¹ბს-95-90(კ-07) 18 აპრილი, 2007 წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატამ

შემადგენლობა:

მაია ვაჩაძე (თავმჯდომარე),

ნინო ქადაგიძე (მომხსენებელი), ნუგზარ სხირტლაძე

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლისა და 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე, ზეპირი განხილვის გარეშე, შეამოწმა მ. მ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლების არსებობა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 8 დეკემბრის განჩინებაზე.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

2005 წლის 27 სექტემბერს, მოსარჩელე მ. მ-მა სასარჩელო განცხადებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიას, მოპასუხე – თბილისის შინაგან საქმეთა მთავარი სამმართველოს მიმართ და მიუთითა, რომ 2005 წლის მაისიდან მუშაობდა თბილისის ვაკე-საბურთალოს შინაგან საქმეთა სამმართველოს პოლიციის მე-... განყოფილების .... ქვეგანყოფილებაში გამომძიებლად. 2005 წლის 8 სექტემბერს იგი გათავისუფლდა სამსახურიდან “საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს თანამშრომელთა დისციპლინური წესდების” მე-3 მუხლის “თ” პუნქტის შესაბამისად. ბრძანების ამონაწერი ¹2167 ჩაბარდა 2005 წლის 15 სექტემბერს.

ბრძანებას საფუძვლად დაედო საქართველოს შსს-ს საკადრო და ორგანიზაციული უზრუნველყოფის დეპარტამენტის კადრების მთავარი სამმართველოს 2005 წლის 2 სექტემბრის ¹10/2/38-4885 წერილი და საქართველოს შსს-ს გენერალური ინსპექციის დასკვნა.

მოსარჩელე აღნიშნავდა, რომ მისი გათავისუფლება სამართლებრივ საფუძველს იყო მოკლებული, რადგანაც არ გამოცხადებულა სამსახურში ნასვამ მდგომარეობაში და მისი მხრიდან ადგილი არ ჰქონია თანამშრომლისთვის შეუფერებელი ქმედების ჩადენის ფაქტს. გარდა ამისა იგი კანონით დადგენილ ერთთვიან ვადაში არ გააფრთხილეს სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ, ასევე ყველა მასალა, რაც საფუძვლად დაედო მოსარჩელის გათავისუფლებას, კანონის დარღვევით იქნა მოპოვებული, გენერალური ინსპექციის მიერ სრულყოფილად არ გამოკვლეულა მასალები და არ დაკითხულან მოწმეები, რაც დაადასტურებდა მისი მხრიდან დისციპლინური გადაცდომის ფაქტს. ამის საფუძველზე მ-მა მოითხოვა გათავისუფლების თაობაზე ბრძანების ბათილად ცნობა, სამუშაოზე აღდგენა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 9 თებერვლის განჩინებით, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლის მეორე ნაწილის საფუძველზე, საქმეში მესამე პირად ჩაება საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო.

მოპასუხის წარმომადგენელმა სარჩელი არ ცნო და მიუთითა, რომ მ. მ-ის სამუშაოდან დათხოვნა მოხდა შსს-ს გენერალური ინსპექციის დასკვნის საფუძველზე, რომლითაც გენერალურმა ინსპექციამ დაადგინა, რომ მ. მ-მა ჩაიდინა პოლიციის თანამშრომლისთვის შეუფერებელი ქმედება და მიზანშეწონილად მიიჩნია მისი შს ორგანოებიდან დათხოვნა. ვინაიდან მ. მ-ი ნომენკლატურულად ქ. თბილისის შს მთავარი სამმართველოს შტატი იყო, მათ მიერ, გენერალური ინსპექციის დასკვნას, მოჰყვა ადეკვატური და კანონშესაბამისი რეაგირება. ამასთან, სადავო ბრძანება გამოცემული იქნა ადმინისტრაციული კანონმდებლობის შესაბამისად.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 9 მარტის გადაწყვეტილებით მ. მ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია მოსარჩელის მიერ “საქართველოს შსს-ს თანამშრომელთა დისციპლინური წესდების” მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის “ვ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული დისციპლინური გადაცდომის ჩადენის ფაქტი, რისთვისაც მოსარჩელეს დაეკისრა ამავე წესდების მე-3 მუხლის “თ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული დისციპლინური სახდელი _ საქართველოს შინაგან საქმეთა ორგანოებიდან დათხოვნა.

