ბს-950-911(კ-07) 3 აპრილი, 2008 წელი

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თავმჯდომარე მაია ვაჩაძე (მომხსენებელი)

მოსამართლეები: მიხეილ ჩინჩალაძე

ნუგზარ სხირტლაძე

სხდომის მდივანი _ ქეთევან მაღრაძე

კასატორი (მოპასუხე) _ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობა, წარმომადგენელი _ გოჩა გაბრუშიძე

მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) _ ნ. კ-ე, წარმომადგენელი _ ნ. გ-ე

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 1 აგვისტოს გადაწყვეტილება

სარჩელის საგანი _ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა, სამუშაოზე აღდგენა, იძულებით გაცდენილი დროის ხელფასის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2007 წლის 21 მარტს ნ. კ-ემ სასარჩელო განცხადებით მიმართა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოპასუხე აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის მიმართ.

მოსარჩელემ განმარტა, რომ 2004 წლის 2 სექტემბრიდან მუშაობდა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საქმისწარმოების დეპარტამენტის ..... თანამდებობაზე. 2007 წლის 18 იანვარს “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 108-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, მას ეცნობა სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ. მოსარჩელის მოსაზრებით, სამსახურიდან გათავისუფლება მას არ უნდა შეხებოდა, ვინაიდან იმ პერიოდისათვის იყო ორსულად. “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად, მოხელე (ქალი) არ შეიძლებოდა გათავისუფლებულიყო სამსახურიდან ორსულობის ან ბავშვის 3 წლის ასაკამდე აღზრდის პერიოდში შტატების შემცირების, ხანგრძლივი შრომისუუნარობის ან ჯანმრთელობის მდგომარეობის, აგრეთვე, ატესტაციის შედეგების გამო.

მოსარჩელის განმარტებით, მიუხედავად იმისა, რომ მისი ორსულობის შესახებ ცნობილი იყო აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის ადმინისტრაციისათვის, მისი სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანება მაინც გამოიცა, რაც კანონის მოთხოვნათა უხეშ დარღვევას წარმოადგენდა. ბრძანება, რომელიც გაფორმდა 2007 წლის 21 თებერვალს, მოსარჩელეს ჩაჰბარდა 2007 წლის 19 მარტს.

მოსარჩელის მტკიცებით, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება იყო უკანონო. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილი იყო, თუ იგი ეწინააღმდეგებოდა კანონს ან არსებითად იყო დარღვეული მისი მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის შპს “....” მიერ გაცემული შესაბამისი ცნობის საფუძველზე დასტურდებოდა, რომ მოსარჩელე ნამდვილად იყო ორსულად (დიაგნოზი _ ორსულობის 9 კვირა) და შესაბამისად, შეუძლებელი იყო მისი სამსახურიდან დათხოვნა.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ მოითხოვა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის საფუძველზე, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანების ბათილად ცნობა და საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 24-ე მუხლის თანახმად, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის დავალდებულება მოსარჩელის სამსახურში აღდგენის შესახებ.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 16 აპრილის საოქმო განჩინებით მოსარჩელის შუამდგომლობა სასარჩელო მოთხოვნების ოდენობის გადიდებისა და დამატებით იძულებით გაცდენილი დროის ხელფასის ანაზღაურების მოთხოვნის თაობაზე, დაკმაყოფილდა.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 16 აპრილის სხდომაზე მოსარჩელის წარმომადგენელმა საბოლოოდ მოითხოვა გასაჩივრებული ბრძანების ბათილად ცნობა, ნ. კ-ის აღდგენა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის საქმისწარმოების დეპარტამენტში, მთავარი სპეციალისტის ან სპეციალისტის თანამდებობაზე და იძულებით განაცდური ხელფასის ანაზღაურება.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტილებით ნ. კ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია ის გარემოება, რომ მოსარჩელე ნ. კ-ე 2004 წლის 2 სექტემბრიდან მუშაობდა აჭარის ავტონომიური რეპუბლიკის მთავრობის აპარატის საქმისწარმოების დეპარტამენტის .... თანამდებობაზე.

საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ 2007 წლის 18 იანვარს მოპასუხის მიერ “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 108-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ნ. კ-ე გაფრთხილებულ იქნა სამუშაოდან მოსალოდნელი გათავისუფლების თაობაზე, რასაც ადასტურებდა მოსარჩელეც. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანებით, ნ. კ-ე ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 97-ე მუხლის საფუძველზე, შტატების შემცირების მოტივით, გათავისუფლდა სამუშაოდან.

საქალაქო სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელის მტკიცება იმის შესახებ, რომ მან აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარეს, მთავრობის აპარატის ხელმძღვანელ პირს სამუშაოდან გათავისუფლებამდე აცნობა მისი ორსულობის თაობაზე, რამდენადაც მოსარჩელემ ამის შესახებ სასამართლოს ვერანაირი მტკიცებულება ვერ წარუდგინა.

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების მტკიცების ტვირთი მოსარჩელეს უნდა დაკისრებოდა, ამასთან, იმავე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით, საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურებულიყო გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლებოდა დადასტურებულიყო სხვა სახის მტკიცებულებებით.

საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ ნ. კ-ემ სასამართლოში წარადგინა შპს ,,.....” ცნობა მისი ორსულობის თაობაზე, რომელიც 2007 წლის 15 მარტს, მოსარჩელის სამუშაოდან გათავისუფლების შემდეგ გაიცა და მასში აღნიშნული იყო, რომ იგი იყო 9 კვირის ორსული. მოპასუხე მხარის მიერ ნ. კ-ის მოსალოდნელი გათავისუფლების თაობაზე გაფრთხილების შემდეგ, მოსარჩელე ვალდებული იყო, ორსულობის შემთხვევაში, ეცნობებინა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობისათვის და წარედგინა შესაბამისი მტკიცებულება, სამედიცინო დაწესებულების მიერ გაცემული ცნობის სახით. ასეთ შემთხვევაში მოპასუხე მხარე ვალდებული იქნებოდა, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის შესაბამისად, ნ. კ-ის მიერ მითითებული საკითხის გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ მიეღო გადაწყვეტილება, მაგრამ მოსარჩელეს არ უცნობებია მისთვის ორსულობის თაობაზე, რის გამოც მისი გათავისუფლების შესახებ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ამ გარემოების განხილვისა და შეფასების გარეშე იქნა მიღებული.

საქალაქო სასამართლომ მოპასუხის მიერ სასამართლოში წარდგენილი “აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხის დამტკიცების შესახებ” აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 12 იანვრის ¹8 დადგენილებით და თანდართული მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხით, დადგენილად და უდავოდ მიიჩნია ის გარემოებაც, რომ ნ. კ-ის მიერ დაკავებული .... შტატი მართლაც იქნა შემცირებული დასახელებული დადგენილებით.

