჯიების მიშენება პირდაპირ და უშუალო გავლენას ახდენს თ. გ-ის საცხოვრებელ პირობებზე, მაშინ, როდესაც ასეთი მტკიცებულება საქმეში არ არსებობს. არ არსებობს სპეციალისტის ან ექსპერტის დასკვნა ან შესაბამისი ორგანოს მიერ გაცემული რაიმე წერილობითი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა აღნიშნულს. უფრო მეტიც, საქმეში წარმოდგენილია ქ. ბათუმში, .... ქუჩა ¹8-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლზე დამატებითი ფართის მიშენებასთან დაკავშირებით სადავო საკითხის შემსწავლელი კომისიის დასკვნა, სადაც მითითებულია, რომ ლოჯიების მიშენებით არ უარესდება საცხოვრებელი პირობები, ამასთან, სასამართლო სხდომის ოქმში ასახულია ადგილის დათვალიერება, სადაც მითითებულია, რომ ,,ლოჯში და სადარბაზო ოთახში არ შეიმჩნევა დაბნელება მშენებარე ობიექტის მიერ”. კასატორის მოსაზრებით, გაუგებარია თუ რა მტკიცებულებებზე დაყრდნობით მიიჩნია სასამართლომ დადგენილად მობინადრეთა საერთო საკუთრება იმ მიწაზე, რომელზეც მიმდინარეობდა მშენებლობა, მაშინ როცა საქმის მასალებში არ მოიპოვება დოკუმენტი იმის თაობაზე, რომ მიწის ნაკვეთი სადაც განხორციელდა ლოჯის მშენებლობა, ეკუთვნის .... ქუჩა ¹8-ში მდებარე სახლს, ვინაიდან არ არის დადგენილი მოცემული სახლის კუთვნილი მიწის ნაკვეთის საზღვრები და იგი არ არის რეგისტრირებული საჯარო რეესტრში, რაც სავალდებულია სსკ-ის 311-ე მუხლის თანახმად. შესაბამისად შეუძლებელია მსჯელობა თანასაკუთრებაზე. კასატორის მოსაზრებით სასამართლოს არ გააჩნია მტკიცებულება, რომლითაც დაადასტურებდა იმ ფაქტს, რომ განხორციელებული მშენებლობით თ. გ-ეს მიადგა ქონებრივი ან არაქონებრივი ზიანი, რის გამო გამოირიცხება თ. გ-ის სარჩელის დასაშვებობა ადმინისტრაციული აქტების ბათილობის ნაწილში და მისი სარჩელის დაკმაყოფილება მშენებლობის ნაწილში. კასატორის მითითებით ,,არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედვლობის შესახებ” კანონის მე-4 მუხლის მე-7 პუქნტის თანახმად, შენობა-ნაგებობების მოშლის საკითხი არ განეკუთვნება სასამართლოს კომპეტენციას, არამედ არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის ორგანოს უფლებამოსილებაა, რის გამოც სსკ-ის 272-ე მუხლის თანახმად, სასამართლოს უნდა შეეწყვიტა საქმის წარმოება თ. გ-ის სარჩელზე იმ ნაწილში, რომლითაც იგი ითხოვდა აშენებული ლოჯიების მოშლას. აღნიშნულიდან გამომდინარე სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, რითაც დაარღვია სსკ-ის 393-ე მუხლის მოთხოვნა.

კასატორის მოსაზრებით სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, სსკ-ის 208-ე მუხლის მე-3 ნაწილი. აღნიშნული მუხლის საფუძველზე სასამართლომ მიწის ნაკვეთი, სადაც განხორციელდა მშენებლობა ცნო თანასაკუთრებად, მაშინ, როდესაც მიწის ნაკვეთი არ მიეკუთვნებოდა მოცემულ სახლს და იგი არ იყო დარეგისტრირებული ბინის მესაკუთრეთა ამხანაგობის საკუთრებად. სასამართლომ ასევე არასწორედ გამოიყენა საქართველოს ურბანიზაციის და მშენებლობის მინისტრის 18.09.01წ. ¹57 ბრძანება ,,ნაკვეთის საზღვარზე, საზღვართან საცხოვრებელი სახლების, დამხმარე ნაგებობების მშენებლობის წესის დამტკიცების შესახებ”, რადგან მოცემული ბრძანება არეგულირებს სულ სხვა ურთიერთობებს, კერძოდ, სხვადასხვა მიწის ნაკვეთების საზღვართან საცხოვრებელი სახლის მშენებლობას, მოცემულ შემთხვევაში კი გ. ქ-ის და თ. გ-ის ბინები ერთ სახლში მდებარეობენ.