სასამართლომ ასევე მიიჩნია, რომ მოსარჩელემ ვერ დაასაბუთა გასაჩივრებული ბრძანების კანონშეუსაბამობა და ამ ადმინისტრაციული აქტის მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი ისეთი მოთხოვნების დარღვევის არსებობა, რაც საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 60¹ მუხლის თანახმად, ამ აქტის ბათილად ცნობის საფუძველი გახდებოდა.

შესაბამისად, თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 9 მარტის გადაწყვეტილებით, მ. მ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. მოსარჩელეს უარი ეთქვა ქ. თბილისის შს მთავარი სამმართველოს უფროსის 2005 წლის 8 სექტემბრის ¹2167 ა/შ ბრძანების ბათილად ცნობის, სამუშაოზე აღდგენის და იძულებით განაცდურის ანაზღაურებაზე.

ზემოთ აღნიშნული გადაწყვეტილება მ. მ-მა გაასაჩივრა სააპელაციო წესით, რომლითაც მოითხოვა საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 9 მარტის გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

მ. მ-ი სააპელაციო საჩივარში მიუთითებდა შემდეგ გარემოებებზე: 2005 წლის 8 სექტემბრის ¹2167 ა/შ ბრძანებას, მ. მ-ის გათავისუფლების შესახებ, საფუძვლად დაედო გათავისუფლებულის ნასვამ მდგომარეობაში გამოცხადება სამსახურში და თბილისის შს სამმართველოს მე-.... განყოფილების უფროსის სიტყვიერი შეურაცხყოფა, რაც აპელანტის თქმით სიმართლეს არ შეესაბამებოდა.

ამასთან აპელანტი აღნიშნავდა, რომ ადრე ჩ-მა ნასვამ მდგომარეობაში მყოფმა, მიაყენა მას სიტყვიერი შეურაცხყოფა და აიძულებდა პირადი განცხადების საფუძველზე წასულიყო, წინააღმდეგ შემთხვევაში თვითონ გაათავისუფლებდა სამსახურიდან, რაც გახლდათ მისი და ჩ-ის კონფლიქტური ურთიერთობის მიზეზი.

მცირე დროის გასვლის შემდეგ, კერძოდ 2005 წლის 2 აგვისტოს ჩ-მა თავის სამუშაო კაბინეტში დაიბარა მ. მ-ი, სადაც ასევე იმყოფებოდა მისი მოადგილე მ. ვ-ე. აპელანტს შესვლისთანავე დაუწყო ყვირილი და უცენზურო სიტყვებით ლანძღვა. მ. მ-ი სააპელაციო საჩივარში მიუთითებდა, რომ ჩ-ის შეურაცხმყოფელმა ქმედებამ ჩააგდო იგი აფექტში და შეეპასუხა. ჩ-მა სამსახურებრივი უფლებამოსილების გადამეტებით აშკარად შელახა მისი პატივი და ღირსება, მოუწყო შანტაჟი და გაათავისუფლა სამსახურიდან.

მ. მ-ის სამსახურიდან დათხოვნა მოხდა საქართველოს შსს-ს გენერალური ინსპექციის დასკვნით, ვ. ჩ-ის პატაკის საფუძველზე, რომელშიც იგი მიუთითებდა, რომ მ. მ-მა ჩაიდინა პოლიციის თანამშრომლისთვის შეუფერებელი ქმედება, რაც ლახავდა სამინისტროს ავტორიტეტს. აპელანტის მითითებით, იგი ყოველთვის კეთილსინდისიერად ასრულებდა თავის სამსახურებრივ მოვალეობას; არასოდეს მიუღია რაიმე სახის გაფრთხილება და სასჯელი.

ამასთან გენერალური ინსპექცია არ დაინტერესებულა, გამოეკვლია საქმისთვის მნიშვნელოვანი ყველა დეტალი და გარემოება, კონფლიქტის მიზეზები, მოხელის ნამსახურობის ისტორია, მისი ამჟამინდელი ოჯახური მდგომარეობა და მისი გაათავისუფლება მოახდინა შრომის კანონმდებლობის დარღვევით.

