ბს-928-887(კ-06) 26 მარტი, 2007 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მაია ვაჩაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ნინო ქადაგიძე, ნუგზარ სხირტლაძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი (მოპასუხე) _ სს “ .. .."

წარმომადგენლები: ი. გ-ი, ი. გ-ე

მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) _ სახელმწიფო ქონების მართვის ზესტაფონის სამმართველო (ამჟამად საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველო)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 11 სექტემბრის გადაწყვეტილება

სარჩელის საგანი _ საიჯარო ქირისა და მასზე დარიცხული საურავის გადახდის დაკისრება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2003 წლის 13 იანვარს სახელმწიფო ქონების მართვის ზესტაფონის სამმართველომ სასარჩელო განცხადებით მიმართა ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხე სს “ .. .." მიმართ საიჯარო ქირისა და საურავის _ 9983 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ლარის დაკისრების თაობაზე.

მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ 2000 წლის 2 ოქტომბერს სახელმწიფო ქონების მართვის ზესტაფონის სამმართველომ კომერციული კონკურსის წესით იჯარით გადასცა სს “ .. .." მის მიმდებარე ტერიტორიაზე არსებული არასაცხოვრებელი ფართი _ ჯანმრთელობის საამქრო (სასტუმრო). მოსარჩელესა და მოპასუხეს შორის 2002 წლის 2 ოქტომბერს გაფორმდა საიჯარო ხელშეკრულება 10 წლის ვადით. ხსენებული სასტუმროს წლიური საიჯარო ქირა განისაზღვრა “საქართველოს ეროვნული მეურნეობის ძირითადი ფონდების გადაფორმების შესახებ" საქართველოს პრეზიდენტის 1997 წლის 9 ივნისის ¹295 ბრძანებულების შესაბამისად, რამაც შეადგინა საიჯარო ქონების ნარჩენი ღირებულების 2,5%, ანუ 2258 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ეროვნულ ვალუტაში. მოიჯარემ ივალდებულა, ხელშეკრულების სანოტარო წესით დამოწმების დღიდან გადაეხადა მეიჯარისთვის საკონკურსო კომისიის მიერ დადგენილი სახელმწიფო ქონების სარგებლობისათვის განკუთვნილი წლიური საიჯარო ქირა _ 2270 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ეროვნულ ვალუტაში, კვარტალურად, თანხის წინასწარი გადახდით თვის პირველი დეკადის განმავლობაში.

მოსარჩელის განმარტებით, მიუხედავად მის მიერ არაერთგზის მიმართვისა და პრეტენზიებისა მოპასუხის მიმართ საიჯარო ქირისა და საურავის გადახდის მოთხოვნით, არ მომხდარა მოპასუხეზე რიცხული საიჯარო ქირისა და საურავის გადახდა. 2001 წლის საიჯარო ქირის დარჩენილმა დავალიანებამ შეადგინა 1623 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ეროვნულ ვალუტაში, რომელსაც დაერიცხა საურავი _ 4211 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ეროვნულ ვალუტაში, სულ 2002 წლის დავალიანებამ შეადგინა 5834 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ეროვნულ ვალუტაში. 2002 წლის საიჯარო ქირა შეადგენდა 1703 აშშ დოლარის ეკვივალენტს ეროვნულ ვალუტაში, საურავი _ 2446 აშშ დოლარისა და 4149 აშშ დოლარის ეკვივალენტს ეროვნულ ვალუტაში.

მოსარჩელის მითითებით, 2001-2002 წლებში ჯანმრთელობის საამქროს (სასტუმრო) საიჯარო ქირისა და მასზე დარიცხული საურავის დავალიანებამ სულ შეადგინა 9983 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ეროვნულ ვალუტაში.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2003 წლის 28 სექტემბრის განჩინებით სს “ .. .." შუამდგომლობა დაკმაყოფილდა და ადმინისტრაციული საქმე ¹3/63 ერთ წარმოებად გაერთიანდა ¹3/65 ადმინისტრაციულ საქმესთან.