კასატორის განმარტებით სააპელაციო სასამართლომ ისე იმსჯელა ქ. ბათუმის არქმშენინსპექციის მიერ გაცემული მშენებლობის წარმოების ¹59/04 და ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიერ გაცემული მშენებლობის ¹59/04 ნებართვებზე და ცნო ისინი ბათილად, რომ მოცემულის უფლება მას არ გააჩნდა. ამასთან, არ იმსჯელა თ. გ-ის მიერ ისეთ მოთხოვნაზე, რომელიც მას დაყენებული ჰქონდა, როგორც სარჩელში ისე სააპელაციო საჩივარში. კასატორის მითითებით საქმის მასალებით დასტურდება, რომ თ. გ-ის მოთხოვნას წარმოადგენდა მხოლოდ მინაშენის პროექტის გაუქმება და ლოჯიების დემონტაჟი. შესაბამისად, გაუგებარია რატომ მიიღო სააპელაციო სასამართლომ წარმოებაში სააპელაციო საჩივრის ის ნაწილი, რომელიც შეიცავდა გაზრდილ მოთხოვნას, ქ. ბათუმის არქმშენისნპექციის მიერ გაცემული მშენებლობის წარმოების ¹59/04 და ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიერ გაცემული მშენებლობის ¹59/04 ნებართვების ბათილად ცნობის მოთხოვნას, რატომ განიხილა ისინი და გამოიტანა გადაწყვეტილება, მაშინ, როდესაც სსსკ-ის 381-ე მუხლის თანახმად, დავის საგნის შეცვლა ან გადიდება სააპელციო სასამართლოში საქმის განხილვის დროს, დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოწინააღმდეგე მხარე თანახმა იქნება ამაზე, ან სააპელაციო სასამართლო ამას მიზანშეწონილად ცნობს. კასატორის მითითებით მის მარწმუნებელს არ გამოუხატია თანხმობა დავის საგნის გაზრდაზე და იგი ფიზიკურადაც ვერ შეძლებდა ამას, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვაში არ მიუღია მონაწილეობა, ხოლო მონაწილეობის მიღების შემთხვევაში წინააღმდეგი იქნებოდა აღნიშნულზე. ამასთან, სასამართლოს არც მოწინააღმდეგე მხარეებისთვის უკითხია თანახმა იყვნენ თუ არა ისინი დავის საგნის გაზრდაზე და ისე განიხილა გაზრდილი სასარჩელო მოთხოვნები, რომ არ უმსჯელია დავის საგნის გაზრდის მიზანშეწონილობაზე. სსსკ-ის 384-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლო უფლებამოსილია შეცვალოს პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება იმ ფარგლებში, რასაც მხარეები მოითხოვენ. მოცემულ შემთხვევაში თ. გ-ე სააპელაციო საჩივრით ითხოვდა შპს ,,ა-ის” მიერ გაკეთებული პროექტის გაუქმებაზე, რაზეც სასამართლოს არ უმსჯელია.

კასატორი ითხოვს სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილების გაუქმებას და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას ან საქმის ხელახალი განხილვისთვის დაბრუნებას.