არც გენერალურ ინსპექციას და არც სასამართლოს საქმე სრულყოფილად არ გამოუკვლევია, არ დაკითხულან ის მოწმეები, რომელთა ჩვენებაც მნიშვნელოვანი იქნებოდა ჭეშმარიტების დასადგენად. ყველა მასალა, რაც საფუძვლად დაედო მისი სამსახურიდან დათხოვნას მოპოვებული იყო კანონდარღვევით, რითაც დაირღვა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 1-ლი, მე-4, მე-96 მუხლები.

სასამართლომ მას გაურკვეველი მიზეზებით არ გაუგზავნა გადაწყვეტილება, რამაც განაპირობა გასაჩივრების კანონით გათვალისწინებული ვადის გასვლა.

ყოველივე ზემოთქმულიდან გამომდინარე, აპელანტი მიიჩნევდა, რომ სასამართლომ საქმე განიხილა ცალმხრივად, ზერელედ, არასრულყოფილად და არაობიექტურად, რამაც გამოიწვია კანონმდებლობის უხეში დარღვევა, რის გამოც უნდა გაუქმდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 9 მარტის გადაწყვეტილება და დაკმაყოფილდეს მისი სასარჩელო მოთხოვნა _ სამსახურში აღდგენის და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების თაობაზე.

ქ. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ საქმის მასალებზე დაყრდნობით დადგენილად მიიჩნია, რომ მ. მ-ი ქ. თბილისის შს მთავარი სამმართველოს უფროსის 2005 წლის 8 სექტემბრის ბრძანებით დათხოვნილ იქნა საქართველოს შს ორგანოებიდან საქართველოს შეიარაღებული ძალების თადარიგში, “საქართველოს შსს-ს თანამშრომელთა დისციპლინური წესდების” მე-3 მუხლის “თ” პუნქტით.

აპელანტის შს ორგანოებიდან დათხოვნას საფუძვლად დაედო საქართველოს შსს-ს საკადრო და ორგანიზაციული უზრუნველყოფის დეპარტამენტის კადრების მთავარი სამმართველოს 2005 წლის 2 სექტემბრის წერილი და საქართველოს შსს-ს გენერალური ინსპექციის დასკვნა, რომელიც დამტკიცებულია მინისტრის 2005 წლის 19 აგვისტოს ¹856 ბრძანებით.

აღნიშნული დასკვნით დადგენილია, რომ მ. მ-ი, სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულების დროს იმყოფებოდა ნასვამ მდგომარეობაში, რა დროსაც ვაკე – საბურთალოს შს სამმართველოს განყოფილების უფროსს, ამ უკანასკნელის სამუშაო ოთახში, თანამშრომლების თანდასწრებით მიაყენა სიტყვიერი შეურაცხყოფა. აღნიშნული ინციდენტის შემდეგ, მ-ი გადაყვანილ იქნა ნარკოლოგიურ დისპანსერში, სადაც დაუდგინდა ალკოჰოლური თრობის საშუალო ხარისხი.

დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე დაყრდნობით სააპელაციო პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოსაზრება აპელანტის მიერ “საქართველოს შსს-ს თანამშრომელთა დისციპლინური წესდების” მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის “ვ” ქვეპუნქტის დარღვევის თაობაზე და ჩათვალა, რომ ამავე წესდების მესამე მუხლის “თ” ქვეპუნქტით მ. მ-ი მართებულად იქნა დათხოვილი შს ორგანოებიდან.

სააპელაციო პალატის მითითებით, მ. მ-მა ვერ დაადასტურა ის გარემოება, რაც ზაკ-ის მე-60¹ მუხლის თანახმად, წარმოადგენს ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის საფუძველს.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების სამართლებრივი საფუძვლები და 2006 წლის 8 დეკემბრის განჩინებით ძალაში დატოვა საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება.

ზემოაღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მ. მ-მა.

კასატორი საჩივარში მიუთითებს, რომ სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, რამაც არსებითად იმოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.