საქალაქო სასამართლომ განმარტა, რომ, მართალია, “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის თანახმად, ორსული ქალის სამუშაოდან გათავისუფლება დაუშვებელი იყო, მაგრამ მოცემულ შემთხვევაში საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია ის ფაქტი, რომ მოპასუხისათვის არ იყო ცნობილი ნათია კუტალაძის ორსულობის თაობაზე.

საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოპასუხეს ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ნათია კუტალაძის სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მოთხოვნათა დარღვევით არ მიუღია. მოსარჩელეს კი მისი სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების მომზადებასა და გამოცემასთან დაკავშირებულ სხვა დარღვევებზე სარჩელში არ მიუთითებია.

საქალაქო სასამართლომ განმარტა, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი იმ შემთხვევაში ჩაითვლებოდა ბათილად, თუ იგი არსებითად ეწინააღმდეგებოდა კანონს ან არსებითად იყო დარღვეული მისი მომზადების, ან გამოცემის წესი. ამასთან, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მიხედვით, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის თაობაზე ამავე კოდექსის 22-ე მუხლით აღძრულ სარჩელთან დაკავშირებით, სასამართლო იმ შემთხვევაში გამოიტანდა გადაწყვეტილებას აქტის ბათილად ცნობის შესახებ, თუ იგი ეწინააღმდეგებოდა კანონს და ის პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებდა მოსარჩელის კანონიერ უფლებას ან ინტერესს.

საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა ნ. კ-ის სარჩელის დაკმაყოფილებისათვის კანონის ზემოთ დასახელებული ნორმებით განსაზღვრული პირობები, რის გამოც აღნიშნული სარჩელი იყო დაუსაბუთებელი და მას სამართლებრივი საფუძველი არ გააჩნდა.

საქალაქო სასამართლომ ასევე მიიჩნია, რომ, რამდენადაც არ არსებობდა ნ. კ-ის სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების ბათილობის საფუძველი, იმდენად დაუსაბუთებელი და უსაფუძვლო იყო მოთხოვნაც მისი სამუშაოზე აღდგენის თაობაზე განაცდური ხელფასის ანაზღაურებით, რის გამოც სარჩელი ამ ნაწილშიც არ უნდა დაკმაყოფილებულიყო.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ნ. კ-ემ, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 1 აგვისტოს გადაწყვეტილებით ნ. კ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტილება; ნ. კ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ; ბათილად იქნა ცნობილი აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება ნ. კ-ის სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ; საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შესაბამისად, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარეს დაევალა, იმავე გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან ერთი თვის ვადაში, ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ნ. კ-ის შრომითი მოწყობის საკითხთან დაკავშირებით; ნ. კ-ეს აუნაზღაურდა იძულებითი განაცდური შტატით გათვალისწინებული ხელფასის შესაბამისად, გათავისუფლებიდან იმავე გადაწყვეტილებით დავალებული ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემამდე.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ნ. კ-ე 2004 წლის 2 სექტემბრიდან მუშაობდა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საქმისწარმოების დეპარტამენტის .... თანამდებობაზე, საიდანაც აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანებით, შტატების შემცირების გამო, გაათავისუფლეს. სასამართლომ ასევე დადგენილად მიიჩნია ის გარემოება, რომ ნ. კ-ე მისი სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების გამოცემისას იყო ორსულად.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ ნ. კ-ის თანამდებობა შეყვანილი იყო საქართველოს პრეზიდენტის 2001 წლის 21 ივლისის ¹286 ბრძანებულებით დამტკიცებულ საჯარო მოსამსახურეთა თანამდებობათა რეესტრის ჩამონათვალში და იგი იყო საჯარო მოხელე. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება წარმოადგენდა საჯარო მოხელის მიმართ სამსახურებრივ საკითხზე გამოცემულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს. ამ აქტის კანონიერების საკითხი განხილული და გადაწყვეტილი უნდა ყოფილიყო ადმინისტრაციული სამართალწარმოების წესით, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსისა და ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის შესაბამისად.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილი იყო, თუ იგი ეწინააღმდეგებოდა კანონს ან არსებითად იყო დარღვეული მისი მომზადების, ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში, გასაჩივრებული აქტი ეწინააღმდეგებოდა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონს, რადგან ამ კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, მოხელე (ქალი) არ შეიძლებოდა გათავისუფლებულიყო სამსახურიდან ორსულობის ან ბავშვის 3 წლის ასაკამდე აღზრდის პერიოდში შტატების შემცირების, ხანგრძლივი შრომისუუნარობის, ან ჯანმრთელობის მდგომარეობის, აგრეთვე, ატესტაციის შედეგების გამო. საქმეში წარმოდგენილი იყო აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის შპს ,,....” ექიმის 2007 წლის 15 მარტის ¹435 ცნობა, რომლითაც დასტურდებოდა, რომ ნ. კ-ე ზემოთ მითითებულ დროს იყო 9 კვირის ორსული და შესაბამისად, მაშინ, როდესაც იგი სამსახურიდან გაათავისუფლეს, იყო ორსულად, რაც გამორიცხავდა მისი სამსახურიდან გათავისუფლების შესაძლებლობას.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოტივაცია იმის თაობაზე, რომ ნ. კ-ეს მოპასუხე ადმინისტრაციისათვის არ წარუდგენია მტკიცებულება მისი ორსულობის თაობაზე, რადგან, როგორც მოსარჩელემ განმარტა, მან ზეპირი ფორმით აცნობა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის ადმინისტრაციას მისი ორსულობის თაობაზე, ხოლო სამშობიაროდან ვერ მიიღო ამის შესახებ ცნობა ,,ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლის შესაბამისად. ამასთან, ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლი არ ავალდებულებდა მოხელეს, ორსულობის თაობაზე წერილობით ეცნობებინა ადმინისტრაციისათვის.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ნ. კ-ე სამსახურიდან გათავისუფლებისას და იმჟამადაც იყო ორსულად და შესაბამისად, დაუშვებელი იყო მისი სამსახურიდან გათავისუფლება.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება ნ. კ-ის სამსახურიდან გათავისუფლების თაობაზე, ეწინააღმდეგებოდა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონს და იგი ბათილად უნდა ყოფილიყო ცნობილი. იმავე კანონის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, მოსამსახურეს უფლება ჰქონდა, სამსახურში მიღების დღიდან სამსახურიდან გათავისუფლების დღემდე მიეღო შრომითი გასამრჯელო (ხელფასი). შესაბამისად, ნ. კ-ეს, როგორც სამსახურიდან უკანონოდ გათავისუფლებულ მოხელეს, უნდა ანაზღაურებოდა იძულებითი განაცდური შტატით გათვალისწინებული ხელფასის ოდენობით. რაც შეეხებოდა მოსარჩელის მოთხოვნას სამუშაოზე აღდგენის შესახებ, იგი არ უნდა დაკმაყოფილებულიყო, რადგან აღნიშნულ საკითხზე მსჯელობა სცილდებოდა სასამართლოს უწყებრივ კომპეტენციას და იგი ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციულ უფლებამოსილებას განეკუთვნებოდა.

სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ ამ შემთხვევაში გამოყენებული უნდა ყოფილიყო საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილი და ნათია კუტალაძის სამუშაოზე აღდგენის შესახებ სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად, ბათილად ყოფილიყო ცნობილი აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი _ ¹20 ბრძანება და მოპასუხე ადმინისტრაციულ ორგანოს დავალებოდა, იმავე გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან ერთი თვის ვადაში ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ნ. კ-ის შრომითი მოწყობის საკითხთან დაკავშირებით.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება იურიდიულად არ იყო საკმარისად დასაბუთებული, რაც საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 385-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ა” ქვეპუნქტისა და 394-ე მუხლის ,,ე” ქვეპუნქტის თანახმად, ხსენებული გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტური საფუძველი იყო.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 1 აგვისტოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობამ.

კასატორი აღნიშნავს, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 12 იანვრის ¹8 დადგენილებით აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო რიცხოვნობა განისაზღვრა 80 ერთეულით. ამავე დადგენილებით დამტკიცდა მთავრობის აპარატის ახალი საშტატო ნუსხა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საქმისწარმოების დეპარტამენტის ..... განყოფილებაში შემცირდა ერთი .... თანამდებობა, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 6 მარტის ¹30 დადგენილებით კი, განყოფილება, რომელშიც მუშაობდა მოსარჩელე, საერთოდ გაუქმდა.

კასატორი ასევე განმარტავს, რომ 2007 წლის 18 იანვარს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის ბრძანების შესაბამისად, მოწინააღმდეგე მხარე ნ. კ-ე გაფრთხილებულ იქნა მოსალოდნელ გათავისუფლებასთან დაკავშირებით, რაც დასტურდება გაფრთხილების ფურცელზე მისივე ხელმოწერით, რის შემდეგაც აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანებით ნ. კ-ე შტატების შემცირებასთან დაკავშირებით, გათავისუფლებულ იქნა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საქმისწარმოების დეპარტამენტის მოქალაქეთა მიღებისა და მოქალაქეთა წერილებზე მუშაობის განყოფილების მთავარი სპეციალისტის მოვალეობის შემსრულებლის თანამდებობიდან ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 97-ე მუხლის პირველი პუნქტის საფუძველზე და ამავე კანონის 109-ე მუხლის შესაბამისად, მიეცა 2 თვის კომპენსაცია.

კასატორი აღნიშნავს, რომ 2007 წლის 21 მარტს ნ. კ-ის მიერ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის ზემოაღნიშნული ბრძანება გასაჩივრებულ იქნა ბათუმის საქალაქო სასამართლოში. მოსარჩელემ მოითხოვა აღნიშნული აქტის ბათილად ცნობა და სამუშაოზე აღდგენა იმ მოტივით, რომ სამსახურიდან გათავისუფლების მომენტისათვის იყო ორსულად და ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად, დაუშვებელი იყო მისი სამსახურიდან გათავისუფლება. ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტილებით ნათია კუტალაძეს უარი ეთქვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე, იმ საფუძვლით, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება მიღებული იყო კანონმდებლობის მოთხოვნათა სრული დაცვით და არ არსებობდა მისი ბათილად ცნობის არავითარი საფუძველი.

კასატორის განმარტებით, ბათუმის საქალაქო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარისათვის ცნობილი არ იყო და არც შეიძლებოდა ყოფილიყო ცნობილი ნ. კ-ის ორსულობის შესახებ, ვინაიდან მას ამის თაობაზე არ უცნობებია ხელმძღვანელობისათვის და არც რაიმე მტკიცებულება წარმოუდგენია აღნიშნულის შესახებ. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, ბათუმის საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ დასახელებული ფაქტობრივი გარემოების მტკიცების ტვირთი მოსარჩელეს ეკისრებოდა, ამასთან, იმავე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით, საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურებულ იქნეს სხვა სახის მტკიცებულებებით.

კასატორი აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება არ ემყარება საქმის ფაქტობრივ გარემოებებს, დაუსაბუთებელი და უკანონოა, რის გამოც უნდა გაუქმდეს. სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილების გამოტანას საფუძვლად დაუდო ის გარემოება, რომ, ვინაიდან ნ. კ-ე სამსახურიდან გათავისუფლების მომენტისათვის იყო ორსულად, შესაბამისად, მისი სამსახურიდან გათავისუფლება დაუშვებელი იყო და მიიჩნია, რომ აღნიშნულით დაირღვა “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტი. ამასთან, სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოტივაცია იმის თაობაზე, რომ მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია მტკიცებულება მისი ორსულობის თაობაზე და დადგენილად მიიჩნია, რომ ნ. კ-ემ ზეპირად აცნობა ამის შესახებ მოპასუხე ადმინისტრაციას, ხოლო სამშობიაროდან ვერ მიიღო ცნობა ,,ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლის თანახმად, ამასთან, “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლი არ ავალდებულებდა მას, ამის თაობაზე წერილობით ეცნობებინა ადმინისტრაციისათვის.

