¹ბს-904-865(კ-06) 16 თებერვალი, 2007 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
ნათია წკეპლაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
მოსამართლეები: ლალი ლაზარაშვილი, ნუგზარ სხირტლაძე
განხილვის ფორმა – ზეპირი განხილვის გარეშე
კასატორი (მოპასუხე) _ ბათუმის საგადასახადო ინსპექცია
მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) _ სპს ,,თ. დ-ე და ა-ა”
გასაჩივრებული განჩინება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 13 სექტემბრის განჩინება
დავის საგანი _ საგადასახადო შეტყობინების ბათილად ცნობა
საკასაციო სასამართლომ საქმის მასალების გაცნობის შედეგად
გ ა მ ო ა რ კ ვ ი ა :
სპს ,,ა-ას” დამფუძნებელმა თ. დ-ემ სარჩელი აღძრა ბათუმის საქალაქო სასამართლოში მოპასუხის _ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგადასახადო დეპარტამენტის ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიმართ, რომლითაც მოითხოვა საგადასახადო შეტყობინების ბათილად ცნობა (იხ. ს.ფ. 1-4).
საქმის გარემოებები:
აჭარის ა/რ სახელმწიფო საგადასახადო ინსპექციის მუშაკებმა 1998 წლის 7 დეკემბერს შეამოწმეს 1998 წლის 1 იანვრიდან 16 ნოემბრამდე განვლილ პერიოდში სპს ,,ა-ას” მიერ გაწეული საქმიანობა და ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება. შემოწმება მიმდინარეობდა 8-16 დეკემბერს. მოსარჩელე არ დაეთანხმა შემოწმების აქტით გაკეთებული დასკვნების ძირითად ნაწილს, არასრულყოფილებისა და არასწორი შეფასების გამო და წერილობითი ახსნა-განმარტებებით მიმართა ინსპექციას. მოსარჩელის განმარტებით, ინსპექციამ არასწორად დაადგინა, როცა მიუთითა, რომ არც შემოსავალში და არც საბუღალტრო აღრიცხვაში არ ჩანდა 23 348 ლარის ღირებულების ავეჯის რეალიზაცია, მაშინ, როცა შემოწმებაზე წარდგენილი მასალებით, აღნიშნული ავეჯი იყო ტურისტული ჯგუფის წევრების საკუთრება და მისი ერთიანი, ორგანიზებული ტრანსპორტირება მოხდა სპს-ის საზოგადოების სახელითა და მიღება-ჩაბარების აქტით ხელშეკრულების საფუძველზე. ავეჯი წაიღეს მესაკუთრეებმა პირადი სარგებლობისათვის, ანუ იგი არ იყო სარეალიზაციოდ შემოტანილი. მიუხედავად იმისა, რომ ავეჯი საბაჟოზე იყო განბაჟებული და მოქცეული იყო საბუღალტრო ანგარიშში, ბალანსს გარეთ, საგადასახადო ინსპექტორების მიერ შეფასდა როგორც აღურიცხავი საქონელი და სპს ,,ა-ას” სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ დაერიცხა გადასახადი ავეჯის სრული ღირებულების 100%, ანუ 23 348 ლარი.
მოსარჩელის განმარტებით, მისთვის შემოწმების აქტის ხელმოწერილი პირი არ გადაუციათ და არც საურავის დარიცხვაზე მიუღია შეტყობინება, ხოლო მომდევნო საგადასახადო შემოწმებისას აღნიშნული თანხა დაფიქსირდა, როგორც გადაუხდელი, რაზეც მოსარჩელემ წარადგინა პრეტენზია. 1999 წელს საგადასახადო სამსახურის თანამშრომლების მეწარმეებთან შეხვედრისას საგადასახადო ინსპექციის ხელმძღვანელმა სიტყვიერად აცნობა სპს ,,ა-ას” დამფუძნებელს _ თ. დ-ეს, რომ საკითხი გადაწყვეტილი იყო საზოგადოების სასარგებლოდ.
მოსარჩელემ მიუთითა, რომ 1998 წლიდან 2005 წლის მაისამდე საგადასახადო ინსპექციიდან ზემოაღნიშნული დავალიანების როგორც ძირითად ნაწილზე, ისე მიმდინარე კამერალურ დარიცხვებზე საგადასახადო შეტყობინება არ მისვლია. 2005 წლის მაისში მიღებული გასაჩივრებული შეტყობინებების თანახმად, ცნობილი გახდა გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობისა და ქონებაზე ყადაღის დადების შესახებ, სადაც აღნიშნული იყო სახელმწიფოსადმი დავალიანება საურავების ჩათვლით 77359 ლარი.
სპს ,,ა-ას” დამფუძნებელმა თ. დ-ემ არ ცნო დავალიანება და განმარტა, რომ 7 წლის განმავლობაში მას არ მიუღია კანონით დადგენილი შეტყობინება ძირითადი და დარიცხული საურავის თაობაზე და მხოლოდ 2005 წლის მაისში გახდა ცნობილი, რომ მას დაეკისრა ძირითადი თანხის _ 23 575 ლარისა და 7 წლის განმავლობაში დარიცხული საურავის გადახდა.
მოსარჩელემ კანონით დადგენილი წესით გაასაჩივრა ქონებაზე ყადაღის დადების ფაქტი. სასამართლომ 2006 წლის 17 მარტის განჩინებით სარჩელი არ დააკმაყოფილა და უარი ეთქვა მის ბათილობაზე. აღნიშნული (ამჟამად გასაჩივრებული) განჩინებით მოსარჩელისათვის ცნობილი გახდა, რომ საგადასახადო ინსპექციაში არსებული ინფორმაციის თანახმად, მას 2005 წლის მარტში გაეგზავნა საგადასახადო შეტყობინება, რომელიც მოსარჩელეს არ ჩაჰბარებია და ცნობილი მხოლოდ 2006 წლის 21 მარტის განჩინებით გახდა. შესაბამისად, მოსარჩელემ მოითხოვა ზემოაღნიშნული საგადასახადო შეტყობინების ბათილობაც.