მ-ი ითხოვს სააპელაციო სასამართლოს განჩინების გაუქმებას და მისი საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილებას შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. კასატორის საკასაციო საჩივრის მოთხოვნა იყო ბრძანების ბათილად ცნობა, მისი სამსახურში აღდგენა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება. ბრძანება კი არის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ – სამართლებრივი აქტი, რომლის ბათილად ცნობის შესახებ სარჩელის წარდგენის შემთხვევაშიც მტკიცების ტვირთი ეკისრება მოპასუხეს _ ადმ. აქტის გამომცემ ორგანოს (ა.ს.კ მუხ. 17.2). ამ ნაწილში სასამართლოს სწორედ ამ ნორმით უნდა ეხელმძღვანელა და მტკიცების ტვირთი მოპასუხისთვის დაეკისრებინა, რაც არ გამოიყენა საქმის განხილვისას.

2. სასამართლომ არ გამოიყენა თავისი უფლებამოსილება საკუთარი ინიციატივით მოეძიებინა და შეეგროვებინა დამატებითი ინფორმაციები, ფაქტობრივი გარემოებები და მტკიცებულებები, რითაც უხეშად დაარღვია ასკ-ის მე-4 და მე-19 მუხლები.

3. სააპელაციო სასამართლომ არ შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრის ფარგლებში ფაქტობრივი და სამართლებრივი თვალსაზრისით, არ იხელმძღვანელა ასკ-ის 1-ლი, სსკ-ის 393-ე, 394-ე მუხლებით, რითაც დაირღვა სსკ-ის 377-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწილები.

4. განჩინების გამოტანისას სააპელაციო სასამართლოს მიერ არასწორად შეფასდა მტკიცებულებები, არ ან ვერ განისაზღვრა საქმისთვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებები, არცერთი სამართლებრივი ნორმა არ გამოყენებულა, ისე დარჩა ძალაში პირველი ინსტანციის გადაწყვეტილება და აპელანტს ეთქვა დაუსაბუთებელი უარი სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე.

აქედან გამომდინარე, კასატორი მ. მ-ი ითხოვს დასაშვებად იქნეს ცნობილი მისი საკასაციო საჩივარი, სასამართლომ არსებითად განიხილოს და დააკმაყოფილოს იგი.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატის 2007 წლის 14 თებერვლის განჩინებით, ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად წარმოებაში იქნა მიღებული მ. მ-ის საკასაციო საჩივარი; მხარეებს მიეცათ უფლება, 2007 წლის 14 თებერვლის განჩინების ჩაბარებიდან 10 დღის ვადაში წარმოედგინათ მოსაზრება, თუ რამდენად იყო დასაშვები განსახილველად საკასაციო საჩივარი ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით.

მხარეებს მითითებულ ვადაში საკასაციო სასამართლოში თავიანთი მოსაზრებები არ წარმოუდგენიათ.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო გაეცნო გასაჩივრებულ განჩინებას, მ. მ-ის საკასაციო საჩივარს, შეამოწმა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკა მოცემულ საქმესთან მიმართებაში და მიაჩნია, რომ მ. მ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნებს.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემული საქმე არ არის მნიშვნელოვანი სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის, სააპელაციო სასამართლოს განჩინება არ განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან და სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა პროცესუალური დარღვევის გარეშე.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოყენებული საპროცესო და მატერიალური სამართლის ნორმების განმარტებისა და სამართლის განვითარების მიზნით საკასაციო სასამართლოს მიერ ზოგადი მნიშვნელობის მქონე (კონკრეტულთან ერთად) სახელმძღვანელოსა და სარეკომენდაციო გადაწყვეტილების გამოტანის ფაქტობრივი საჭიროება.

საკასაციო სასამართლოს მოსაზრებით, მოცემულ საქმეს არ გააჩნია არავითარი პრინციპული მნიშვნელობა სასამართლო პრაქტიკისათვის, ხოლო საკასაციო საჩივარს _ წარმატების პერსპექტივა.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს მ. მ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-3 ნაწილით რეგლამენტირებული არც ერთი საფუძველი, რის გამოც აღნიშნულ საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განსახილველად დაშვებაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. უარი ეთქვას მ. მ-ს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვებაზე;

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.