კასატორი მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნული მსჯელობა არ ემყარება საქმეში წარმოდგენილ მტკიცებულებებსა და კანონის მოთხოვნებს, კერძოდ, 2007 წლის 18 იანვარს, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის ბრძანების შესაბამისად, ნ. კ-ე გაფრთხილებულ იქნა მოსალოდნელ გათავისუფლებასთან დაკავშირებით, რაც დასტურდება გაფრთხილების ფურცელზე მისივე ხელმოწერით. მოსარჩელეს მოსალოდნელი შტატების შემცირების შესახებ გაფრთხილებიდან სამსახურიდან გათავისუფლების დღემდე არ წარუდგენია ორსულობის დამადასტურებელი საბუთი და არ მიუმართავს ორსულობის თაობაზე ადმინისტრაციისათვის (მიუხედავად იმისა, რომ სასარჩელო განცხადებაში იგი აცხადებდა, რომ გაფრთხილების დროისათვის იცოდა თავისი ორსულობის შესახებ და ვარაუდობდა, რომ სამსახურიდან გათავისუფლება მას არ შეეხებოდა). მოსარჩელეს ამის შესახებ არც მოპასუხე ადმინისტრაციისათვის და შემდგომ სასამართლოშიც რაიმე სახის მტკიცებულება არ წარუდგენია და, ვერც წარადგენდა მისი არარსებობის გამო. შესაბამისად, უსაფუძვლოა სააპელაციო სასამართლოს მტკიცება იმის თაობაზე, რომ ნ. კ-ემ ზეპირად აცნობა ორსულობის თაობაზე მოპასუხე ადმინისტრაციას, ვინაიდან მის მიერ აღნიშნული ვერ იქნა დამტკიცებული. ამასთან, სააპელაციო სასამართლომ მტკიცებულებად მიიჩნია შპს “ბათუმის სამშობიარო სახლის” მიერ 2007 წლის 15 მარტს გაცემული ¹435 ცნობა, რომლის მიხედვითაც, ნ. კ-ე სამსახურიდან გათავისუფლების დროს იყო ორსულად და ამავე დროს განმარტა, რომ ნ. კ-ის მიერ შესაბამისი ცნობის წარმოუდგენლობა სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ გაფრთხილების პერიოდში, იყო საპატიო, ვინაიდან მოსარჩელემ სამშობიაროდან ვერ მიიღო ცნობა ,,ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლის საფუძველზე. აღნიშნული შეფასებაც უკანონო და დაუსაბუთებელია, რამდენადაც, ნ. კ-ის მიერ ვერ იქნა წარმოდგენილი რაიმე მტკიცებულება, რითაც დადასტურდებოდა, რომ მან სამშობიაროს მიმართა სამსახურიდან გათავისუფლებამდე და უარი მიიღო ცნობის გაცემაზე, რაც ცხადყოფს, რომ მოსარჩელეს საერთოდ არ მიუმართავს სამშობიაროსთვის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ გაფრთხილების პერიოდში. სააპელაციო სასამართლომ მტკიცებულებების შეფასებისას არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-103-ე მუხლები და არასწორად გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა _ ,,ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლი, რომელიც ადგენს ორსულობის ნებაყოფლობითი შეწყვეტის 12-კვირიან ვადას და მასში საერთოდ არაფერია ნათქვამი ორსულობის შესახებ ცნობის გაცემის ვადების თაობაზე.

კასატორი განმარტავს, რომ, ვინაიდან აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარისათვის უცნობი იყო ნ. კ-ის ორსულობის შესახებ, ამდენად, არ არსებობდა არავითარი დამაბრკოლებელი გარემოება, რომელიც უკანონოს გახდიდა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანებას, ხოლო ხსენებული ბრძანება სრულად აკმაყოფილებს ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტისათვის კანონმდებლობით დადგენილ მოთხოვნებს, რაც გამოიხატება შემდეგში: ა) ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამომცემ ადმინისტრაციულ ორგანოს გააჩნდა ამ აქტის გამოცემის უფლებამოსილება. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარეს ჰქონდა უფლება, გამოეცა ზემოაღნიშნული ბრძანება და შესაბამისად, გაეთავისუფლებინა მთავრობის აპარატის თანამშრომელი თანამდებობიდან; ბ) ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას დაცულია ადმინისტრაციული წარმოების წესი. მოსარჩელე ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის შესაბამისად, ერთი თვით ადრე იყო გაფრთხილებული მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ. დაინტერესებული მხარე ინფორმირებული იყო კანონით დადგენილი წესით და მას ჰქონდა შესაძლებლობა, ერთი თვის განმავლობაში თავისი მოსაზრება და მტკიცებულებები წარედგინა აქტის გამომცემი თანამდებობის პირისათვის; გ) ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი წერილობითი ფორმისაა და შეიცავს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით დადგენილ რეკვიზიტებს: სახეს, გამომცემი ორგანოს დასახელებას, სათაურს, გასაჩივრების წესს, ორგანოს და სხვა; დ) ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს გააჩნია დასაბუთება, ანუ აქტში მითითებულია, თუ რის გამო გათავისუფლდა მოსარჩელე თანამდებობიდან; ე) ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი შეესაბამება მოქმედ კანონებსა და სამართლის პრინციპებს.

კასატორის განმარტებით, სრულიად უსაფუძვლოა სააპელაციო სასამართლოს მტკიცება იმის შესახებ, რომ სადავო ბრძანების გამოცემით დაირღვა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტი, მხოლოდ იმიტომ, რომ ნათია კუტალაძის ორსულობა შემდგომში გახდა ცნობილი. ასევე აბსურდულია იმის მტკიცება, რომ ხელმძღვანელს უნდა სცოდნოდა მისი ორსულობის შესახებ.

კასატორი საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ყურადღებას ამახვილებს ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 108-ე მუხლის პირველ პუნქტზე, რომელიც ითვალისწინებს მოხელის ერთი თვით ადრე გაფრთხილებას მოსალოდნელი გათავისუფლების თაობაზე. აღნიშნული მოთხოვნა მიმართულია საჯარო მოსამსახურეთა უფლებების დაცვისკენ. მოხელემ ამ დროის განმავლობაში უნდა გააცნობიეროს არა მარტო ის, რომ მას სამსახურიდან წასვლა ემუქრება, არამედ ხსენებული დრო ასევე გამოიყენოს იმისათვის, რომ შეატყობინოს ხელმძღვანელს მისი თანამდებობიდან გათავისუფლების რაიმე დამაბრკოლებელი გარემოების არსებობის თაობაზე, აღნიშნულის შესახებ მოიპოვოს მტკიცებულებები და თავის მოსაზრებასთან ერთად, წარუდგინოს აქტის გამომცემ პირს. ამ შემთხვევაში, მოწინააღმდეგე მხარეს არ უცნობებია მოპასუხე ადმინისტრაციისათვის მისი ორსულობის შესახებ და შესაბამისად, არ წარუდგენია მტკიცებულებები. აქედან გამომდინარე, გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით არ ირღვევა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მოთხოვნები. ის ფაქტი, რომ ნ. კ-ე ერთი თვით ადრე იყო გაფრთხილებული სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ და მან მისი ორსულობის თაობაზე არ აცნობა მოპასუხე ადმინისტრაციას, მეტყველებს იმაზე, რომ მას გათვითცნობიერებული ჰქონდა სამსახურიდან მისი შესაძლო გათავისუფლება და იგი ეთანხმებოდა მოსალოდნელ გათავისუფლებას. ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლით არ არის აკრძალული ორსული ქალის ყველა შემთხვევაში გათავისუფლება. შესაძლებელია ორსული ქალი სამუშაოდან გათავისუფლდეს მისი ინიციატივის, თანხმობის საფუძველზე. ამ გარემოებიდან გამომდინარე, კასატორი მიიჩნევს, რომ მის მიერ გაფრთხილებიდან ერთი თვის განმავლობაში ორსულობის თაობაზე ადმინისტრაციისათვის შეუტყობინებლობა განხილულ უნდა იქნეს, როგორც მოსარჩელის თანხმობა. სააპელაციო სასამართლომ მოცემულ შემთხვევაში, გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა და არასწორად განმარტა კანონი, კერძოდ, ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლი და საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლი.