სარჩელის სამართლებრივი საფუძვლები:
მოსარჩელემ მიუთითა, რომ გადასახადის ან სანქციის თანხის დარიცხვის შესახებ “საგადასახადო მოთხოვნის” (შეტყობინების) წარდგენის ხანდაზმულობის ვადას შეადგენს 6 წელი და იგი აითვლება შესაბამისი ვალდებულებების წარმოშობის კალენდარული წლის დასასრულიდან. ვალდებულებების წარმოშობის მატერიალური საფუძველი არის 1998 წლის 7 დეკემბრის აქტი, ამ ვადის დინება, საგადასახადო კოდექსის მე-5 მუხლის თანახმად, იწყება 1999 წლის 1 იანვრიდან და შესაბამისად, 2005 წლისთვის მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადა გასულია. ამასთან ერთად, საგადასახადო შემოწმების 1998 წლის აქტზე საგადასახადო სამსახურის საამისოდ უფლებამოსილ პირებს შესაბამისი გადაწყვეტილება არ მიუღიათ და “საგადასახადო მოთხოვნის” სახით, საგადასახადო კოდექსის 120-ე და 121-ე მუხლების თანახმად, მხარეთათვის არ გაუგზავნიათ. შესაბამისად, საგადასახადო კოდექსის 145-ე მუხლის მეორე და მესამე პუნქტების თანახმად, დავის მატერიალური საფუძვლების არსებობის მიუხედავად, ასეთი არ დაწყებულა, რამდენადაც არ მომხდარა ,,საგადასახადო მოთხოვნის” გაგზავნა საგადასახადო კოდექსის მე-80 და 112-ე მუხლების თანახმად.
მოსარჩელემ განმარტა, რომ ვალდებულების დამდგენი ურთიერთობა უნდა განხორციელებულიყო წერილობითი ფორმით, საგადასახადო კოდექსის 45-ე მუხლით დადგენილი ფორმით და მხარეს უნდა ჩაჰბარებოდა ამავე კოდექსის 46-ე მუხლის მიხედვით. შესაბამისად, მოსარჩელემ მოითხოვა ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2005 წლის მარტის “საგადასახადო მოთხოვნის” ბათილად ცნობა უსაფუძვლობისა და ხანდაზმულობის გამო, ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60 და ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლების საფუძველზე.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში მოპასუხემ – ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ არ ცნო სარჩელი და მოითხოვა მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა უსაფუძვლობის გამო.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 13 ივნისის გადაწყვეტილებით სპს ,,ა-ას” სარჩელი დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც საქალაქო სასამართლომ დაასაბუთა შემდეგნაირად:
საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტები:
1998 წლის 7 დეკემბრის ¹61 დროებითი მოწმობის საფუძველზე, 1998 წლის 16 დეკემბერს აჭარის ა/რ სახელმწიფო საგადასახადო ინსპექციის მუშაკებმა ჩაატარეს სპს-ში ,,ა-ა” ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შემოწმება. შემოწმების აქტის თანახმად, 1998 წელს სპს ,,ა-ამ” ირანის რესპუბლიკაში გადაიყვანა ჯგუფი, რომელმაც შემოიტანა 23 348 ლარის ღირებულების ავეჯი. აღნიშნული ავეჯი ფირმის მიერ არ იყო აღებული შემოსავალში და არც მისი რეალიზაცია ჩანდა, ხოლო დირექტორის განმარტებით, შემოტანილი ავეჯი იყო მათ მიერ გადაყვანილი ჯგუფის წევრების საკუთრება, რის დამადასტურებელი საბუთიც ფირმას არ გააჩნდა.
ზემოაღნიშნული აქტის საფუძველზე მოსარჩელეს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ გადასახდელად დაერიცხა 23 575 ლარი.
სასამართლო დადგენილად მიიჩნევს, რომ 1998 წლიდან 2005 წლამდე მოპასუხე ბათუმის საგადასახადო ინსპექციას მოსარჩელისათვის ზემოაღნიშნული თანხის სავალდებულო გადახდაზე და მასზე საურავების დარიცხვის შესახებ არანაირი ინფორმაცია (შეტყობინება) არ მიუღია. მაშინ მოქმედი საგადასახადო კოდექსის (1999 წლის რედაქციით) 238-ე მუხლის თანახმად, გადასახადების გადახდა ხდება ამ კოდექსითა და სხვა ნორმატიული აქტებით გათვალისწინებულ ვადებში. ამავე კოდექსის 239-ე მუხლის “ა” პუნქტის თანახმად კი გადასახადი ექვემდებარება გადახდას შეტყობინებაში მითითებული დარიცხვის ადგილის მიხედვით. აქედან გამომდინარე, იმ პერიოდშიც საგადასახადო კოდექსი იცნობდა გადასახადის გადახდის თაობაზე შეტყობინების ცნებას და სწორედ ამ საფუძვლით, სასამართლომ არ გაიზიარა მოპასუხის არგუმენტაცია შვიდი წლის განმავლობაში მოსარჩელისათვის ძირითად გადასახადსა და მასზე დარიცხულ საურავებზე ინფორმაციის მიუწოდებლობის მიზეზად საგადასახადო ინსპექცის მხრიდან “შეტყობინების” გაგზავნის ვალდებულების არარსებობის შესახებ.