კასატორებმა ნინო და ირინა ხელაძეებმა თავიანთ საკასაციო საჩივარში აღნიშნეს, რომ სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, ,,არქიტექურულ-სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის შესახებ” საქართველოს კანონი, რომელიც ადგენს მშენებლობის პროცესში წარმოშობილი საკითხების მოწესრიგების პირობებსა და წესს, კონტროლის კომპეტენციას. აღნიშნული კანონიდან გამომდინარე თ. გ-ე სსსკ-ის 84-ე მუხლის შესაბამისად იყო არასათანადო მოსარჩელე, ვინაიდან მშენებლობის საკითხებში კომპეტენტურია და მასთან დაკავშირებულ საქმეებს განიხილავს არქმშენისნპექცია. ბათუმის საქალაქო სასამართლოში საქმის განხილვის დროს, აღნიშნულმა ორგანიზაციამ უარი განაცხადა საქმეში ჩაბმაზე, ვინაიდან მიიჩნია, რომ სადავო საკითხში არანაირ დარღვევას ადგილი არ ჰქონია. კასატორების მითითებით სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, უბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 18.09.01წ. ¹57 ბრძანება, მაშინ, როდესაც აღნიშნული ბრძანებით დამტკიცებულია ,,ნაკვეთების საზღვარზე, საზღვართან საცხოვრებელი სახლების, დამხმარე და სხვა ნაგებობების მშენებლობის წესი” და არა მრავალბინიან სახლში რეკონსტრუქციის ან მინაშენების განხორციელების წესი. ამასთანავე, სასამართლო თავის გადაწყვეტილებას აფუძნებს საქართველოს ურბანიზაციის და მშენებლობის მინისტრის 13.02.01წ. ¹5 და 10.08.01წ. ¹52 ბრძანებებს, აღნიშნული ბრძანებები ძალადაკარგულად იყო ცნობილი ,,მშენებლობის პროექტების სახელმწიფო კომპლექსური ექსპერტიზისა და დამტკიცების შესახებ” საქართველოს კანონის ძალადაკარგულად ცნობის თაობაზე 18.07.06წ. კანონით.

კასატორების მითითებით სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილება მიიღო საპროცესო ნორმების დარღვევით, კერძოდ, სასამართლო გადაწყვეტილებას საფუძვლად უდებს საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულების მთავარი არქმშენინპსექციის 17.11.04წ. ¹ო-532/11 წერილი, რომელიც მათთვის არ გადაუცია, რითაც დაარღვია სსსკ-ით დადგენილი წესი მოწინააღმდეგე მხარეთათვის მტკიცებულებების გადაცემის თაობაზე, რითაც მხარეს წაართვა შესაძლებლობა გამოეკვლიათ აღნიშნული მტკიცებულება და საჭიროების შემთხვევაში მიეწოდებინა საკითხის განმხილველი ორგანოსთვის ინფორმაცია, რაც შემდგომ აისახებოდა სასამართლო გადაწყვეტილებაზე. ამასთან, კასატორების განმარტებით არ მიუღიათ შესაბამისი განჩინება მათი ვერა ხელაძის უფლებამონაცვლედ ცნობის თაობაზე.

კასატორების აზრით გადაწყვეტილება გამოტანილია საქმეზე, რომელიც სასამართლოს უწყებრივად არ ექვემდებარება, რითაც დაირღვა სსსკ-ის 187-ე მუხლის მოთხოვნა, რადგან ,,არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის შესახებ” კანონის თანახმად მშენებლობის მოშლის შესახებ საკითხს უწყებრივად განიხილავს არქმშენინსპექცია და იღებს სათანადო გადაწყვეტილებას.

კასატორთა მითითებით გადაწყვეტილების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია. კერძოდ, სასამართლოს მიერ უმეტეს შემთხვევაში არ არის მითითებული ბრძანების ან კანონის კონკრეტული მუხლი და კონკრეტული პუნქტი. ამასთან, თუ სასამართლო გაიზიარებს სააპელაციო სასამართლოს პოზიციას და ჩათვლის, რომ მშენებლობა წარმოებული იქნა დადგენილი მოთხოვნების დარღვევით, მაშინ არქმშენინსპექცია ვალდებული იქნება აანაზღაუროს მიშენებული ლოჯიების დაშლით დამდგარი მატერიალური და მორალური ზიანი, რაც უარყოფითად აისახება სახელმწფო ინტერესზე, ხოლო თ. გ-ეს მიშენებეული ლოჯიებით არანაირი ზიანი არ ადგება.

კასატორი ითხოვს სააპელაციო პალატის გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებას, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

საკასაციო პალატის 07.11.06წ. განჩინებით საკასაციო საჩივრები დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული.

გ. ქ-ის წარმომადგენელმა მიმართა საქართველოს უზენაეს სასამართლოს, რომლითაც მოითხოვა საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობა.