კასატორი აღნიშნავს, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს ან არსებითად დარღვეულია მისი მომზადების, ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები. მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს არც ერთი ზემოაღნიშნული მომენტი და შესაბამისად _ გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის არავითარი საფუძველი.

კასატორი განმარტავს, რომ, რადგან არ არსებობს ნათია კუტალაძის სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების ბათილობის საფუძველი, ამიტომ დაუსაბუთებელი და უსაფუძვლოა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის დავალდებულება ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის შესახებ და მოსარჩელის სასარგებლოდ იძულებითი განაცდური ხელფასის ანაზღაურების მისთვის დაკისრება.

კასატორი მიიჩნევს, რომ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ საკასაციო საჩივარი დასაშვებად უნდა იქნეს მიჩნეული, ვინაიდან საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის ,,ა” ქვეპუნქტის შესაბამისად, მოცემული საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორმა მოითხოვა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 1 აგვისტოს გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 15 ოქტომბრის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის საკასაციო საჩივარი; მხარეებს მიეცათ უფლება, 2007 წლის 15 ოქტომბრის განჩინების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში წარმოედგინათ მოსაზრება, თუ რამდენად იყო დასაშვები განსახილველად საკასაციო საჩივარი საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით; საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გათვალისწინებული დასაშვებობის შემოწმება განისაზღვრა 2007 წლის 19 დეკემბრამდე.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 19 დეკემბრის განჩინებით აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის საკასაციო საჩივარი მიჩნეულ იქნა დასაშვებად საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის “ა” ქვეპუნქტით და მისი განხილვა დაინიშნა 2008 წლის 14 თებერვალს, მხარეთა დასწრების გარეშე.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2008 წლის 14 თებერვლის განჩინებით აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის საკასაციო საჩივრის განხილვა დაინიშნა მხარეთა დასწრებით, 2008 წლის 20 მარტს, 11.00 საათზე.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო გაეცნო საქმის მასალებს, მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებანი, შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობა, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის საფუძვლიანობა და მიაჩნია, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქმის მასალებში ასახულ შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებზე: ნ. კ-ე, დაბადებული 1971 წლის 31 აგვისტოს, მუშაობდა აჭარის ავტონომიური რეპუბლიკის მთავრობის აპარატის საქმისწარმოების დეპარტამენტის .... თანამდებობაზე და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანებით, ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 97-ე მუხლის საფუძველზე, შტატების შემცირების მოტივით, გათავისუფლდა სამსახურიდან (ს.ფ. 3, 5-6). შპს ,,....” ექიმის 2007 წლის 15 მარტის ¹435 ცნობის მიხედვით, ნ. კ-ე 2007 წლის 15 მარტს იყო 9 კვირის ორსული (ს.ფ. 7). ნ. კ-ემ 2005 წელს დაამთავრა ბათუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ჰუმანიტარული ფაკულტეტის ბაკალავრიატის სრული კურსი რუსული ენისა და ლიტერატურის სპეციალობით (ს.ფ. 8). “აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხის დამტკიცების შესახებ” აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 12 იანვრის ¹8 დადგენილებით დამტკიცდა თანდართული მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო რიცხოვნობა განისაზღვრა 80 ერთეულით (ს.ფ. 24-25). აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 12 იანვრის ¹8 დადგენილებით დამტკიცებული აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხის მიხედვით, მოქალაქეთა მიღებისა და მოქალაქეთა წერილებზე მუშაობის განყოფილებაში გათვალისწინებული იყო 2 საშტატო ერთეული (ს.ფ. 26-27). “აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხის დამტკიცების შესახებ” აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 6 მარტის ¹30 დადგენილებით დამტკიცდა თანდართული მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხა, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო რიცხოვნობა განისაზღვრა 62 ერთეულით და ძალადაკარგულად გამოცხადდა “აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხის დამტკიცების შესახებ” აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 12 იანვრის ¹8 დადგენილება (ს.ფ. 28). აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2007 წლის 6 მარტის ¹30 დადგენილებით დამტკიცებული აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის საშტატო ნუსხაში აღარ არის მითითებული მოქალაქეთა მიღებისა და მოქალაქეთა წერილებზე მუშაობის განყოფილება (ს.ფ. 29-30). შპს ,,....” 2007 წლის 23 ივლისის ¹808 ცნობის მიხედვით, ნ. კ-ე იყო 28 კვირის ორსული (ს.ფ. 78).

ამდენად, საქმეში წარმოდგენილი ზემოაღნიშნული მტკიცებულებებით დგინდება და მხარეთა შორის არც არის სადავო ის გარემოება, რომ ნ. კ-ე მისი სამსახურიდან გათავისუფლების დროს ნამდვილად იყო ორსულად. ამასთან, საქმის მასალებში არ არის წარმოდგენილი რაიმე მტკიცებულება და მხარეთა შორის დავასაც არ იწვევს ის გარემოება, რომ ნ. კ-ეს წერილობით არ უცნობებია მოპასუხე დაწესებულების ადმინისტრაციისათვის მისი ორსულობის შესახებ, ანუ მას შემდეგ, რაც 2007 წლის 18 იანვარს “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 108-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, მას ეცნობა სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ, საერთოდ არ დაუწერია განცხადება და მოპასუხისათვის წერილობით არ შეუტყობინებია მისი სამსახურიდან გათავისუფლების აღნიშნული დამაბრკოლებელი კანონისმიერი გარემოების არსებობა. ამის მიზეზად ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 16 მარტის სხდომაზე მოსარჩელემ განმარტა, რომ იგი არ ყოფილა აღრიცხვაზე სამედიცინო დაწესებულებაში, რადგან არ შეიძლებოდა აღრიცხვაზე აყვანა, რისთვისაც იგი თვე-ნახევრის ორსული მაინც უნდა ყოფილიყო და ორსულობის შესახებ შეიტყო ტესტის მეშვეობით, ხოლო აღნიშნულის სამედიცინო დასტური არ ჰქონია (ს.ფ. 41).