სასამართლომ განმარტა, რომ საქმის განხილვის პერიოდში მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 46-ე მუხლის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის გადამხდელისათვის გასაგზავნი ნებისმიერი შეტყობინება ან სხვა დოკუმენტი შედგენილი უნდა იყოს წერილობითი ფორმით, ხელმძღვანელის მიერ ხელმოწერილი და ბეჭდით დამოწმებული. გადასახადის გადამხდელს უნდა ჩაჰბარდეს დოკუმენტის დედანი. დოკუმენტი ჩაბარებულად ითვლება, თუ იგი გაიგზავნა დაზღვეული საფოსტო გზავნილით ან პირადად გადაეცა გადასახადის გადამხდელს, ან მის უფლებამოსილ ან/და კანონიერ წარმომადგენელს. ამავე კოდექსის 45-ე მუხლის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს არც ერთ შეტყობინებას არა აქვს იურიდიული ძალა გადასახადის გადამხდელისათვის, თუ იგი არ არის შედგენილი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წერილობითი ფორმით და ამ კოდექსის 46-ე მუხლით დადგენილი წესით არ ჩაჰბარდა გადასახადის გადამხდელს.
სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია ასევე, რომ 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო მოთხოვნა სპს “ა-ას” დირექტორს ან ორგანიზაციის წარმომადგენელს არ ჩაჰბარებიათ. სასამართლო პროცესზე მოწმის სახით დაიკითხა საგადასახადო ინსპექცის თანამშრომელი ლ. გ-ი, რომელმაც განმარტა, რომ ¹94 საგადასახადო მოთხოვნა 2005 წლის მარტში პირადად ჩააბარა თ. დ-ის ოჯახის წევრს (რძალს), თუმცა სასამართლო სხდომაზე წარმოდგენილ შეტყობინების გაგზავნა-მიღების ჟურნალში შეტყობინების ჩაბარების გრაფაში არ არის საგადასახადო მოთხოვნა ¹94-ის ჩამბარებელი პირის ხელმოწერა. ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17 მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, თუ სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის არარა აქტად აღიარების, ბათილად ცნობის ან ძალადაკარგულად გამოცხადების შესახებ სარჩელის წარდგენის შემთხვევაში მტკიცების ტვირთი ეკისრება ადმინისტრაციულ ორგანოს, რომელმაც გამოსცა ეს აქტი. შესაბამისად, სასამართლომ განმარტა, რომ მოსარჩელეს 1998 წლიდან შვიდი წლის განმავლობაში არ ჩაჰბარებია დარიცხული ძირითადი გადასახადისა და საურავების თაობაზე საგადასახადო მოთხოვნა, ხოლო საგადასახადო კოდექსის მე-5 მუხლის თანახმად, საგადასახადო მოთხოვნის წარდგენის ხანდაზმულობის ვადაა 6 წელი, შესაბამისად, 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობა იყო საფუძვლიანი (იხ. ს.ფ. 46-47).
საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ბათუმის საგადასახადო ინსპექციამ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი მოტივით:
1998 წელს საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე სპს “ა-ას” დაერიცხა ბიუჯეტის სასარგებლოდ 24 378 ლარი. აღნიშნულ რევიზიაზე მზადყოფნა და თანხმობა დაადასტურა სპს “ა-ას” დირექტორმა თ. დ-ემ 1998 წლის 8 დეკემბრის ახსნა-განმარტებით. მან ასევე დაადასტურა, რომ შემოწმების პერიოდში ჩატარებული ინვენტარიზაციის აქტის ერთი ეგზემპლარი ჩაიბარა პირადად.
ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის წარმომადგენელმა განმარტა, რომ მოსარჩელის მითითება იმის შესახებ, რომ 1998 წლიდან 2005 წლის მაისამდე საგადასახადო ინსპექციიდან დავალიანების, როგორც ძირითად ნაწილზე, ისე დარიცხულ საურავებზე, არავითარი საგადასახადო შეტყობინება ან წერილობითი სახის განცხადება არ მიუღია და მხოლოდ 2005 წლის მაისს გახდა ამის შესახებ ცნობილი.
2005 წლის 2 მარტს სპს “ა-ას” გაეგზავნა და საზოგადოების დირექტორის ოჯახის წევრს (რძალს) ჩაჰბარდა ¹94 საგადასახადო მოთხოვნა _ რევიზიით დარიცხული ძირითადი თანხისა და დარიცხული საურავების შესახებ. ხოლო ამის შემდეგ სპს “ა-ას” წარმომადგენელს ჩაჰბარდა 2005 წლის 10 მაისის ¹259 შეტყობინება საგადასახადო განვითარების (იპოთეკის) უფლების წარმოშობის შესახებ და 2005 წლის 16 ივნისის ¹1-259 შეტყობინება ქონებაზე ყადაღის დადების შესახებ. 2000 წლის 18 აპრილს აჭარის ა/რ რესპუბლიკის საგადასახადო დეპარტამენტს განცხადებით მიმართა სპს “ა-ას” დირექტორმა და მოითხოვა კომისიის შექმნა, რომელიც შეისწავლიდა 1998 წლის 16 დეკემბრის საგადასახადო შემოწმების აქტს. აღნიშნულ განცხადებაზე სპს “ა-ას”, მაშინ მოქმედი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 256-ე მუხლის საფუძველზე, 2000 წლის 21 ივლისს გაეგზავნა პასუხი ¹218, რომლითაც ეცნობა, რომ განცხადებაში მოყვანილი მტკიცებულებები უსაფუძვლო იყო და დარიცხული თანხები ექვემდებარებოდა ბიუჯეტში გადახდას და გადაუხდელობის შემთხვევაში, გამოყენებული იქნებოდა ფინანსური სანქციები.