თ. გ-ე წარმოდგენილ შეპასუხებაში მსჯელობს პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილების უსწორობაზე და ითხოვს საკასაციო საჩივრების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

საკასაციო პალატის სხდომაზე კასატორების წარმომადგენლებმა მხარი დაუჭირეს საკასაციო საჩივრებს და ითხოვეს მათი დაკმაყოფილება, მოწინააღმდეგე მხარე თ. გ-ემ საკასაციო საჩივრები არ ცნო და ითხოვა სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება. საპროცესო კანონმდებლობის ნორმების დაცვის შეტყობინების მიუხედავად ადმინისტრაციული ორგანოების წარმომადგენლები საკასაციო პალატის სხდომაზე არ გამოცხადნენ.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საკასაციო საჩივრების ფარგლებში საქმის მასალების გაცნობის, მხარეთა ახსნა-განმარტებების მოსმენის, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერების შემოწმების შედეგად თვლის, რომ საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო პალატის მოსაზრებას იმის შესახებ, რომ საცხოვრებელ ბინებზე ლოჯიების მიშენება პირდაპირ და უშუალო გავლენას ახდენს თ. გ-ის საცხოვრებელ პირობებზე. საფუძველსმოკლებულია კასატორების მოსაზრება იმის შესახებ, რომ სააპელაციო პალატის აღნიშნული დასკვნა არის დაუსაბუთებელი. სასამართლოს მიერ დადგენილი იქნა, რომ ქ. ბათუმში, ..... ქ. ¹8-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლის პირველ სართულზე ცხოვრობდა ვ. ხ-ე (ამჟამად იქ ცხოვრობენ ვ. ხ-ის მემკვიდრეები ი. და ნ. ხ-ები), ხოლო გ. ქ-ე ცხოვრობს იმავე ბინაში მეორე სართულზე, გ. ქ-ის და თ. გ-ის ბინებს აქვთ საზიარო კედელი. საკასაციო პალატა თვლის, რომ სააპელაციო პალატის მიერ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები, რომელთა მიმართაც ვერ იქნა წარდგენილი დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია, საკმარის საფუძველს ქმნიდა სასამართლოს დასკვნისათვის იმის შესახებ, რომ ვ. ხ-ის და გ. ქ-ის მიერ საცხოვრებელ ბინებზე ლოჯიების მიშენება პირდაპირ და უშუალო გავლენას ახდენს თ. გ-ის საცხოვრებელ პირობებზე. საკასაციო პალატა თვლის, რომ თ. გ-ის ბინის ფანჯრის სიახლოვეს მდებარე საზიარო კედლის რამოდენიმე მეტრით გაგრძელება, ლოჯის მიშენების შედეგად ნაგებობის თ. გ-ის ბინის ერთი მხრიდან აგება თავისთავად, თვით ამ ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის გამო, საექსპერტო დასკვნის გარეშე, ნათლად ადასტურებს ხედის დაფარვას, მშენებლობის შედეგად განათების და ინსოლიაციის პირობების გაუარესებას. ამასთანავე, საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 11.08.92წ. ¹825 დადგენილებით დამტკიცებული ,,საქართველოს რესპუბლიკაში პრივატიზებული საბინაო ფონდის ტექნიკური მომსახურებისა და გაწეული დანახარჯების დაფარვის შესახებ" დროებითი დებულების მე-7 პუნქტის თანახმად საბინაო ფონდის პრივატიზებულ საცხოვრებელ სახლებში მცხოვრები მოქალაქენი (მესაკუთრეები) ითვლებიან ამ სახლების საინჟინრო მოწყობილობების და საერთო სარგებლობის ადგილების თანამესაკუთრეებად, დაკავებული ფართობის პროპორციულად. ამდენად, ვინაიდან მშენებლობისათვის გამოყოფილი ადგილი წარმოადგენდა საერთო სარგებლობის ადგილს, გამგეობის მიერ სადავო აქტის გამოცემა საჭიროებდა მობინადრეთა თანხმობას. შესაბამისად, სააპელაციო პალატა უფლებამოსილი იყო სადავო სამართალურთიერთობის მიმართ გამოეყენებინა მრავალბინიან სახლებში საერთო საკუთრებაზე ბინის მესაკუთრეთა უფლებების განმსაზღვრელი ნორმები. საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილეს იმ გარემოებაზე, რომ დამხმარე სათავსოების მიშენებით იზრდება კასატორების ინდივიდუალური საკუთრების ფართობი, რომლის ზრდის კვალდაკვალ იზრდება კასატორების წილი საერთო საკუთრებაზე, შესაბამისად მცირდება დანარჩენ მობინადრეთა, მათ შორის თ. გ-ის წილი საერთო საკუთრებაში, გარდა ამისა იცვლება საერთო საკუთრებაში არსებული ფართის დანიშნულება. ამდენად, საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორების მოსაზრებას თ. გ-ის არასათანადო მოსარჩელეობის შესახებ. ის გარემოება, რომ სადავო ურთიერთობის წარმოშობის დროს მოქმედი რედაქციით ,,არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის შესახებ" კანონის თანახმად, არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაში დაშვებული დარღვევის აღმოჩენისას არქიტექტურულ-სამშენებლო საქმიანობაზე სახელმწიფო ზედამხედველობის ორგანოებს გააჩნდათ სარჩელის აღძვრის უფლება, ხოლო ხსენებული კანონის ამჟამად მოქმედი რედაქციით (მე-4 მუხლის მე-7 პუნქტის ,,ვ" ქვეპუნქტი) აქვთ კანონმდებლობის დარღვევით აშენებული, აღდგენილი, რეკონსტრუირებული ან/და დამონტაჟებული შენობა-ნაგებობების მთლიანად ან ნაწილობრივი დემონტაჟის შესახებ დადგენილების მიღების უფლება, აგრეთვე ინსპექციის კანონით განსაზღვრული მიზნები, პირველი ინსტანციის სასამართლოში საქმის განხილვისას არქმშენინსპექციის უარი პროცესში მხარედ ჩართვაზე, არანაირად არ გამორიცხავს ფიზიკური პირის საქართველოს კონსტიტუციის 42-ე მუხლით განმტკიცებულ უფლებას მიმართოს სასამართლოს თავის უფლებათა და თავისუფლებათა დასაცავად. საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორების მოსაზრებას და თვლის, რომ სააპელაციო პალატის მიერ არ ყოფილა დარღვეული სასამართლოს უწყებრივი ქვემდებარეობა, არ არსებობდა ასკ-ის 22-ე მუხლის მიხედვით სარჩელის დაუშვებლად ცნობის, აგრეთვე სსკ-ის 272-ე მუხლზე დაყრდნობით საქმის წარმოების შეწყვეტის საფუძველი.