საკასაციო სასამართლოს მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ ისე მიიჩნია დადგენილად, რომ ნ. კ-ემ ზეპირი ფორმით აცნობა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის ადმინისტრაციას მისი ორსულობის თაობაზე, ხოლო ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლი არ ავალდებულებდა მოხელეს, ორსულობის თაობაზე წერილობით ეცნობებინა ადმინისტრაციისათვის და საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ისე ცნო ბათილად აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება იმ მოტივით, რომ იგი ეწინააღმდეგებოდა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტს, რომ იგი დაეყრდნო მხოლოდ მოსარჩელის განმარტებას ამის თაობაზე, სრულყოფილად არ უმსჯელია და არ დაუდგენია მოცემული საქმისათვის მთავარი ფაქტობრივი გარემოება იმის შესახებ, იყო თუ არა ნამდვილად ცნობილი აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობისათვის ნ. კ-ის ორსულობის თაობაზე, ანუ რეალურად შეატყობინა თუ არა ნ. კ-ემ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის ადმინისტრაციას მისი ორსულობის თაობაზე მისი სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემამდე, მაშინ, როდესაც ნ. კ-ე ამტკიცებს, რომ მან იცოდა მისი ორსულობის შესახებ. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს და ხაზგასმით აღნიშნავს, რომ აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების სარწმუნოდ დადგენას არსებითი და გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს ამ საქმეზე მართებული გადაწყვეტილების მისაღებად.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 16 მარტის სხდომაზე აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის წარმომადგენლის მიერ წარდგენილ ახსნა-განმარტებაში აღნიშნულია, რომ გასაჩივრებული აქტის გამოცემისას დაცულ იქნა ადმინისტრაციული წარმოების სახე და წესები, კერძოდ, მოსარჩელე “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 108-ე მუხლის შესაბამისად, ერთი თვით ადრე იქნა გაფრთხილებული სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ, რის გამოც დაინტერესებული მხარე ინფორმირებული იყო კანონით დადგენილი წესით და მას ჰქონდა შესაძლებლობა, ერთი თვის განმავლობაში წარედგინა თავისი მოსაზრება და მტკიცებულებები აქტის გამომცემი თანამდებობის პირისათვის, რაც მას არ გაუკეთებია, რის გამოც უსაფუძვლო იყო მოსარჩელის მტკიცება იმის შესახებ, რომ ხსენებული აქტით დაირღვა იმავე კანონის 111-ე მუხლი, რადგან მოსარჩელეს არავითარი მტკიცებულება არ წარუდგენია ხელმძღვანელობისთვის იმის დასადასტურებლად, რომ იგი იყო ორსულად, ხოლო შემდგომში აღმოჩნდა, რომ იგი იყო ორსულად და არანაირი მტკიცებულება არ არსებობდა, რომლითაც დამტკიცდებოდა, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარისათვის ცნობილი იყო მოსარჩელის ორსულობის შესახებ (ს.ფ. 35-40).

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 28 მარტის სხდომაზე მოსარჩელემ აღნიშნა, რომ სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ გაფრთხილების დროისათვის იგი იყო ერთი თვის ორსული და ამის შესახებ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის უფროსისთვის ცნობილი იყო (ს.ფ. 16-18). აღნიშნულ გარემოებაზე მოწინააღმდეგე მხარე მიუთითებს საკასაციო სასამართლოში წარმოდგენილ მოსაზრებასა და ახსნა-განმარტებაშიც. ამდენად, ნათია კუტალაძე ამტკიცებს, რომ მან ზეპირი ფორმით შეატყობინა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის მაშინდელ უფროსს ორსულობის შესახებ მას შემდეგ, რაც საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 108-ე მუხლის შესაბამისად, იგი ერთი თვით ადრე გააფრთხილეს სამსახურიდან მოსალოდნელი გათავისუფლების შესახებ. კასატორი, თავის მხრივ, ამტკიცებს, რომ მოსარჩელეს მოსალოდნელი შტატების შემცირების შესახებ გაფრთხილებიდან სამსახურიდან გათავისუფლების დღემდე არ წარუდგენია ორსულობის დამადასტურებელი საბუთი და არ მიუმართავს ორსულობის თაობაზე ადმინისტრაციისათვის. ამდენად, აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოება წარმოადგენს კონკრეტულ შემთხვევაში მხარეთა შორის ძირითად სადავო გარემოებას, ანუ დავა არის იმის თაობაზე, იყო თუ არა სახეზე ნ. კ-ის მიერ მოპასუხე დაწესებულების ადმინისტრაციისათვის მისი ორსულობის შესახებ ზეპირად შეტყობინების ფაქტი, რაც ამ საქმის მასალებიდან არ ირკვევა.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლომ საერთოდ არ გამოარკვია, ნამდვილად აცნობა თუ არა ნ. კ-ემ ზეპირად აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის ყოფილ უფროსს მისი ორსულობის თაობაზე და შესაბამისად, აღნიშნული პირისათვის და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარისათვის ცნობილი იყო თუ არა აღნიშნულის შესახებ, ანუ მოწმის სახით არ დაუკითხავს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატის ყოფილი უფროსი, რომელიც დაადასტურებდა ან უარყოფდა ხსენებულ ფაქტს.

ზემოხსენებულთან დაკავშირებით, აღსანიშნავია, რომ თვითონ კასატორი მიუთითებს მართებულად საკასაციო სასამართლოში წარმოდგენილ მოსაზრებაში, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლი, კერძოდ, ისე მიიჩნია დადგენილად ამ საქმის ფაქტობრივი გარემოება ნ. კ-ის მიერ მოპასუხე დაწესებულების ადმინისტრაციისათვის მისი ორსულობის თაობაზე ზეპირად შეტყობინების ფაქტი, რომ არ გამოუკვლევია შესაბამისი მტკიცებულებები (მოწმეთა ჩვენებები) და შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ მოცემული საქმე განიხილა მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით. ამასთან, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ, მიუხედავად აღნიშნულისა, კასატორმა გააკეთა ნაწილობრივ არაადეკვატური კასაციის განაცხადი იმ ნაწილში, რომლითაც იგი საკასაციო სასამართლოსაგან მოითხოვს ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