2001 წლის 4 ივნისს სპს “ა-ას” დირექტორმა იმავე მოთხოვნით კვლავ მიმართა საგადასახადო ინსპექციას, რაზედაც მაშინ მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 256-ე მუხლის პირველი და მესამე ნაწილების შესაბამისად გაეგზავნა პასუხი ¹283, სადაც განმარტებული იყო, რომ 2000 წლის 21 ივლისის ¹218 წერილზე აპელაცია საგადასახადო ორგანოში უნდა წარმოედგინა 20 დღის ვადაში, ვინაიდან აპელაციის ვადა გასული იყო, განცხადება განხილვას არ ექვემდებარებოდა. პასუხის მიღების შემდგომ მოსარჩელეს საგადასახადო ინსპექციის გადაწყვეტილება არც ზემდგომ საგადასახადო ორგანოში და არც სასამართლოში არ გაუსაჩივრებია. ასევე, 2004 წლის 4 ივნისს მოსარჩელეს გაეგზავნა შეტყობინება ¹260, რითაც ეცნობა ძირითადი თანხის დავალიანების დაფარვის აუცილებლობაზე.
აპელანტი ასევე არ დაეთანხმა სასამართლოს განმარტებას იმის თაობაზე, რომ სასამართლო სხდომაზე ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიერ წარმოდგენილი შეტყობინების გაგზავნა-მიღების აღმნიშვნელ ჟურნალში შეტყობინების ჩაბარების გრაფაში არ იყო ¹94 საგადასახადო მოთხოვნის ჩამბარებელი პირის ხელმოწერა. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის წარმომადგენელმა განმარტა, რომ სასამართლო სხდომაზე წარმოდგენილ ჟურნალში შეტყობინების ჩაბარების გრაფაში ხელს აწერს არა საგადასახადო მოთხოვნის მიმღები, არამედ საგადასახადო ინსპექციის ის თანამშრომელი, რომელმაც ჩააბარა აღნიშნული საგადასახადო მოთხოვნა საგადასახადო ორგანოში.
შესაბამისად, სპს “ა-ას” 2000 წლის 21 ივლისის ¹218, 2001 წლის 5 ივლისის ¹283 წერილებით და 2004 წლის 4 ივნისის ¹260 შეტყობინებით ეცნობა საგადასახადო შემოწმებით დარიცხული თანხების შესახებ, რაც ადასტურებს იმ ფაქტს, რომ ხანდაზმულობის ვადები დაცულია და არ არსებობს ¹94 საგადასახადო მოთხოვნის ბათილად ცნობის საფუძველი (იხ. ს.ფ 51-55).
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატაში მოწინააღმდეგე მხარემ – სპს “ა-ას” დირექტორმა არ ცნო სააპელაციო საჩივარი და მოითხოვა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 13 ივნისის გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ 2006 წლის 13 სექტემბრის განჩინებით არ დააკმაყოფილა ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის სააპელაციო საჩივარი, შესაბამისად, უცვლელად დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 13 ივნისის გადაწყვეტილება, რაც სააპელაციო სასამართლომ დაასაბუთა შემდეგნაირად:
სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტები:
1998 წლის 7 დეკემბრის ¹61 დროებითი მოწმობის საფუძველზე აჭარის ა/რ სახელმწიფო საგადასახადო ინსპექციის მუშაკებმა ჩაატარეს სპს “ა-ში” ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შემოწმება, რის შემდეგაც და საზოგადოებას ბიუჯეტის სასარგებლოდ დაერიცხა 23 575 ლარი. 2005 წლის 2 მარტს სპს “ა-ას” დირექტორს გაეგზავნა ¹94 საგადასახადო მოთხოვნა. სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ მოცემულ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები, რომ სპს “ა-ას” 1998 წლიდან 2005 წლამდე ძირითადი თანხის გადახდის და მასზე საურავების დარიცხვის შესახებ არანაირი შეტყობინება არ მიუღია.
სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ 2005 წლამდე მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 238-ე მუხლის თანახმად: ,,გადასახადის გადახდა ხდება ამ კოდექსითა და სხვა ნორმატიული აქტებით გათვალისწინებულ ვადაში", 239-ე მუხლით _ “გადასახადი ექვემდებარება გადახდას შეტყობინებაში მითითებული ადგილის მიხედვით", 236-ე მუხლით - “გადასახადის დარიცხული თანხის შესახებ გადამხდელს ეგზავნება შეტყობინება", ხოლო 237-ე მუხლი ითვალისწინებდა გადასახადის დარიცხვის გადახდისა და გადასინჯვის ექვსწლიანი ხანდაზმულობის ვადას. იგივე ვადებია დაწესებული საქმის განხილვისათვის მოქმედი საგადასახადო კოდექსით, კერძოდ, მე-5 მუხლის თანახმად, “საგადასახადო მოთხოვნის" წარდგენის ხანდაზმულობის ვადაა 6 წელი.
სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მტკიცება იმის თაობაზე, რომ, რადგანაც 2000 წლის 18 აპრილს და 2001 წლის 4 ივნისს სპს “ა-ას” დირექტორმა საგადასახადო დეპარტამენტს მიმართა განცხადებით 1998 წლის დეკემბრის აქტის გადამოწმების მიზნით კომისიის შექმნაზე, რაზედაც მათ მიერ გაცემული იყო უარყოფითი პასუხები, აღნიშნული გარემოება ადასტურებს მათ მიერ დარიცხული გადასახადის გადახდის ვალდებულების პერიოდულად შეხსენების ფაქტს. სასამართლომ ასევე არ გაიზიარა აპელანტის მტკიცება, რომ სპს “ა-ას” 2004 წლის ივნისში გაეგზავნა შეტყობინება ¹260, რითაც ეცნობა თანხის დავალიანების დაფარვის აუცილებლობაზე. ვინაიდან 1999 წლის საგადასახადო კოდექსის 236-ე მუხლი აწესებდა დარიცხული გადასახადის შესახებ გადამხდელისათვის შეტყობინების გაგზავნის წესს, ანუ გადასახადის დარიცხვის შემდეგ აუცილებელი იყო გადასახადის გადამხდელისათვის შეტყობინების გაგზავნა. ამდენად, მეწარმის განცხადებაზე გაცემული პასუხი არ შეიძლება ჩაითვალოს ასეთ შეტყობინებად, რადგანაც იგი ვერ შეცვლის შეტყობინების სამართლებრივ შედეგებს. ხოლო 2004 წლის 4 ივნისის ¹260 შეტყობინება არ აკმაყოფილებს 2005 წელს მოქმედი საგადასახადო კოდექსის 236-ე მუხლით დადგენილ შეტყობინების რეკვიზიტებს. აღნიშნული მუხლის თანახმად, შეტყობინება უნდა შეიცავდეს მონაცემებს: გადასახადის გადახდის ვადას, ადგილსა და წესს, დარიცხვის საფუძველს და გასაჩივრების წესს. სასამართლომ ასევე დაადგინა, რომ არ დასტურდებოდა აღნიშნული შეტყობინების ადრესატისათვის ჩაბარების ფაქტი. ვინაიდან, მართალია, შეტყობინება გაგზავნილია დაზღვეული ფოსტით, მაგრამ შეტყობინებას თან არ ახლავს მისი ადრესატისათვის ჩაბარების საფოსტო ქვითარი. შესაბამისად, სასამართლომ უსაფუძვლოდ მიიჩნია სააპელაციო საჩივარი (იხ. ს.ფ. 104-110).
სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ქუთაისის საგადასახადო ინსპექციამ, რომელმაც მოითხოვა სააპელაციო სასამართლოს 2006 წლის 15 მაისის განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
კასაციის მოტივები:
1998 წლის დეკემბერში სპს-ში “ა-ა" ჩატარდა საგადასახადო შემოწმება, რა დროსაც ამ უკანასკნელს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ დაერიცხა 23575 ლარი გადასახდელად. აღნიშნული გადასახადის და მასზე დარიცხული საურავის გადახდის ვალდებულების შესახებ სპს “ა-ას" გაეგზავნა შეტყობინება ¹299 _ საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობის შესახებ 10.05.05წ. და ასევე შეტყობინება ¹1-259 ქონებაზე ყადაღის დადების შესახებ 16.06.05წ. აღნიშნული შეტყობინებებით დასტურდება ის ფაქტი, რომ მოწინააღმდეგე მხარეს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ ერიცხებოდა ძირითადი გადასახადი 23 575 ლარი და ასევე საურავები.
2006 წლის 13 ივნისის გადაწყვეტილებაში სასამართლო მიუთითებს აღნიშნული 2006 წლის 17 მარტის განჩინების არსებობაზე, მაგრამ ამის მიუხედავად, სასამართლოს არ შეუჩერებია საქმის წარმოება ხსენებულ საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე.
სააპელაციო სასამართლოს 29.05.06წ. განჩინებით არ დაკმაყოფილდა მოწინააღმდეგე მხარის მოთხოვნა საგადასახადო შეტყობინების ბათილად ცნობის თაობაზე. მოცემულ შემთხვევაში მოწინააღმდეგე მხარე ვალდებული იყო შეესრულებინა აღიარებული საგადასახადო ვალდებულება _ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 12.23 მუხლის ,,გ” პუნქტის საფუძველზე, ანუ გადაეხადა სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ დარიცხული თანხები. აღნიშნული საგადასახადო შეტყობინებები საგადასახადო მოთხოვნის მსგავსად შეიცავს დარიცხული გადასახადების ოდენობას, მისი გადახდის ვალდებულებას და საგადასახადო მოთხოვნებისაგან განსხვავებით, ამავე დროს წარმოადგენს საგადასახადო ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიებებს. ამდენად, სსსკ-ის 266-ე მუხლის თანახმად, მოწინააღმდეგე მხარეს არ შეეძლო სადავო გაეხადა ხსენებული 2006 წლის 29 მაისის განჩინებით დადგენილი ფაქტები, სამართლებრივი ურთიერთობანი (სადავო თანხების გადახდის ვალდებულება) და, შესაბამისად, საქმის წარმოება უნდა შეწყვეტილიყო სსსკ-ის 272-ე მუხლის ,,გ” პუნქტის საფუძველზე.
Kკასატორის განმარტებით, 2006 წლის 13 სექტემბერს საქმის სასამართლო განხილვისას წარდგენილ იქნა 2006 წლის 29 მაისის განჩინება და შესაბამისი წერილობითი ახსნა-განმარტება, თუმცა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ ზემოთ აღნიშნულ ფაქტებს არ მიეცა სათანადო სამართლებრივი შეფასება, რითაც დაირღვა სსსკ-ის 105-ე მუხლი. გასაჩივრებულ 2006 წლის 13 სექტემბრის განჩინებაში სააპელაციო სასამართლო მხოლოდ აღწერილობით ნაწილში აცხადებს, რომ მოწინააღმდეგე მხარემ მიიღო ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2005 წლის 10 მაისის ¹299 შეტყობინება სპს “ა-ას" ქონების მიმართ, სახელმწიფოს სასარგებლოდ საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლების წარმოშობაზე და 2005 წლის 16 ივნისის ¹1-259 შეტყობინება ქონების შემდგომი რეალიზაციის მიზნით ყადაღის დადების თაობაზე და მოითხოვა მათი ბათილად ცნობა, თუმცა სამოტივაციო ნაწილში აღნიშნულ ფაქტს არ მისცემია სამართლებრივი შეფასება. სააპელაციო სასამართლომ სათანადოდ არ გამოიკვლია და არ შეისწავლა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები.
სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, ვინაიდან ¹94 საგადასახადო შეტყობინება ჩაჰბარდა მოწინააღმდეგე მხარეს 2005 წლის მარტს, ხოლო სარჩელი შეტანილია 2006 წლის მარტს _ ერთი წლის შემდეგ. მოცემულ შემთხვევაში სასამართლომ არ გაითვალისწინა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3 და საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 147.2; 147.7 მუხლებით დადგენილი მოთხოვნები.
კასატორის განმარტებით, რომ სასამართლომ არასწორად დაადგინა ფაქტობრივი გარემოებები, როცა მიუთითა, რომ მოსარჩელეს 1998 წლიდან 2005 წლამდე საგადასახადო შეტყობინება არ ჩაჰბარებია, ვინაიდან 1998 წლიდან არაერთი შეტყობინება და სხვა სახის მიმოწერა იყო გადამხდელსა და საგადასახადო ინსპექციას შორის. სპს “ა-ას” მიერ ორჯერ იქნა შეტანილი განცხადება საგადასახადო ინსპექციაში დარიცხულ თანხებთან დაკავშირებით. მოსარჩელეს ორივე შემთხვევაში გაეგზავნა პასუხი დარიცხული გადასახადების შესახებ.
სააპელაციო სასამართლომ არასწორად დაადგინა, რომ პასუხი ინსპექციის მიერ გაგზავნილი არაა დაზღვეული ფოსტით, იგი გადამხდელს არ მისვლია და შესაბამისად, გადასახადის გადამხდელს პასუხი არ მიუღია. სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 177-ე მუხლის I და II ნაწილების თანახმად, გადასახადის გადამხდელს ინსპექციის მოქმედება უნდა გაესაჩივრებინა ჩვეულებრივი წესით, რაც გადამხდელს არ გაუკეთებია. ამდენად, არ არსებობდა საფუძველი სასამართლოს გამოეყენებინა ხანდაზმულობის ვადა, რადგან საგადასახდო მოთხოვნა გაეგზავნა განცხადებაზე პასუხის სახით 2001 წელს.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2007 წლის 18 იანვრის განჩინებით ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნა დასაშვებად საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34.3 “გ” პუნქტის შესაბამისად /პროცესუალური კასაცია/ (იხ. ს.ფ. 82-85).
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების შესწავლის, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობისა და გასაჩივრებული განჩინების კანონიერება-დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მივიდა იმ დასკვნამდე, რომ ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს და უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 13 სექტემბრის განჩინება შემდეგ გარემოებათა გამო:
საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლომ კანონის მართებულად გამოყენებისა და განმარტების შედეგად საქმეზე არსებითად სწორი გადაწყვეტილება დაადგინა, საკასაციო საჩივარში მითითებულ დარღვევებს ადგილი არ ჰქონია, რის გამოც არ არსებობს განჩინების გაუქმების სამართლებრივი საფუძველი.
საკასაციო სასამართლო უსაფუძვლობის გამო ვერ გაიზიარებს კასატორის არგუმენტს იმის თაობაზე, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3 მუხლი, რადგან სპს “ა-ას” არ ჰქონდა უფლება ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2005 წლის 2 მარტის ¹94 სადავო საგადასახადო მოთხოვნა გაესაჩივრებინა ერთი წლის შემდეგ. აღნიშნულთან დაკავშირებით საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას იმის თაობაზე, რომ მოპასუხის მიერ ვერ იქნა დადასტურებული გადასახადის გადამხდელისათვის საგადასახადო შეტყობინების ჩაბარების ფაქტი, რისი მტკიცების ტვირთიც, ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 54.4 მუხლის შესაბამისად, ეკისრება ადმინისტრაციულ ორგანოს. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოპასუხის მიერ წარმოდგენილი შეტყობინებების გაგზავნა-მიღების აღმნიშვნელი ჟურნალის ამონაწერი არ წარმოადგენს საკმარის მტკიცებულებას სპს “ა-თვის” სადავო 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო შეტყობინების გაცნობის დასადასტურებლად.
საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3 მუხლის შესაბამისად, სარჩელი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის შესახებ წარდგენილ უნდა იქნეს აქტის გაცნობიდან ერთი თვის ვადაში. შესაბამისად, მითითებული ნორმა ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გასაჩივრების ვადის დენის დაწყებას უკავშირებს აქტის გაცნობას, რაც არის კანონმდებლობის იმპერატიული მოთხოვნა, რადგან აქტის გაცნობა წარმოადგენს აქტის კანონიერების და ძალაში შესვლის წინაპირობას. ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 54.1 მუხლის შესაბამისად, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი შესასრულებლად სავალდებულო ძალას იძენს მისი ადრესატისათვის ოფიციალური გაცნობით. ამდენად, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გასაჩივრების უფლების წარმოშობა უპირატესად დაკავშირებულია აქტის გაცნობასთან. ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 58.1 მუხლის თანახმად, აქტის გაცნობა გულისხმობს ადრესატისათვის მის გადაცემას ან ფოსტის მეშვეობით გაგზავნას. მოცემულ შემთხვევაში, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სპს “ა-ას” მიერ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3 მუხლი არ დარღვეულა, რადგან სადავო საგადასახადო შეტყობინებას იგი ოფიციალურად არ გასცნობია და ადრესატისათვის აქტის გაცნობის ფაქტი ვერ იქნა დადასტურებული ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიერ. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ დასტურდება სპს “ა-თვის” სადავო საგადასახადო შეტყობინების 2005 წლის მარტში ჩაბარების ფაქტი. მოპასუხის მიერ წარმოდგენილი შეტყობინებების გაგზავნა-მიღების აღმნიშვნელი ჟურნალის ამონაწერში გაკეთებული მითითება ¹94 საგადასახადო შეტყობინების ადრესატისათვის 2005 წლის 2 მარტს გაგზავნის შესახებ არ წარმოადგენს საკმარის მტკიცებულებას, რომლითაც დადასტურდებოდა სპს “ა-თვის” ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გაცნობის ფაქტი. იმ პირობებშიც კი, თუ გაზიარებული იქნება ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის წარმომადგენლის განმარტება, რომ შეტყობინებების გაგზავნა-მიღების აღმნიშვნელ ჟურნალში შეტყობინების ჩაბარების ფაქტის დადასტურება, როგორც წესი არ ხდება ადრესატის ხელმოწერით, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ წარმოდგენილი ჟურნალის ამონაწერი ვერ გამოდგება სპს “ა-თვის” ¹94 საგადასახადო შეტყობინების გაცნობის დასადასტურებლად, რადგან ჟურნალში არ არის გაკეთებული თავად საგადასახადო ინსპექციის წარმომადგენლის მიერ ჩანაწერი, თუ ვის ჩაჰბარდა აქტი და საერთოდ, ჩაჰბარდა თუ არა ადრესატს, როგორც სხვა საგადასახადო შეტყობინებების გაგზავნის შემთხვევაშია გაკეთებული ამავე ჟურნალში ჩანაწერი. საკასაციო სასამართლო ასევე იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას იმის თაობაზე, რომ საგადასახადო შეტყობინების შეკვეთილი წერილით გაგზავნის შემთხვევაში, წარმოდგენილი უნდა იქნეს საფოსტო ქვითარი ადრესატისათვის აქტის ჩაბარების შესახებ, რაც არ იქნა წარმოდგენილი ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიერ, რადგან ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 54.3 მუხლის შესაბამისად, ფოსტის მეშვეობით გაგზავნილი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ძალაში შესვლა დაკავშირებულია ადრესატის მიერ აქტის მიღებასთან.
საკასაციო სასამართლო მოთხოვნის ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით, ასევე ვერ გაიზიარებს კასატორის აპელირებას იმ გარემოებაზე, რომ 1998 წლიდან არაერთი შეტყობინება და სხვა სახის მიმოწერა იყო გადამხდელსა და საგადასახადო ინსპექციას შორის, რის გამოც სპს “ა-თვის” ცნობილი იყო საგადასახადო ვალდებულების არსებობის შესახებ. აღნიშნულს საკასაციო სასამართლო ვერ დაეთანხმება, რადგან ის გარემოება, რომ გადამხდელსა და საგადასახადო ინსპექციას შორის არსებობდა მიმოწერა, საიდანაც შესაძლოა გადამხდელმა იცოდა, რომ საგადასახადო ინსპექცია 1998 წლის 7 დეკემბერს ჩატარებული დროებითი შემოწმების შედეგად ედავებოდა ბიუჯეტის მიმართ დავალიანებას 23575 ლარს, არ ცვლის მოცემულ შემთხვევაში საქმის არსს, რადგან სპს “ა-ა” სადავოდ ხდის 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო შეტყობინების კანონიერებას, რის გამოც სარჩელის ხანდაზმულად მიჩნევის საფუძველი ვერ გახდება მხოლოდ ის გარემოება, 1998 წლიდან 2005 წლამდე მოსარჩელემ იცოდა თუ არა დავალიანების არსებობის შესახებ. კონკრეტულ შემთხვევაში გასაჩივრებულია 2005 წლის 2 მარტის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომლის გასაჩივრების ვადის დენა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22.3 მუხლის შესაბამისად, დაკავშირებულია აქტის გაცნობასთან, რაც ვერ იქნა დადასტურებული. მით უფრო, რომ მისი არსებობის შესახებ მოსარჩელისათვის ცნობილი ვერ იქნებოდა თავად აქტის გამოცემამდე.