სადავო ურთიერთობის მომწესრიგებელი მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით საკასაციო პალატა თვლის, რომ თ. გ-ეს ჰქონდა მოპასუხეების მიმართ მოთხოვნის წარდგენის უფლება, შესაბამისად არ არსებობდა 84-ე მუხლის მე-2 ნაწილის საფუძველზე თ. გ-ის არასათანადო მოსარჩელედ ცნობის საფუძველი. საკასაციო პალატა თვლის, რომ ლოჯიების მიშენება განხორციელდა მრავალბინიანი სახლის მესაკუთრეთა საერთო საკუთრებაში მყოფი მიწის ნაკვეთზე, ვინაიდან საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 03.10.02წ. ¹49 ბრძანებით დამტკიცებული ,,მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლებისათვის მიწის ნაკვეთების საზღვრების დადგენის წესის" თანახმად მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლისათვის მისაკუთვნებელი მიწის ნაკვეთის ფართობი დგინდება სახლის მომიჯნავე ნაკვეთზე განსაზღვრული წესით საზღვრის დადგენით, ვინაიდან ლოჯიების მიშენება მოხდა მრავალბინიან საცხოვრებელ სახლზე, ცხადია, რომ მისი მშენებლობა საცხოვრებელი სახლისათვის ნაკვეთის ზუსტი საზღვრის დაუდგენლობის მიუხედავად, ყველა შემთხვევაში განხორციელებულია საერთო საკუთრების მიწის ნაკვეთზე.

საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ბინის მესაკუთრის წილი საერთო საკუთრებაში განისაზღვრება მისი ინდივიდუალურ საკუთრებაში არსებული ფართობის შეფარდებით ინდივიდუალურ საკუთრებაში არსებულ მთელ ფართობთან (სკ-ის 212-ე მუხ.). მრავალბინიან სახლში ბინის მესაკუთრე იმავდროულად არის საერთო საკუთრების მოწილეც (სკ-ის 213-ე მუხ.), ყოველ ბინის მესაკუთრეს აქვს საერთო საკუთრებით სარგებლობის უფლება, საერთო საკუთრების სხვაგვარი გამოყენებისათვის ყოველ ბინის მესაკუთრეს უნდა მიეცეს შესაბამისი წილი (სკ-ის 218-ე მუხ.), ყოველ ბინის მესაკუთრეს შეუძლია ისარგებლოს საერთო საკუთრებით მისი წილის შესაბამისად (სკ-ის 210-ე მუხ.). საერთო საკუთრებაში არსებული ნივთი თანამესაკუთრესთან შეთანხმების გარეშე არ შეიძლება უფლებრივად დაიტვირთოს ერთ-ერთი მესაკუთრის სასარგებლოდ და მისი ინტერესებისათვის. ვინაიდან ლოჯიების მიშენების შედეგად იზრდება კასატორების ინდივიდუალური საკუთრება, შესაბამისად მცირდება კორპუსის დანარჩენ მაცხოვრებელთა წილი საერთო საკუთრებაში მყოფ უძრავ ქონებაზე, აღნიშნული საჭიროებდა მობინადრეთა უმრავლესობის თანხმობის სანოტარო წესით დამოწმებას, რასაც ადგილი არ ჰქონია. ,,არქიტექტურული საქმიანობის შესახებ" კანონის 3.3 მუხლი არქიტექტურულ-გეგმარებითი დავალების გაცემის საფუძვლად ითვალისწინებს დამკვეთის განაცხადს და მიწის ნაკვეთზე მისი საკუთრების უფლების დამადასტურებელ საბუთს ან მიწის ნაკვეთის მესაკუთრის ნებართვას. ვინაიდან, მიწის ნაკვეთი, რომელზედაც განხორციელდა მშენებლობა სკ-ის 208-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად წარმოადგენდა კორპუსის ბინის მესაკუთრეთა საერთო საკუთრებას, ამასთან ვინაიდან კორპუსის ბინის მესაკუთრეთა ნაწილის ხელმოწერები, ზემოთ აღნიშნულ მიზეზთა გამო, არ წარმოადგენდა მიწის ნაკვეთის გადაცემის შესახებ მობინადრეთა ნების გამოვლენას, შესაბამისად ზემოაღნიშნული მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმებზე დაყრდნობით საკასაციო პალატა თვლის, რომ არ არსებობდა თ. გიორგაძის არასათანადო მოსარჩელედ ცნობის საფუძველი, თ. გ-ის მოთხოვნა უკანონო ნაგებობის დემონტაჟის, ნებართვების ბათილად ცნობის შესახებ ექვემდებარებოდა დაკმაყოფილებას.

საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ მშენებლობის წარმოების ნებართვის და მშენებლობის ნებართვის ბათილად ცნობას მოსარჩელე ითხოვდა ჯერ კიდევ პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ საქმის განხილვისას. საქმის განხილვის მსვლელობისას თ. გ-ემ სარჩელით მიმართა სასამართლოს, რომლითაც ითხოვდა ნებართვების გაუქმებას. აღნიშნულის მიუხედავად სასამართლომ არ გააერთიანა ერთ წარმოებად სასარჩელო განცხადებები. მხედველობაშია მისაღები ის გარემოება, რომ თ. გ-ე სარჩელის აღძვრისთანავე მოითხოვდა მიშენებული ლოჯიების დემონტაჟს, აღნიშნული მოთხოვნა თავისთავად მოიცავდა მშენებლობის წარმოების და მშენებლობის ნებართვების ბათილად ცნობის მოთხოვნას. სასამართლო არ არის უფლებამოსილი გასცდეს სასარჩელო მოთხოვნის ფარგლებს, მაგრამ იგი არ არის შებოჭილი სასარჩელო განცხადების ფორმულირებით, სასამართლო ვალდებულიცაა დაეხმაროს მხარეს სასარჩელო მოთხოვნის სწორად ჩამოყალიბებაში, მოთხოვნის ტრანსფორმირებაში. ამასთანავე, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის წარმოებაში მიღების დროს მოქმედი სსკ-ის 381-ე მუხლის რედაქცია ითვალისწინებდა დავის საგნის შეცვლას ან გადიდებას სააპელაციო სასამართლოში არა მხოლოდ მოწინააღმდეგე მხარის თანხმობის, არამედ სააპელაციო სასამართლოს მიერ აღნიშნულის მიზანშეწონილად ცნობის შემთხვევაში. მხედველობაშია აგრეთვე მისაღები ის, რომ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 19.05.05წ. განჩინებით სააპელაციო სასამართლოს მიეთითა, რომ სააპელაციო სასამართლო პროცესუალურად არ იყო შეზღუდული და უფლებამოსილი იყო თავად გამოეთხოვა სათანადო მტკიცებულებები და დაედგინა ახალი ფაქტობრივი გარემოებები, საკასაციო სასამართლო არ დაეთანხმა რა სააპელაციო სასამართლოს 31.01.05წ. განჩინებაში არსებულ მითითებას ქ. ბათუმის სასამართლოსადმი თ. გ-ის დაზუსტებულ სასარჩელო მოთხოვნაზე მსჯელობის საჭიროების შესახებ, განმარტა, რომ საპროცესო კანონმდებლობა აძლევდა მხარეს შესაძლებლობას დაეზუსტებინა სასარჩელო მოთხოვნა, საკასაციო პალატამ მიუთითა, რომ სსკ-ის 381-ე მუხლის შესაბამისად სააპელაციო ინსტანციაში დასაშვებია დავის საგნის შეცვლა ან გადიდება. სამეზობლო დავის დროულად გადაწყვეტისა და ეფექტური მართლმსაჯულების განხორციელებისათვის საკასაციო სასამართლოს 19.05.05წ. განჩინებით სააპელაციო პალატის 31.01.05წ. განჩინება, რომლითაც საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდა საქალაქო სასამართლოს, გაუქმდა და საქმე არსებითად განსახილველად დაუბრუნდა სააპელაციო პალატას. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს სააპელაციო საჩივრის წარმოებაში მიღების შესახებ 23.01.06წ. განჩინების ბათილად ცნობის საფუძველი. მით უფრო, რომ ნებართვების გაუქმების მოთხოვნა, იმის გათვალისწინებით, რომ მოსარჩელე სარჩელის აღძვრისთანავე ითხოვდა ლოჯიების დემონტაჟს, წარმოადგენდა არა დავის საგნის შეცვლას ან გადიდებას, არამედ მის დაზუსტებას.

საკასაციო პალატა თვლის, რომ ლოჯიების დემონტაჟის, ნებართვების ბათილად ცნობის მოთხოვნა შინაარსობრივად სავსებით მოიცავს შპს ,,ა-ის" მიერ შედგენილი პროექტის გაუქმების მოთხოვნას, ამდენად არ არსებობდა პროექტზე ცალკე მსჯელობის საჭიროება, აღნიშნული არ ქმნის საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველს, მით უფრო, რომ მოსარჩელეს არ გააჩნია პრეტენზია სააპელაციო სასამართლოს 20.07.06წ. გადაწყვეტილების მიმართ. საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველს არ ქმნის აგრეთვე გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 18.09.01წ. ¹57 ბრძანების მოხსენიება, ვინაიდან საბოლოოდ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ემყარება კანონმდებლობის მოთხოვნებს, გადაწყვეტილება სადავო სამართალურთიერთობის მომწესრიგებელი მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმების შესაბამისად არის გადაწყვეტილი.

ვინაიდან სადავო სამართალურთიერთობების გადაწყვეტა, სადავო აქტების, განხორციელებული მშენებლობის მართლზომიერების დადგენა მათი გამოცემის დროს მოქმედი კანონმდებლობის მიხედვით უნდა გადაწყდეს, კასატორების მოსაზრება იმის შესახებ, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში გამოყენებული საქართველოს ურბანიზაციის და მშენებლობის მინისტრის 13.02.01წ. ¹5 და 10.08.05წ. ¹52 ბრძანებები ძალადაკარგულად იყო ცნობილი ,,მშენებლობის პროექტების სახელმწიფო კომპლექსური ექსპერტიზისა და დამტკიცების შესახებ" საქართველოს კანონის ძალადაკარგულად ცნობის თაობაზე" 18.07.06წ. კანონით არ ქმნის საკასაციო პრეტენზიის დაკმაყოფილების საფუძველს. მხედველობაშია მისაღები აგრეთვე ის, რომ ხსენებული კანონი სააპელაციო პალატის მიერ საქმის განხილვისა და გადაწყვეტილების გამოტანის პერიოდში (20.07.06წ.) არ იყო გამოქვეყნებული ნორმატიული აქტების ოფიციალურ გამოცემაში (18.07.06წ. კანონი ,,საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეში,, 26.07.06წ. ¹29 გამოქვეყნდა), ამდენად სააპელაციო სასამართლო ვერანაირად ვერ გაითვალისწინებდა 18.07.06წ. კანონის მე-3 მუხლის 1-ლი პუნქტის ,,გ" და ,,დ" ქვეპუნქტებს.