ნ. კ-ე აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის საკასაციო საჩივარზე საკასაციო სასამართლოში წარმოდგენილ წერილობით პასუხში მიუთითებს, რომ მას შემდეგ, რაც აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობამ კონკრეტული დოკუმენტის _ შპს ,,....” ექიმის 2007 წლის 15 მარტის ¹435 ცნობის საფუძველზე, შეიტყო (მანამდე კი იმავე მთავრობის აპარატის უფროსმა იცოდა), რომ იგი უკანონოდ იქნა გათავისუფლებული, მას უნდა ემოქმედა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად _ თვითონვე უნდა ეცნო ბათილად მის მიერ გამოცემული 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება. კასატორი, თავის მხრივ, ამტკიცებს, რომ, ვინაიდან აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარისათვის უცნობი იყო ნ. კ-ის ორსულობის შესახებ, ამდენად, არ არსებობდა არავითარი დამაბრკოლებელი გარემოება, რომელიც უკანონოს გახდიდა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანებას.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს ან არსებითად დარღვეულია მისი მომზადების, ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები. იმავე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს ბათილად ცნობს მისი გამომცემი ადმინისტრაციული ორგანო, ხოლო საჩივრის ან სარჩელის შემთხვევაში _ ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანო, ან სასამართლო.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-60¹ მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის საფუძვლებია ამავე აქტის კანონთან წინააღმდეგობა ან მისი მომზადების და გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნების არსებითად დარღვევა, ანუ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა შეიძლება მხოლოდ მაშინ, თუ უდავოდ და სარწმუნოდ არის დადგენილი აღნიშნული საფუძვლებიდან ერთ-ერთის არსებობა მაინც, რაც უნდა დადგინდეს ისეთი მტკიცებულებით (მტკიცებულებებით), რომლის ნამდვილობასა და უტყუარობაში ეჭვი არ იქნება შეტანილი, ანუ რომელსაც, მისი წარმოშობის წყაროდან გამომდინარე, არ ექნება სუბიექტური დაინტერესების დატვირთვა და მასში ობიექტურად იქნება ასახული და გადმოცემული წარსულში მომხდარი ესა თუ ის ფაქტი.

გარდა ამისა, კასატორი განმარტავს, რომ ,,საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლით არ არის აკრძალული ორსული ქალის ყველა შემთხვევაში გათავისუფლება და შესაძლებელია, ორსული ქალი სამუშაოდან გათავისუფლდეს მისი ინიციატივის, თანხმობის საფუძველზე, რის გამოც მოსარჩელის მიერ გაფრთხილებიდან ერთი თვის განმავლობაში ორსულობის თაობაზე ადმინისტრაციისათვის შეუტყობინებლობა განხილულ უნდა იქნეს, როგორც მოსარჩელის თანხმობა. საკასაციო სასამართლოში წარმოდგენილ ახსნა-განმარტებაში მოწინააღმდეგე მხარე, თავის მხრივ, აღნიშნავს, რომ კასატორი ვერ გაერკვა “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტის დეფინიციაში, კერძოდ, იმაში, თუ რას ნიშნავს სამსახურიდან გათავისუფლება და გათავისუფლება საკუთარი ინიციატივის საფუძველზე, რადგან კასატორი ამტკიცებს, რომ მოსარჩელე თანახმა იყო სამსახურიდან გათავისუფლებაზე, მაშინ, როდესაც მსჯელობა იმის შესახებ, რომ ნ. კ-ემ თანხმობა განაცხადა სამსახურიდან გათავისუფლებაზე, არა მარტო კანონიერ საფუძველს, არამედ ლოგიკასაც მოკლებულია, რადგან დაზარალებულ ნათია კუტალაძეს სამსახურიდან გათავისუფლების სურვილი რომ ჰქონოდა, იგი ამავე კანონის 95-ე მუხლის შესაბამისად იმოქმედებდა.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ, როგორც ზემოხსენებულიდან ნათლად ჩანს, ზემოთ მითითებულ ფაქტობრივ გარემოებასთან ერთად, მხარეთა შორის სადავოა ასევე კონკრეტული სამართლებრივი საკითხი _ “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტის ნორმის ნამდვილი შინაარსი. აღნიშნული ნორმის განმარტება მიზანშეწონილია მოხდეს “ევროპის სოციალური ქარტიის” (რატიფიცირებულია საქართველოს პარლამენტის 2005 წლის 1 ივლისის ¹1876-რს დადგენილებით) მე-8 მუხლის მე-2 პუნქტის ნორმასთან ერთობლიობაში.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტზე, რომლის თანახმად, მოხელე (ქალი) არ შეიძლება გათავისუფლდეს სამსახურიდან ორსულობის ან ბავშვის 3 წლის ასაკამდე აღზრდის პერიოდში შტატების შემცირების, ხანგრძლივი შრომისუუნარობის ან ჯანმრთელობის მდგომარეობის, აგრეთვე, ატესტაციის შედეგების გამო.

საკასაციო სასამართლო ასევე მიუთითებს “ევროპის სოციალური ქარტიის” მე-8 მუხლის მე-2 პუნქტზე, რომლის მიხედვით, ორსულობისა და ბავშვის გაჩენის შემდეგ დასაქმებულ ქალთა უფლების ეფექტურად განხორციელების მიზნით, მხარეები ვალდებულებას იღებენ უკანონოდ მიიჩნიონ დამსაქმებლის მიერ ქალისათვის სამსახურიდან დათხოვნის შესახებ გადაწყვეტილების შეტყობინება, ქალის მიერ ფეხმძიმობის შესახებ დამსაქმებლისათვის ინფორმაციის მიწოდებიდან დეკრეტული შვებულების დასრულებამდე პერიოდის განმავლობაში ან ქალისათვის სამსახურიდან დათხოვნის შესახებ შეტყობინების გადაცემა ამ პერიოდის ამოწურვისას.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონი ითვალისწინებს საჯარო მოსამსახურის შრომის უფლებების დაცვის მნიშვნელოვან გარანტიებს, მათ შორის, ამ კანონის 111-ე მუხლი, ამავე მუხლით რეგლამენტირებულ შემთხვევებში _ დაწესებულების ადმინისტრაციისათვის მოხელე ორსული ქალის სამსახურიდან გათავისუფლების შეზღუდვის დაწესებას.

საკასაციო სასამართლო ზემოაღნიშნული ნორმების შეჯერებით, რომლებიც შინაარსობრივად ერთმანეთს ავსებს, განმარტავს, რომ დაუშვებელია დაწესებულების ადმინისტრაციის ინიციატივით ორსული ქალის დათხოვნა სამუშაოდან ზემოაღნიშნული საფუძვლებით (ხსენებული ნორმები არ ეხება სამსახურიდან ორსული ქალის გათავისუფლებას მისივე ინიციატივით), ხოლო დამსაქმებლისათვის ორსულობის შესახებ შეტყობინების ვალდებულება ეკისრება თვითონ ორსულ ქალს, ხსენებული შეტყობინება კი, შეიძლება იყოს, როგორც წერილობითი, ისე ზეპირი ფორმის, თუ ორსულ ქალს არ შეუძლია წარადგინოს ორსულობის ცნობა მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად. ორსულობის თაობაზე ზეპირი შეტყობინება უნდა დადასტურდეს შესაბამისი მტკიცებულებით, კერძოდ, მოწმის ჩვენებით, ასეთის არსებობის შემთხვევაში. ამასთან, ორსული ქალის მიერ სამუშაოზე დარჩენის აღნიშნული უპირატესობით სარგებლობისათვის აუცილებელია, რომ მან პირველი შესაძლებლობისთანავე წარუდგინოს მოპასუხე ადმინისტრაციას სამედიცინო დაწესებულების მიერ გაცემული ორსულობის დამადასტურებელი ოფიციალური ცნობა.