სს “ .. .." ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოში წარადგინა შესაგებელი, რომლითაც სარჩელი ცნო ნაწილობრივ, კერძოდ, ძირითადი საიჯარო თანხის გადახდის მოთხოვნის ნაწილში, ხოლო მასზე დარიცხული საურავის ნაწილში არ ცნო სარჩელი და მიიჩნია, რომ იგი შეუსაბამოდ იყო გაზრდილი, რის გამოც უნდა შემცირებულიყო. შესაგებლის ავტორის მითითებით, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წლიური პროცენტის ოდენობა მერყეობდა 25-დან 30 პროცენტამდე, მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირგასამტეხლოს ოდენობა ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე 0,5%-ს, ყოველწლიურად კი 182,5%-ს შეადგენდა.

2003 წლის 19 ნოემბერს საქართველოს ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის სამინისტროს ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ (სახელმწიფო ქონების მართვის ზესტაფონის სამმართველოს უფლებამონაცვლე) დაზუსტებული სასარჩელო განცხადებით მიმართა ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხე სს “ .. .." მიმართ და მოითხოვა მოპასუხეს დაკისრებოდა ძირითადი საიჯარო ქირის _ 29419 აშშ დოლარის ეკვივალენტის ეროვნულ ვალუტაში, ხოლო ჯარიმის სახით (ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე) 80846,03 აშშ დოლარის ეკვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში 2003 წლის 1 ოქტომბრისათვის. ამასთან, მოსარჩელემ მოითხოვა კლუბის, აუზის, სტადიონის, კვებისა და ვაჭრობის ობიექტების არასაცხოვრებელ ფართზე მხარეებს შორის 2000 წლის 2 ოქტომბერს დადებული იჯარის ხელშეკრულებების მოშლა.

2003 წლის 3 დეკემბერს სს “ .. .." შეგებებული სასარჩელო განცხადებით მიმართა ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოს და მოითხოვა მოწინააღმდეგე მხარისათვის 165000 ლარის გადახდის დაკისრება სს “ .. .." სასარგებლოდ, ასევე _ ურთიერთმოთხოვნათა გაქვითვა მხარეთა შორის.

შეგებებული სარჩელის ავტორის განმარტებით, სს “ზესტაფონის .. ..", შესაბამისი ხელშეკრულების დადებამდე, წინა წლებში მოპასუხისათვის წინასწარ ჰქონდა გადახდილი 165000 ლარი და სანამ მოპასუხეს გადაეცემოდა იჯარით აღებული ობიექტები, ხსენებული საზოგადოების ბალანსის თანახმად, ისინი ეკუთვნოდა სს “ .. ..".

შეგებებული სარჩელის ავტორი აღნიშნავდა, რომ, ვინაიდან სასარჩელო მოთხოვნის თანხის გაანგარიშებისას არ იქნა გათვალისწინებული მის მიერ წინასწარ გადახდილი თანხების იმჟამინდელ გადასახდელში გაქვითვის საკითხი, აღნიშნულიდან გამომდინარე, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 976-ე მუხლის შესაბამისად, უსაფუძვლოდ გადახდილი თანხების უკან დაბრუნება მოითხოვა, რათა მომხდარიყო ურთიერთმოთხოვნათა გაქვითვა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 442-ე მუხლის თანახმად, რომლის მიხედვითაც, ორ პირს შორის არსებული ურთიერთმოთხოვნა შეიძლებოდა შემწყდარიყო, თუ დამდგარი იყო ამ მოთხოვნათა შესრულების ვადა.

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2005 წლის 11 მარტის გადაწყვეტილებით საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს ზესტაფონის რაიონულ სამმართველოს უარი ეთქვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე; სს “ .. .." შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნა დაკმაყოფილდა; ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს ზესტაფონის რაიონულ სამმართველოსა და სს “ .. .." შორის არასაცხოვრებელ ფართზე იჯარის უფლების აღების შესახებ 2000 წლის 2 ოქტომბერს დადებული ¹1, ¹2, ¹3, ¹4, ¹5, ¹6, ¹7 ხელშეკრულებები.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის სამინისტროს ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილება.

ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005 წლის 22 ივლისის განჩინებით ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2005 წლის 11 მარტის გადაწყვეტილება.

აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის სამინისტროს ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე _ უარის თქმა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 მარტის განჩინებით ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა ქუთაისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005 წლის 22 ივლისის განჩინება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს.

საკასაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ სააპელაციო სასამართლოს არ უმსჯელია და არ გამოუკვლევია, როდის გახდა ცნობილი მხარისათვის შეცილების საფუძვლების არსებობა და შეიძლებოდა თუ არა ხელშეკრულების დადების მომენტში მხარეს არ სცოდნოდა აღნიშნული საფუძვლების არსებობის თაობაზე, საკასაციო სასამართლომ გააკეთა ხაზგასმა, რომ საქმეში წარმოდგენილი მასალები არ იძლეოდა მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულებების ბათილობის საფუძველს, რის გამოც საქმე ამ ნაწილში საჭიროებდა დამატებით გამოკვლევას. საკასაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ ქ. ზესტაფონში, ... ქუჩაზე მდებარე სასტუმროსა და მ-ის ქუჩაზე არსებული საავადმყოფო პოლიკლინიკის სააქციო საზოგადოებისადმი კუთვნილებასთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები საჭიროებდა დამატებით გამოკვლევას, სააპელაციო სასამართლოს, აგრეთვე, უნდა ემსჯელა, წარმოადგენდა თუ არა მითითებული ქონება სააქციო საზოგადოების საკუთრებაში აღრიცხვამდე სახელმწიფო საკუთრებას.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 11 სექტემბრის განჩინებით ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2005 წლის 11 მარტის გადაწყვეტილება; სს “ .. .." ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს სასარგებლოდ დაეკისრა ძირითადი ქირის _ 29419 აშშ დოლარისა და ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე ჯარიმის _ 80846,03 აშშ დოლარის ეკვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში; მოიშალა ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოსა და სს “ .. .." შორის 2000 წლის 2 ოქტომბერს დადებული ¹1, ¹2, ¹3, ¹4, ¹5, ¹6, ¹7 საიჯარო ხელშეკრულებები; სს “ .. .." შეგებებული სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლომ საქმის მასალების მიხედვით, დადგენილად მიიჩნია, რომ 2000 წლის 2 ოქტომბერს ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოსა და სს “ .. .." შორის გაფორმდა იჯარის ხელშეკრულებები 7 ობიექტზე, კერძოდ: ... კომბინატზე ორი ხელშეკრულება (სტადიონსა და აუზზე); სამი ხელშეკრულება ... საამქროზე (სამ სხვადასხვა ობიექტზე); კვებისა და ვ...ის კომბინატსა და ....ზე. დასახელებული ხელშეკრულებების ვადა განისაზღვრა 2000 წლის 2 ოქტომბრიდან 2010 წლის 2 ოქტომბრამდე, ხოლო მითითებული ხელშეკრულებების 2.2 პუნქტის შესაბამისად, საიჯარო ქირის გადახდა უნდა მომხდარიყო წინასწარ, კვარტალურად, იმავე ხელშეკრულებების 5.1 პუნქტის თანახმად კი, ხელშეკრულების 2.2 პუნქტით გათვალისწინებულ ვადაში საიჯარო ქირის გადაუხდელობისათვის მოიჯარეს უნდა გადაეხადა მეიჯარისათვის ჯარიმა _ საიჯარო ქირის 0,5 პროცენტი ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე. საიჯარო ქირამ და მასზე დარიცხულმა საჯარიმო თანხამ სარჩელის შეტანის მომენტისათვის შეადგინა 110265,03 აშშ დოლარი.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ აპელანტს ზემოაღნიშნული თანხის მოთხოვნაზე უარი უთხრა იმ მოტივით, რომ წინამდებარე ხეშეკრულებები დადებული იყო არსებითი შეცდომის საფუძველზე და წარმოადგენდა ბათილ გარიგებებს. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ არასწორად გამოიყენა და არასწორად განმარტა კანონი.

