ბს-926-890(კ-08) 6 ნოემბერი, 2008 წელი
ქ. თბილისი
ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ
შემდეგი შემადგენლობით:
თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)
მოსამართლეები: მარიამ ცისკაძე
ნინო ქადაგიძე
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა თ. კ-ას საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 23 მაისის განჩინების გაუქმების თაობაზე.
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
2006 წლის 29 დეკემბერს თ. კ-ამ სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხეების _ საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოსა და საქართველოს პრეზიდენტის მიმართ. მოსარჩელემ მოითხოვა: მოსამართლე თ. კ-ას თბილისის საოლქო სასამართლოს მოსამართლის თანამდებობიდან გათავისუფლებისა და საერთო სასამართლოების მოსამართლეთა რეზერვში ჩარიცხვის შესახებ საქართველოს პრეზიდენტის 2005 წლის 29 ნოემბრის ¹972 ბრძანებულების ბათილად ცნობა; მოპასუხეებისთვის თავიანთი უფლებამოსილების ფარგლებში ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალება მოსარჩელისთვის თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მოსამართლის უფლებამოსილების განხორციელების დაკისრების შესახებ, უფლებამოსილების დარჩენილი (2009 წლის 15 მაისამდე) ვადით; სათანადო მოპასუხისთვის ზიანის ანაზღაურების დაკისრება 2005 წლის 1 ნოემბრიდან მოსამართლის ხელფასის სრული ოდენობით, გადაწყვეტილების აღსრულებამდე. მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 7 მაისის ¹242 ბრძანებულებით დაინიშნა თბილისის საოლქო სასამართლოს მოსამართლედ 10 წლით _ 1999 წლის 15 მაისიდან 2009 წლის 15 მაისამდე უფლებამოსილების ვადით და უფლებამოსილებას ახორციელებდა თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატაში. “საერთო სასამართლოების შესახებ” საქართველოს ორგანულ კანონში 2005 წლის 23 ივნისს შეტანილი ცვლილებების თანახმად, თბილისის საოლქო სასამართლო 2005 წლის 1 ნოემბრიდან ლიკვიდირებულად გამოცხადდა. საქართველოს პრეზიდენტის 2005 წლის 29 ნოემბრის ¹972 ბრძანებულებით, “საერთო სასამართლოების შესახებ” საქართველოს ორგანული კანონის 54-ე მუხლის პირველი პუნქტის “ო” ქვეპუნქტსა და 511-ე მუხლის მე-2 პუნქტზე მითითებით, მოსარჩელე გათავისუფლებულ იქნა დაკავებული თანამდებობიდან და ჩაირიცხა საერთო სასამართლოების მოსამართლეთა რეზერვში. მოსარჩელის მტკიცებით, საერთო სასამართლოების მოსამართლეთა რეზერვში მისი ჩარიცხვის კანონით გათვალისწინებული საფუძვლები არ არსებობდა. “საერთო სასამართლოების შესახებ” საქართველოს ორგანული კანონის 541-ე მუხლის მე-2 პუნქტის მიხედვით, მოსამართლის მიერ სამოსამართლო უფლებამოსილების განხორციელებაზე უარის თქმის ან მისთვის სხვა სასამართლოს მოსამართლის უფლებამოსილების განხორციელების დაკისრების შეუძლებლობის შემთხვევაში, აღნიშნული მოსამართლე სასამართლოს ლიკვიდაციიდან არა უგვიანეს 3 თვისა, თავისუფლდებოდა დაკავებული თანამდებობიდან და წინასწარი წერილობითი თანხმობით, კანონმდებლობით დადგენილი წესით, ირიცხებოდა რეზერვში მისი სამოსამართლო უფლებამოსილების ვადის ამოწურვამდე. მოსარჩელისთვის სხვა (შესაბამის) სასამართლოში მოსამართლის თანამდებობა საქართველოს იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს არ შეუთავაზებია და ამის თაობაზე არც მოსარჩელის უარი არსებობდა, უპირობოდ თანხმობა კი რეზერვში ჩარიცხვაზე მოსარჩელეს არ განუცხადებია. 2005 წლის 3 ნოემბრის განცხადებით მოსარჩელემ თანხმობა განაცხადა რეზერვში ჩარიცხვაზე მხოლოდ იმ შემთხვევისთვის (როგორც ეს კანონშია გათვალისწინებული), თუ შეუძლებელი იქნებოდა სხვა სასამართლოს მოსამართლის უფლებამოსილების განხორციელების მისთვის დაკისრება, ხოლო მოსარჩელისთვის კანონის ნორმათა დაცვით, შესაბამისი სასამართლოს მოსამართლის უფლებამოსილების განხორციელების შეთავაზება და თანხმობის შემთხვევაში, მისი დანიშვნა შეუძლებელი არ იყო.