საქმის მასალებით დასტურდება, რომ სააპელაციო სასამართლოს 17.04.06წ. განჩინებით, ვერა ხელაძის გარდაცვალების გამო, სსკ-ის 279-ე მუხლის ,,ა" ქვეპუნქტების საფუძველზე, საქმის წარმოება შეჩერდა ვ. ხ-ის უფლებამონაცვლის დადგენამდე. სააპელაციო პალატის 29.06.06წ. განჩინებით საქმის წარმოება განახლდა, ნ. და ი. ხ-ები ცნობილ იქნენ თავიანთი მშობლის, აწგარდაცვლილი ვ. ხ-ის უფლებამონაცვლეებად, პროცესუალური კანონმდებლობით დადგენილი წესით მათ ეცნობათ თ. გ-ის სააპელაციო საჩივრის განხილვის დრო. სააპელაციო პალატის სხდომაზე მათ მიერ გაცემული რწმუნებულებების საფუძველზე მონაწილეობას იღებდა მათი წარმომადგენელი. 20.07.06წ. სხდომის ოქმის თანახმად მოსამართლემ განუმარტა მხარეებს სსკ-ის 83-ე მუხლით გათვალისწინებული უფლებები. აღნიშნული უფლებების განმარტების მიუხედავად წარმომადგენელს არ მოუთხოვია სასამართლო სხდომის გადადება, საქმის მასალების გაცნობა, მტკიცებულებათა გამოკვლევა. ვინაიდან კასატორებისათვის ცნობილი იყო მათი პროცესუალური სტატუსი, ჰქონდათ საქმის მასალების გაცნობის შესაძლებლობა, საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორების მოსაზრებას იმის შესახებ, რომ საქმე სააპელაციო პალატის მიერ განხილულ იქნა ისეთი საპროცესო ნორმების დარღვევით, რომელსაც შეეძლო ემოქმედა განხილვის შედეგზე. სააპელაციო სასამართლოსათვის წარდგენილი საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს მთავარი ინსპექციის 17.11.04წ. დასკვნა იმის შესახებ, რომ ლოჯიების მიშენების მშენებლობის ნებართვა ქ. ბათუმის არქიტექტურისა და ქალაქმშენებლობის სამმართველოს მიერ გაცემულია საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 20.12.01წ. ¹72 ბრძანებით დამტკიცებული ,,მშენებლობის ნებართვისა და მშენებლობის წარმოების ნებართვის გაცემის დროებითი წესის" დარღვევით, აგრეთვე აჭარის ა/რ მთავრობის აპარატის 25.09.04წ. და აჭარის ა/რ ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს ქალაქმშენებლობის დეპარტამენტის 29.10.04წ. მიმართვები დადგენილი წესის დარღვევით ლოჯიების აშენების შესახებ ცნობილი იყო მოპასუხე ვ. ხ-ვის, რასაც ადასტურებს მისი წარმომადგენლის მ. ტ-ის სააპელაციო პალატაში წარმოდგენილი შეპასუხების შინაარსი (ს.ფ. 237-238).

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა თვლის, რომ საკასაციო საჩივრებში მითითებულ კანონის დარღვევებს ადგილი არა აქვს, სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა, რაც სსკ-ის 410-ე მუხლის თანახმად საკასაციო საჩივრების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველია.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 390-ე, 399-ე, 410-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. გ. ქ-ის, ნ. და ი. ხ-ების საკასაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდეს, უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 20.07.06წ. გადაწყვეტილება;

2. გ. ქ-ეს დაეკისროს სახელმწიფო ბაჟის სახით 300 ლარის სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ გადახდა. ი. და ნ. ხ-ებს დაეკისრო თანაბარწილად სახელმწიფო ბაჟი 300 ლარი სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ;

3. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.