სააპელაციო სასამართლომ საქმის მასალების მიხედვით, დადასტურებულად მიიჩნია, რომ ზემოხსენებულ ხელშეკრულებებში მითითებული ობიექტები განეკუთვნებოდა მუნიციპალურ საკუთრებას, მიუხედავად იმისა, რომ აღნიშნული ობიექტები სს “ .. .." ბალანსზე ირიცხებოდა. საქმეში არსებული გრძელვადიან ფინანსურ დაბანდებათა არსებობისა და შეფასების აქტის ¹9 დანართით დასტურდებოდა, რომ სადავო ხელშეკრულებებში მითითებული ობიექტები დარჩა მუნიციპალურ საკუთრებაში. ამდენად, საქმის მასალების მიხედვით, უდავოდ დადასტურებული იყო, რომ სს “ .. .." დასახელებული ხელშეკრულებების დადების მომენტისათვის არ მოუხდენია აღნიშნული ობიექტების პრივატიზება. აღნიშნულ გარემოებას ადასტურებდა თავად სს “ .. .." წარმომადგენელი თავის შეგებებულ სარჩელში, რომლითაც იგი სადავოდ ხდიდა არა თავად ხელშეკრულებებს, არამედ სარჩელით მოთხოვნილი თანხის ოდენობას და ითხოვდა მის გაქვითვას, თუმცა მოგვიანებით შეგებებული სარჩელის ავტორის მიერ დაზუსტებულ იქნა მოთხოვნა და საბოლოოდ მან მოითხოვა მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულებების ბათილად ცნობა. საქმეში არსებული ზესტაფონის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ გაცემული ცნობით დასტურდებოდა, რომ საქარხნოს ქუჩაზე მდებარე სასტუმრო სს “ .. .." საკუთრებად რეგისტრირებული იყო 2003 წლის 19 თებერვლიდან, ხოლო საავადმყოფო პოლიკლინიკა _ 2004 წლის 18 ივნისიდან. სახელმწიფო ქონების მართვის ზესტაფონის სამმართველოს სარჩელი სასამართლოში წარდგენილი იყო 2003 წლის 1 იანვარს, მოსარჩელის მოთხოვნა კი შეეხებოდა ზემოხსენებული ხელშეკრულებების დადებიდან 2003 წლის 1 იანვრამდე პერიოდს.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ ზესტაფონის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2006 წლის 11 სექტემბერს გაცემული ცნობით ასევე დასტურდებოდა, რომ სადავო ხელშეკრულებებში მითითებული ობიექტებიდან ორი ობიექტი _ საფეხბურთო სტადიონი და საცურაო აუზი იმჟამად ითვლებოდა სახელმწიფო საკუთრებად. ზემოაღნიშნული მტკიცებულებები უდავოდ ადასტურებდა იმ ფაქტობრივ გარემოებებს, რომ დასახელებულ ხელშეკრულებებში აღნიშნული ობიექტები სადავო პერიოდის გათვალისწინებით (ხელშეკრულებების დადებიდან სასამართლოში სარჩელის შეტანამდე) წარმოადგენდა სახელმწიფო საკუთრებას და მოსარჩელეს (აპელანტს) იმ პერიოდისათვის გააჩნდა მოთხოვნის სამართლებრივი საფუძველი.

სააპელაციო სასამართლომ საქმის მასალების მიხედვით, უდავოდ დადასტურებულად მიიჩნია ის ფაქტობრივი გარემოებაც, რომ სადავო ხელშეკრულებების საფუძველზე სს “ .. .." საიჯარო ქირის გადახდის სახით, გარკვეული ვალდებულებები შესრულებული ჰქონდა, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 361-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად კი, ყოველი შესრულება გულისხმობდა ვალდებულების არსებობას.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მხრიდან საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 72-ე და 73-ე მუხლებზე მითითება და განმარტა, რომ იმავე კოდექსის 79-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, შეცილება უნდა მომხდარიყო შეცილების საფუძვლების შეტყობის მომენტიდან ერთი თვის ვადაში, რის გამოც სააპელაციო სასამართლო არ იზიარებდა სს “ .. .." მტკიცებას, რომ სადავო ხელშეკრულებები დადებული იყო არსებითი შეცდომის საფუძველზე და თითქოს საიჯარო ობიექტები არ წარმოადგენდა სახელმწიფო საკუთრებას. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ სს “.. .." წარმომადგენელმა აღნიშნული პოზიცია დააფიქსირა მხოლოდ პირველი ინსტანციის სასამართლოში მთავარ სხდომაზე განმარტების მიცემის დროს, ხოლო მანამდე იგი ადასტურებდა და აღიარებდა მოსაჩელესთან (აპელანტთან) ვალდებულებით ურთიერთობაში ყოფნის ფაქტს.