საკასაციო სასამართლო უსაფუძვლობის გამო ასევე ვერ გაიზიარებს კასატორის არგუმენტს იმის თაობაზე, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა სსსკ-ის 266-ე მუხლი და 272-ე მუხლის “ბ” პუნქტი, რადგან საქმის წარმოება უნდა შეწყვეტილიყო იმის გამო, რომ არსებობდა კანონიერ ძალაში შესული ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2006 წლის 17 მარტის განჩინება. საკასაციო სასამართლო აღნიშნულს ვერ დაეთანხმება, რადგან 2006 წლის 17 მარტის განჩინებით, რომელიც უცვლელად დარჩა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 29 მაისის განჩინებით, იხილებოდა სპს “ა-ას” სარჩელი ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიერ ამავე ინსპექციის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების, კერძოდ, სპს “ა-ას” ქონებაზე გირავნობის უფლების წარმოშობის შესახებ 2005 წლის 10 მაისის ¹299 და ქონების შემდგომი რეალიზაციის მიზნით ყადაღის დადების შესახებ 2005 წლის 16 ივნისის ¹1-259 შეტყობინებების კანონიერების შესახებ, რის შედეგადაც სარჩელი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ აღნიშნული საფუძვლით არ არსებობდა სსსკ-ის 266-ე მუხლითა და 272-ე მუხლის “ბ” პუნქტით გათვალისწინებული საქმის წარმოების შეწყვეტის საფუძველი, რადგან მოცემულ შემთხვევაში სპს “ა-ას” სადავოდ არ გაუხდია 2006 წლის 17 მარტის განჩინებით დადგენილი ფაქტები და სამართლებრივი ურთიერთობები. წარმოდგენილი სარჩელით მოსარჩელე ასაჩივრებს საგადასახადო ინსპექციის ¹94 ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს, რომელიც წარმოადგენდა წინა სარჩელით გასაჩივრებული აქტების საფუძველს, კერძოდ, 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო შეტყობინებით მოხდა სპს “ა-თვის” გადასახადის დარიცხვა, ხოლო წინამდებარე სარჩელით გასაჩივრებული აქტები, ფაქტობრივად, წარმოადგენდა გადასახადის ამოღების უზრუნველყოფის ღონისძიებებს და მათი გამოყენების კანონიერება იყო სადავო, ხოლო მოცემულ შემთხვევაში, სადავოა თავად გადასახადის დარიცხვის კანონიერება. შესაბამისად, კანონიერ ძალაში შესული 2006 წლის 17 მარტის განჩინება არ წარმოადგენს იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლით არსებულ დავაზე გამოტანილ განჩინებას, რაც შეიძლებოდა გამხდარიყო საქმის წარმოების შეწყვეტის საფუძველი. არც 2006 წლის 17 მარტის განჩინებით დადგენილი ფაქტები გაუხდია სადავოდ მოსარჩელეს, რადგან წარმოდგენილი სარჩელით სადავოდ გამხდარ ფაქტებზე არ უმსჯელია და არ დაუდგენია სასამართლოს 2006 წლის 17 მარტის განჩინებით.
საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას სადავო 2005 წლის 2 მარტის ¹94 საგადასახადო შეტყობინების ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით და განმარტავს, რომ სადავო ურთიერთობის მომწესრიგებელი საგადასახადო კოდექსის (1997 წლის რედაქცია) 224-ე მუხლის შესაბამისად, ვალდებულების დამდგენი ურთიერთობები ხორციელდება წერილობით და არა აქვს იურიდიული ძალა, თუ წერილობითი ფორმით არ ჩაჰბარდა გადასახადის გადამხდელს. ამავე კოდექსის 236-ე მუხლის შესაბამისად, გადასახადის გადამხდელს დარიცხული თანხის შესახებ ეგზავნება შეტყობინება. ამავე კოდექსის 237.1 მუხლი ადგენს გადასახადის დარიცხვის ხანდაზმულობის ვადას, კერძოდ, მითითებული ნორმის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს მიერ გადასახადის დარიცხვის ვადა შეადგენს საგადასახადო პერიოდის დამთავრებიდან 6 წელს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლომ მართებულად ჩათვალა, რომ ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის მიერ სპს “ა-თვის” გადასახადის დარიცხვის შესახებ საგადასახადო შეტყობინება შედგენილ იქნა კანონმდებლობით დადგენილი ხანდაზმულობის ვადის დარღვევით, რადგან 1998 წლის 7 დეკემბერს ჩატარებული შემოწმების შედეგად დადგინდა რა ბიუჯეტის მიმართ დავალიანების _ 23575 ლარის არსებობა, საგადასახადო ინსპექციას გადასახადის დარიცხვა უნდა განეხორციელებინა საგადასახადო პერიოდის დამთავრებიდან 6 წლის განმავლობაში, რაც არ განუხორციელებია და მხოლოდ 2005 წლის 2 მარტს გასცა საგადასახადო შეტყობინება გადასახადის დარიცხვის შესახებ. აღნიშნულთან დაკავშირებით, საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის არგუმენტს იმის თაობაზე, რომ გადასახადის გადამხდელსა და საგადასახადო ორგანოს შორის არსებულ მიმოწერებში, კერძოდ, გადასახადის გადამხდელის 2000 წლის 18 აპრილისა და 2001 წლის 4 ივლისის წერილებზე გაცემულ პასუხებში აღნიშნული იყო სახელმწიფო ბიუჯეტში გადასახადის გადახდის ვალდებულების შესახებ. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ აღნიშნული არ წარმოადგენს ვალდებულების წარმოშობის საფუძველს და საგადასახადო მოთხოვნას არ წარმოადგენს წერილზე გაგზავნილი პასუხი. როგორც აღინიშნა, საგადასახადო კოდექსი (1997 წლის რედაქცია) განსაზღვრავდა გადასახადის დარიცხვის შესახებ შეტყობინების გაგზავნის ვალდებულებას და შეტყობინების ფორმას, რაც საგადასახადო ინსპექციის მიერ განხორციელდა მხოლოდ 2005 წლის 2 მარტს, საგადასახადო კოდექსით დადგენილი ხანდაზმულობის ვადის დარღვევით.
ამდენად, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლომ კანონის მართებულად გამოყენებისა და განმარტების შედეგად საქმეზე არსებითად სწორი გადაწყვეტილება დაადგინა, მართებულად მიიჩნია სასარჩელო მოთხოვნა ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის 2005 წლის 2 მარტის ¹94 სადავო საგადასახადო შეტყობინების ბათილად ცნობის შესახებ საფუძვლიანად, საკასაციო საჩივრის მოტივები არ წარმოადგენს საკმარის საფუძველს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებისათვის, რის გამოც ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს და უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 13 სექტემბრის განჩინება.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1.2, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 372-ე, 390-ე, 399-ე, 410-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ბათუმის საგადასახადო ინსპექციის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 13 სექტემბრის განჩინება;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.