მოსარჩელე თ. კ-ამ თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში წარდგენილ ხარვეზის შევსების შესახებ განცხადებაში დააზუსტა, რომ მისთვის ზიანის ანაზღაურება უნდა დაკისრებოდა საქართველოს იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს.
მოპასუხე საქართველოს პრეზიდენტის წარმომადგენელმა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში წარადგინა შესაგებელი თ. კ-ას სარჩელზე, რომლითაც სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ “საერთო სასამართლოების შესახებ” საქართველოს ორგანული კანონის 541-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, სასამართლო წყობილების შეცვლასთან დაკავშირებით სასამართლოს ლიკვიდაციის, აგრეთვე, მოსამართლის თანამდებობის შემცირების შემთხვევაში მოსამართლეს, წინასწარი წერილობითი თანხმობითა და კანონმდებლობით დადგენილი წესით, შეიძლებოდა დაკისრებოდა შესაბამისი ან ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოს მოსამართლის უფლებამოსილების განხორციელება თავისი სამოსამართლო უფლებამოსილების ვადის ფარგლებში. ამდენად, კანონმდებელი მიუთითებდა უფლებამოსილების შესაძლო და არა სავალდებული დაკისრებაზე, რაც მოცემულ შემთხვევაში, წარმოადგენდა ამ უფლებამოსილების მატარებელი პირის _ საქართველოს პრეზიდენტის დისკრეციას მიკუთვნებულ საკითხს _ დაეკისრებინა თუ არა გათავისუფლებული მოსამართლისათვის სხვა სასამართლოს მოსამართლის უფლებამოსილება, რაც, პირველ რიგში, გულისხმობდა საქართველოს პრეზიდენტის ნებას, სასამართლოს ლიკვიდაციის შემთხვევაში, გათავისუფლებული მოსამართლისათვის უფლებამოსილების დაკისრების შესახებ.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 7 თებერვლის საოქმო განჩინებით საქართველოს პრეზიდენტის წარმომადგენლის შუამდგომლობა დაკმაყოფილდა და საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოდან გამოთხოვილ იქნა თ. კ-ას მიმართ აღძრული დისციპლინური დევნისა და მის მიმართ გამოყენებული პასუხისმგებლობის შესახებ არსებული კონფიდენციალური ინფორმაცია.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 22 მარტის გადაწყვეტილებით თ. კ-ას სასარჩელო განცხადების დაკმაყოფილებაზე უარი ეთქვა უსაფუძვლობის გამო.
საქალაქო სასამართლომ გაიზიარა მოპასუხე საქართველოს პრეზიდენტის წარმომადგენლის პოზიცია იმის შესახებ, რომ სასამართლოს ლიკვიდაციის შემთხვევაში, ხსენებული სასამართლოს მოსამართლისათვის სამოსამართლო უფლებამოსილების განხორციელების დაკისრება წარმოადგენდა საქართველოს პრეზიდენტის დისკრეციას მიკუთვნებულ საკითხს.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 22 მარტის გადაწყვეტილება და თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 7 თებერვლის საოქმო განჩინება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა თ. კ-ამ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილებისა და საოქმო განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 23 მაისის განჩინებით თ. კ-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 22 მარტის გადაწყვეტილება და თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 7 თებერვლის საოქმო განჩინება.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 23 მაისის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა თ. კ-ამ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება, იმ საფუძვლით, რომ სასამართლომ არასწორად განმარტა “საერთო სასამართლოების შესახებ” საქართველოს ორგანული კანონის 541-ე მუხლი.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2008 წლის 3 ოქტომბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული თ. კ-ას საკასაციო საჩივარი; მხარეებს მიეცათ უფლება, 2008 წლის 3 ოქტომბრის განჩინების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში წარმოედგინათ მოსაზრება, თუ რამდენად იყო დასაშვები განსახილველად საკასაციო საჩივარი საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით; საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვებობის შემოწმება განისაზღვრა 2008 წლის 6 ნოემბრამდე.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ თ. კ-ას საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს და არ ექვემდებარება დასაშვებად ცნობას შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დასაშვებობის ამომწურავ საფუძვლებს, როგორიცაა: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით და არსებობს ვარაუდი, რომ მას შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს დამკვიდრებული პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ ეწინააღმდეგება ამ კატეგორიის დავებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებულ პრაქტიკას.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლით, 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. თ. კ-ას საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;
2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2008 წლის 23 მაისის განჩინება;
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.