სააპელაციო სასამართლომ კიდევ ერთხელ გააკეთა ხაზგასმა იმის თაობაზე, რომ საქმეში წარმოდგენილი მასალებით დასტურდებოდა სადავო ხელშეკრულებებში აღნიშნული ობიექტების მუნიციპალურ საკუთრებაში ყოფნის ფაქტი, რის გამოც არ არსებობდა ამ საფუძვლით ხსენებული ხელშეკრულებების ბათილად ცნობის საფუძველი და ამდენად, სს “ .. .." შეგებებული სარჩელი სადავო საიჯარო ხელშეკრულებების ბათილად ცნობის თაობაზე, არ უნდა დაკმაყოფილებულიყო, ხოლო თავდაპირველი სარჩელი საიჯარო ქირის, ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე დარიცხული ჯარიმისა და სადავო ხელშეკრულებების ვადამდე მოშლის თაობაზე, უნდა დაკმაყოფილებულიყო, რაც გამომდინარეობდა აღნიშნული საიჯარო ხელშეკრულებების 2.2, 3.1, 5.1 მუხლებისა და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 405-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მოთხოვნებიდან.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 11 სექტემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა სს “ .. .." წარმომადგენელმა ი. გ-მა, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა და შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება.

კასატორის განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში არსებობს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტური საფუძვლები, კერძოდ, ხსენებული მუხლის “გ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საფუძველი _ სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა სს “ .. .." წარმომადგენლის მონაწილეობის გარეშე. სს “ .. .." წარმომადგენელ მ. კ-ის სახელზე გაცემულ მინდობილობას გასული ჰქონდა ვადა, რის გამოც მან ვერ მიიღო მონაწილეობა საქმის განხილვაში.

კასატორის მტკიცებით, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ბუნდოვანია და აკლია დასაბუთება, კერძოდ, სააპელაციო სასამართლომ ყოველგვარი გამოკვლევის გარეშე მიიღო მტკიცებულებად ზესტაფონის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2006 წლის 11 სექტემბერს გაცემული ცნობა, რომლითაც დასტურდება, რომ სადავო ხელშეკრულებებში მითითებული ობიექტებიდან ორი ობიექტი _ საფეხბურთო სტადიონი და საცურაო აუზი ამჟამად ითვლება სახელმწიფო საკუთრებად და აპელანტმა მხოლოდ ხსენებული ორი ობიექტის სტატუსის შესახებ შეძლო დასახელებული ცნობის წარდგენა, ხოლო დანარჩენი ობიექტების სამართლებრივი სტატუსის თაობაზე, მიუხედავად საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 მარტის განჩინებაში არსებული შესაბამისი მითითებისა, სააპელაციო სასამართლოს საერთოდ არ უმსჯელია.