გარდა ამისა, კასატორი ამტკიცებს, რომ სააპელაციო სასამართლომ მტკიცებულებების შეფასებისას არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-103-ე მუხლები და არასწორად გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა _ ,,ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლი, რომელიც ადგენს ორსულობის ნებაყოფლობითი შეწყვეტის 12-კვირიან ვადას და მასში საერთოდ არაფერია ნათქვამი ორსულობის შესახებ ცნობის გაცემის ვადების თაობაზე.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, ,,ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლის მე-2 პუნქტის “ა” ქვეპუნქტზე, რომლის თანახმად, ორსულობის ნებაყოფლობით შეწყვეტა ნებადართულია მხოლოდ ლიცენზირებულ სამედიცინო დაწესებულებაში ლიცენზირებული ექიმის მიერ, თუ ორსულობის ხანგრძლივობა არ აღემატება თორმეტ კვირას.

საკასაციო სასამართლოს 2008 წლის 20 მარტის სხდომაზე კასატორის წარმომადგენელმა განმარტა, რომ სააპელაციო სასამართლომ ყოველგვარი მტკიცებულებების გამოკვლევის გარეშე მიიჩნია დადგენილად, რომ ნ. კ-ემ ზეპირად აცნობა მოპასუხე ადმინისტრაციას მისი ორსულობის შესახებ, ასევე _ არასწორად განმარტა “საჯარო სამსახურის შესახებ” საქართველოს კანონის 111-ე მუხლის მე-2 პუნქტი და “ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლი, რადგან ორსულობა უნდა დასტურდებოდეს შესაბამისი ოფიციალური ცნობით, ხოლო “ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ” საქართველოს კანონის 139-ე მუხლი არ არეგულირებს ორსულობის თაობაზე ცნობის გაცემის ვადებს და იგი დაკავშირებულია ორსულობის ნებაყოფლობითი შეწყვეტის ვადასთან, ამასთან, კასატორისთვის ცნობილი რომ ყოფილიყო ნ. კ-ის ორსულობის შესახებ, იგი არ გაათავისუფლებდა მას სამსახურიდან. იმავე სხდომაზე კასატორის წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ ნათია კუტალაძეს ამჟამად ჰყავს 5 თვის შვილი.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 61-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის მიხედვით, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ძალადაკარგულად გამოცხადების უფლება აქვს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამომცემ ადმინისტრაციულ ორგანოს. იმავე მუხლის მე-2 პუნქტის “ე” ქვეპუნქტის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის, ძალადაკარგულად გამოაცხადოს კანონის შესაბამისად გამოცემული აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ არსებობს ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოება, რაც ადმინისტრაციულ ორგანოს ართმევს შესაძლებლობას, გამოსცეს ასეთი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი და ადმინისტრაციული აქტის მოქმედებამ შეიძლება მნიშვნელოვანი ზიანი მიაყენოს სახელმწიფო ან საზოგადოებრივ ინტერესებს.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ნათია კუტალაძეს არ მოუთხოვია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 61-ე მუხლის მე-2 პუნქტის “ე” ქვეპუნქტის საფუძველზე, ახლად აღმოჩენილი გარემოების გამო, გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის _ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანების ძალადაკარგულად ცნობა. მხოლოდ საკასაციო სასამართლოს 2008 წლის 3 აპრილის სხდომაზე განმარტა ნ. კ-ის წარმომადგენელმა, რომ მოსარჩელემ დოკუმენტურად გვიან აცნობა მოპასუხე ადმინისტრაციას ორსულობის თაობაზე და ამდენად, ნ. კ-ის ორსულობა აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობისათვის ახლად აღმოჩენილი გარემოებაა და კასატორს სრული საფუძველი ჰქონდა იმისათვის, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 61-ე მუხლის საფუძველზე, ძალადაკარგულად ეცნო მის მიერ გამოცემული 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანება და ნ. კ-ე აღედგინა სამუშაოზე. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ, მიუხედავად ზემოაღნიშნულისა, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლომ მოცემული საქმე ხელახლა არსებითად უნდა განიხილოს, მან ამ საკითხზეც უნდა იმსჯელოს და მოსარჩელეს დააზუსტებინოს, მისი წარმომადგენლის ზემოაღნიშნული განმარტება ხომ არ ნიშნავს სარჩელის ტრანსფორმირებას, ანუ იმავე განმარტებიდან გამომდინარე, ხომ არ მოითხოვს მოსარჩელე აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის 2007 წლის 21 თებერვლის ¹20 ბრძანების ძალადაკარგულად ცნობას.

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. ამავე კოდექსის 412-ე მუხლის პირველი ნაწილის “ბ” ქვეპუნქტის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო აუქმებს გადაწყვეტილებას (განჩინებას) და საქმეს ხელახლა განსახილველად აბრუნებს სააპელაციო სასამართლოში, თუ არსებობს ამ კოდექსის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული საფუძვლები, გარდა აღნიშნული მუხლის “გ” და “ე” ქვეპუნქტებისა. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე¹” ქვეპუნქტის თანახმად კი, გადაწყვეტილება ყოველთვის ჩაითვლება კანონის დარღვევით მიღებულად, თუ გადაწყვეტილების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილი _ სრულყოფილად არ გამოიკვლია საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები და შესაბამისად, არ მისცა მათ სწორი სამართლებრივი შეფასება, რის გამოც სახეზეა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის “ე¹” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საკასაციო საჩივრის აბსოლუტური საფუძველი, შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო თვითონ ვერ მიიღებს გადაწყვეტილებას საქმეზე, რადგან არსებობს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით გათვალისწინებული საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძველი.

ამდენად, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემული საქმის ხელახლა განხილვისას სააპელაციო სასამართლომ, ზემოხსენებულის გათვალისწინებით, ყოველმხრივ უნდა გამოარკვიოს და სრულყოფილად დაადგინოს საქმის ფაქტობრივი გარემოებები და მისცეს მათ სწორი სამართლებრივი შეფასება მხარეთა შორის დავის სწორად გადაწყვეტისათვის.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, გაუქმდეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. გაუქმდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2007 წლის 1 აგვისტოს გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.