კასატორის განმარტებით, საიჯარო ობიექტებს შორის მოხსენიებული კვების კომბინატი ფიზიკურად არ არსებობს და სააპელაციო სასამართლოს არ მოუთხოვია აღნიშნული ობიექტის შესახებ სარეგისტრაციო სამსახურის მონაცემები, არ გამოუკვლევია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 მარტის განჩინებით განსაზღვრული გარემოებები და მხოლოდ აპელანტის მოსაზრებებზე დაყრდნობით მიიღო დაუსაბუთებელი გადაწყვეტილება, რის გამოც არსებობს ასევე საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე” და “ე¹” ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტური საფუძვლები.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 21 დეკემბრის განჩინებით, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული სს “ .. .." საკასაციო საჩივარი; მხარეებს მიეცათ უფლება, 2006 წლის 21 დეკემბრის განჩინების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში წარმოედგინათ მოსაზრება, თუ რამდენად იყო დასაშვები განსახილველად საკასაციო საჩივარი ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით; ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვებობის შემოწმება განისაზღვრა 2007 წლის 28 თებერვლამდე.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 28 თებერვლის განჩინებით სს “ .. .." საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნა დასაშვებად საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის “გ” ქვეპუნქტით და მისი განხილვა დაინიშნა 2007 წლის 28 მარტს მხარეთა დასწრების გარეშე.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო ზეპირი მოსმენის გარეშე გაეცნო საქმის მასალებს, შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობა, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და მიიჩნევს, რომ სს “ .. .." წარმომადგენელ ი. გ-ის საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს კასატორის მოსაზრებას, რომ სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა სს “ .. .." წარმომადგენლის მონაწილეობის გარეშე. კასატორი მიუთითებს, რომ სს “ .. .." წარმომადგენელ მ. კ-ის სახელზე გაცემულ მინდობილობას გასული ჰქონდა ვადა, რის გამოც მან ვერ მიიღო მონაწილეობა საქმის განხილვაში.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ, როგორც მოცემული საქმის მასალებიდან ირკვევა, სააპელაციო სასამართლომ 2006 წლის 11 სექტემბრის სასამართლო სხდომის შესახებ შეტყობინებები გაუგზავნა მხოლოდ სს “ .. .." და ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს, რომელთაც ჩაბარდათ ხსენებული შეტყობინებები, ხოლო სს “ .. .." წარმომადგენელ ი. გ-ისათვის აღნიშნული სხდომის თაობაზე სასამართლო შეტყობინება არ გაუგზავნია, მაშინ, როდესაც საქმის მასალებში წარმოდგენილია სს “ .. .." გენერალური დირექტორის მიერ 2003 წლის 22 სექტემბერს ი. გ-ის სახელზე საქმის წარმოების დამთავრებამდე ვადით გაცემული მინდობილობა. აღნიშნული მინდობილობის მიხედვით, ი. გ-ს მიენიჭა უფლებამოსილება, სს “ .. .." ინტერესების დაცვა განეხორციელებინა ნებისმიერ ადმინისტრაციულ ორგანოსა და სასამართლო ინსტანციაში სახელმწიფო ქონების მართვის ზესტაფონის სამმართველოს (ამჟამად საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს ზესტაფონის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველო) სარჩელის სასამართლო განხილვასთან დაკავშირებით, ანუ ხსენებული ქარხანა ი. გ-ის მეშვეობით აწარმოებდა საქმეს სასამართლოში. მართალია, დასახელებულ მინდობილობაში არ იყო მითითებული ი. გ-ის მისამართი, მაგრამ აღნიშნული არ ნიშნავს იმას, რომ სააპელაციო სასამართლოსათვის არ იყო ცნობილი მისი მისამართი, რადგან საქმის მასალებში მოიპოვება სს “ .. .." აღმასრულებელი დირექტორის მიერ 2004 წლის 4 მაისს ი. გ-ის სახელზე 2005 წლის 4 მაისამდე გაცემული მინდობილობა, რომელშიც მითითებულია ი. გ-ის მისამართი _ ქ. მცხეთა, ... ქ. ¹5, ბინა ¹6. ი. გ-მა საკასაციო საჩივარსაც დაურთო სს “ .. .." აღმასრულებელი დირექტორის მიერ 2006 წლის 1 მარტს მის სახელზე გაცემული მინდობილობა, რომელშიც მითითებულია ი. გ-ის მისამართი _ ქ. მცხეთა, ... ქ. ¹15.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-13 მუხლის მე-4 ნაწილზე, რომლის მიხედვითაც, თუ მხარე საქმეს აწარმოებს წარმომადგენლის მეშვეობით, ყველა დოკუმენტი ეგზავნება წარმომადგენელს, გარდა ამ მუხლით გათვალისწინებული შემთხვევისა, როდესაც დოკუმენტი მხარესაც უნდა გაეგზავნოს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციულ პროცესში, სამოქალაქო პროცესისაგან განსხვავებით, გამოიყენება საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის ზემოთ მითითებული ნორმით დადგენილი სპეციალური წესი, რომელიც ითვალისწინებს სასამართლოს მიერ წარმომადგენლისათვის დოკუმენტების გაგზავნის ვალდებულებას.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-13 მუხლის მე-4 ნაწილის იმპერატიული მოთხოვნა, რის გამოც მოცემულ შემთხვევაში არსებობს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ბ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტური საფუძველი _ სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა ერთ-ერთი მხარის _ სს “ .. .." კანონიერი წარმომადგენლის _ ი. გ-ის გარეშე, რომელსაც სააპელაციო სასამართლოს სხდომის შესახებ არ გაგზავნია სასამართლო შეტყობინება კანონით დადგენილი წესით.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ, როგორც კასატორი მიუთითებს, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ბუნდოვანია და აკლია დასაბუთება, კერძოდ, სააპელაციო სასამართლომ ყოველგვარი გამოკვლევის გარეშე მიიღო მტკიცებულებად ზესტაფონის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2006 წლის 11 სექტემბერს გაცემული ცნობა, რომლითაც დასტურდება, რომ სადავო ხელშეკრულებებში მითითებული ობიექტებიდან ორი ობიექტი _ სტადიონი და საცურაო აუზი ამჟამად ითვლება სახელმწიფო საკუთრებად და აპელანტმა მხოლოდ ხსენებული ორი ობიექტის სტატუსის შესახებ შეძლო დასახელებული ცნობის წარდგენა, ხოლო დანარჩენი ობიექტების სამართლებრივი სტატუსის თაობაზე, მიუხედავად საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 მარტის განჩინებაში არსებული შესაბამისი მითითებისა, სააპელაციო სასამართლოს საერთოდ არ უმსჯელია, მაშინ, როდესაც საიჯარო ობიექტებს შორის მოხსენიებული კვების კომბინატი ფიზიკურად არ არსებობს და სააპელაციო სასამართლოს არ მოუთხოვია აღნიშნული ობიექტის შესახებ სარეგისტრაციო სამსახურის მონაცემები, არ გამოუკვლევია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2006 წლის 22 მარტის განჩინებით განსაზღვრული გარემოებები და მხოლოდ აპელანტის მოსაზრებებზე დაყრდნობით მიიღო დაუსაბუთებელი გადაწყვეტილება.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ 2006 წლის 22 მარტის განჩინებით სააპელაციო სასამართლოს შესასრულებლად მისცა მთელი რიგი მითითებები, კერძოდ, საკასაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ სააპელაციო სასამართლოს არ ჰქონდა ნამსჯელი და გამოკვლეული, თუ როდის გახდა ცნობილი მხარისათვის შეცილების საფუძვლების არსებობა და შეიძლებოდა თუ არა ხელშეკრულების დადების მომენტში მხარეს არ სცოდნოდა აღნიშნული საფუძვლების არსებობის თაობაზე, საქმეში წარმოდგენილი მასალები არ იძლეოდა მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულებების ბათილობის საფუძველს, რის გამოც საქმე ამ ნაწილში საჭიროებდა დამატებით გამოკვლევას, ამასთან, ქ. ზესტაფონში, ... ქუჩაზე მდებარე სასტუმროსა და მ-ის ქუჩაზე არსებული საავადმყოფო პოლიკლინიკის სააქციო საზოგადოებისადმი კუთვნილებასთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები ასევე საჭიროებდა დამატებით გამოკვლევას, სააპელაციო სასამართლოს, აგრეთვე, უნდა ემსჯელა, წარმოადგენდა თუ არა მითითებული ქონება სააქციო საზოგადოების საკუთრებაში აღრიცხვამდე სახელმწიფო საკუთრებას.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის მიერ 2006 წლის 22 მარტის განჩინებაში აღნიშნული მითითებები და არ გამოუკვლევია ხსენებული მითითებებით განსაზღვრული საქმის ფაქტობრივი გარემოებები. ამდენად, მოცემული საქმის ხელახლა განხილვისას სააპელაციო სასამართლომ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ხსენებულ გადაწყვეტილებაში მოყვანილი მითითებების შესაბამისად, სრულყოფილად და სარწმუნოდ უნდა დაადგინოს საქმის ფაქტობრივი გარემოებები, აგრეთვე, გაითვალისწინოს მოქმედი საპროცესო კანონმდებლობით ადმინისტრაციული სამართალწარმოებისათვის დადგენილი წესები.

საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილება იურიდიულად არ არის საკმარისად დასაბუთებული, რის გამოც კონკრეტულ შემთხვევაში არსებობს, აგრეთვე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნების აბსოლუტური საფუძველიც.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სს “ .. .." წარმომადგენელ ი. გ-ის საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, გაუქმდეს გასაჩივრებული გადაწყვეტიილება და მოცემული საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. სს “ .. .." წარმომადგენელ ი. გ-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. გაუქმდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 11 სექტემბრის გადაწყვეტილება და მოცემული საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.